Interpretacja 0111-KDIB1-2.4010.9.2026.2.END

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych.

Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 9 lutego 2026 r. (wpływ 13 lutego 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawcą jest X Fundacja Rodzinna (dalej: „Fundacja” lub „Wnioskodawca” )(…). Fundacja prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wskazanym w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 326 z późn. zm. - dalej również: „Ustawa o FR”). Fundacja jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, który uiszcza w wysokości 15% w zależności od dokonywanych wypłat na rzecz beneficjentów.

Głównym celem wynikającym ze statutu Fundacji jest gromadzenie i pomnażanie majątku fundacji rodzinnej w celu generowania dochodu, który przeznaczany będzie na rzecz beneficjentów. Fundacja skupia się (…).

Fundacja w swoich aktywach posiada nieruchomości, (…). Fundacja, zgodnie z art. 24b ustawy o CIT podlega z tego tytułu obowiązkowi naliczenia podatku od przychodów z budynków. Podstawę opodatkowania stanowi suma przychodów z poszczególnych budynków, pomniejszona o kwotę 10 000 000 zł. Podatek dochodowy od przychodu ze środka trwałego będącego budynkiem wynosi 0,035% podstawy opodatkowania za każdy miesiąc.

Dodatkowo Fundacja w ramach prowadzonej działalności gospodarczej chciałaby nabywać oraz zbywać tzw. Zielone Certyfikaty, czyli świadectwa wystawiane dla energii elektrycznej, która została wytworzona z odnawialnych źródeł energii (OZE). Zielone certyfikaty są zaliczane do praw majątkowych powstających w wyniku przekształcenia świadectw pochodzenia energii. Oznacza to więc, że są one zbywalne i mogą być przedmiotem obrotu na Rynku Praw Majątkowych Towarowej Giełdy Energii. Środki finansowe uzyskane w ten sposób przez fundację zostaną przez nią wykorzystane w celach statutowych. Na dzień dzisiejszy nie jest planowana ich wypłata, lecz reinwestowanie ich w te same lub inne aktywa, w zakresie wyznaczonym przez art. 5 Ustawy o FR.

W ramach czynności nabycia i zbycia certyfikatów inwestycyjnych Fundacja nie będzie w szczególności dokonywała darowizn lub innych nieodpłatnych świadczeń, innych niż świadczenia, o których mowa w np. 2 ust. 2 Ustawy o FR, przekazane, bezpośrednio lub pośrednio, na rzecz beneficjenta, fundatora, podmiotu powiązanego z beneficjentem, fundatorem lub Fundacją, jak również nie będzie dokonywała świadczeń na rzecz beneficjenta, fundatora lub podmiotu powiązanego z beneficjentem, fundatorem lub Fundacją z tytułu usług doradczych, księgowych, badania rynku, usług prawnych, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, usług rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze.

Pytania

1.  Czy zielone certyfikaty będą stanowiły papiery wartościowe lub prawo o podobnym charakterze, a przez to nabywanie ich i zbywanie przez Fundację rodzinną będzie mieściło się w działalności dozwolonej, a tym samym zwolnionej z opodatkowania?

2.  Czy fundacja rodzinna będzie miała prawo do odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, tj. od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów określonych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (art. 24q ust. 1 ustawy o CIT)?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad 1.

W ocenie Wnioskodawcy na pierwsze z pytań należałoby odpowiedzieć twierdząco. Wnioskodawca wskazuje, że Zielone certyfikaty są zaliczane do praw majątkowych powstających w wyniku przekształcenia świadectw pochodzenia energii. Stosownie do art. 30 ust. 1-3 Ustawy EE, prawa majątkowe wynikające ze świadectw efektywności energetycznej są towarem giełdowym w rozumieniu ustawy z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych. Stosownie do treści art. 30 ust. 2 Ustawy EE: Prawa majątkowe wynikające ze świadectwa efektywności energetycznej powstają z chwilą zapisania świadectwa efektywności energetycznej po raz pierwszy na koncie w rejestrze świadectw efektywności energetycznej, na podstawie informacji, o której mowa w art. 24 ust. 2, i przysługują podmiotowi będącemu posiadaczem tego konta.

Oznacza to więc, że są one zbywalne i mogą być przedmiotem obrotu na Rynku Praw Majątkowych Towarowej Giełdy Energii. Obrót odbywa się poprzez Dom Maklerski, który w imieniu uczestnika dokonuje transakcji poprzez Towarową Giełdę Energii, która jest spółką zależną GPW (Giełda Papierów Wartościowych). Na Towarowej Giełdzie Energii dokonuje się obrót (Rynek Praw Majątkowych - RPM), a ewidencja prowadzona jest w Rejestrze Świadectw Pochodzenia (RŚP).

Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1361 ze zm., dalej: „ustawa OZE”), Wytwórcy energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2, oraz wytwórcy energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii w instalacji odnawialnego źródła energii innej niż mikroinstalacja, w której energia elektryczna została wytworzona po raz pierwszy przed dniem wejścia w życie rozdziału 4, przysługuje świadectwo pochodzenia tej energii potwierdzające jej wytworzenie z odnawialnych źródeł energii, zwane dalej: „świadectwem pochodzenia”.

W myśl art. 63 ustawy OZE, prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia są zbywalne i stanowią towar giełdowy w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych. Prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia powstają po raz pierwszy z chwilą zapisania tych świadectw, na podstawie informacji o wydanych świadectwach pochodzenia, o których mowa w art. 64 ust. 4, na koncie ewidencyjnym w rejestrze świadectw pochodzenia prowadzonym przez podmiot, o którym mowa w art. 64 ust. 1, i przysługują osobie będącej posiadaczem tego konta. Przeniesienie praw majątkowych wynikających ze świadectwa pochodzenia następuje z chwilą dokonania odpowiedniego zapisu w rejestrze świadectw pochodzenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1. Podmiot prowadzący, o którym mowa w art. 64 ust. 1, wydaje, na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 52 ust. 2, lub innego podmiotu, któremu przysługują prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia lub świadectwa pochodzenia biogazu rolniczego, dokument stwierdzający te prawa i określający odpowiadającą tym prawom ilość energii elektrycznej lub ekwiwalentną ilość energii elektrycznej wynikającą z ilości wytworzonego biogazu rolniczego.

Z kolei w myśl art. 2 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 910 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o towarach giełdowych - rozumie się przez to prawa majątkowe wynikające ze świadectw, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, oraz ze świadectw pochodzenia i świadectw pochodzenia biogazu rolniczego, o których mowa w ustawie z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2023 r. poz. 1436, 1597,1681 i 1762).

Fundacja rodzinna jest podmiotowo zwolniona z podatku dochodowego od osób prawnych (CIT), ale tylko w zakresie, w jakim prowadzi działalność dozwoloną przez ustawę o fundacji rodzinnej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 Ustawy o FR Fundacja rodzinna może wykonywać działalność gospodarczą w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2023 r. poz. 221) tylko w zakresie nabywania i zbywania papierów wartościowych, instrumentów pochodnych i praw o podobnym charakterze. Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a UOIF, ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych - rozumie się przez to akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18, dalej: „KSH” ), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.

W ocenie Wnioskodawcy należy więc uznać, iż zielone certyfikaty będą stanowiły papiery wartościowe lub prawo o podobnym charakterze, a przez to nabywanie ich i zbywanie przez Fundację rodzinną będzie mieściło się w działalności dozwolonej, a tym samym zwolnionej z opodatkowania.

Ad 2.

W ocenie Wnioskodawcy fundacja rodzinna będzie miała prawo do odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, tj. od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów określonych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (art. 24q ust. 1 ustawy o CIT).

Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 2805 z późn. zm., dalej: „ustawy o CIT”) zwalnia się od podatku fundację rodzinną.

Jak stanowi art. 6 ust. 6 i 7 ustawy o CIT zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do podatku, o którym mowa w art. 24b i art. 24q. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej.

W myśl art. 24q ust. 1 ustawy o CIT podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio:

1)  świadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej,

2)  mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej,

3)  świadczenia w postaci ukrytych zysków

- wynosi 15% podstawy opodatkowania.

Stosownie z art. 24r ust. 1 ustawy o CIT w zakresie w jakim fundacja rodzinna prowadzi działalność gospodarczą wykraczającą poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej stawka podatku, o którym mowa w art. 19, wynosi 25% podstawy opodatkowania.

Zgodnie z art. 24b ust. 1 ustawy o CIT podatek dochodowy od przychodu ze środka trwałego będącego budynkiem, który:

1)  stanowi własność albo współwłasność podatnika,

2)  został oddany w całości albo w części do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze,

3)  jest położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

- zwany dalej „podatkiem od przychodów z budynków”, wynosi 0,035% podstawy opodatkowania za każdy miesiąc.

W myśl art. 24b ust. 9 ustawy o CIT podstawę opodatkowania stanowi suma przychodów, o których mowa w ust. 1, z poszczególnych budynków, pomniejszona o kwotę 10 000 000 zł.

Stosownie do art. 24b ust. 11 ustawy o CIT podatnicy są obowiązani za każdy miesiąc obliczać podatek od przychodów z budynków i wpłacać go na rachunek urzędu skarbowego w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, za który płacony jest podatek. Jeżeli podatnik przed upływem terminu, o którym mowa w zdaniu pierwszym, złoży zeznanie, o którym mowa w art. 27 ust. 1, podatek od przychodów z budynków za ostatni miesiąc roku podatkowego wpłaca nie później niż w terminie złożenia tego zeznania.

W myśl art. 24b ust. 12 ustawy o CIT kwotę zapłaconego za dany miesiąc podatku od przychodów z budynków podatnicy odliczają od zaliczki na podatek, o której mowa w art. 25. W przypadku gdy podatnicy wpłacają zaliczki kwartalne, odliczeniu podlega podatek od przychodów z budynków zapłacony za miesiące przypadające na dany kwartał.

Zgodnie art. 24b ust. 13 ustawy o CIT podatnicy mogą nie wpłacać podatku od przychodów z budynków, jeżeli jest on niższy od kwoty zaliczki na podatek, o której mowa w art. 25, za dany miesiąc. Jednocześnie na podstawie art. 24b ust. 14 ustawy o CIT kwotę zapłaconego i nieodliczonego w roku podatkowym podatku od przychodów z budynków odlicza się od podatku obliczonego zgodnie z art. 19 za rok podatkowy. Odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 27 ust. 1. W myśl art. 24b ust. 19 ustawy o CIT przepisy ust. 1-14 stosuje się odpowiednio do fundacji rodzinnej.

Fundacja rodzinna podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, jednak, co do zasady korzysta ze zwolnienia podmiotowego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy o CIT. Na podstawie art. 6 ust. 6 i 7 ustawy o CIT należy wskazać, że zwolnienie to nie ma zastosowania do podatku, o którym mowa w art. 24b i art. 24q oraz do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej.

Przepisy art. 24b ustawy o CIT określają zasady opodatkowania tzw. podatkiem od przychodów z budynków. Z art. 24b ust. 19 ustawy o CIT wynika, że przepisy art. 24b ust. 1-14 stosuje się odpowiednio do fundacji rodzinnej. Art. 24b ust. 12-14 ustawy o CIT zawierają regulacje, które określają m.in. zasady odliczania podatku, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT od podatku obliczonego zgodnie z art. 19 ustawy o CIT.

Powołane powyżej przepisy art. 24b oraz 24r ustawy o CIT wskazują, że w przypadku fundacji rodzinnej możliwe jest odliczenie podatku, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT, od podatku obliczanego na podstawie art. 24r ust. 1 ustawy o CIT. Zdaniem Wnioskodawcy podstawową stawką podatku, mając na uwadze dozwolony dla Fundacji rodzinnych zakres działalności gospodarczej jest stawka 15%.

Zastosowanie stawki 25% jest skutkiem przekroczenia dozwolonego zakresu prowadzenia działalności gospodarczej dla Fundacji rodzinnych, jest to stawka sankcyjna, nie podstawowa. Wskazuje się, że podatek jest obliczany od podstawy opodatkowania ustalanej w oparciu o pojęcie ogólnych zasad określonych w ustawie o CIT, z uwzględnieniem zastrzeżeń określonych w art. 24r ust. 2-3 ustawy CIT. W ocenie Wnioskodawcy zamysłem ustawodawcy było umożliwienie Fundacjom rodzinnym skorzystania z możliwości odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, tj. od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów.

Umożliwienie odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków jedynie od stawki 25% byłoby w ocenie Wnioskodawcy drogą do złagodzenia bądź ominięcia sankcji wynikających z przekraczania przez Fundacje rodzinne zakresu prowadzenia działalności gospodarczej określonego w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej, co jest sprzeczne z samą koncepcją ustawodawcy, który odgórnie określił katalog gałęzi rynku, w ramach których Fundacje rodzinne mogą prowadzić działalność gospodarczą, dodatkowo obarczając Fundacje ryzykiem uiszczenia podatku w wyższej stawce, w przypadku przekroczenia wskazanego katalogu.

Uznanie, iż istnienie możliwość odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków jedynie od stawki 25% w ocenie Wnioskodawcy wydaje się być sprzeczne z ideą przyświecającą ustawodawcy sankcjonującego Fundacje rodzinne wykraczające poza katalog dozwolonych zakresów prowadzenia działalności gospodarczej, stąd też Wnioskodawca stoi na stanowisku, iż Fundacja rodzinna ma prawo do odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, tj. od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie należy zaznaczyć, że pytania przedstawione przez Państwa we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wyznaczają zakres przedmiotowy tego wniosku. W związku z powyższym, wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (Państwa zapytań). Zatem, inne kwestie wynikające z opisu sprawy i własnego stanowiska, nieobjęte pytaniami, nie zostały rozpatrzone w niniejszej interpretacji.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 326, dalej: „ufr”):

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 278 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”):

Jednakże, zgodnie z art. 6 ust. 7 ustawy o CIT:

Stosownie do art. 24r ust. 1 ustawy o CIT:

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ufr:

Fundacja rodzinna jako osoba prawna jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych i co do zasady korzysta ze zwolnienia podmiotowego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy o CIT. Zwolnienie to nie ma jednak zastosowania do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (art. 6 ust. 7 ustawy o CIT).

Biorąc pod uwagę powyższe, dla celów opodatkowania fundacji rodzinnej szczególne znaczenie ma prawidłowe ustalenie, czy fundacja rodzinna prowadzi działalność zgodnie ze wskazanymi przez ustawodawcę wymogami. Zgodnie bowiem z art. 24r ustawy o CIT w zakresie, w jakim fundacja rodzinna prowadzi działalność gospodarczą wykraczającą poza zakres określony w art. 5 ufr, stawka CIT wynosi 25% podstawy opodatkowania.

Państwa wątpliwości w zakresie pytania nr 1 dotyczą ustalenia czy, zielone certyfikaty stanowią papiery wartościowe lub prawo o podobnym charakterze, a przez to nabywanie ich i zbywanie przez Fundację Rodzinną będzie mieściło się w działalności dozwolonej, a tym samym zwolnionej z opodatkowania.

W ramach dozwolonej działalności gospodarczej fundacja rodzinna może m.in. nabywać i zbywać papiery wartościowe, instrumenty pochodne i prawa o podobnym charakterze (art. 5 ust. 1 pkt 4 ufr). Przepis ten ustanawia podział na kategorie wymienione wprost oraz kategorie o charakterze do nich zbliżonym, co wymaga precyzyjnej kwalifikacji prawnej każdego składnika majątku.

Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68, dalej: „ustawa OZE”):

Przepis art. 44 ust. 1a ustawa OZE stanowi, że:

Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy OZE:

Jak wynika z art. 63 ustawy OZE:

Zgodnie z art. 64 ust. 1 i 3 ustawy OZE:

Zgodnie z art. 63 ust. 3 ustawy OZE, przeniesienie praw majątkowych wynikających ze świadectwa pochodzenia następuje z chwilą dokonania odpowiedniego zapisu w rejestrze świadectw pochodzenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1.

Wskazać należy, że rejestr świadectw pochodzenia prowadzi podmiot prowadzący giełdę towarową w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rynek regulowany w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi - organizujący obrót prawami majątkowymi wynikającymi ze świadectw pochodzenia (art. 64 ust. 1 ustawy OZE).

Podmiot prowadzący, o którym mowa w art. 64 ust. 1, wydaje, na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 52 ust. 2, lub innego podmiotu, któremu przysługują prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia dokument stwierdzający te prawa i określający odpowiadającą tym prawom ilość energii elektrycznej.

Prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia są zbywalne i stanowią towar giełdowy w rozumieniu ustawy o giełdach towarowych (art. 63 ust. 1 ustawy OZE). Przeniesienie praw majątkowych wynikających ze świadectwa następuje z chwilą dokonania odpowiedniego zapisu w rejestrze świadectw pochodzenia (art. 63 ust. 3 ustawy OZE).

W myśl art. 2 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1119) ilekroć w ustawie jest mowa o towarach giełdowych rozumie się przez to dopuszczone do obrotu na danej giełdzie towarowej lub do obrotu organizowanego zgodnie z odrębnymi przepisami prawa majątkowe wynikające ze świadectw, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, oraz ze świadectw pochodzenia i świadectw pochodzenia biogazu rolniczego, o których mowa w ustawie z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2024 r. poz. 1361 , 1847 i 1881 oraz z 2025 r. poz. 303 i 759 ).

Definicja papierów wartościowych oraz instrumentów pochodnych wynika z ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 722 ze zm.). Zgodnie z ww. ustawą papiery wartościowe i instrumenty pochodne są instrumentami finansowymi.

W myśl art. 3 pkt 1 ww. ustawy:

Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 ww. ustawy:

Jak wynika z powołanych wyżej przepisów prawa majątkowe wynikające ze świadectw pochodzenia (zielone certyfikaty) posiadają – na mocy art. 63 ust. 1 ustawy OZE oraz art. 2 pkt 2 lit. d ustawy o giełdach towarowych – status towaru giełdowego. Zauważyć należy natomiast, że ustawa o giełdach towarowych, która reguluje obrót towarami giełdowymi (w tym zielonymi certyfikatami), wyraźnie rozróżnia pojęcie towarów giełdowych (art. 2 pkt 2) od pojęcia instrumentów finansowych (art. 2 pkt 1a). Przez instrumenty finansowe, o których mowa w art. 2 pkt 1a ustawy o giełdach towarowych, rozumie się z kolei instrumenty finansowe, o których mowa w art. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, do których należą papiery wartościowe oraz instrumenty pochodne niebędące papierami wartościowymi. Jednocześnie, wśród ww. instrumentów finansowych (art. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi) nie zostały wymienione prawa majątkowe wynikające ze świadectw pochodzenia.

Z tego względu zielonych certyfikatów nie można utożsamiać z pochodnymi instrumentami finansowymi w rozumieniu art. 4a pkt 22 ustawy o CIT. Nie spełniają one również definicji papierów wartościowych z art. 3 pkt 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Okoliczność zaliczenia zielonych certyfikatów do kategorii towarów giełdowych (których obrót uregulowany jest na innych zasadach niż ma to miejsce w przypadku instrumentów finansowych) wyklucza ponadto możliwość uznania ich za prawa o podobnym charakterze do papierów wartościowych oraz instrumentów pochodnych. Należy zwrócić uwagę na istotne różnice – zarówno w kontekście prawnym, jak i ekonomicznym – pomiędzy wskazanymi wyżej kategoriami instrumentów finansowych a zielonymi certyfikatami. Odrębność ta wynika z faktu, że papiery wartościowe powstają w drodze emisji przez podmioty uprawnione (takie jak spółki kapitałowe czy Skarb Państwa), stanowią one zazwyczaj długoterminowy instrument inwestycyjny. Inkorporują prawa o charakterze własnościowym (np. akcje) lub wierzytelnościowym (np. obligacje). Z kolei pochodne instrumenty finansowe powstają na okoliczność zawarcia odpowiedniej umowy między stronami celem zabezpieczenia przed ryzykiem zmian ceny instrumentu bazowego. Natomiast zielone certyfikaty nie posiadają zasadniczo wskazanych wyżej cech. Stanowią instrument wsparcia produkcji energii odnawialnej, wydawane są przez Prezesa URE w związku z wytworzeniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii (art. 45 ust. 1 ustawy OZE), a ich byt kończy się wraz z umorzeniem przez Prezesa URE, na wniosek zobowiązanego podmiotu.

W konsekwencji, zielone certyfikaty są odrębnymi kategoriami prawnymi od papierów wartościowych oraz pochodnych instrumentów finansowych. Funkcjonują również na odmiennych zasadach od ww. instrumentów, a także inny jest cel ich wytworzenia. Nie można zatem stwierdzić, że zielone certyfikaty stanowią prawa o podobnym charakterze do papierów wartościowych oraz instrumentów pochodnych.

Ponadto świadectwa pochodzenia jako prawa majątkowe nie spełniają przesłanek definicji pochodnych instrumentów finansowych z art. 4a pkt 22 ustawy o CIT, gdyż nie stanowią opcji, kontraktów terminowych, swapów ani umów forward itp., których instrumentem bazowym byłyby wartości wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c-i ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Podsumowując, zielonych certyfikatów nie należy w przedstawionych okolicznościach traktować jako papiery wartościowe ani instrumenty pochodne oraz prawa o podobnym charakterze, lecz jako funkcjonujące na odrębnych zasadach prawa majątkowe będące towarem giełdowym.

W konsekwencji, dochód ze zbycia „zielonych certyfikatów” będzie opodatkowany zgodnie z art. 24r ust. 1 ustawy o CIT sankcyjną stawką 25%, jako wykraczający poza zakres działalności określonej w art. 5 ust. 1 pkt 4 ufr.

Zatem Państwa stanowisko, zgodnie z którym zielone certyfikaty stanowią papiery wartościowe lub prawo o podobnym charakterze, a przez to nabywanie ich i zbywanie przez Fundację rodzinną będzie mieściło się w działalności dozwolonej, a tym samym zwolnionej z opodatkowania, jest nieprawidłowe.

Państwa wątpliwości w zakresie pytania nr 2 dotyczą ustalenia, czy Fundacja Rodzinna będzie miała prawo do odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów określonych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (art. 24q ust. 1 ustawy o CIT).

Według art. 6 ust. 6 ustawy o CIT:

W myśl art. 24q ust. 1 ustawy o CIT:

Stosownie z art. 24r ust. 1 ustawy o CIT:

Zgodnie z art. 24b ust. 1 ustawy o CIT:

W myśl art. 24b ust. 3 ustawy o CIT:

W myśl art. 24b ust. 9 ustawy o CIT:

Z kolei art. 24b ust. 10 ustawy o CIT stanowi, że:

Stosownie do art. 24b ust. 11 ustawy o CIT:

W myśl art. 24b ust. 12 ustawy o CIT:

Stosownie do art. 24b ust. 13 ustawy o CIT:

Jednocześnie na podstawie art. 24b ust. 14 ustawy o CIT:

W myśl art. 24b ust. 15 ustawy o CIT:

Natomiast w myśl art. 24b ust. 19 ustawy o CIT:

Fundacja rodzinna podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, jednak, co do zasady korzysta ze zwolnienia podmiotowego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy o CIT.

Powyższe zwolnienie nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Na podstawie art. 6 ust. 6 i 7 ustawy o CIT, zwolnienie to nie ma zastosowania do podatku, o którym mowa w art. 24b i art. 24q oraz do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej.

Przepisy art. 24b ustawy o CIT określają zasady opodatkowania tzw. podatkiem od przychodów z budynków. Z art. 24b ust. 19 ustawy o CIT wynika, że przepisy art. 24b ust. 1-14 stosuje się odpowiednio do fundacji rodzinnej. Art. 24b ust. 12-14 ustawy o CIT zawierają regulacje, które określają m.in. zasady odliczania podatku, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT od podatku obliczonego zgodnie z art. 19 ustawy o CIT.

Powołane powyżej przepisy art. 24b oraz 24r ustawy o CIT wskazują, że w przypadku fundacji rodzinnej możliwe jest odliczenie podatku, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT, od podatku obliczanego na podstawie art. 24r ust. 1 ustawy o CIT. W tym przypadku wobec fundacji, w miejsce podstawowych stawek podatku 19% lub 9%, zastosowanie znajduje stawka 25%. Niemniej jednak podatek jest obliczany od podstawy opodatkowania ustalanej wg „ogólnych zasad” określonych w ustawie o CIT, z uwzględnieniem zastrzeżeń określonych w art. 24r ust. 2-3 ustawy o CIT.

Potwierdzeniem powyższego może być również konstrukcja zeznania rocznego CIT-8 (wersja 33). W poz. 148 ww. formularza, w kwocie podatku należnego uwzględnia się również 25% podatek wykazany w załączniku CIT/F. Z kolei poz. 148 zeznania CIT-8 jest następnie uwzględniana w dalszej części zeznania rocznego CIT-8, w tym do rozliczeń z należnym podatkiem, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT.

Z odmienną sytuacją mamy jednak do czynienia w przypadku podatku, o którym mowa w art. 24q ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT. Zgodnie z tym przepisem, podatek dochodowy od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio świadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy o fundacji rodzinnej, wynosi 15% podstawy opodatkowania.

Na podstawie art. 24q ust. 6 ustawy o CIT podatek, o którym mowa w ust. 1, podlega wpłacie na rachunek urzędu skarbowego w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym świadczenie lub mienie, o których mowa w ust. 1, zostały przekazane lub postawione do dyspozycji. Podstawę opodatkowania w tym przypadku stanowi przychód odpowiadający wartości świadczenia lub mienia, o których mowa w art. 24q ust. 1 ustawy o CIT (art. 24q ust. 2).

Odzwierciedlenie powyższego znajdziemy również w deklaracji CIT-8FR, która służy do zadeklarowania miesięcznych podstaw opodatkowania, podatkiem wg stawki 15%.

Powyższe regulacje (w tym konstrukcja deklaracji CIT-8FR) wskazują, że obliczenie 15% podatku, określenie podstawy opodatkowania oraz terminy wpłaty podatku, o którym mowa w 24q ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT, następuje wg odmiennych zasad niż w przypadku zastosowania podstawowych stawek 19% i 9% CIT, określonych w art. 19 ustawy o CIT. Co również istotne w ustawie o CIT w powyższym zakresie nie przewidziano możliwości pomniejszenia 15% podatku o podatek, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT.

Jedyną możliwość pomniejszenia 15% podatku, o którym mowa w art. 24q ust. 1 ustawy o CIT, przewidziano w art. 24q ust. 8 ustawy o CIT, w przypadku określonym w art. 6 ust. 8, tj. o kwotę zapłaconego przez fundację rodzinną podatku obliczonego zgodnie z art. 19 w wysokości nie większej niż kwota należnego podatku, o którym mowa w art. 24q ust. 1.

Mając powyższe na uwadze, fundacja rodzinna nie może od podatku obliczanego na podstawie art. 24q ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT (stawka 15%) odliczać podatku, o którym mowa w art. 24b ustawy o CIT. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie przewiduje takiej możliwości.

W związku z powyższym Państwa stanowisko, iż Fundacja Rodzinna będzie miała prawo do odliczenia zapłaconego podatku od przychodów z budynków, tj. od 15% podatku dochodowego od świadczeń na rzecz beneficjentów określonych w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (art. 24q ust. 1 ustawy o CIT), jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.