Bank, będący osobą prawną z nieograniczonym obowiązkiem podatkowym w Polsce, prowadzi działalność bankową oraz realizuje działalność badawczo-rozwojową (Działalność B+R) w zakresie tworzenia i ulepszania produktów, usług, technologii i procesów, w szczególności rozwiązań IT związanych z cyberbezpieczeństwem, ciągłością działania i automatyzacją. Działalność ta jest prowadzona w sposób systematyczny, metodyczny i obejmuje etapy: inicjacyjny, studyjny, koncepcyjny, realizacyjny, testów i weryfikacji oraz rozwój. Bank przedstawia przykładowe realizowane prace, takie jak opracowanie systemu backupowego, systemu bezpieczeństwa oddziałów dla ciągłości pracy, odporności cyfrowej oraz planowaną…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
16 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek, z tego samego dnia, o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 9 lutego 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Bank (…) w (…) z siedzibą w (…) (dalej jako: „Bank”) jest osobą prawną zarejestrowaną w Polsce jako czynny podatnik podatku od towarów i usług. Bank ma siedzibę i zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega i na moment zaistnienia zdarzenia przyszłego opisanego w niniejszym wniosku będzie podlegać w Rzeczypospolitej Polskiej obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy, podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1 Ustawy o CIT).
Bank prowadzi działalność w zakresie świadczenia usług bankowych i finansowych dla klientów indywidualnych, organizacji pozarządowych, podmiotów z sektora finansów publicznych oraz przedsiębiorstw, a także oferuje wyspecjalizowane usługi dla branży rolniczej oraz wspólnot mieszkaniowych. Przedmiotem działalności Banku jest przede wszystkim oferowanie produktów i usług w zakresie kredytów, kont, kart, czy inwestycji oraz przeprowadzanie innych czynności w zakresie przewidzianym przez przepisy Ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 265 z późn. zm.) oraz Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 z późn. zm.). Działalność Banku prowadzona jest na terenie Rzeczypospolitej Polskiej poprzez sieć stacjonarnych oddziałów oraz za pomocą teleinformatycznych kanałów dostępu dla klientów Banku.
W ramach swojej działalności Bank realizuje czynności mające na celu tworzenie nowych i znaczące ulepszanie dotychczasowych rozwiązań (w tym produktów, usług, technologii oraz procesów). Tym samym, Bank tworzy nowe produkty, usługi lub procesy bankowe, a także znacząco usprawnia i ulepsza rozwiązania dotychczas stosowane w Banku, w tym wewnętrzne procesy i narzędzia wykorzystywane przez pracowników Banku. Bank nieustannie prowadzi prace mające na celu poprawę efektywności prowadzonej działalności gospodarczej i konkurencyjności na rynku polskim, zdobywanie nowych klientów, poszerzanie oferty produktowej, poprawę bezpieczeństwa świadczonych usług, podnoszenie jakości oferowanych usług oraz optymalizację procesów wewnętrznych Banku poprzez ich elektronizację, automatyzację i ograniczanie kosztów („Działalność B+R”).
Specyfika działalności Banku powoduje, że Działalność B+R realizowana jest zarówno na potrzeby wewnętrzne, jak i zewnętrzne Banku. Takie ukierunkowanie prowadzonych prac wynika z rosnących potrzeb klientów oraz zmieniających się wymogów rynku, w tym regulacji prawnych. Bank w sposób systematyczny realizuje Działalność B+R celem oferowania lepszych, bardziej zaawansowanych technologicznie, czy konkurencyjnych rozwiązań produktowych na rynku, a także w celu znaczącego usprawnienia działalności pracowników Banku oraz poprawy cyberbezpieczeństwa (cyber security) i bezpieczeństwa klientów (Działalność B+R Banku w znacznym stopniu dotyczy właśnie rozwiązań z zakresu szeroko rozumianego IT).
Bank uruchamia prace B+R w oparciu o procedury wewnętrzne Banku. Ich celem jest zdobywanie nowej wiedzy i transfer wiedzy na potrzeby opracowywania nowych produktów, procesów i usług. W praktyce podejmowane inicjatywy w ramach prowadzonej Działalności B+R w Banku obejmują przede wszystkim poszukiwanie nowych rozwiązań techniczno-organizacyjnych mogących mieć wpływ na działalność Banku w przyszłości.
Bank prowadzi również tzw. „prace rozwojowe”. Prace rozwojowe uruchamiane są m.in. z inicjatywy (pomysłów) zgłaszanych przez pracowników Banku wpisujące się w strategię rozwoju Banku, a także w oparciu o najnowsze trendy organizacyjne i technologiczne pojawiające się na światowym rynku (w szczególności w branży IT). W ramach tych prac Bank opracowuje nowe lub znacząco ulepszone rozwiązania organizacyjne, buduje oraz testuje koncepcje i modele nowych rodzajów usług/ procesów.
Realizacja prac toczy się w tzw. zespołach tworzonych dla celów prowadzenia konkretnego procesu. W skład zespołu wchodzą pracownicy Banku zależnie od przedmiotu prowadzonych prac (uwzględnia się specjalistów i ekspertów z dziedzin, których prace dotyczą), długości trwania oraz wpływu na działalność Banku (prace mogą mieć charakter punktowy i dotyczyć np. wybranego produktu bankowego lub dotyczyć przekrojowo całego Banku, np. digitalizacja Banku, automatyzacja, bezpieczeństwo danych).
Prowadzona przez Bank Działalność B+R jest bezpośrednio związana m.in. z poniższymi zagadnieniami:
1) badanie preferencji użytkowników w kontekście opracowania nowych procesów, usług i produktów,
2) opracowywanie projektu funkcjonalnego danego produktu/procesu,
3) opracowywanie nowych narzędzi i procesów bankowych na potrzeby zarówno własne, jak i klientów,
4) opracowywanie nowych koncepcji technologicznych i rozwiązań występujących problemów,
5) opracowywanie modeli ryzyka na potrzeby polityki kredytowej,
6) wprowadzanie znaczących udoskonaleń do istniejących produktów,
7) opracowywanie nowych lub znacząco udoskonalonych usług finansowych,
8) konstrukcja nowych rozwiązań IT,
9) symulacja i testowanie próbnych/prototypowych rozwiązań IT,
10) opracowywanie koncepcji zmian i znaczących modyfikacji do istniejącego oprogramowania,
11) znaczące modyfikacje i ulepszenia systemów wynikające ze zmian technologicznych i regulacyjnych lub w odpowiedzi na zapotrzebowanie klientów,
12) przeprowadzenie testów funkcjonowania systemów, potwierdzanie osiągnięcia planowanych założeń i funkcjonalności.
W wyniku Działalności B+R powstają nowe lub znacząco zmienione albo ulepszone produkty/usługi/procesy, które nie występowały wcześniej w praktyce Banku. Prace wykonywane w ramach Działalności B+R prowadzone są ponadto w sposób metodyczny.
Działalność B+R ma również charakter usystematyzowany i odbywa się w kilku etapach, w ramach których wykonywanych jest szereg czynności. Poniżej wskazano te etapy i główne realizowane czynności (w ramach podejmowanej Działalności B+R mogą wystąpić wszystkie z poniższych etapów lub wybrane etapy, część z podanych czynności lub wszystkie z nich):
1) etap inicjacyjny - etap inicjacyjny obejmuje identyfikację problemu lub potrzeby o charakterze biznesowym bądź organizacyjnym, która uzasadnia podjęcie dalszych działań. Na tym etapie określany jest zasadniczy cel planowanego przedsięwzięcia, w szczególności w kontekście takich obszarów jak bezpieczeństwo danych, zapewnienie ciągłości działania, ograniczenie ryzyka operacyjnego lub automatyzacja wybranych procesów. Równolegle dokonuje się wstępnego określenia zakresu prac oraz obszarów funkcjonowania Banku, których potencjalne zmiany mogłyby dotyczyć, co pozwala na zarysowanie granic planowanych działań bez szczegółowego wchodzenia w rozwiązania. Istotnym elementem tego etapu jest również podjęcie decyzji o rozpoczęciu prac. Decyzja ta opiera się na ocenie zasadności dalszego kontynuowania prac oraz na wstępnym przekonaniu, że zidentyfikowany problem lub potrzeba wymagają pogłębionej analizy możliwych rozwiązań. W rezultacie etap inicjacyjny prowadzi do uruchomienia prac studyjnych oraz do ramowego określenia kierunku dalszych działań, stanowiących punkt wyjścia dla kolejnych faz prac;
2) etap studyjny – etap studyjny obejmuje analizę stanu istniejącego w obszarze objętym procesem oraz identyfikację uwarunkowań organizacyjnych i technologicznych wpływających na możliwość jego realizacji. W ramach tego etapu analizowane są obowiązujące rozwiązania, wykorzystywana infrastruktura oraz sposób funkcjonowania procesów, a także identyfikowane są ograniczenia i zależności, które mogą mieć znaczenie dla dalszych prac. Wynikiem etapu studyjnego jest wypracowanie katalogu wariantów oraz wstępna ocena ich zasadności, wykonalności i potencjalnych ryzyk. Etap ten umożliwia podjęcie decyzji co do zasadności kontynuowania prac oraz wyznaczenie kierunku dalszych prac, w szczególności przejścia do etapu koncepcyjnego lub wstrzymania prac na tym etapie;
3) etap koncepcyjny – etap koncepcyjny polega na przełożeniu wniosków z prac studyjnych na spójną koncepcję docelowego rozwiązania. W ramach tego etapu wybierany jest preferowany wariant realizacji prac, a następnie opracowywany jest model docelowy działania obejmujący zarówno aspekty techniczne, jak i organizacyjne oraz proceduralne. Określane są zasady funkcjonowania rozwiązania, sposób realizacji kluczowych procesów oraz reguły postępowania w sytuacjach standardowych i zakłóceniowych. Prace koncepcyjne obejmują również uporządkowanie odpowiedzialności oraz opracowanie mechanizmów kontroli i weryfikacji poprawności działania rozwiązania. Efektem etapu koncepcyjnego jest kompletna i spójna koncepcja, która stanowi podstawę do rozpoczęcia prac realizacyjnych lub do podjęcia decyzji o wstrzymaniu prac, jeżeli przyjęte założenia okażą się nieadekwatne do uwarunkowań Banku;
4) etap realizacyjny – etap realizacyjny polega na opracowaniu przyjętej koncepcji poprzez wprowadzenie zmian w środowisku technicznym i organizacyjnym Banku. Prace realizacyjne mają charakter iteracyjny, co oznacza, że opracowane rozwiązania są na bieżąco analizowane i dostosowywane do uzyskiwanych wyników. Celem etapu realizacyjnego jest osiągnięcie funkcjonalnego rozwiązania, które odzwierciedla przyjętą koncepcję i może zostać poddane dalszej weryfikacji. Na tym etapie możliwa jest korekta poszczególnych elementów rozwiązania w celu doprecyzowania jego działania oraz eliminacji zidentyfikowanych nieścisłości;
5) etap testów i weryfikacji – etap testów i weryfikacji obejmuje sprawdzenie poprawności działania opracowanego rozwiązania w warunkach odzwierciedlających rzeczywiste scenariusze funkcjonowania Banku, w tym również w sytuacjach zakłóceniowych i awaryjnych. W ramach tego etapu weryfikowana jest zgodność działania rozwiązania z założeniami koncepcyjnymi, jego spójność, powtarzalność oraz odporność na typowe problemy operacyjne. Wyniki testów stanowią podstawę do oceny, czy rozwiązanie spełnia zakładane cele, czy też wymaga dalszych modyfikacji. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości możliwy jest powrót do etapu realizacyjnego w celu wprowadzenia korekt i ponownego przeprowadzenia weryfikacji;
6) etap rozwoju - etap eksploatacji i rozwoju obejmuje bieżące funkcjonowanie rozwiązania w środowisku Banku oraz jego systematyczne doskonalenie. W ramach tego etapu monitorowana jest skuteczność przyjętych mechanizmów, analizowane są nowe potrzeby organizacyjne oraz zmiany w otoczeniu technologicznym i regulacyjnym, które mogą wpływać na sposób działania rozwiązania. Rozwój rozwiązania obejmuje zarówno rozszerzanie jego funkcjonalności, jak i jego ulepszenie w odpowiedzi na pojawiające się nowe zagrożenia lub uwarunkowania. Etap ten zakłada, że opracowane rozwiązanie nie stanowi zamkniętego procesu, lecz element dynamicznego systemu wymagającego ulepszeń.
Biorąc pod uwagę dynamiczny charakter oraz naturę prowadzonej przez Bank działalności, nie jest możliwe sprecyzowanie we wniosku wszystkich konkretnych prac realizowanych przez Bank. Niemniej poniżej Bank przedstawia przykładowe prace, które były realizowane lub będą realizowane w przyszłości:
1) Prace studyjne, koncepcyjne i realizacyjne dotyczące systemu Backup’owego Banku
W (…) r. Bank zrealizował prace studyjne, koncepcyjne oraz realizacyjne dotyczące systemu backupowego Banku, których zamierzeniem było opracowanie systemu zapewniającego bezpieczne procesy realizacji i przechowywania – rozumianych w szerokim ujęciu – kopii danych Banku. Prace rozpoczęto od etapu studyjnego, który obejmował przegląd możliwych rozwiązań w zakresie sprzętu, procedur oraz organizacji procesu. Celem było zebranie i porównanie dostępnych podejść do wykonywania kopii, ich przechowywania oraz obsługi procesu w środowisku Banku.
Na podstawie wyników prac studyjnych przeprowadzono prace koncepcyjne, których celem było przełożenie zidentyfikowanych wariantów na spójny model docelowego działania systemu backupowego Banku. W ramach tego etapu określono założenia dotyczące sposobu realizacji kopii danych i ich przechowywania oraz uporządkowano zasady proceduralno-organizacyjne niezbędne do zapewnienia powtarzalnego i jednoznacznego przebiegu procesu. Doprecyzowano logikę realizacji backupu w ujęciu całościowym oraz sposób kontroli poprawności wykonywania kopii, tak aby proces był praktyczny i odporny na typowe problemy operacyjne. Prace koncepcyjne obejmowały również przygotowanie wariantów postępowania na wypadek nieprawidłowości lub zdarzeń zakłócających, tak aby przyjęte podejście było stabilne w warunkach rzeczywistych.
Etap realizacyjny obejmował wdrożenie przyjętej koncepcji w środowisku Banku, przy czym prace miały charakter iteracyjny. Opracowane rozwiązanie było w kolejnych podejściach weryfikowane i dopracowywane na podstawie wyników przeprowadzonych sprawdzeń. W ramach iteracji korygowano elementy procesu, w tym organizację działań i procedury, doprecyzowywano sposób realizacji i przechowywania kopii oraz zasady kontroli przebiegu procesu, tak aby osiągnąć docelową stabilność i przewidywalność działania. Weryfikacja koncentrowała się na potwierdzeniu poprawności wykonania kopii i ich spójności oraz na identyfikacji obszarów wymagających zmian lub uszczegółowień, które następnie uwzględniano w kolejnych iteracjach.
Jednocześnie, kluczowym elementem determinującym zarówno kształt koncepcji, jak i sposób realizacji prac były nadrzędne cele związane z zapewnieniem bezpieczeństwa danych, w szczególności w zakresie ich integralności, oraz zbudowaniem odporności procesu na zagrożenia zewnętrzne i wewnętrzne. Oznaczało to, że wszystkie działania – od analizy rozwiązań, przez opracowanie docelowego podejścia, po wdrożenie i iteracyjne dopracowywanie – były ukierunkowane na zapewnienie spójności i niezmienności danych w kopiach oraz na takie zorganizowanie procesu, aby był on odporny na oddziaływania mogące wpływać na bezpieczeństwo danych.
2) Prace studyjne, koncepcyjne i opracowanie sytemu bezpieczeństwa oddziałów Banku w zakresie zapewnienia ciągłości pracy Banku
W (…) r. Bank zrealizował prace studyjne, koncepcyjne oraz testowe dotyczące systemu bezpieczeństwa oddziałów w zakresie zapewnienia ciągłości pracy Banku. Przedsięwzięcie wynikało z uwarunkowań organizacyjnych, w których Bank funkcjonuje w oparciu o kilka placówek, w tym Centralę, a część procesów oraz zasobów informatycznych jest wykorzystywana równolegle przez różne lokalizacje. Celem prac było takie ukształtowanie środowiska ICT, aby awaria lub dysfunkcja dowolnej placówki nie powodowała przerwania działania Banku w skali całej organizacji, lecz umożliwiała utrzymanie ciągłości pracy w pełnym zakresie funkcjonalności, niezależnie od tego, która lokalizacja czasowo utraci dostępność.
Prace studyjne obejmowały analizę funkcjonowania Banku w układzie wieloplacówkowym oraz przegląd aktualnej infrastruktury ICT w kontekście ciągłości działania. W ramach tej fazy identyfikowano zależności pomiędzy placówkami, kluczowe punkty wspólne dla funkcjonowania Banku oraz obszary, w których występowało ryzyko zależności od jednej lokalizacji. Równolegle przeprowadzono przegląd możliwych wariantów zwiększenia odporności organizacji na niedostępność danej placówki, w szczególności w obszarach sposobu udostępniania zasobów informatycznych, organizacji dostępu do systemów oraz zapewnienia pracy w sytuacjach zakłóceniowych. Wyniki tej fazy stanowiły podstawę do zdefiniowania kierunków zmian możliwych do realizacji w Banku w sposób adekwatny do jego rzeczywistych potrzeb i warunków funkcjonowania.
Na bazie ustaleń z etapu studyjnego przeprowadzono prace koncepcyjne, polegające na wypracowaniu docelowej koncepcji systemu bezpieczeństwa oddziałów, opartej na modyfikacjach infrastruktury ICT Banku. W ramach tego etapu opracowano docelowy model działania w scenariuszu dysfunkcji dowolnej placówki, w tym Centrali, określając założenia co do utrzymania krytycznych funkcji Banku oraz sposobu przełączenia i kontynuacji pracy przy ograniczonej dostępności wybranej lokalizacji. Działania koncepcyjne obejmowały również uporządkowanie zasad organizacyjnych dotyczących utrzymania ciągłości pracy w warunkach awaryjnych, w tym ustalenie odpowiedzialności oraz sposobu postępowania przy wystąpieniu zdarzeń zakłócających, tak aby koncepcja była możliwa do zastosowania w praktyce i minimalizowała ryzyko przerwania działania Banku lub którejkolwiek z placówek.
Etap realizacyjny obejmował wdrożenie przyjętej koncepcji poprzez wprowadzenie zmian w środowisku ICT Banku oraz ich praktyczną weryfikację. W ramach prac realizacyjnych zastosowano przyjęte modyfikacje infrastruktury i konfiguracji, zapewniając możliwość utrzymania działania Banku w przypadku dysfunkcji wybranej placówki, a następnie przeprowadzono sprawdzenia poprawności działania w scenariuszach zakłóceniowych. Weryfikacja miała na celu potwierdzenie, że Bank może kontynuować pracę w pełnym zakresie funkcjonalności, nawet gdy jedna z placówek, w tym Centrala, jest czasowo niedostępna, oraz że przyjęty model działania jest stabilny i możliwy do odtworzenia w kolejnych przypadkach. W rezultacie opracowano i zastosowano rozwiązanie zwiększające odporność Banku na awarie lokalizacyjne oraz wzmacniające ciągłość działania w środowisku wieloplacówkowym.
3) Wypracowanie zmiany podejścia w budowie tzw. odporności cyfrowej
W (…) r. Bank wypracował zmianę podejścia do budowy tzw. odporności cyfrowej. Zmiana polegała na opracowaniu i wdrożeniu koncepcji spójnego rozwiązania obejmującego Bank jako całość, które porządkuje sposób reagowania na zdarzenia i zagrożenia oraz umożliwia automatyczną mitygację zdefiniowanych scenariuszy. W praktyce oznaczało to odejście od działań rozproszonych, realizowanych punktowo w wybranych obszarach, na rzecz podejścia systemowego, w którym odporność cyfrowa jest budowana na poziomie całej organizacji poprzez jednolite zasady postępowania, zdefiniowane scenariusze reakcji oraz mechanizmy ich uruchamiania. W ramach prac prowadzonych w (…) r. Zespół IT określił katalog zdarzeń i zagrożeń istotnych z perspektywy ciągłości i bezpieczeństwa działania, a następnie opracował sposób ich obsługi w ramach jednego, spójnego modelu.
Kluczowym usprawnieniem było opracowanie automatyzacji mitygacji, rozumianej jako przygotowanie i uruchamianie wcześniej zdefiniowanych działań ograniczających skutki zdarzeń oraz redukujących ryzyko ich eskalacji. W ramach tego komponentu Bank opracował logikę postępowania dla wybranych scenariuszy, tak aby po wystąpieniu określonego zdarzenia możliwe było szybkie uruchomienie działań ochronnych zgodnych z przyjętą koncepcją, bez konieczności każdorazowego manualnego wykonywania tych samych czynności. Prace obejmowały zdefiniowanie warunków uruchamiania działań mitygujących, określenie sekwencji czynności podejmowanych w odpowiedzi na zdarzenie oraz doprecyzowanie zasad ich realizacji w środowisku Banku, tak aby reakcja była powtarzalna i możliwa do odtworzenia w analogicznych przypadkach. Równolegle dopracowano sposób weryfikacji skuteczności automatycznie uruchamianych działań, umożliwiający potwierdzenie, że mitygacja została zrealizowana zgodnie z założeniami i przyniosła oczekiwany efekt w kontekście stabilności funkcjonowania Banku. Dzięki temu reakcje na określone sytuacje stały się szybsze, bardziej przewidywalne i w mniejszym stopniu zależne od manualnych czynności operacyjnych, co zwiększa odporność Banku na zdarzenia o charakterze cyfrowym.
Jednocześnie, Bank przyjął założenie, że odporność cyfrowa wymaga stałego rozwoju. Wynika to z faktu, że w otoczeniu technologicznym nieustannie pojawiają się nowe rodzaje rozwiązań, zmieniają się architektury systemów i sposoby ich wykorzystania, a wraz z tym ewoluują typy zdarzeń oraz zagrożeń, które należy uwzględniać w mechanizmach odporności. W związku z tym prace dotyczące rozwoju odporności cyfrowej będą kontynuowane w kolejnych latach i obejmą systematyczne rozszerzanie oraz aktualizowanie przyjętej koncepcji, w tym doprecyzowywanie i uzupełnianie katalogu zdarzeń i zagrożeń, rozwój mechanizmów automatycznej mitygacji, a także dostosowywanie rozwiązania do nowych uwarunkowań technicznych i organizacyjnych Banku. Wypracowana w (…) r. zmiana podejścia stanowi punkt wyjścia do dalszych, ciągłych prac, których celem jest utrzymanie aktualności i skuteczności systemu odporności cyfrowej w zmieniającym się środowisku.
4) Proces automatyzacji generowania umów depozytowych i kredytowych
Bank w przyszłości planuje opracować proces drukowania umów depozytowych oraz kredytowych bezpośrednio z systemu finansowo-księgowego. Obecnie rachunki są zakładane w systemie finansowo-księgowym, natomiast umowy do tych produktów są przygotowywane poza systemem poprzez ręczne uzupełnianie danych w szablonach w formacie Word, co wydłuża obsługę i zwiększa ryzyko błędów wynikających z manualnego przepisywania informacji. W ramach planowanej zmiany Bank zamierza zakupić od dostawcy oprogramowania moduł umożliwiający generowanie i drukowanie umów bezpośrednio z systemu finansowo-księgowego. Zasadniczy wysiłek po stronie Banku będzie polegał na opracowaniu sposobu odwzorowania obowiązujących wzorów umów w postaci szablonów możliwych do automatycznego zasilania danymi systemowymi. Działalność B+R Banku polegać będzie na parametryzacji wzorów umów w module (wyodrębnieniu elementów stałych i zmiennych, zdefiniowaniu pól dynamicznych oraz zasad ich prezentacji), dopasowaniu i powiązaniu pól umowy z danymi przechowywanymi w systemie finansowo-księgowym (ustaleniu źródeł wartości, sposobu ich formatowania oraz obsługi przypadków braków lub niezgodności), a także na opracowaniu wariantów szablonów odpowiadających różnym typom produktów i scenariuszom występującym w praktyce bankowej. Następnie, Bank przeprowadzi testy generowanych dokumentów na zestawie przypadków odzwierciedlających typowe oraz nietypowe sytuacje, weryfikując zgodność wygenerowanych umów z obowiązującymi wzorami i regulacjami wewnętrznymi, a w razie rozbieżności będzie iteracyjnie dopracowywać szablony poprzez korekty mapowań pól, warunków wstawiania fragmentów i formatowania. W efekcie po wprowadzeniu danych do systemu finansowo-księgowego system będzie automatycznie generował umowę dla Klienta w standardzie Banku, co usprawni proces zawierania umów oraz ograniczy ręczne czynności, jednocześnie utrzymując kontrolę nad zgodnością dokumentów z przyjętymi wzorcami.
Prowadzone prace w ww. zakresie nie obejmują rutynowych i okresowych zmian, bieżącego utrzymania infrastruktury ani standardowych aktualizacji systemów, lecz dotyczą opracowania, testowania i iteracyjnego doskonalenia rozwiązań, które nie funkcjonowały wcześniej w Banku lub stanowią istotne ulepszenie dotychczasowych rozwiązań.
W ramach Działalności B+R Bank ponosił, ponosi i będzie ponosił m.in. następujące koszty:
1) wynagrodzeń oraz składek określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników, osób zatrudnionych na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, w części w jakiej czas przeznaczony na realizację Działalności B+R pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu lub w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie Działalności B+R pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu – Bank zatrudnia m.in. trzech informatyków;
2) odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej Działalności B+R w tym szczególności licencji na specjalistyczne oprogramowanie.
Bank wskazuje, że wszystkie powyższe koszty były/są/będą bezpośrednio związane z prowadzoną Działalnością B+R.
W związku z powyższym, w odniesieniu do prowadzonej Działalności B+R Bank zamierza skorzystać z odliczenia, o którym mowa w art. 18d Ustawy o CIT. Jednocześnie, Bank wskazuje, iż:
1) Bank poprzez odrębne rejestry pozabilansowe identyfikuje koszty rozpoznane jako koszty prowadzonych prac, szczególnie wyodrębniając je zgodnie z katalogiem określonym w art. 18d Ustawy o CIT, tj. na koszty wynagrodzeń pracowników oraz wartość odpisów amortyzacyjnych. Bank dodatkowo wyodrębnia składowe wynagrodzenia, które nie mogą stanowić kosztu kwalifikowanego, szczególnie dodatki do wynagrodzeń, świadczenia dodatkowe (np. zasiłek opiekuńczy), pakiety medyczne, karty sportowe czy ubezpieczenia grupowe oraz ekwiwalenty za użycie własnych narzędzi/sprzętu/ubrania;
2) prowadzona ewidencja czasu pracy pracowników pozwala na określenie, ile czasu pracy w ogólnym czasie pracy tych osób zostało przeznaczonych na realizację Działalności B+R; Prowadzona ewidencja pozwala na określenie powyższej proporcji w każdym miesiącu;
3) w (…) r. uzyskał, a w latach następnych będzie uzyskiwał przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych;
4) nie korzystał i nie korzysta ze zwolnień przedmiotowych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 34 lub 34a Ustawy o CIT;
5) zamierza dokonać odliczenia z tytułu ulgi badawczo-rozwojowej zgodnie z limitami wskazanymi w art. 18d ust. 7 Ustawy o CIT;
6) nie posiada statusu centrum badawczo-rozwojowego;
7) rokiem podatkowym Banku jest rok kalendarzowy.
Ponadto, uzupełnili Państwo opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w następujący sposób:
1. Jaką konkretnie istniejącą wiedzę wykorzystują Państwo w ramach opisanej działalności?
W ramach opisanej działalności Bank wykorzystuje przede wszystkim istniejącą wiedzę technologiczną oraz know-how z obszaru IT, w szczególności dotyczącą cyberbezpieczeństwa, integralności danych, zapewnienia ciągłości działania oraz budowy odporności cyfrowej. Ponadto, Bank wykorzystuje istniejącą wiedzę w zakresie mechanizmów wykonywania i przechowywania kopii zapasowych oraz odtwarzania danych, a także monitoringu, testowania, automatyzacji i metodyk oraz weryfikacji rozwiązań, co stanowi punkt wyjścia do opracowywania i iteracyjnego doskonalenia nowych lub znacząco ulepszonych rozwiązań wdrażanych w Banku.
2. Czy w wyniku opisanych prac, powstanie nowa wiedza? Jeśli tak to z jakiej dziedziny, dyscypliny?
W wyniku realizacji opisanych prac powstaje nowa wiedza związana m.in. z opracowywaniem, organizacją i funkcjonowaniem systemów informatycznych oraz procesów bankowych w środowisku o podwyższonych wymaganiach regulacyjnych i bezpieczeństwa. Nowa wiedza dotyczy w szczególności obszaru technologii informatycznych (IT), cyberbezpieczeństwa, zapewnienia integralności danych, ciągłości działania oraz budowy odporności cyfrowej organizacji funkcjonującej w modelu wieloplacówkowym.
Powstająca wiedza obejmuje m.in. know-how w zakresie opracowania i konfiguracji rozwiązań informatycznych dostosowanych do specyfiki Banku, identyfikacji i eliminacji punktów krytycznych infrastruktury, definiowania scenariuszy zakłóceniowych i awaryjnych oraz opracowywania mechanizmów ich automatycznej mitygacji. Nowa wiedza dotyczy również sposobów integracji systemów, automatyzacji procesów bankowych oraz parametryzacji i weryfikacji rozwiązań informatycznych.
Jednocześnie, powstaje nowa wiedza z zakresu organizacji procesów i zarządzania operacyjnego w instytucji finansowej, obejmująca opracowanie docelowych modeli procesowych, zasad odpowiedzialności, mechanizmów kontroli oraz procedur zapewniających spójność, powtarzalność i bezpieczeństwo działania.
3. W czym przejawia się twórczy charakter prac?
Twórczość prac prowadzonych przez Bank w ramach Działalności B+R polega na samodzielnym opracowywaniu przez Bank nowych lub znacząco ulepszonych rozwiązań w obszarze produktów, usług, technologii oraz procesów (w tym w szczególności rozwiązań IT), które nie funkcjonowały dotychczas w praktyce Banku albo stanowią istotne ulepszenie rozwiązań dotychczas stosowanych. Twórczy charakter prac przejawia się w tym, że Bank nie ogranicza się do wdrożenia standardowego, gotowego rozwiązania ani do rutynowego utrzymania infrastruktury, lecz wypracowuje własne koncepcje docelowe, modele działania oraz reguły funkcjonowania rozwiązań dostosowane do specyfiki Banku, jego środowiska technicznego, organizacji pracy, profilu ryzyk, wymogów bezpieczeństwa oraz uwarunkowań regulacyjnych.
W ramach tej twórczości Bank opracowuje m.in. docelową architekturę oraz sposób funkcjonalny i proceduralny rozwiązania, w tym zasady realizacji kluczowych procesów, podział odpowiedzialności, mechanizmy kontroli i weryfikacji poprawności działania, a także warianty postępowania w sytuacjach zakłóceniowych i awaryjnych. Prace obejmują tworzenie i/lub znaczące modyfikacje rozwiązań informatycznych (w tym konstrukcję nowych konfiguracji, integracji, mapowań danych, reguł i parametrów działania), a następnie ich iteracyjne dopracowywanie w oparciu o uzyskiwane wyniki. Bank w sposób twórczy rozwiązuje zidentyfikowane problemy techniczne i organizacyjne poprzez opracowywanie oraz dobór rozwiązań alternatywnych, przeprowadzanie analiz porównawczych wariantów i wybór podejścia docelowego, które odpowiada rzeczywistym ograniczeniom i potrzebom Banku.
Twórczość prac jest również widoczna w etapie testów i weryfikacji, ponieważ Bank przygotowuje i przeprowadza testy funkcjonowania opracowanych rozwiązań w warunkach odzwierciedlających rzeczywiste scenariusze działania, w tym scenariusze nietypowe, zakłóceniowe i awaryjne, a wyniki testów stanowią podstawę do dalszych modyfikacji i ponownej weryfikacji. Oznacza to, że rezultat prac powstaje w wyniku cyklu projektowania–testowania–korygowania, prowadzącego do uzyskania funkcjonalnego rozwiązania spełniającego zakładane cele (np. w zakresie integralności i bezpieczeństwa danych, ciągłości działania, ograniczenia ryzyka operacyjnego, automatyzacji procesów).
4. Jakie konkretnie narzędzia, nowe koncepcje, rozwiązania, niewystępujące w praktyce gospodarczej zastosowano? Innymi słowy, co powoduje, że nowe produkty, usługi, procesy i narzędzia w znacznym stopniu różnią się od rozwiązań już funkcjonujących; na czym polega ich unikatowość/innowacyjność, co pozwala uznać je za nowatorskie?
W ramach prowadzonych prac Bank opracował nowe produkty, usługi, procesy oraz rozwiązania, które nie funkcjonowały wcześniej w jego praktyce, w szczególności: spójny, całościowy model odporności cyfrowej obejmujący Bank jako jedną organizację (zamiast rozproszonych, punktowych zabezpieczeń), zautomatyzowane mechanizmy mitygacji zdarzeń i awarii uruchamiane według zdefiniowanych scenariuszy, a także nowe podejście do zapewnienia ciągłości działania w środowisku wieloplacówkowym, pozwalające na utrzymanie pełnej funkcjonalności Banku niezależnie od dostępności konkretnej lokalizacji. Unikatowość tych rozwiązań polega na ich indywidualnym zaprojektowaniu pod specyfikę Banku oraz integracji wielu obszarów (technicznych, organizacyjnych i proceduralnych).
5. Czy efekty pracy Spółki w zakresie projektowania i udoskonalania produktów/usług/procesów, których Spółka była/jest „twórcą”:
a) były i są kreacją nowego, nieistniejącego wcześniej produktu/usługi/procesu?
Efekty prac realizowanych przez Bank w ramach Działalności B+R są kreacją nowego, nieistniejącego wcześniej w praktyce Banku produktu/usługi/procesu, albo kreacją nowego rozwiązania w postaci znacząco zmienionego lub ulepszonego produktu/usługi/procesu, które przed rozpoczęciem prac nie funkcjonowało w Banku w danej postaci lub z daną funkcjonalnością i parametrami działania.
W szczególności rezultaty te przyjmują postać:
1) opracowania nowych lub istotnie ulepszonych rozwiązań procesowych i informatycznych (w tym architektury, konfiguracji, integracji, mapowań danych, reguł działania oraz mechanizmów kontroli),
2) uzyskania nowych funkcjonalności (np. w zakresie bezpieczeństwa danych, zapewnienia ciągłości działania, automatyzacji), które nie występowały uprzednio w praktyce Banku.
b) nie były i nie są efektem pracy, która wymaga do osiągnięcia rezultatu jedynie określonych umiejętności i której rezultaty da się z góry określić i przewidzieć jako mające charakter powtarzalny?
Prowadzone prace realizowane są w warunkach nieprzewidywalności. Działalność B+R posiada nieprzewidywalny charakter, ponieważ na etapie inicjowania i realizacji prac nie jest możliwe jednoznaczne określenie końcowego rezultatu, optymalnego sposobu jego osiągnięcia ani zakresu koniecznych modyfikacji, a przebieg i efekt prac uzależnione są od wyników kolejnych analiz, testów i weryfikacji. Bank podejmuje prace w warunkach niepewności co do skuteczności przyjętych założeń, możliwości technicznych ich realizacji w istniejącym środowisku oraz wpływu opracowywanych rozwiązań na stabilność i bezpieczeństwo działania Banku.
c) nie były/nie są jedynie „techniczną”, a były/są „twórczą”, realizacją szczegółowych projektów?
Prace prowadzone przez Bank nie polegają na prostym, odtwórczym wykonaniu z góry narzuconej specyfikacji technicznej ani na implementacji szczegółowego rozwiązania opracowanego przez podmiot trzeci, w którym zakres działań, sposób realizacji oraz końcowy rezultat byłyby w pełni określone już na etapie rozpoczęcia prac. Bank nie realizuje prac, w których jego rola ogranicza się do wykonania instrukcji technicznych lub konfiguracji systemów według ściśle ustalonego scenariusza i wytycznych.
6. Czy ponoszone przez Państwa koszty związane z prowadzoną działalnością, pokrywają Państwo ze środków własnych i nie zostały Państwu zwrócone lub odliczone od postawy opodatkowania podatkiem dochodowym?
Ponoszone przez Bank koszty związane z prowadzoną działalnością są finansowane ze środków własnych Banku i nie zostały oraz nie zostaną Bankowi zwrócone w jakiejkolwiek formie, ani też nie zostały ani nie zostaną odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym w inny sposób niż w ramach ewentualnego skorzystania z ulgi, o której mowa w art. 18d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
7. Czy wydatki, które zamierzają Państwo odliczyć w ramach ulgi badawczo-rozwojowej, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Wydatki, które Bank zamierza odliczyć w ramach ulgi badawczo-rozwojowej, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 Ustawy o CIT.
8. Czy koszty wynagrodzenia pracowników stanowią należności, o których mowa w art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Koszty wynagrodzeń pracowników stanowią należności, o których mowa odpowiednio w art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 8 lit. a Ustawy o PIT.
Pytania
1. Czy wykonywana przez Bank Działalność B+R mieści się w definicji działalności badawczo- rozwojowej w rozumieniu art. 4a pkt 26-28 Ustawy o CIT, a w konsekwencji uprawnia Bank do skorzystania z ulgi badawczo-rozwojowej opisanej w art. 18d Ustawy o CIT?
2. Czy wskazane we wniosku koszty wynagrodzeń oraz sfinansowane przez Bank (jako płatnika) składki określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników oraz osób realizujących Działalność B+R w oparciu o umowy zlecenia lub umowy o dzieło, w części ustalonej na podstawie ewidencji czasu pracy poświęconego na realizację tej działalności, stanowią koszty kwalifikowane zgodnie z art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT?
3. Czy wskazane we wniosku koszty odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej Działalności B+R stanowią koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT?
Państwa stanowisko w sprawie
1. Zdaniem Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R mieści się w definicji działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 4a pkt 26-28 Ustawy o CIT, a w konsekwencji uprawnia Bank do skorzystania z ulgi badawczo-rozwojowej opisanej w art. 18d Ustawy o CIT;
2. Zdaniem Banku, wskazane we wniosku koszty wynagrodzeń oraz sfinansowane przez Bank składki określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników oraz osób realizujących Działalność B+R w oparciu o umowy zlecenia lub umowy o dzieło, w części ustalonej na podstawie ewidencji czasu pracy poświęconego na realizację tej działalności, stanowią koszty kwalifikowane zgodnie z art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT;
3. Zdaniem Banku, wskazane we wniosku koszty odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej Działalności B+R stanowią koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT w takiej części, w jakiej te środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne służą prowadzonej działalności projektowej przez Bank.
Ad. 1
Zgodnie z przepisem art. 4a pkt 26 Ustawy o CIT, pod pojęciem działalności badawczo-rozwojowej należy rozumieć działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. Użycie spójnika „lub” wskazuje, że w celu uznania działalności podatnika za działalność badawczo-rozwojową wystarczy, aby podatnik prowadził badania naukowe lub aby prowadził prace rozwojowe. Oczywiście może również jednocześnie prowadzić badania naukowe i prace rozwojowe. W każdej z trzech sytuacji spełniona zostanie definicja działalności badawczo-rozwojowej.
W myśl art. 4a pkt 27 Ustawy o CIT, sformułowanie badania naukowe oznacza badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, badania aplikacyjne rozumiane są jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
Natomiast, zgodnie z art. 4a pkt 28 Ustawy o CIT, prace rozwojowe oznaczają prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Zgodnie z tym przepisem, prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
Biorąc pod uwagę powyższe, aby dana działalność stanowiła działalność badawczo-rozwojową muszą zostać spełnione następujące przesłanki:
1) musi to być działalność twórcza,
2) działalność taka musi być podejmowana w sposób systematyczny,
3) działalność taka musi obejmować badania naukowe lub prace rozwojowe,
4) działalność taka musi być podejmowana w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Dodatkowo, zgodnie z Podręcznikiem Frascati 2015 (Główny Urząd Statystyczny 2018), który stanowi międzynarodowy standard opracowany przez OECD służący do gromadzenia i klasyfikacji danych statystycznych dotyczących działalności badawczej i rozwojowej, aby dana działalność mogła zostać uznana za działalność badawczo-rozwojową powinna ona być:
1) nowatorska,
2) twórcza,
3) nieprzewidywalna,
4) metodyczna,
5) możliwa do przeniesienia lub odtworzenia,
- (strona nr 47 Podręcznika Frascati).
Bank stoi na stanowisku, że prowadzona przez niego Działalność B+R spełnia powyższe przesłanki, aby uznać ją za działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu Ustawy o CIT, a także Podręcznika Frascati wydanego przez OECD, który stanowi, powszechnie uznaną, podstawę międzynarodowej terminologii w zakresie działalności badawczo-rozwojowej.
Działalność Twórcza
Po pierwsze, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R posiada charakter twórczy.
Jak podano w słowniku języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność - zespół działań podejmowanych w jakimś celu), powstania czegoś (twórczy - mający na celu tworzenie, tworzyć - powodować powstanie czegoś). Cecha twórczości związana jest więc przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się też opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
Twórczość prac prowadzonych przez Bank w ramach Działalności B+R polega na samodzielnym opracowywaniu przez Bank nowych lub znacząco ulepszonych rozwiązań w obszarze produktów, usług, technologii oraz procesów (w tym w szczególności rozwiązań IT), które nie funkcjonowały dotychczas w praktyce Banku albo stanowią istotne ulepszenie rozwiązań dotychczas stosowanych. Twórczy charakter prac przejawia się w tym, że Bank nie ogranicza się do wdrożenia standardowego, gotowego rozwiązania ani do rutynowego utrzymania infrastruktury, lecz wypracowuje własne koncepcje docelowe, modele działania oraz reguły funkcjonowania rozwiązań dostosowane do specyfiki Banku, jego środowiska technicznego, organizacji pracy, profilu ryzyk, wymogów bezpieczeństwa oraz uwarunkowań regulacyjnych.
W ramach tej twórczości Bank opracowuje m.in. docelową architekturę oraz projekt funkcjonalny i proceduralny rozwiązania, w tym zasady realizacji kluczowych procesów, podział odpowiedzialności, mechanizmy kontroli i weryfikacji poprawności działania, a także warianty postępowania w sytuacjach zakłóceniowych i awaryjnych. Prace obejmują tworzenie i/lub znaczące modyfikacje rozwiązań informatycznych (w tym konstrukcję nowych konfiguracji, integracji, mapowań danych, reguł i parametrów działania), a następnie ich iteracyjne dopracowywanie w oparciu o uzyskiwane wyniki. Bank w sposób twórczy rozwiązuje zidentyfikowane problemy techniczne i organizacyjne poprzez projektowanie oraz dobór rozwiązań alternatywnych, przeprowadzanie analiz porównawczych wariantów i wybór podejścia docelowego, które odpowiada rzeczywistym ograniczeniom i potrzebom Banku.
Twórczość prac jest również widoczna w etapie testów i weryfikacji, ponieważ Bank przygotowuje i przeprowadza testy funkcjonowania opracowanych rozwiązań w warunkach odzwierciedlających rzeczywiste scenariusze działania, w tym scenariusze nietypowe, zakłóceniowe i awaryjne, a wyniki testów stanowią podstawę do dalszych modyfikacji i ponownej weryfikacji. Oznacza to, że rezultat prac powstaje w wyniku cyklu projektowania–testowania–korygowania, prowadzącego do uzyskania funkcjonalnego rozwiązania spełniającego zakładane cele (np. w zakresie integralności i bezpieczeństwa danych, ciągłości działania, ograniczenia ryzyka operacyjnego, automatyzacji procesów).
Systematyczność i metodyczność
Po drugie, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R jest podejmowana w sposób systematyczny i metodyczny.
Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN słowo systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem, słowo systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji mikro i makroekonomicznej.
Natomiast, zgodnie z Podręcznikiem Frascati (str. 50) działalność badawcza i rozwojowa to formalna działalność prowadzona w sposób metodyczny. W tym kontekście „metodyczny” (systematic) oznacza, że działalność B+R jest prowadzona w sposób zaplanowany, przy czym rejestruje się zarówno przebieg procesu, jak i jego wynik.
W ocenie Banku, prowadzi on prace będące przedmiotem wniosku w sposób systematyczny i metodyczny, tj. zaplanowany, uporządkowany oraz powtarzalny. Bank uruchamia prace B+R na podstawie zidentyfikowanych potrzeb biznesowych, organizacyjnych lub technologicznych (w szczególności w obszarach bezpieczeństwa danych, zapewnienia ciągłości działania, ograniczenia ryzyka operacyjnego oraz automatyzacji procesów), a następnie realizuje je w ramach wyodrębnionych inicjatyw prowadzonych przez dedykowane zespoły. Takie podejście ma charakter stały – Bank nie sporadycznie, lecz systematycznie podejmuje działania mające na celu tworzenie nowych i znaczące ulepszanie dotychczasowych rozwiązań, w tym w obszarze IT, co wynika zarówno z potrzeb klientów, jak i zmian regulacyjnych oraz technologicznych.
Po trzecie, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R stanowi prace rozwojowe.
Prowadzone przez Bank prace polegają na nabywaniu, łączeniu oraz wykorzystywaniu dostępnej wiedzy, w szczególności z zakresu technologii informatycznych, cyberbezpieczeństwa, organizacji procesów bankowych oraz regulacji właściwych dla sektora bankowego.
Jednocześnie, wiedza ta jest przekształcana i rozwijana w celu stworzenia nowych zastosowań, tj. nowych lub znacząco ulepszonych systemów, procesów i usług, co odpowiada istocie prac rozwojowych w rozumieniu przepisów Ustawy o CIT.
Efektem realizowanych przez Bank prac są m.in. nowe lub istotnie zmodyfikowane rozwiązania w zakresie: bezpieczeństwa danych i ciągłości działania Banku, odporności cyfrowej, automatyzacji procesów bankowych, systemów informatycznych wspierających działalność operacyjną Banku.
Rozwiązania te mają charakter indywidualny i są dostosowane do struktury oraz potrzeb Banku, a ich opracowanie wymagało przeprowadzenia prac, testów oraz iteracyjnych modyfikacji.
Prowadzone przez Bank prace nie stanowią ponadto rutynowych ani okresowych zmian, gdyż nie ograniczają się do bieżącego utrzymania infrastruktury, standardowych aktualizacji systemów ani prostego wdrażania gotowych rozwiązań.
Zwiększanie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań
Po czwarte, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R podejmowana jest w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Prowadzona przez Bank Działalność B+R jest podejmowana w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań, o czym świadczy sposób organizacji i cel podejmowanych prac. Działania te nie mają charakteru rutynowego utrzymania, lecz obejmują poszukiwanie i wypracowywanie nowych rozwiązań techniczno-organizacyjnych, które mogą mieć wpływ na działalność Banku w przyszłości.
Zwiększanie zasobów wiedzy realizowane jest poprzez prowadzenie etapów analityczno-koncepcyjnych oraz testowych, w ramach których Bank bada stan istniejący, identyfikuje ograniczenia i zależności organizacyjne oraz technologiczne, opracowuje katalog wariantów, a następnie wypracowuje docelową koncepcję rozwiązania i weryfikuje ją w praktyce. W toku tych działań Bank pozyskuje i systematyzuje wiedzę dotyczącą m.in. bezpieczeństwa danych, ciągłości działania, odporności cyfrowej oraz automatyzacji procesów i następnie przenosi ją do praktyki.
Jednocześnie, Bank wykorzystuje zasoby wiedzy do tworzenia nowych zastosowań, ponieważ efektem prac są nowe lub znacząco ulepszone rozwiązania wdrażane w działalności Banku, które nie funkcjonowały wcześniej w praktyce Banku albo stanowią istotne ulepszenie dotychczasowych rozwiązań.
Charakter nowatorski
Po piąte, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R posiada charakter nowatorski.
Zgodnie z Podręcznikiem Frascati (str. 48-49) oczekiwanym celem projektu B+R jest nowa wiedza, ale musi być ona dostosowana do różnych kontekstów. W sektorze przedsiębiorstw należy ocenić potencjalny walor nowatorskości projektów B+R w porównaniu z istniejącymi zasobami wiedzy w przemyśle. Działalność B+R w ramach projektu musi prowadzić do wyników, które są nowe dla przedsiębiorstwa i nie są jeszcze wykorzystywane w danej branży.
Niemniej należy zauważyć, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 sierpnia 2024 r. (II FSK 595/24) przesądził, iż wystarczy aby wyniki te (rozwiązania opracowane przez podatnika) były nowe z punktu widzenia przedsiębiorstwa a nie całej branży:
„Nowe produkty to wyroby lub usługi, które różnią się znacząco swoimi cechami lub przeznaczeniem od produktów dotychczas wytwarzanych przez firmę lub też ulepszenia danego produktu polegające przykładowo na zmianach materiałów, komponentów oraz innych cech zapewniających lepsze działanie tych produktów. Nie musi to być zatem nowe rozwiązanie dotychczas nieznane na świecie, ale dotychczas niestosowane w danej firmie”.
W ocenie Banku, Działalność B+R prowadzona przez Bank posiada charakter nowatorski, ponieważ prowadzi do powstania nowych albo znacząco ulepszonych rozwiązań (produktów, usług, procesów i narzędzi), które nie występowały wcześniej w praktyce Banku lub stanowią istotne usprawnienie dotychczas stosowanych rozwiązań. Nowatorskość przejawia się w tym, że Bank nie ogranicza się do wykonywania rutynowych, okresowych zmian lub bieżącego utrzymania infrastruktury, lecz opracowuje i wdraża rozwiązania wymagające zaprojektowania docelowego modelu działania, przygotowania nowych mechanizmów kontroli, zdefiniowania zasad reagowania na zdarzenia oraz ich iteracyjnego dopracowania w oparciu o wyniki testów.
Nowatorski charakter prac wynika także z tego, że Bank działa w obszarach o podwyższonej złożoności i wymogach (m.in. cyberbezpieczeństwo, integralność danych, ciągłość działania, odporność cyfrowa), co wymusza opracowanie rozwiązań dopasowanych do specyfiki środowiska Banku (układ wieloplacówkowy, rozproszone zasoby, krytyczne procesy oraz wymagania regulacyjne). W takich warunkach nie jest wystarczające zastosowanie standardowych, uniwersalnych schematów – konieczne jest wypracowanie własnej koncepcji i praktycznych reguł działania, obejmujących również scenariusze zakłóceniowe i awaryjne, a następnie ich weryfikacja i korekty. W konsekwencji, efektem nie jest odtworzenie znanego rozwiązania, lecz opracowanie nowego (w praktyce Banku) modelu funkcjonowania i mechanizmów działania.
Nieprzewidywalność
Po szóste, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R posiada charakter nieprzewidywalny.
Zgodnie z Podręcznikiem Frascati (strona 49 i 50) działalność badawcza i rozwojowa wiąże się z niepewnością, co ma wiele wymiarów. Na początku projektu B+R nie można dokładnie określić rodzaju rezultatu ani kosztu (w tym poświęconego czasu) w kontekście jego celów. W przypadku badań podstawowych, które mają na celu poszerzenie granic wiedzy formalnej, szeroko uznaje się, że zamierzone wyniki mogą nie zostać osiągnięte. Na przykład może się zdarzyć, że w projekcie badawczym osiągnięty zostanie cel wyeliminowania szeregu konkurujących ze sobą hipotez, jednak nie wszystkie zostaną wyeliminowane. W przypadku działalności B+R generalnie istnieje niepewność co do kosztów lub czasu potrzebnego do osiągnięcia oczekiwanych wyników, a także co do tego, czy cele te można w ogóle w jakimś stopniu osiągnąć.
W ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R posiada nieprzewidywalny charakter, ponieważ na etapie inicjowania i realizacji prac nie jest możliwe jednoznaczne określenie końcowego rezultatu, optymalnego sposobu jego osiągnięcia ani zakresu koniecznych modyfikacji, a przebieg i efekt prac uzależnione są od wyników kolejnych analiz, testów i weryfikacji. Bank podejmuje prace w warunkach niepewności co do skuteczności przyjętych założeń, możliwości technicznych ich realizacji w istniejącym środowisku oraz wpływu opracowywanych rozwiązań na stabilność i bezpieczeństwo działania Banku.
Możliwość przeniesienia lub odtworzenia
Po siódme, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R prowadzi do wyników, które mogą być przeniesione lub odtworzone.
Zgodnie z Podręcznikiem Frascati (strona 50) projekt B+R powinien zaowocować wynikiem, który potencjalnie daje możliwość transferu nowej wiedzy, zapewniając jej wykorzystanie i umożliwiając innym badaczom odtworzenie wyników w ramach własnej działalności B+R. Uwzględnia się tu działalność B+R przynoszącą negatywne wyniki w przypadku, gdy pierwotna hipoteza nie zostanie potwierdzona lub gdy produkt nie może zostać opracowany zgodnie z pierwotnym zamierzeniem. Ponieważ celem B+R jest zwiększenie istniejących zasobów wiedzy, wyniki nie mogą pozostać niewyartykułowane (tj. nie mogą pozostać wyłącznie w umysłach badaczy), ponieważ istnieje ryzyko utraty zarówno tych wyników, jak i wiedzy z nimi związanej. (…) W otoczeniu biznesowym wyniki są chronione tajemnicą handlową lub za pomocą innych środków ochrony własności intelektualnej, jednak oczekuje się, że proces i wyniki zostaną zapisane do wykorzystania przez innych badaczy w ramach tego samego przedsiębiorstwa.
Działalność badawczo-rozwojowa prowadzona przez Bank prowadzi do rezultatów, które mają charakter odtwarzalny i możliwy do przeniesienia.
W ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R prowadzi do wyników, które mogą być przeniesione lub odtworzone, ponieważ efekty prac mają postać ustrukturyzowanych rozwiązań organizacyjnych, procesowych i informatycznych, opartych na jasno zdefiniowanych zasadach, procedurach oraz konfiguracjach.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Banku, prowadzona przez niego Działalność B+R spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej, o której mowa w art. 4a pkt 26-28 Ustawy o CIT. Działalność prowadzona przez Bank jest bowiem działalnością twórczą, obejmującą prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. Ponadto, działalność ta posiada charakter nowatorski, nieprzewidywalny, prowadzona jest w sposób metodyczny, a jej wyniki mogą zostać przeniesione lub odtworzone przez inne podmioty.
Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie Banku jest on uprawniony do skorzystania z ulgi na działalność badawczo-rozwojową, o której mowa w art. 18d Ustawy o CIT.
Ad. 2
Na samym wstępie Bank zaznacza, iż pytanie nie obejmuje swoim zakresem zagadnień poruszonych w Interpretacji Ogólnej Ministra Finansów z dnia 13 lutego 2024 r. w sprawie możliwości zaliczenia do kosztów kwalifikowanych ulgi badawczo-rozwojowej poniesionych przez podatnika w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowanych przez płatnika składek z tytułu tych należności określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z usprawiedliwioną nieobecnością pracownika.
Przedmiotem pytania nr 2 jest zaliczenie do kosztów kwalifikowanych kosztów wynagrodzeń osób uczestniczących w pracach opisanych we wniosku, zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, umowę zlecenia lub umowę o dzieło. Nie jest przedmiotem pytania nr 2 zaliczenie do kosztów kwalifikowanych kosztów wynagrodzeń pracowników za czas choroby, urlopu lub innej usprawiedliwionej nieobecności ww. osób biorących udział w pracach Banku i zatrudnionych na podstawie umowę o pracę.
Zgodnie z art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a za koszty kwalifikowane uznaje się:
1) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu;
2) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 13 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu.
W myśl art. 12 ust. 1 Ustawy o PIT, za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
Natomiast, zgodnie z art. 13 pkt 8 lit. a Ustawy o PIT, za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9 (przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.
Bank zatrudnia na podstawie umów o pracę, umów zlecenia oraz umów o dzieło osoby, które w sposób aktywny uczestniczą w prowadzonej przez Bank Działalności B+R.
Jak zostało wskazane w opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego Bank ponosił/ponosi i będzie ponosił koszty wynagrodzeń ww. osób, w części w jakiej czas przeznaczony przez te osoby na realizację Działalności B+R pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu lub w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie Działalności B+R pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu.
Zgodnie z brzmieniem przytoczonego powyżej art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT, w przypadku gdy pracownik (zleceniobiorca) w ramach świadczonej pracy (wykonania zlecenia) wykonuje obowiązki nie tylko związane z działalnością badawczo-rozwojową, zasadnym jest wyodrębnienie tej części wynagrodzenia oraz wypłaconych świadczeń, a także składek od tych przychodów, określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, która nie jest związana z realizacją działalności badawczo-rozwojowej.
Bank wskazuje, iż prowadzona ewidencja czasu pracy pracowników oraz osób zatrudnionych na podstawie umów zlecenia lub umów o dzieło pozwala na określenie, ile czasu pracy w ogólnym czasie pracy tych osób zostało przeznaczonych na realizację Działalności B+R. Prowadzona ewidencja pozwala na określenie powyższej proporcji w każdym miesiącu.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Banku, wskazane we wniosku koszty wynagrodzeń oraz sfinansowane przez Bank (jako płatnika) składki określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników oraz osób realizujących Działalność B+R w oparciu o umowy zlecenia, w części ustalonej na podstawie ewidencji czasu pracy poświęconego na realizację tej działalności, stanowią koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT.
Ad. 3
W myśl art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT, za koszty kwalifikowane uznaje się także dokonywane w danym roku podatkowym, zaliczane do kosztów uzyskania przychodów, odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali będących odrębną własnością.
W myśl art. 15 ust. 6 Ustawy o CIT, kosztem uzyskania przychodów są odpisy z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (odpisy amortyzacyjne) dokonywane zgodnie z art. 16a-16m.
Zgodnie z art. 16f ust. 3 Ustawy o CIT, odpisów amortyzacyjnych dokonuje się zgodnie z art. 16h-16m, gdy wartość początkowa środka trwałego albo wartości niematerialnej i prawnej w dniu przyjęcia do używania jest wyższa niż 10.000 zł. W przypadku gdy wartość początkowa jest równa lub niższa niż 10.000 zł, podatnicy, z zastrzeżeniem art. 16d ust. 1, mogą dokonywać odpisów amortyzacyjnych zgodnie z art. 16h-16m albo jednorazowo w miesiącu oddania do używania tego środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej, albo w miesiącu następnym.
Wskazać należy również, że co do zasady odpisy amortyzacyjne dokonane od środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w działalności badawczo-rozwojowej, mogą być objęte omawianą ulgą badawczo-rozwojową przy spełnieniu warunków wskazanych w art. 18d ustawy o CIT. Zatem, istnieje możliwość zaliczenia do kosztów kwalifikowanych w rozumieniu art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT w ramach limitów, odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych jeżeli są one rzeczywiście wykorzystywane do działalności badawczo-rozwojowej.
Ponadto, zgodnie ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 lipca 2024 r. (sygn. II FSK 1426/21), koszty odpisów amortyzacyjnych stanowią koszty kwalifikowane tylko w takiej części, w jakiej środki trwałe i wartości niematerialne i prawne służą prowadzonej działalności B+R: „Istnieje możliwość zaliczenia do kosztów kwalifikowanych w rozumieniu art. 18d ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w ramach limitów, odpisów amortyzacyjnych od wytworzonych środków trwałych, tj. pilotażowych linii produkcyjnych, jeżeli są one lub będą rzeczywiście wykorzystywane do działalności B+R. Natomiast w sytuacji, gdy te składniki majątkowe będą częściowo wykorzystywane do działalności B+R a częściowo do bieżącej działalności, wówczas w takim wypadku koszty odpisów amortyzacyjnych stanowią koszty kwalifikowane tylko w takiej części, w jakiej środki trwałe i wartości niematerialne i prawne służą prowadzonej działalności B+R”.
W ocenie Banku, nie powinno zatem budzić wątpliwości, że odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych dokonywane w danym roku podatkowym stanowiły/stanowią (i będą stanowić w przyszłości) koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT w takiej części, w jakiej te środki trwałe służyły/służą/będą służyły prowadzonej Działalności B+R przez Bank.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Ad. 1
Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.
Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.
Ad. 2 i 3
Państwa wątpliwości w zakresie pytania nr 2 i nr 3 dotyczą ustalenia, czy wskazane we wniosku koszty:
- wynagrodzeń oraz sfinansowane przez Bank (jako płatnika) składki określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników oraz osób realizujących Działalność B+R w oparciu o umowy zlecenia lub umowy o dzieło, w części ustalonej na podstawie ewidencji czasu pracy poświęconego na realizację tej działalności, stanowią koszty kwalifikowane zgodnie z art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT,
- odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej Działalności B+R stanowią koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 3 Ustawy o CIT.
Stosownie do art. 18d ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 278 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”),
podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18, koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność badawczo-rozwojową, zwane dalej „kosztami kwalifikowanymi”. Kwota odliczenia nie może w roku podatkowym przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych.
Rodzaje kosztów kwalifikowanych podlegających odliczeniu w ramach ulgi na działalność badawczo-rozwojową zostały wymienione w art. 18d ust. 2-3 ustawy o CIT.
Na podstawie art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a ustawy o CIT,
za koszty kwalifikowane uznaje się,
1) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu;
1a)poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 13 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu.
Według art. 18d ust. 3 ustawy o CIT,
za koszty kwalifikowane uznaje się także dokonywane w danym roku podatkowym, zaliczane do kosztów uzyskania przychodów, odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali będących odrębną własnością.
Stosownie do art. 18d ust. 5 ustawy o CIT,
koszty kwalifikowane podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie lub nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.
Zgodnie z art. 18d ust. 6 ustawy o CIT,
podatnikowi, który w roku podatkowym korzysta ze zwolnień podatkowych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 34 lub 34a, prawo do odliczenia przysługuje jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie tych przepisów.
Jak stanowi art. 18d ust. 7 ustawy o CIT,
kwota kosztów kwalifikowanych nie może przekroczyć:
1) w przypadku gdy podatnik, o którym mowa w ust. 3a, jest mikroprzedsiębiorcą, małym lub średnim przedsiębiorcą, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców - 200% kosztów, o których mowa w ust. 2-3a;
2) w przypadku pozostałych podatników, o których mowa w ust. 3a - 200% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 1-4a i ust. 2a-3a, oraz 100% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 5;
3) w przypadku pozostałych podatników - 100% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 2-5, ust. 2a i 3, oraz 200% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 1a.
W myśl art. 18d ust. 8 ustawy o CIT,
odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia - odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części - dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia. Dokonując odliczenia, o którym mowa w zdaniu drugim, uwzględnia się kwoty pomniejszeń, o których mowa w art. 18db ust. 1.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o CIT,
kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.
W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z zasadą, przyjętą w orzecznictwie jak i w doktrynie prawa podatkowego, ulgi podatkowe, w tym ulga badawczo-rozwojowa, są wyjątkiem od zasady równości i powszechności opodatkowania, tak więc przepisy regulujące prawo do ulgi winny być interpretowane ściśle.
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy należy stwierdzić, że aby podatnikowi podatku CIT przysługiwało prawo odliczenia w zeznaniu podatkowym kosztów kwalifikowanych poniesionych w danym roku podatkowym powinny być łącznie spełnione następujące warunki:
· podatnik poniósł koszty na działalność badawczo-rozwojową, koszty na działalność badawczo-rozwojową stanowiły dla podatnika koszty uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o CIT,
· koszty na działalność badawczo-rozwojową mieszczą się w zamkniętym katalogu kosztów kwalifikowanych określonym przepisami art. 18d ust. 2-3 ustawy o CIT,
· ww. koszty uzyskania przychodów stanowiły koszty kwalifikowane w rozumieniu ustawy o CIT, przy czym, jeżeli koszty kwalifikowane zostały poniesione w ramach badań podstawowych, badania te były prowadzone na podstawie umowy lub porozumienia z jednostką naukową w rozumieniu odrębnych przepisów,
· jeżeli w roku podatkowym prowadził działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia/decyzji o wsparciu, prawo do odliczenia przysługuje jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie zezwolenia/decyzji o wsparciu,
· w ewidencji, o której mowa w art. 9 ust. 1b ustawy o CIT, podatnik wyodrębnił koszty działalności badawczo-rozwojowej,
· podatnik wykazał w zeznaniu podatkowym koszty kwalifikowane podlegające odliczeniu,
· kwota odliczonych kosztów kwalifikowanych nie przekroczyła limitów określonych w ustawie o CIT,
· koszty kwalifikowane nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie lub nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.
Odnosząc się do pytania nr 2, wskazać należy, że przepisy podatkowe dają możliwość uznania za koszty kwalifikowane m.in. należności z tytułu wynagrodzeń pracownika, który realizuje wskazany cel, tj. wykonuje prace badawczo-rozwojowe. Istotne jest aby pracownik faktycznie wykonywał zadania będące realizacją prac badawczo-rozwojowych, wówczas wynagrodzenie takiego pracownika oraz koszty świadczeń poniesionych na jego rzecz będą mogły stanowić koszt kwalifikowany w całości.
Zatem, w przypadku gdy pracownik w ramach świadczonej pracy wykonuje obowiązki nie tylko związane z działalnością badawczo-rozwojową, zasadnym jest wyodrębnienie (wyłączenie z ulgi badawczo-rozwojowej) tej części wynagrodzenia oraz świadczeń wypłaconych pracownikom zajmującym się działalnością badawczo-rozwojową, a także składek od tych przychodów, określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, która nie jest związana z realizacją działalności badawczo-rozwojowej.
Należy podkreślić, że ustawodawca nie narzucił przedsiębiorcom formy podziału/wyodrębnienia. Wybór sposobu udokumentowania tych wydatków pozostawiony został podatnikom, którzy prowadzą działalność badawczo-rozwojową. Dlatego, wskazane jest, aby dla celów dowodowych, ewidencja czasu pracy, poświęconego przez pracowników na działalność badawczo-rozwojową, była prowadzona przez podatnika korzystającego z ulgi.
Dodatkowo wskazać należy, że w komunikacie Ministerstwa Finansów z dnia 18 maja 2017 r. o uldze B+R zostało wyraźnie wskazane, że (...) prowadzenie tego rodzaju ewidencji przewidziane jest wprost w propozycji legislacyjnej przedstawionej w „projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego działalności innowacyjnej”. Ustawodawca proponuje tam, aby wynagrodzenia i składki stanowiły koszty kwalifikowane (stanowiące bazę do wyliczenia ulgi B+R) - w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika.
Stosownie do art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm., dalej: „ustawa o PIT”),
za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
W tym miejscu zauważyć należy, że wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki i nagrody zostały wymienione wprost w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT, jako przychody ze stosunku pracy, a zatem mieszczą się w katalogu kosztów kwalifikowanych, o których mowa w art. 18d ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT.
Natomiast, użyty w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT zwrot „w szczególności” oznacza, że poszczególne kategorie przychodów zostały wymienione jedynie przykładowo.
Zatem, ww. katalog jest katalogiem otwartym. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.
Przepisy podatkowe dają możliwość uznania za koszty kwalifikowane, poza należnościami z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT oraz sfinansowanych przez płatnika składek z tytułu tych należności określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (w myśl art. 18d ust. 2 pkt 1 ustawy o CIT), należności z tytułów, o których mowa w art. 13 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, oraz sfinansowanych przez płatnika składek z tytułu tych należności określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (w myśl art. 18d ust. 2 pkt 1a ustawy o PIT).
Zgodnie z art. 13 pkt 8 lit. a ustawy o PIT,
za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od: osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9.
Zatem, koszty kwalifikowane prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej stanowią wydatki na wynagrodzenia osób z którymi zawarta została umowa zlecenia lub umowa o dzieło, a którzy wykonują określone prace w ramach prowadzonej przez Państwa działalności badawczo-rozwojowej, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu.
Mając powyższe na uwadze, należy zatem przyjąć, że to faktyczne wykonywanie określonych czynności w zakresie działalności badawczo-rozwojowej przesądza o tym, czy wynagrodzenie oraz składki od wynagrodzenia (w całości lub w części) stanowią koszt kwalifikowany, o którym mowa w art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a ustawy o CIT.
Zgadzam się z Państwem, że wskazane we wniosku koszty wynagrodzeń oraz sfinansowane przez Bank (jako płatnika) składki określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pracowników oraz osób realizujących Działalność B+R w oparciu o umowy zlecenia lub umowy o dzieło, w części ustalonej na podstawie ewidencji czasu pracy poświęconego na realizację tej działalności, stanowią koszty kwalifikowane zgodnie z art. 18d ust. 2 pkt 1 i 1a Ustawy o CIT.
Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.
Przechodząc do odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, wskazać należy, że mogą one zostać odliczone od podstawy opodatkowania w ramach ulgi badawczo-rozwojowej pod warunkiem, że:
· zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów oraz zostały dokonane w danym roku podatkowym;
· nie dotyczą środków trwałych wprost wyłączonych z zakresu ulgi, tj. samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali będących odrębną własnością;
· środek trwały oraz wartość niematerialna i prawna, którego dotyczy odpis, wykorzystywane są w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej.
W myśl cyt. art. 18d ust. 3 ustawy o CIT, za koszty kwalifikowane uznaje się także dokonywane w danym roku podatkowym, zaliczane do kosztów uzyskania przychodów, odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali będących odrębną własnością.
Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o CIT,
kosztem uzyskania przychodów są odpisy z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (odpisy amortyzacyjne) dokonywane zgodnie z art. 16a-16m, przy czym w przypadku spółek nieruchomościowych odpisy dotyczące środków trwałych zaliczonych do grupy 1 Klasyfikacji nie mogą być w roku podatkowym wyższe niż dokonywane zgodnie z przepisami o rachunkowości odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe z tytułu zużycia środków trwałych, obciążające w tym roku podatkowym wynik finansowy jednostki.
Zgodnie z art. 16f ust. 3 ustawy o CIT,
odpisów amortyzacyjnych dokonuje się zgodnie z art. 16h-16m, gdy wartość początkowa środka trwałego albo wartości niematerialnej i prawnej w dniu przyjęcia do używania jest wyższa niż 10 000 zł. W przypadku gdy wartość początkowa jest równa lub niższa niż 10 000 zł, podatnicy, z zastrzeżeniem art. 16d ust. 1, mogą dokonywać odpisów amortyzacyjnych zgodnie z art. 16h-16m albo jednorazowo w miesiącu oddania do używania tego środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej, albo w miesiącu następnym.
Zatem, istnieje możliwość zaliczenia środków trwałych do kosztów kwalifikowanych na podstawie art. 18d ust. 3 ustawy o CIT, w ramach odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, jeżeli są one rzeczywiście wykorzystywane do działalności badawczo-rozwojowej. Natomiast, jeżeli służą one bieżącej działalności, odpisy amortyzacyjne nie stanowią kosztów kwalifikowanych.
Wyjaśnić zatem należy, że powyższe sformułowanie oznacza, że odpisy od środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, w całości stanowią koszt kwalifikowany, w myśl ww. przepisu, jeżeli są rzeczywiście wykorzystywane jedynie do działalności badawczo-rozwojowej. Natomiast, w sytuacji, gdy będą częściowo wykorzystywane do działalności badawczo-rozwojowej, a częściowo do bieżącej działalności, to w takim przypadku koszty odpisów amortyzacyjnych będą stanowić koszty kwalifikowane, tylko w takiej części, w jakiej będą służyć prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej.
Odnosząc powyższe przepisy do opisu sprawy należy stwierdzić, że są Państwo uprawnieni do zaliczenia do kosztów kwalifikowanych koszty odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności projektowej. Stanowią one koszty kwalifikowane, o których mowa w art. 18d ust. 3 ustawy o CIT.
Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/ zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Powołane orzeczenia sądów administracyjnych są rozstrzygnięciami wydanymi w konkretnych sprawach, osadzonych w określonym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym i tylko do nich się odnoszącymi, w związku z tym, nie mają waloru wykładni powszechnie obowiązującej. Orzeczenia sądowe są dla organu nieocenionym źródłem wiedzy i materiałem poznawczym, bieżąco wykorzystywanym w toku załatwiania spraw. Z tego względu należy pamiętać, że orzeczenia mają charakter indywidualny, nie wiążą organów podatkowych i są formalnie wiążące dla organu podatkowego tylko w konkretnej sprawie. Orzeczenia nie mają mocy prawnej precedensów i charakteru wykładni powszechnie obowiązującej.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji w zakresie pytania nr 1 jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo