Spółka będąca podatnikiem CIT i VAT prowadzi działalność w zakresie projektowania i produkcji urządzeń, realizując projekty badawczo-rozwojowe (B+R) w obszarze innowacji produktowej i procesowej. Przykładowo, Projekt I dotyczy opracowania innowacyjnego rozwiązania dla bezpiecznego dostarczania wody, a Projekt II koncentruje się na systemie grzewczym umożliwiającym elastyczne wykorzystanie różnych źródeł energii. Spółka zatrudnia wykwalifikowanych pracowników, prowadzi ewidencję kosztów i dokumentację techniczną, planuje skorzystać z ulgi…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
30 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 29 stycznia 2026 r., o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 24 lutego 2026 r. oraz pismem z 3 marca 2026 r. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
Spółka jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wnioskodawca jest wykonawcą (…). Wnioskodawca operuje w branży od wielu lat. Wnioskodawca projektuje, prototypuje, opracowuje (…), a następnie produkuje urządzenia oraz maszyny służące między innymi do (…) (dalej: „Produkt”, „Produkty”).
Spółka zatrudnia w ramach umowy o pracę, osoby posiadające specjalistyczną wiedzę, doświadczenie oraz kwalifikacje niezbędne do wykonywania prac w zakresie projektowania oraz produkcji (dalej: „Pracownicy”).
Spółka realizuje projekty badawczo-rozwojowe na podstawie doświadczenia oraz obserwacji zapotrzebowania na rynku. Spółka w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej realizuje projekty w zakresie innowacji produktowej oraz innowacji procesowej (dalej: „Prace B+R”). Innowacja produktowa obejmuje wdrożenie na rynek wyrobów lub usług, które odznaczają się nowymi lub znacząco udoskonalonymi cechami funkcjonalnymi lub użytkowymi.
Natomiast innowacja procesowa dotyczy wdrożenia nowej lub ulepszonej metody produkcji lub dostawy. Swoim zakresem obejmuje znaczące zmiany w zakresie technologii, urządzeń oraz/lub oprogramowania. Często celem innowacji o charakterze procesowym jest obniżenie kosztów wytwarzania lub dostawy.
Opis realizowanych Prac B+R
a) Projekty w zakresie innowacji produktowej
Przykładowy harmonogram realizowanego Projektu B+R z zakresu innowacji produktowej składa się z następujących etapów:
1. Określenie wymagań branżowych:
a) przeprowadzenie analizy rynku, zwiększenie zasobów wiedzy,
b) konsultacje z przedstawicielami branży w celu zdefiniowania oczekiwań względem produktu,
c) tworzenie nowych zastosowań wytworzonej technologii.
2. Opracowanie koncepcji technicznej i technologii: wypracowanie nowych rozwiązań konstrukcyjnych i funkcjonalnych oraz nowych zastosowań w procesie – prace montażowe.
3. Montaż i testy.
Każde ukończone zadanie prowadzi do zdobycia nowej wiedzy lub opracowania autorskiego rozwiązania, które jest odpowiednio dokumentowane i zwiększa zasoby wiedzy pracowników oraz ofertę produktów Wnioskodawcy. Rozwiązania są wynikiem twórczej i kreatywnej pracy. Projekty realizowane są indywidualnie, w sposób systematyczny i uporządkowany, z formalnym planowaniem i uwzględnieniem w budżecie. Każdy projekt ma jasno określony cel i jest skierowany na osiągnięcie założonego rezultatu przy użyciu dostępnych zasobów. Dokumentacja obejmuje opis techniczny oraz wyniki testów i badań. Spółka prowadzi ewidencję kosztów związanych z realizacją projektów, zapewniając pełną dokumentację techniczną i finansową.
Jednocześnie Spółka w związku z chęcią lepszego zobrazowania organowi tego jak mogą być realizowane Projekty B+R, przedstawia poniżej przykład dotychczas zrealizowanego Projektu B+R, w zakresie innowacji produktowej (…) (dalej jako: „Projekt I”).
Projekt I
W Polsce narasta problem (…), spowodowany zmianami (…), które wpływają na (…) i ograniczają dostępność tego (…). Zmiany (…) prowadzą do utraty (…), a prognozy wskazują na dalsze pogłębianie się problemu. Wzrost (…). W obliczu tych wyzwań konieczne jest racjonalne gospodarowanie (…), zwłaszcza w przedsiębiorstwach, poprzez zamknięte (…) oraz poszukiwanie nowych rozwiązań oraz zasobów.
W odpowiedzi na rosnące zapotrzebowanie na bezpieczną (…), zwłaszcza pod względem bezpieczeństwa (…), Spółka zdecydowała się zainwestować w rozwój nowoczesnych, ekologicznych metod (…). Jednym z rozwiązań Wnioskodawcy jest (…). To innowacyjna, ekologiczna, (…), stworzona jako rozwiązanie dla współczesnych wyzwań rynku (…). Dzięki zaawansowanym technologiom, łatwości transportu i szybkiemu uruchomieniu (do (…) dni od dostawy), zapewnia ciągłość dostaw wysokiej jakości (…) nawet w najtrudniejszych warunkach. Idealna dla przemysłu, mieszkalnictwa, sytuacji awaryjnych i remontów. Wyposażona w system zdalnego monitoringu, modem (…) oraz (…). Produkt oferuje elastyczną wydajność, dostosowaną do potrzeb użytkowników indywidualnych i większych (…), z (…).
Projekt I jest inicjatywą badawczo-rozwojową, mającą na celu zdobycie nowej wiedzy, opracowanie innowacyjnych technologii i zwiększenie konkurencyjności oferty Spółki. Realizacja Projektu I ma poprawić jakość (…), ochronę zdrowia publicznego oraz zmniejszyć wpływ na środowisko.
W wyniku realizacji niniejszego Projektu B+R osiągnięto następujące rezultaty pracy (…):
· (…).
W ramach realizowanego projektu innowacji produktowej twórczość przejawia się w opracowywaniu autorskich oraz innowacyjnych rozwiązań technicznych i technologicznych, takich jak nowatorska konstrukcja (…), elastyczne (…) czy automatyzacja procesów, które odpowiadają na konkretne potrzeby rynku. Na każdym etapie projektu, od analizy rynku i konsultacji branżowych po testy prototypu, zespół systematycznie gromadził nową wiedzę, którą następnie wykorzystywał do wdrażania innowacyjnych funkcji oraz nowych zastosowań technologii w praktyce. Projekt prowadzi do zdobycia nowej wiedzy oraz opracowania innowacyjnych rozwiązań, obejmując zarówno elementy badań (analiza, konsultacje, identyfikacja potrzeb), jak i prace rozwojowe (projektowanie, prototypowanie, testowanie i wdrażanie). Całość prac prowadzona była w sposób uporządkowany i zaplanowany, z jasno określonymi celami, etapami oraz pełną dokumentacją techniczną, co zapewniło systematyczność działań oraz powtarzalność i możliwość odtworzenia rezultatów.
b) Projekty w zakresie innowacji procesowej
Harmonogram realizowanego Projektu B+R, który dotyczy innowacji procesowej składa się z następujących etapów:
1. Określenie wymagań branżowych:
a) przeprowadzenie analizy rynku, zwiększenie zasobów wiedzy,
b) przeprowadzenie analizy rozwiązań patentowych,
c) konsultacje z przedstawicielami branży w celu zdefiniowania oczekiwań względem innowacji.
2. Opracowanie koncepcji technicznej, uwzględniającej innowację.
3. Dobór odpowiednich technologii, czujników i sterowników.
4. Badania nad optymalizacją zużycia energii w systemie:
a) opracowanie wykazu szczegółowych badań i kompleksowego harmonogramu badań,
b) identyfikacja obszarów do dalszej optymalizacji produkcji systemu.
Każde zakończone zadanie skutkuje pozyskaniem nowej wiedzy lub opracowaniem nowego, autorskiego rozwiązania, które jest w odpowiedni sposób dokumentowane i ostatecznie przyczynia się do zwiększenia zasobów wiedzy pracowników Spółki oraz poszerzenia oferty o nowe produkty. Zdaniem Wnioskodawcy, opracowywane rozwiązania stanowią przejaw pracy twórczej i kreatywnej. Praca nad projektem ma indywidualny charakter, każdorazowo przebiega w sposób systematyczny i uporządkowany (czynności i prace są zaplanowane od strony formalnej i uwzględnione w budżecie). Projekt ma określony cel i jest ukierunkowany na osiągnięcie założonego rezultatu przy wykorzystaniu określonych zasobów a jego przebieg jest szczegółowo opisany i udokumentowany, co – w ocenie Wnioskodawcy – potwierdza jego badawczo-rozwojowy charakter.
Jednocześnie Spółka w związku z chęcią lepszego zobrazowania organowi tego jak mogą być realizowane Projekty B+R, przedstawia poniżej przykład dotychczas zrealizowanego Projektu B+R, w zakresie innowacji procesowej dotyczącej opracowania (…) (dalej jako: „Projekt II”).
Projekt II
Projekt II ma na celu stworzenie założeń dla prototypu (…). System łączy (…) w jednym urządzeniu, umożliwiając elastyczne sterowanie wyborem źródła. Obecnie dostępne technologie są ograniczone do jednego (…). Rozwiązanie Spółki ma na celu zmniejszenie (…), ochronę środowiska oraz uniezależnienie się od zmian cen (…) i jej dostępności. Tradycyjne (…) są popularne ze względu na równomierne rozprowadzanie (…), ale rosnące zapotrzebowanie na ekologiczne rozwiązania zwiększa potrzebę na bardziej zrównoważone systemy. Prace w ramach Projektu II mają na celu opracowanie rozwiązań o niższym (…), które wspierają ekologiczny rozwój systemów (…).
Celem prac jest skonstruowanie (…) w oparciu o dwa osobne (…). Rozwiązanie takie pozwoliłoby na wykorzystanie (…) w dowolnym momencie, lub przejściu z jednego na drugi czynnik nie zatrzymując toku produkcyjnego. Podstawowym celem takiego zastosowania dwóch czynników (…) jest dostosowanie (…) w zakładzie zgodnie z jego potrzebami oraz zapewnienie bezpieczeństwa ciągłości dostawy (…), co dodatkowo pozwala na swobodną zmianę czynnika w momencie jego braku dostępności lub skoku cenowego.
W projekcie innowacji procesowej prace charakteryzują się w ocenie Wnioskodawcy twórczością i są realizowane systematycznie w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz jej praktycznego zastosowania w tworzeniu nowych rozwiązań technologicznych. Projekt skupia się na innowacyjnych odkryciach, umożliwiających zdobycie nowej wiedzy, zwłaszcza w zakresie rozwoju nowych koncepcji i projektowania ulepszonych (…), które znacząco różnią się od stosowanych dotychczas przez Spółkę systemów i procesów, a także praktyk gospodarczych. Opracowane rozwiązania oparte są na oryginalnych koncepcjach i hipotezach, a nie na rutynowych zmianach istniejących produktów. Efektem tych działań jest zaprojektowanie procesu o wysoce innowacyjnym charakterze, jakim jest (…). Wszystkie prace prowadzone są w sposób uporządkowany i zaplanowany, co zapewnia powtarzalność uzyskiwanych wyników oraz możliwość odtworzenia każdego z zadań, zgodnie z wymogami systematyczności działalności badawczo-rozwojowej.
Spółka posiada stosowną ewidencję, w której ewidencjonowane są poszczególne koszty związane z realizacją ww. projektów. Zatem projekty są odpowiednio udokumentowane zarówno pod względem technicznym, jak i w zakresie ponoszonych kosztów.
Wnioskodawca posiada w swojej strukturze między innymi następujące działy, które pozwalają Spółce realizować jej działalność badawczo-rozwojową:
- (…).
Zdaniem Wnioskodawcy, działy te prowadzą prace, które spełniają przesłanki działalności badawczo- rozwojowej poprzez kompleksową realizację na zlecenie klienta projektów posiadających zróżnicowane funkcjonalności. W ramach prac B+R realizowanych przez Spółkę, pracownicy są czasowo oddelegowywani do wykonywania zadań badawczo-rozwojowych, które nie obejmują czynności rutynowych ani etapów produkcji seryjnej produktu. W zależności od potrzeb projektowych, pracownicy mogą poświęcać na działalność B+R zarówno cały miesiąc, jak i codziennie po kilka godzin pracy. Spółka nie zalicza do prac B+R również działalności zarządczej, takiej jak raportowanie postępu prac czy koordynacja pracy zespołu.
Prace B+R prowadzone przez Wnioskodawcę opierają się na współdziałaniu pracowników zatrudnionych m.in. na stanowiskach (…). W zależności od zaistniałych potrzeb Spółka angażuje również pracowników zajmujących inne stanowiska i pełniących inne funkcje w ramach struktury organizacyjnej Wnioskodawcy, jeżeli taka konieczność wynika z charakterystyki określonych Prac B+R.
Wnioskodawca jest w ciągłej fazie rozwoju, a co za tym idzie, stale zatrudniani są nowi pracownicy i w zależności od potrzeb tworzone nowe stanowiska pracy, których nazwa czy pełnione funkcje mogą różnić się od wskazanych powyżej. Zatem, zaprezentowane powyżej stanowiska i zakresy obowiązków stanowią tylko przykłady, co oznacza, że w przyszłości liczba stanowisk zaangażowanych w Prace B+R może się zwiększyć.
W związku z prowadzonymi Pracami B+R Spółka zamierza skorzystać z ulgi na działalność badawczo - rozwojową, zgodnie z zasadami określonymi w art. 18d Ustawy CIT w rozliczeniu podatku dochodowego od osób prawnych za 2024 rok oraz w kolejnych latach podatkowych (dalej: „Ulga B+R”).
Wnioskodawca nie posiada statusu centrum badawczo-rozwojowego.
Aktualnie Spółka nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 34 lub 34a Ustawy CIT, jednak posiada decyzję o wsparciu, zgodnie z którą data zakończenia inwestycji przypada na 31 grudnia 2026 roku. Niemniej, Spółka planuje skorzystać z Ulgi B+R jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie ww. przepisów.
W celu skorzystania z odliczenia Ulgi B+R, Wnioskodawca wyodrębnia koszty działalności badawczo- rozwojowej w wewnętrznej ewidencji prowadzonych Prac B+R, o której mowa w art. 9 ust. 1b Ustawy CIT. Ewidencja dotycząca Prac B+R jest prowadzona w formie zestawień w Excelu, które umożliwiają organizację i analizę danych związanych z Projektami B+R. Dodatkowo, proces ten wspierany jest przez raporty podsumowujące, które dostarczają kluczowych informacji o postępach i wynikach Prac B+R. Spółka przyporządkowując ponoszone koszty do kategorii kosztów kwalifikowanych stosuje wewnętrzne procedury weryfikacji prowadzonych projektów, w oparciu o przyjętą metodologię, zgodną z przepisami Ustawy CIT.
Ponoszone przez Spółkę wydatki, które mogą stanowić koszty kwalifikowane w ramach Ulgi B+R będą przez Wnioskodawcę odpowiednio zaliczane do kosztów uzyskania przychodów w ramach kolejnych lat podatkowych, w których to Spółka rozpozna ww. koszty podatkowe.
Poniesione koszty nie zostaną Spółce w żadnej formie zwrócone, ani nie zostaną odliczone od podstawy opodatkowania.
Ponadto, Wnioskodawca wskazuje, iż w przyszłości planuje prowadzić Projekty B+R o podobnym charakterze, które będą rozwijać dotychczasowe osiągnięcia i koncentrować się na dalszym doskonaleniu innowacyjnych rozwiązań.
Wnioskodawca zamierza kontynuować prace w obszarach, które wykazały znaczący potencjał oraz poszerzać zakres badań, aby sprostać zmieniającym się wymaganiom rynku i technologii.
W związku z powyższym, Spółka zwraca się z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, celem potwierdzenia prawidłowości podejścia w przedmiocie uznania działalności prowadzonej przez Spółkę za działalność badawczo-rozwojową.
W odpowiedzi na wezwanie, pismem z 24 lutego 2026 r., uzupełnili Państwo opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, następująco:
1. Na czym polega twórczość prac opisanych przez Państwa we wniosku w zakresie innowacji procesowych opisanych na podstawie Projektu II dotyczącego (…)?
Wnioskodawca wskazuje, iż twórczość w zakresie innowacji procesowych polega na kreowaniu oraz wdrażaniu nowych lub istotnie udoskonalonych procesów produkcyjnych i operacyjnych, które wyraźnie wykraczają poza dotychczasowe rozwiązania stosowane w branży lub dotychczas w Spółce. Istotą twórczości jest opracowywanie autorskich metod i rozwiązań technologicznych, które wcześniej nie były wykorzystywane ani dostępne w praktyce gospodarczej danego przedsiębiorstwa. Działalność w tym zakresie opiera się na kreatywnym wkładzie zespołu projektowego, prowadzącym do powstawania innowacyjnych rozwiązań, optymalizacji procesów oraz zwiększania ich efektywności.
Wykonywane przez pracowników czynności miały charakter twórczy, obejmowały badania naukowe i prace rozwojowe, były podejmowane w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Proces realizacji Projektu ma charakter twórczy, gdyż przed realizacją Projektu Spółka nie posiadała w swoich zasobach (…) i nie oferowała usługi (…), zaś dzięki realizacji Projektu Spółka uruchomiła nowe usługi (stan faktyczny), znacznie odróżniające się od istniejących na rynku i zwiększające konkurencyjność Spółki, zaś w przyszłości (jako zdarzenie przyszłe) będą podjęte prace badawcze, związane z dalszym unowocześnieniem (…), zgodnie z postępem technologicznym w tym zakresie.
Twórczość prac Projektu II B+R dotyczącego opracowania (…), który umożliwia elastyczne korzystanie z dwóch niezależnych (…), wspierającego proces (…).
Kluczowe elementy twórczości obejmowały:
1) Opracowanie nowej koncepcji technicznej: Zespół projektowy B+R zaprojektował autorskie rozwiązanie (…), co pozwoli na dynamiczne przełączanie się między (…) w zależności od potrzeb procesu technologicznego.
2) Opracowanie układu sterowania pozwalającego na optymalizację kosztów procesu w warunkach zmienności cen (…). Takie rozwiązanie umożliwia płynne przechodzenie z jednego czynnika na drugi bez przerywania produkcji, zapewniając elastyczność, ciągłość dostaw (…) oraz możliwość reagowania na zmiany dostępności lub (…) tak, aby proces był optymalnie ekonomiczny.
3) Zaprojektowanie prototypowej (…).
4) Przeprowadzenie testów technologicznych, modyfikacja parametrów pracy urządzeń w celu osiągnięcia wymaganych efektów jakościowych i (…).
5) Integracja opracowanych rozwiązań z całością procesu technologicznego przedsiębiorstwa.
6) Wdrożenie rozwiązań wykraczających poza standardy branżowe i stosowane dotychczas w Spółce: Opracowane rozwiązanie: (…), nie było dotychczas stosowane w praktyce gospodarczej Spółki ani nie było dostępne w oferowanych na rynku urządzeniach, co potwierdza jego twórczy i innowacyjny charakter. Na rynku dostępne są „(…)” dedykowane do jednego (…). Rozwiązanie (…) pozwoli zmniejszyć energochłonność procesu, ochronić środowisko i/lub uniezależnić się od skokowych zmian (…) lub czasowego braku dostępności na rynku.
7) Wykreowanie nowych usług: Dzięki realizacji Projektu Spółka wprowadziła na rynek kompleksowe (…).
Usługi obejmują (…) takich elementów jak:
(…).
Każdy etap realizacji projektu – od analizy potrzeb, przez projektowanie, budowę modelu (…), testy i walidację w warunkach (…) – wymagał od zespołu projektowego kreatywnego podejścia oraz generowania nowej wiedzy i rozwiązań technicznych.
Przed realizacją Projektu Spółka nie prowadziła działalności w zakresie (…), ani nie posiadała zaplecza technologicznego w tym obszarze. Projekt doprowadził do uruchomienia nowej działalności operacyjnej oraz stworzenia nowych usług.
Prace nie polegały na rutynowej modernizacji ani prostym wdrożeniu gotowych rozwiązań rynkowych. Wymagały samodzielnego opracowania koncepcji, rozwiązania problemów technologicznych oraz przeprowadzenia prób i testów, przy czym rezultat końcowy nie był z góry znany. Działania te wiązały się z niepewnością technologiczną i koniecznością doskonalenia rozwiązań.
Prace były prowadzone w sposób systematyczny, według określonego harmonogramu, z wyodrębnieniem zespołu projektowego oraz ewidencją czasu pracy przeznaczonego na działalność B+R. Realizacja projektu obejmowała okres od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r.
W ocenie Spółki Projekt II spełnia przesłanki działalności badawczo-rozwojowej, tj. miał charakter twórczy, był prowadzony systematycznie oraz prowadził do zwiększenia zasobów wiedzy i wykorzystania tej wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
2. Jaki rodzaj wiedzy i umiejętności wykorzystują i rozwijają Państwo oraz zdobywają Państwo w ramach opisanej we wniosku działalności w zakresie Projektu I oraz Projektu II? Prosimy o wskazanie konkretnych dziedzin wiedzy, z których dorobku Państwo korzystacie i które Państwo rozwijacie oraz zdobywacie.
W ramach realizacji Projektu I (innowacja produktowa – np. (…)) Spółka wykorzystuje, rozwija i zdobywa wiedzę oraz umiejętności z następujących dziedzin:
1) Inżynieria środowiska i (…), która to dziedzina obejmuje projektowanie i optymalizację procesów (…).
2) Inżynieria materiałowa, która to dziedzina koncentruje się na doborze i testowaniu zaawansowanych materiałów konstrukcyjnych i funkcjonalnych do (…).
3) Projektowanie przemysłowe i mechaniczne, która to dziedzina obejmuje opracowanie ergonomicznej, mobilnej konstrukcji urządzenia, dostosowanej do pracy w różnych warunkach terenowych, optymalizację rozwiązań technicznych, integrację podzespołów i systemów, wdrażanie innowacji w konstrukcji.
4) Technologia informatyczna, która to dziedzina dotyczy tworzenia oprogramowania do monitorowania i zarządzania (…).
5) Analizy rynku budowlanego i przemysłowego, w zakresie: identyfikacji potrzeb klientów, analizy trendów technologicznych, oceny opłacalności wdrażanych rozwiązań.
6) Analiza stanu techniki: istniejące rozwiązania patentowe są stosunkowo duże gabarytowo, stosowane są chemikalia i również występuje problem z (…). (…) w odróżnieniu od istniejących rozwiązań nie wymaga użycia (…).
W ramach realizacji Projektu II (innowacja procesowa – (…)), Spółka wykorzystuje, rozwija i zdobywa wiedzę oraz umiejętności z następujących dziedzin:
1) Inżynieria (…), która to dziedzina obejmuje projektowanie systemów (…).
2) Automatyka przemysłowa, która to dziedzina polega na opracowywaniu systemów sterowania (…), realizacji algorytmów regulacji i optymalizacji działania systemu.
3) Inżynieria materiałowa, która to dziedzina obejmuje dobór materiałów odpornych na (…) i innych czynników środowiskowych, testowanie i ocenę trwałości oraz niezawodności materiałów stosowanych w (…), wykorzystanie nowoczesnych materiałów izolacyjnych i konstrukcyjnych.
4) Informatyka przemysłowa, która to dziedzina dotyczy tworzenia oprogramowania do monitorowania, zarządzania i optymalizacji pracy (…), rozwoju algorytmów optymalizujących (…) i parametry pracy, analizy danych operacyjnych i raportowania.
5) Projektowanie mechaniczne i przemysłowe, która to dziedzina obejmuje opracowanie konstrukcji (…), (…) oraz łatwości montażu i serwisowania. Dziedzina ta obejmuje również optymalizację rozwiązań pod kątem efektywności, trwałości i kosztów produkcji.
6) Elektrotechnika, która to dziedzina obejmuje projektowanie i integrację układów zasilania, zabezpieczeń elektrycznych oraz systemów sterowania, a także dobór i montaż elementów elektrycznych i elektronicznych niezbędnych do prawidłowej pracy systemu.
Projekty I i II przyczyniły się do zwiększenia zasobów wiedzy Spółki poprzez zdobycie nowych kompetencji w zakresie projektowania i integracji systemów technologicznych, optymalizacji kosztów energetycznych oraz opracowywania nowych procesów produkcyjnych.
Zdobyta wiedza ma charakter trwały i będzie wykorzystywana w kolejnych projektach rozwojowych, w tym w planowanych przedsięwzięciach związanych z (…), produkcją metalową oraz wdrażaniem technologii (…) i cyfryzacją procesów.
3. W ramach jakich zasobów rzeczowych i finansowych nastąpiło opracowanie konkretnego rozwiązania praktycznego problemu lub innowacyjnego rozwiązania?
Opracowanie innowacyjnych rozwiązań w ramach projektów o charakterze badawczo-rozwojowym odbywa się z wykorzystaniem następujących zasobów:
1) Zasoby rzeczowe:
a) środki trwałe, surowce i materiały Projekt I i II:
- hala produkcyjna wyposażona w urządzenia do (…),
- infrastruktura lokalowa (część biurowa, magazynowo produkcyjna, zaplecze socjalne),
- infrastruktura informatyczna (komputery oraz specjalistyczne oprogramowanie projektowe),
- środki transportu wykorzystywane pomocniczo przy realizacji prac,
- laboratoria i stanowiska badawcze, które wyposażone są w niezbędną aparaturę pomiarową, urządzenia testowe,
- surowce i materiały do budowy prototypowych rozwiązań.
b) zasoby kadrowe Projekt I: 11 wykwalifikowanych pracowników oddelegowanych do realizacji prac B+R, którzy na rzecz projektu przepracowali (…) godzin,
c) zasoby kadrowe Projekt II: - (…) wykwalifikowanych pracowników, oddelegowanych do realizacji prac B+R, którzy na rzecz projektu przepracowali (…) godzin.
2) Zasoby finansowe:
Spółka wskazuje, że w zakresie zaangażowanych w prace o charakterze badawczo-rozwojowym zasobów finansowych finansowanie projektów odbywa się ze środków własnych Spółki i obejmuje wydatki na wynagrodzenia zespołu projektowego oraz zakup materiałów, komponentów i aparatury wykorzystywanej w czasie tych prac.
a) nakłady finansowe Projekt I: stan faktyczny: (poniesione w okresie od (…) 2025 r. do (…) 2025 r.) wynagrodzenia: (…) zł, materiały: (…) zł, łącznie: (…) zł.
b) nakłady finansowe Projekt II: stan faktyczny: (poniesione w okresie od (…) 2023 do (…) 2023 r.) wynagrodzenia (…) zł, materiały: (…) zł, łącznie: (…) zł.
Prace w obu projektach były realizowane przy wykorzystaniu własnych zasobów kadrowych, technicznych i organizacyjnych Spółki, z wyodrębnieniem czasu pracy przeznaczonego na działalność badawczo-rozwojową oraz z przypisaniem kosztów bezpośrednio związanych z realizacją prac, zaś nakłady finansowe zostały pokryte z własnych środków obrotowych. Wydatki ponoszone w związku z realizacją działalności badawczo-rozwojowej nie zostały zwrócone w żadnej formie ani też nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania.
Wszystkie działania są dokumentowane zgodnie z wewnętrznymi procedurami Spółki. Spółka prowadzi ewidencję kosztów związanych z realizacją projektów, zapewniając pełną dokumentację techniczną i finansową realizowanych prac.
Ponadto, w odpowiedzi na wezwanie, pismem z 3 marca 2026 r., uzupełnili Państwo opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, następująco:
Doprecyzowanie przedstawionego we wniosku opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego:
1. Czy koszty wynagrodzeń pracowników które są przedmiotem zadanego pytania stanowią należności, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Tak – są to poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu.
2. Jakie koszty będące przedmiotem pytania rozumieją Państwo pod pojęciem „nakłady na wynagrodzenia”?
Nakłady na wynagrodzenia obejmują koszty wynagrodzenia pracowników wykonujących zadania w ramach prac badawczo-rozwojowych w części, w jakiej poświęcają oni swój czas na realizację projektów badawczo-rozwojowych, w tym:
a) wynagrodzenie zasadnicze,
b) nagrody i premie, dodatki funkcyjne i stażowe,
c) składki na ubezpieczenie społeczne finansowane przez płatnika składek, do których należy: składka wypadkowa, rentowa, emerytalna.
Do kosztów wynagrodzeń pracowników wykonujących zadania w ramach prac badawczo-rozwojowych Projektu I i Projektu II (stan faktyczny), Wnioskodawca nie zalicza diet i wynagrodzeń z tytułu podróży służbowych, dodatki w godzinach nadliczbowych, a także nieobecności z tyt. urlopu wypoczynkowego lub z tyt. choroby.
3. Czy przedmiotem pytania są również wynagrodzenia pracowników za czas choroby, urlopu, lub innej nieobecności pracownika (jakiej?)?
Przedmiotem pytania nie są wynagrodzenia pracowników za czas choroby, urlopu, lub innej nieobecności pracownika np. z tyt. wyjazdu służbowego.
4. Jakie koszty będące przedmiotem pytania rozumieją Państwo pod pojęciem „środki i urządzenia niezbędne do budowy prototypów”?
Pod pojęciem „środki i urządzenia niezbędne do budowy prototypów” Wnioskodawca rozumie materiały i surowce, komponenty elektroniczne, materiały instalacyjne, aparatura pomiarowa oraz sprzęt specjalistyczny niebędący środkiem trwałym i na stałe wbudowany do tworzonego w ramach prac B+R i testowanego prototypu.
W przedmiotowym projekcie w kosztach budowy prototypu urządzenia (…), Wnioskodawca ujął (stan faktyczny) poniższe koszty:
1. (…).
Powyższe elementy były wykorzystywane bezpośrednio w pracach B+R i służyły do budowy oraz testowania prototypu urządzenia (…).
Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 3 marca 2026 r.)
Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym opisana działalność Spółki realizowana w ramach projektów I i II stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 4a pkt 26 ustawy o CIT, a tym samym Spółce przysługuje prawo do odliczenia od podstawy opodatkowania – na zasadach określonych w art. 18d ustawy o CIT, w tym z uwzględnieniem limitów wskazanych w art. 18d ust. 7 tej ustawy – kosztów kwalifikowanych wskazanych we wniosku, obejmujących w szczególności koszty surowców i materiałów, wynagrodzeń pracowników oraz sprzęt specjalistyczny niebędący środkiem trwałym, wykorzystywany do tworzenia prototypów, testowanych w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej?
Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane we wniosku oraz w uzupełnieniu wniosku z 3 marca 2026 r.)
Zgodnie z art. 18d ust. 1 Ustawy CIT, podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18, koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność badawczo-rozwojową, zwane dalej "kosztami kwalifikowanymi". Kwota odliczenia nie może w roku podatkowym przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych.
Zgodnie z art. 4a pkt 26 Ustawy CIT, ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W myśl art. 4a pkt 27 Ustawy CIT, ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych, oznacza to:
a) badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 Ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce,
b) badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 Ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce.
W myśl art. 4 ust. 2 Ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce, badania naukowe są działalnością obejmującą:
1. badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;
2. badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
Stosownie do treści art. 4a pkt 28 Ustawy CIT, ilekroć w ustawie jest mowa o pracach rozwojowych oznacza to prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 Ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce.
Jak stanowi zaś art. 4 ust. 3 Ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
W tym miejscu wskazać należy, że aby działalność Wnioskodawcy spełniała przesłanki działalności badawczo-rozwojowej, należy przeprowadzić analizę nakierowaną na zidentyfikowanie przejawów działalności gospodarczej, które mogą zostać uznane za działalność badawczo-rozwojową (tj. tych aktywności podatnika, które spełniają definicje wskazane w art. 4a pkt 26 Ustawy CIT).
Ustawodawca wprowadził definicję działalności badawczo-rozwojowej w art. 4a pkt 26 Ustawy CIT, zgodnie z którą (jak już wyżej wskazano) przez działalność badawczo-rozwojową, należy rozumieć działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Z ustawowej definicji wynika zatem, że dana aktywność może być w świetle wspomnianej definicji uznana za działalność badawczo-rozwojową, jeżeli spełnione są łącznie wszystkie wymienione w niej warunki:
a) jest to działalność twórcza,
b) prace/badania mają na celu zwiększenie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań,
c) wspomniana działalność obejmuje badania naukowe lub prace rozwojowe,
d) działalność ta podejmowana jest w sposób systematyczny (tj. w sposób uporządkowany, metodyczny i zaplanowany).
Pamiętać trzeba, że w ramach prac rozwojowych następuje połączenie wyników prac badawczych z wiedzą techniczną w celu wprowadzenia do produkcji nowego lub zmodernizowanego wyrobu, nowej technologii czy nowego systemu organizacji. Innymi słowy, prowadzone systematyczne prace opierają się na istniejącej wiedzy, uzyskanej w wyniku działalności badawczej oraz/lub doświadczeń praktycznych i mają na celu wytworzenie nowych materiałów, produktów lub urządzeń, inicjowanie nowych i znaczące udoskonalenie już istniejących procesów, systemów i usług. Podmioty gospodarcze zajmujące się działalnością badawczo-rozwojową realizują ją obok swojej działalności podstawowej (np. przedsiębiorstwa przemysłowe dysponujące własnym zapleczem badawczo-rozwojowym, laboratoria, zakłady i ośrodki badawczo-rozwojowe, działy badawczo-technologiczne, biura konstrukcyjne i technologiczne, zakłady rozwoju technik, biura studiów i projektów itp.).
Natomiast prace rozwojowe mogą obejmować opracowanie prototypów i projektów pilotażowych oraz demonstracje, testowanie i walidację nowych lub ulepszonych produktów, procesów lub usług w otoczeniu stanowiącym model warunków rzeczywistego funkcjonowania, których głównym celem jest dalsze udoskonalenie techniczne produktów, procesów lub usług, których ostateczny kształt nie został określony. Prace rozwojowe mogą obejmować również opracowywanie prototypów i projektów pilotażowych, które można wykorzystać do celów komercyjnych, w przypadku, gdy prototyp lub projekt pilotażowy stanowi produkt końcowy gotowy do wykorzystania komercyjnego, a jego produkcja wyłącznie do celów demonstracyjnych i walidacyjnych jest zbyt kosztowna. Prace rozwojowe nie obejmują rutynowych i okresowych zmian wprowadzanych do istniejących produktów, linii produkcyjnych, procesów wytwórczych, usług nawet jeśli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
Ad a) Działalność twórcza
Z ustawowej definicji działalności badawczo-rozwojowej wynika, że taka działalność musi mieć charakter twórczy. Twórczość jest związana z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Na potrzeby działalności badawczo-rozwojowej w stopniu minimalnym wystarczające jest działanie twórcze na skalę przedsiębiorstwa. Zatem twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się z opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika (ust. 32 i 33 Objaśnień podatkowych z dnia 15 lipca 2019 r. dotyczących preferencyjnych opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej - IP BOX; dalej: „Objaśnienia”, str. 12).
Zgodnie z treścią Podręcznika Frascati (zob. OECD (2018), Podręcznik Frascati 2015: Zalecenia dotyczące pozyskiwania i prezentowania danych z zakresu działalności badawczej i rozwojowej, Pomiar działalności naukowo-technicznej i innowacyjnej, OECD Publishing, Paris/GUS, Warsaw,
https://doi.org/10.1787/9788388718977-pl; dalej: „Podręcznik”) twórczość w działalności badawczo-rozwojowej związana jest z kreatywnością mającą swe źródło we wkładzie człowieka. Twórczy charakter prac może przejawiać się w szczególności poprzez opracowywanie nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących.
W kontekście Prac B+R dotyczących innowacji produktowej, działalność twórcza w badaniach i rozwoju polega na opracowywaniu nowych produktów lub znacząco ulepszonych wersji istniejących produktów. Twórczość w tym obszarze oznacza wprowadzenie na rynek nowych koncepcji, które wcześniej nie były dostępne lub takich, które znacząco różnią się od obecnych rozwiązań. Zgodnie z ustawową definicją, innowacyjność produktowa musi wykazywać się nowością na poziomie przedsiębiorstwa, co oznacza, że nawet minimalne zmiany mogą być uznane za twórcze, jeśli wprowadzają nowe wartości intelektualne. Podręcznik Frascati podkreśla, że twórczość w innowacji produktowej wynika z kreatywnego wkładu człowieka, prowadząc do powstania nowych produktów, które mogą zrewolucjonizować rynek. Twórczość, rozumiana jako opracowywanie nowych, oryginalnych rozwiązań, w przypadku innowacji produktowej Spółki przejawia się w autorskim podejściu do projektowania i wdrażania produktów, np. (…).
Na przykładzie tego projektu zespół, analizując potrzeby rynku i konsultując się z branżą, stworzył innowacyjne funkcje, takie jak (…). Każdy etap realizacji projektu – od koncepcji po testy – opierał się na kreatywnym poszukiwaniu nowych rozwiązań, co potwierdza twórczy charakter prowadzonych prac B+R.
W odniesieniu do Prac B+R dotyczących innowacji procesowej Spółki, działalność twórcza skupia się na opracowywaniu nowych lub znacząco ulepszonych procesów produkcyjnych lub operacyjnych.
Twórczość w tym zakresie może obejmować wprowadzenie nowych metod produkcji, technologii lub procedur, które wcześniej nie były stosowane w praktyce gospodarczej przedsiębiorstwa. Takie innowacje procesowe muszą być na tyle nowatorskie, aby wyróżniały się na tle istniejących rozwiązań.
Zgodnie z Podręcznikiem Frascati, twórczość w innowacji procesowej jest wynikiem kreatywnego wkładu człowieka, który prowadzi do optymalizacji i zwiększenia efektywności procesów, co może przynieść znaczące korzyści dla przedsiębiorstwa. Twórczość w projektach innowacji procesowej Spółki przejawia się przede wszystkim w opracowywaniu autorskich oraz nowatorskich rozwiązań wykraczających poza standardowe praktyki branżowe. W opisywanym w niniejszym stanie faktycznym przykładowym Projekcie B+R jest to widoczne m.in. (…).
Każdy etap prac – od analizy rynku i rozwiązań patentowych, przez opracowanie koncepcji technicznej, po badania nad optymalizacją – skutkuje pozyskaniem nowej wiedzy i wdrożeniem innowacyjnych rozwiązań.
Ad b) Zwiększenie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań
Niniejsze kryterium dotyczy rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. Prowadzący działalność badawczo-rozwojową przedsiębiorca rozwija specjalistyczną wiedzę oraz umiejętności, które może wykorzystać w ramach bieżących albo przyszłych projektów. W zakresie innowacji produktowej, kryterium to odnosi się do zwiększenia zasobów wiedzy i jej wykorzystania do tworzenia nowych produktów, a w kontekście innowacji procesowej dotyczy to tworzenia nowych procesów.
W związku z tym, że ustawodawca dla potrzeb Ulgi B+R nie zdefiniował sformułowania „zwiększenia zasobów wiedzy”. Nie ma zatem przeszkód, aby przyjąć, że sformułowanie „zwiększenie zasobów wiedzy” odnosi się wyłącznie do wiedzy danego przedsiębiorstwa, gdyż ustawodawca nie przewidział minimalnego progu skalowalności zwiększenia zasobów wiedzy. Zgodnie z Objaśnieniami (s. 16) istotny jest element celowościowy w postaci zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania jej do tworzenia nowych zastosowań, niezależnie od tego czy zastosowania te obejmują wyłącznie jedno przedsiębiorstwo czy też całe państwo, kontynent lub świat. Jasne jest jednak, że im większa będzie skalowalność wykorzystania zwiększonych zasobów wiedzy, tym większy będzie potencjał dochodowości w tym zakresie, co stanowi jeden z głównych determinantów prowadzenia przez podatników działalności badawczo-rozwojowej.
Zwiększenie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie tej wiedzy do tworzenia nowych zastosowań w Pracach B+R Spółki przejawia się przede wszystkim w systematycznym gromadzeniu informacji podczas analizy rynku i konsultacji branżowych, które pozwalają zidentyfikować aktualne potrzeby, oczekiwania użytkowników oraz wyzwania technologiczne. Pozyskana w ten sposób wiedza jest wykorzystywana do opracowywania nowych rozwiązań technicznych i technologicznych, jak również do tworzenia innowacyjnych zastosowań istniejących technologii, co znajduje odzwierciedlenie w kolejnych etapach projektu – od koncepcji, przez montaż, aż po testy prototypu. Każde ukończone zadanie prowadzi do dalszego poszerzania wiedzy zespołu oraz umożliwia jej praktyczne wykorzystanie w celu opracowania rozwiązań odpowiadających na realne wyzwania rynkowe i środowiskowe.
Przykładem w zakresie innowacji produktowej jest projekt (…), w którym zgromadzone zasoby wiedzy umożliwiły wdrożenie nowatorskich funkcji, takich jak (…). Natomiast w przypadku innowacji procesowej pozyskana wiedza jest następnie wykorzystywana do opracowania koncepcji technicznej, doboru odpowiednich technologii, czujników i sterowników, a także do prowadzenia badań nad optymalizacją (…).
Zatem, w ocenie Wnioskodawcy, realizowane Projekty B+R spełniają przesłankę zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Ad c) Zgodność z definicją badań naukowych lub prac rozwojowych
Zgodnie z treścią Ustawy CIT, aby działalność mogła zostać uwzględniona w ramach ulgi badawczo-rozwojowej musi spełniać definicję badań naukowych lub prac rozwojowych. Należy przede wszystkim zauważyć, że aby skorzystać z ulgi badawczo-rozwojowej, wystarczające jest prowadzenie jedynie badań naukowych lub prac rozwojowych.
Należy wskazać, że analiza niniejszej przesłanki, w przypadku Spółki, jest zbieżna z analizą poprzedniej przesłanki w tym, że działalność podejmowana jest w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań (produktów bądź procesów). Wynika to z brzmienia definicji prac rozwojowych oraz faktu, że poprzez „nowe zastosowania” (analizowane w poprzedniej przesłance), zgodnie z Objaśnieniami (ust. 44 Objaśnień, str. 16) należy rozumieć właśnie „planowanie produkcji oraz projektowanie i tworzenie zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług” (zgodnie z definicją prac rozwojowych). Należy też wskazać, że poprzez omawiane produkty, procesy lub usługi powinny być nowe lub ulepszone co najmniej w skali podatnika.
Prace B+R podejmowane przez Spółkę obejmują prace rozwojowe, polegające na projektowaniu, budowie prototypu, testowaniu oraz wdrażaniu nowych funkcjonalności produktu przy wykorzystaniu analizy rynku, konsultacji branżowych oraz identyfikacji nowych zastosowań technologii. Każdy etap realizacji, od pozyskiwania i analizy danych, przez opracowanie koncepcji technicznej, aż po praktyczne testy i wdrożenie, jest prowadzony w sposób uporządkowany, z jasno określonym celem i dokumentacją, co jest zgodne z wymaganiami stawianymi działalności badawczo-rozwojowej.
Należy jednak zauważyć, że definicja prac rozwojowych dodatkowo wyłącza z jej zakresu prace obejmujące rutynowe i okresowe zmiany, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. W tym przypadku praca rutynowa rozumiana jest jako prace administracyjne, rutynowe ulepszenia niewymagające twórczego zaangażowania pracowników umysłowych, natomiast praca kreatywna rozumiana jest jako szeroko pojęte projektowanie i rozwój komponentów opartych o pracę własną (twórczą).
W ocenie Wnioskodawcy Prace B+R realizowane przez Spółkę, zarówno w zakresie innowacji produktowej, jak i procesowej, nie mają charakteru rutynowego. Każdy projekt opiera się na twórczym i indywidualnym podejściu do rozwiązywania zidentyfikowanych problemów technologicznych i rynkowych, a podejmowane działania prowadzą do opracowania nowych lub znacząco ulepszonych rozwiązań, które wykraczają poza standardowe, powtarzalne czynności wykonywane w ramach bieżącej działalności operacyjnej. Tym samym, realizowane prace badawczo-rozwojowe nie polegają na wdrażaniu drobnych modyfikacji czy usprawnień, lecz stanowią efekt kreatywnego poszukiwania innowacji i generowania nowej wiedzy, co odróżnia je od rutynowych działań przedsiębiorstwa.
Ad d) Systematyczność prac badawczo-rozwojowych
Prowadzenie w sposób systematyczny oznacza prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu (metodycznie, zaplanowanie, uporządkowanie). Zgodnie z Objaśnieniami, działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie.
Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogramy i zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany (ust. 39 i 40 Objaśnień, str. 14).
Spółka konsekwentnie prowadzi Prace B+R, obejmujące zarówno innowacje produktowe oraz procesowe, co dodatkowo podkreśla jej zaangażowanie w systematyczne podejście do rozwoju innowacyjnych rozwiązań. Zgodnie z obowiązującymi Objaśnieniami, systematyczność w działalności B+R nie oznacza konieczności ciągłego, nieprzerwanego prowadzenia tego typu projektów, lecz odnosi się do uporządkowanego i planowego charakteru podejmowanych działań, które mogą być realizowane również incydentalnie, w odpowiedzi na pojawiające się potrzeby. W przypadku Spółki, prace badawczo-rozwojowe są prowadzone właśnie w taki sposób – w zależności od zaistniałych wyzwań oraz możliwości rozwoju.
Podsumowując, realizowane przez Spółkę Prace B+R spełniają wszystkie przesłanki uznania ich za działalność badawczo-rozwojową. Prace te charakteryzują się twórczym i innowacyjnym podejściem, są prowadzone w sposób systematyczny i uporządkowany, a uzyskiwane wyniki są odpowiednio dokumentowane. Ponadto, zwiększają się zasoby wiedzy Spółki, które to są następnie wykorzystywane do tworzenia nowych zastosowań.
Podobny sposób argumentacji został przedstawiony w następujących interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:
1. z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.711.2024.2.ZK, w której organ, potwierdził stanowisko wnioskodawcy, że prowadzenie działalności w zakresie projektowania i produkcji maszyn, urządzeń, konstrukcji czy linii do produkcji definicję działalności badawczo-rozwojowej;
2. z dnia 9 lipca 2024 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.250.2024.2.AN, w której organ, potwierdził stanowisko wnioskodawcy, że prowadzone prace B+R w ramach Projektów opisanych w treści Wniosku o interpretację przyczyniają się do powstania nowej wiedzy w obszarze kanalizacji sanitarnej oraz przemysłowej, a tym samym spełniają definicję działalności badawczo-rozwojowej;
3. z dnia 16 października 2023 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.446.2023.2.JMS, w której organ, potwierdził stanowisko wnioskodawcy, że prowadzenie działalności w zakresie tworzenia i wdrażania systemów optymalizacji i automatyzacji procesów przemysłowych dostosowanych do specyficznych potrzeb klientów tj. projektowanie oraz konstrukcji maszyn i linii produkcyjnych, wsparcie inżynieryjne dla procesu produkcyjnego klientów spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej;
4. z dnia 17 maja 2023 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.158.2023.2.JMS, w której organ zgodził się ze stanowiskiem Wnioskodawcy, który uznał, że: „Reasumując, realizowane przez Spółkę Projekty wpisują się w definicje prac badawczo-rozwojowych zawartą w Ustawie CIT, ponieważ mają charakter twórczy, nie wprowadzają zmian o charakterze rutynowym bądź okresowym, są prowadzone w sposób systematyczny według określonych harmonogramów i wytycznych, przez Pracowników posiadających odpowiednie kompetencje i wykształcenie. Realizowane przez Wnioskodawcę prace dążą do stworzenia całkowicie nowego Oprogramowania. W rezultacie uprawnia to Wnioskodawcę do skorzystania z preferencji podatkowych zawartych w art. 18d Ustawy CIT.”;
5. z dnia 31 października 2022 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.693.2022.2.JG, w którem organ za działalność badawczo-rozwojową uznał opracowywanie nowych przyrządów pomiarowych;
6. z dnia 7 października 2022 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.500.2022.2.MBD, w której to organ podatkowy uznał, że wskazane w opisie stanu faktycznego prace, w zakresie opracowywania i wprowadzania innowacyjnego urządzenia do monitoringu oraz nadzoru nad siecią przeciwpożarową służącą ochronie obiektów obsługiwanych zdalnie przez oprogramowanie spełniają definicję działalności badawczo-rozwojowej;
7. z dnia 9 marca 2022 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.661.2021.1.IZ, w której to organ podatkowy uznał, że wskazane w opisie stanu faktycznego prace, podejmowane w ramach realizowanych Maszyn, Urządzeń, Narzędzi mają charakter prac rozwojowych i spełniają definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 4a pkt 26-28 UPDOP w brzmieniu obowiązującym zarówno od dnia 1 października 2018 r., jak i również przed dniem 1 października 2018 r., która uprawnia Spółkę do zastosowania ulgi określonej w art. 18d UPDOP.
Mając na uwadze powyższą argumentację – kierując się zarówno literalną wykładnią przepisów dotyczących ulgi badawczo-rozwojowej, a także tezami zawartymi w wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej interpretacjach indywidulanych oraz stanowiskami przedstawicieli piśmiennictwa w podobnych zagadnieniach prawnych, zasadnym jest przyjęcie, że Prace B+R prowadzone w ramach wszystkich przedstawionych kategorii stanowią i będą stanowić działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 4a pkt 26 Ustawy CIT.
Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 18d ustawy o CIT podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18 ustawy o CIT, koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność badawczo-rozwojową, zwane dalej „kosztami kwalifikowanymi”.
Za koszty kwalifikowane uznaje się (art. 18d ust. 2 - 3 ustawy o CIT):
1) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu;
1a) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 13 pkt 8 lit. a i c ustawy o PIT, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu;
2) nabycie materiałów i surowców bezpośrednio związanych z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową;
2a) nabycie niebędącego środkami trwałymi sprzętu specjalistycznego wykorzystywanego bezpośrednio w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, w szczególności naczyń i przyborów laboratoryjnych oraz urządzeń pomiarowych;
3) ekspertyzy, opinie, usługi doradcze i usługi równorzędne, świadczone lub wykonywane na podstawie umowy przez podmioty, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, 2 i 4–8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a także nabycie od takiego podmiotu wyników prowadzonych przez niego badań naukowych na potrzeby działalności badawczo-rozwojowej;
4) odpłatne korzystanie z aparatury naukowo-badawczej wykorzystywanej wyłącznie w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, jeżeli to korzystanie nie wynika z umowy zawartej z podmiotem powiązanym z podatnikiem w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT;
4a) nabycie usługi wykorzystania aparatury naukowo-badawczej wyłącznie na potrzeby prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, jeżeli zakup usługi nie wynika z umowy zawartej z podmiotem powiązanym w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT;
5) koszty uzyskania i utrzymania patentu, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego – w zakresie określonym w art. 18d ust. 2 pkt 5 ustawy o CIT.
W myśl art. 18d ust. 5 ustawy o CIT koszty kwalifikowane podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie ani nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.
Zgodnie z art. 18d ust. 8 ustawy o CIT, odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia – odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części – dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.
W oparciu o wskazane wyżej przepisy należy stwierdzić, że aby podatnikowi podatku dochodowego od osób prawnych przysługiwało prawo odliczenia kosztów kwalifikowanych poniesionych w danym roku podatkowym, powinny być łącznie spełnione następujące warunki:
1. podatnik poniósł koszty na działalność badawczo-rozwojową;
2. koszty te stanowiły dla podatnika koszty uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o CIT;
3. koszty mieszczą się w zamkniętym katalogu kosztów kwalifikowanych określonym w art. 18d ust. 2 - 3 ustawy o CIT;
4. jeżeli koszty kwalifikowane zostały poniesione w ramach badań podstawowych, badania te były prowadzone na podstawie umowy lub porozumienia z podmiotem, o którym mowa w przepisach o szkolnictwie wyższym i nauce;
5. jeżeli podatnik prowadzi działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej lub na podstawie decyzji o wsparciu, prawo do odliczenia przysługuje wyłącznie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych nieuwzględnianych w kalkulacji dochodu zwolnionego;
6. podatnik wyodrębnił koszty działalności badawczo-rozwojowej w ewidencji rachunkowej, zgodnie z art. 9 ust. 1b ustawy o CIT;
7. podatnik wykazał koszty kwalifikowane w zeznaniu podatkowym;
8. kwota odliczenia nie przekroczyła limitów określonych w ustawie o CIT;
9. koszty kwalifikowane nie zostały podatnikowi zwrócone ani odliczone od podstawy opodatkowania.
Wnioskodawca ponosił, ponosi i będzie ponosić koszty kwalifikowane w rozumieniu art. 18d ust. 2 ustawy o CIT, tj.:
1) Koszty wynagrodzeń pracowników realizujących prace badawczo-rozwojowe – w części odpowiadającej czasowi przeznaczonemu na działalność B+R, obejmujące m.in.:
a) wynagrodzenie zasadnicze,
b) nagrody, premie, dodatki oraz inne świadczenia pracownicze,
c) składki na ubezpieczenia społeczne w części finansowanej przez pracodawcę;
2) Wydatki na nabycie materiałów i surowców niezbędnych do realizacji działalności badawczo-rozwojowej.
3) Wydatki na sprzęt specjalistyczny nie będący środkiem trwałym, wykorzystywany do tworzenia prototypów, testowanych w ramach prowadzonej działalności B+R.
Wszystkie koszty związane z działalnością badawczo-rozwojową są wyodrębnione w ewidencji rachunkowej prowadzonej przez Spółkę zgodnie z art. 9 ust. 1b ustawy o CIT.
W świetle powyższego, w ocenie Wnioskodawcy, koszty będące przedmiotem pytania mogą stanowić koszty kwalifikowane ulgi badawczo-rozwojowej gdyż spełnione są wszystkie warunki, umożliwiające zastosowanie ulgi badawczo-rozwojowej oraz zaliczenie wskazanych wydatków do kosztów kwalifikowanych na podstawie ustawy o CIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Stosownie do art. 18d ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 278 ze zm., dalej: „updop”, „uCIT”):
podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18, koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność badawczo-rozwojową, zwane dalej „kosztami kwalifikowanymi”. Kwota odliczenia nie może w roku podatkowym przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych.
Aby skorzystać z ulgi badawczo-rozwojowej należy dokonać analizy prowadzonych prac pod kątem spełnienia definicji działalności badawczo-rozwojowej zawartej w art. 4a pkt 26-28 updop.
Zgodnie z art. 4a pkt 26 updop,
ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej, oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W myśl art. 4a pkt 27 updop,
ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych, oznacza to:
a. badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
b. badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
W myśl art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
badania naukowe są działalnością obejmującą:
a. badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;
b. badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
Stosownie do treści art. 4a pkt 28 updop,
ilekroć w ustawie jest mowa o pracach rozwojowych - oznacza to prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
W myśl art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
W celu skorzystania z ulgi na działalność badawczo-rozwojową, należy przeprowadzić analizę nakierowaną na zidentyfikowanie przejawów działalności gospodarczej, które mogą zostać uznane za działalność badawczo-rozwojową (tj. tych aktywności podatnika, które spełniają definicje wskazane w art. 4a pkt 26-28 updop).
Ustawodawca wprowadził definicję działalności badawczo-rozwojowej w art. 4a pkt 26 updop, zgodnie z którą (jak już wyżej wskazano) przez działalność badawczo-rozwojową, należy rozumieć działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
Kluczowe jest zawarte w definicji działalności badawczo-rozwojowej rozróżnienie, które wskazuje, że taka działalność obejmuje dwa rodzaje aktywności - badania podstawowe i badania aplikacyjne zdefiniowane w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 tej ustawy.
Z ustawowej definicji wynika zatem, że taka działalność musi mieć charakter twórczy. Posłużenie się tym sformułowaniem wskazuje, że działalność badawczo-rozwojowa to taka aktywność, która nastawiona jest na tworzenie nowych i oryginalnych rozwiązań, często o charakterze unikatowym, które nie mają odtwórczego charakteru. Jak podaje słownik języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność - zespół działań podejmowanych w jakimś celu), powstania czegoś (twórczy - mający na celu tworzenie, tworzyć - powodować powstanie czegoś). W doktrynie prawa autorskiego podkreśla się natomiast, że cecha twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Działalność twórcza oznacza, że „ustawodawca za przedmiot prawa autorskiego uznaje tylko rezultat (przejaw) takiego działania, który choćby w minimalnym stopniu odróżnia się od innych rezultatów takiego samego działania, a zatem, że posiada cechę nowości, której stopień nie ma znaczenia”. Zatem, twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
Po drugie, z art. 4a pkt 26 updop, wynika, że działalność badawczo-rozwojowa musi być podejmowana w systematyczny sposób. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN słowo systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem, słowo systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji mikro i makroekonomicznej. Z powyższego wynika, że spełnienie kryterium „systematyczności” danej działalności nie jest uzależnione od ciągłości tej działalności, w tym od określonego czasu przez jaki działalność taka ma być prowadzona ani też od istnienia planu co do prowadzenia przez podatnika podobnej działalności w przyszłości. Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogram i zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany.
Po trzecie, taka działalność musi mieć określony cel, tj. powinna być nakierowana na zwiększenie zasobów wiedzy oraz ich wykorzystanie do tworzenia nowych zastosowań. Prowadząc działalność badawczo-rozwojową, przedsiębiorca rozwija specjalistyczną wiedzę oraz umiejętności, które może wykorzystać w ramach bieżących albo przyszłych projektów.
Pamiętać trzeba, że w ramach prac rozwojowych następuje połączenie wyników prac badawczych z wiedzą techniczną w celu wprowadzenia do produkcji nowego lub zmodernizowanego wyrobu, nowej technologii czy nowego systemu organizacji. Innymi słowy, prowadzone systematyczne prace opierają się na istniejącej wiedzy, uzyskanej w wyniku działalności badawczej oraz/lub doświadczeń praktycznych i mają na celu wytworzenie nowych materiałów, produktów lub urządzeń, inicjowanie nowych i znaczące udoskonalenie już istniejących procesów, systemów i usług. Podmioty gospodarcze zajmujące się działalnością badawczo-rozwojową realizują ją obok swojej działalności podstawowej (np. przedsiębiorstwa przemysłowe dysponujące własnym zapleczem badawczo-rozwojowym, laboratoria, zakłady i ośrodki badawczo-rozwojowe, działy badawczo-technologiczne, biura konstrukcyjne i technologiczne, zakłady rozwoju technik, biura studiów i projektów itp.). Prace rozwojowe nie obejmują rutynowych i okresowych zmian wprowadzanych do istniejących produktów, linii produkcyjnych, procesów wytwórczych, usług nawet jeśli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
Co oznacza, że aktywność podatnika winna być nastawiona na tworzenie nowych i oryginalnych rozwiązań, często o charakterze unikatowym (które nie mają odtwórczego charakteru), związane z postępem naukowym, czy technologicznym.
Na powyższe kryteria wskazał także Minister Finansów w Objaśnieniach podatkowych z 15 lipca 2019 roku dotyczących preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej (dalej także: „Objaśnienia MF”), które w części 3.2.1. poświęcone są pojęciu działalności badawczo-rozwojowej, która znajduje zastosowanie m.in. do korzystania z ulgi badawczo-rozwojowej przewidzianej w art. 18d updop. - co zostało wskazane w samej treści objaśnień (por. pkt 31 Objaśnień MF).
Zgodnie z Objaśnieniami MF, przez działalność twórczą należy rozumieć zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia, powstania czegoś, a twórczość działalności badawczo-rozwojowej przejawiać się może m.in.: opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
Dodatkowo warto nadmienić, że walidacja (według Słownika języka polskiego PWN rozumiana jako ogół czynności mających na celu zbadanie odpowiedniości, trafności lub dokładności czegoś) nowego lub ulepszonego produktu/technologii/rozwiązań zwłaszcza w warunkach rzeczywistego funkcjonowania, gdzie głównym celem jest dalsze udoskonalenie techniczne, a których ostateczny kształt nie został określony została wyróżniona w Objaśnieniach MF jako typowe przejawy działalności twórczej w znaczeniu przyjmowanym dla potrzeb definicji prac badawczo-rozwojowych (por. pkt 36 Objaśnień MF).
Co więcej, jak podkreślono w Objaśnieniach MF, istotnym elementem tego rodzaju działalności jest kreatywna aktywność wynikająca z działalności człowieka.
Jak wskazano w Objaśnieniach MF (na co zwrócił już uwagę Organ powyżej), w świetle obowiązujących w Polsce znaczeń pojęcia „systematyczność”, prowadzenie działalności w taki sposób może oznaczać realizację tego rodzaju działań:
- w znaczeniu pierwszym - w sposób stały, od dłuższego czasu (regularnie), bądź
- w znaczeniu drugim - w sposób uporządkowany, według pewnego systemu (planowo, metodycznie).
Dla potrzeb definicji działalności badawczo-rozwojowej, kryterium to należy rozumieć zgodnie z drugim znaczeniem. W świetle powyższego, oznacza to, że kryterium systematyczności jest spełnione, gdy działalność prowadzona jest w sposób uporządkowany, według pewnego systemu (metodycznie, zgodnie z planem).
Należy jeszcze raz zaakcentować, że trzecim kryterium uznania danej działalności za badawczo-rozwojową jest zwiększanie zasobów wiedzy (zgodnie z Objaśnieniami MF – pkt 43, to pojęcie odnosi się przede wszystkim do badań naukowych) lub wykorzystania istniejących zasobów wiedzy (na co nakierowane są przede wszystkim prace rozwojowe, obejmujące zdobywanie, łączenie i kształtowanie wiedzy) do tworzenia nowych zastosowań (nowych, zmienionych lub usprawnionych produktów, procesów lub usług).
Jednocześnie, jak zauważono w treści cytowanych Objaśnień MF, ustawodawca nie zdefiniował sformułowania „zwiększania zasobów wiedzy, jednak przyjąć można, że sformułowanie to należy rozumieć z perspektywy danego podatnika a kluczowym jest element celowościowy (tj. zwiększenie poziomu wiedzy oraz wykorzystanie jej do tworzenia nowych zastosowań), bez względu na to, czy zdobywana wiedza stanowić będzie nowość tylko z perspektywy danego podmiotu, albo czy po jej zastosowaniu będzie służyć wyłącznie jednemu podmiotowi, czy też znajdzie szersze zastosowanie (por. pkt 45 Objaśnień MF).
Rodzaje kosztów kwalifikowanych podlegających odliczeniu w ramach ulgi na działalność badawczo-rozwojową zostały wymienione w art. 18d ust. 2-3 updop.
Na podstawie art. 18d ust. 2 updop,
za koszty kwalifikowane uznaje się:
1) poniesione w danym miesiącu należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz sfinansowane przez płatnika składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu;
2) nabycie materiałów i surowców bezpośrednio związanych z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową;
2a) nabycie niebędącego środkami trwałymi sprzętu specjalistycznego wykorzystywanego bezpośrednio w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, w szczególności naczyń i przyborów laboratoryjnych oraz urządzeń pomiarowych.
Stosownie do art. 18d ust. 5 updop,
koszty kwalifikowane podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie lub nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.
Zgodnie z treścią art. 18d ust. 6 updop,
podatnikowi, który w roku podatkowym prowadził działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, prawo do odliczenia przysługuje jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie zezwolenia.
Natomiast, w myśl art. 18d ust. 7 updop,
kwota kosztów kwalifikowanych nie może przekroczyć:
1) w przypadku gdy podatnik, o którym mowa w ust. 3a, jest mikroprzedsiębiorcą, małym lub średnim przedsiębiorcą, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców - 200% kosztów, o których mowa w ust. 2-3a;
2) w przypadku pozostałych podatników, o których mowa w ust. 3a - 200% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 1-4a i ust. 2a-3a, oraz 100% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 5;
3) w przypadku pozostałych podatników - 100% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 2-5, ust. 2a i 3, oraz 200% kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 1a.
Z kolei w myśl art. 18d ust. 8 updop,
odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia - odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części - dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia. Dokonując odliczenia, o którym mowa w zdaniu drugim, uwzględnia się kwoty pomniejszeń, o których mowa w art. 18db ust. 1.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 updop:
kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
Należy także zwrócić uwagę na brzmienie przepisu art. 9 ust. 1b updop, zgodnie z którym
podatnicy prowadzący działalność badawczo-rozwojową, którzy zamierzają skorzystać z odliczenia, o którym mowa w art. 18d, są obowiązani w ewidencji, o której mowa w ust. 1, wyodrębnić koszty działalności badawczo-rozwojowej.
W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z zasadą, przyjętą w orzecznictwie jak i w doktrynie prawa podatkowego, ulgi podatkowe, w tym ulga badawczo-rozwojowa, są wyjątkiem od zasady równości i powszechności opodatkowania, tak więc przepisy regulujące prawo do ulgi winny być interpretowane ściśle.
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy należy stwierdzić, że aby podatnikowi podatku dochodowego od osób prawnych przysługiwało prawo odliczenia w zeznaniu podatkowym kosztów kwalifikowanych poniesionych w danym roku podatkowym powinny być łącznie spełnione następujące warunki:
- podatnik poniósł koszty na działalność badawczo-rozwojową, koszty na działalność badawczo-rozwojową stanowiły dla podatnika koszty uzyskania przychodów w rozumieniu updop,
- koszty na działalność badawczo-rozwojową mieszczą się w zamkniętym katalogu kosztów kwalifikowanych określonym przepisami art. 18d ust. 2 - 3 updop,
- ww. koszty uzyskania przychodów stanowiły koszty kwalifikowane w rozumieniu updop, przy czym, jeżeli koszty kwalifikowane zostały poniesione w ramach badań podstawowych, badania te były prowadzone na podstawie umowy lub porozumienia z jednostką naukową w rozumieniu odrębnych przepisów,
- jeżeli w roku podatkowym prowadził działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia/decyzji o wsparciu, prawo do odliczenia przysługuje jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie zezwolenia/decyzji o wsparciu,
- w ewidencji, o której mowa w art. 9 ust. 1b updop, podatnik wyodrębnił koszty działalności badawczo-rozwojowej,
- podatnik wykazał w zeznaniu podatkowym koszty kwalifikowane podlegające odliczeniu,
- kwota odliczonych kosztów kwalifikowanych nie przekroczyła limitów określonych w updop,
- koszty kwalifikowane nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie lub nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.
Przepisy podatkowe dają możliwość uznania za koszty kwalifikowane m.in. należności z tytułu wynagrodzeń pracownika, który realizuje wskazany cel, tj. wykonuje prace badawczo-rozwojowe. Istotne jest, aby pracownik faktycznie wykonywał zadania będące realizacją prac badawczo-rozwojowych, wówczas wynagrodzenie takiego pracownika oraz koszty świadczeń poniesionych na jego rzecz będą mogły stanowić dla Wnioskodawcy koszt kwalifikowany w całości.
Zatem, w przypadku gdy pracownik w ramach świadczonej pracy wykonuje obowiązki nie tylko związane z działalnością badawczo-rozwojową, zasadnym jest wyodrębnienie (wyłączenie z ulgi badawczo-rozwojowej) tej części wynagrodzenia oraz świadczeń wypłaconych pracownikom zajmującym się działalnością badawczo-rozwojową, a także składek od tych przychodów, określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, która nie jest związana z realizacją działalności badawczo-rozwojowej.
Należy podkreślić, że ustawodawca nie narzucił przedsiębiorcom formy podziału/wyodrębnienia. Wybór sposobu udokumentowania tych wydatków pozostawiony został podatnikom, którzy prowadzą działalność badawczo-rozwojową. Dlatego, wskazane jest, aby dla celów dowodowych, ewidencja czasu pracy, poświęconego przez pracowników na działalność badawczo-rozwojową, była prowadzona przez podatnika korzystającego z ulgi.
Dodatkowo, wskazać należy, że w komunikacie Ministerstwa Finansów z dnia 18 maja 2017 r. o Uldze B+R, zostało wyraźnie wskazane, że (...) prowadzenie tego rodzaju ewidencji przewidziane jest wprost w propozycji legislacyjnej przedstawionej w „projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego działalności innowacyjnej”. Ustawodawca proponuje tam, aby wynagrodzenia i składki stanowiły koszty kwalifikowane (stanowiące bazę do wyliczenia ulgi B+R) – w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika.
Stosownie do art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm., dalej: „updof”):
za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
W tym miejscu zauważyć należy, że wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki i nagrody zostały wymienione wprost w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako przychody ze stosunku pracy, a zatem mieszczą się w katalogu kosztów kwalifikowanych, o których mowa w art. 18d ust. 2 pkt 1 updop
Natomiast, użyty w art. 12 ust. 1 updof, zwrot „w szczególności” oznacza, że poszczególne kategorie przychodów zostały wymienione jedynie przykładowo. Zatem, ww. katalog jest katalogiem otwartym. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.
Zatem, koszty kwalifikowane prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej stanowią wydatki na wynagrodzenia pracowników, którzy wykonują określone prace w ramach prowadzonej przez Państwa działalności badawczo-rozwojowej, w takiej części, w jakiej czas przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostaje w ogólnym czasie pracy pracownika w danym miesiącu.
Odnosząc się natomiast do kosztów materiałów i surowców w pierwszej kolejności, należy odwołać się do art. 18d ust. 2 pkt 2 updop, który stanowi, że warunkiem uznania wydatków na nabycie materiałów i surowców jest ich bezpośredni związek z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową. Przepisy omawianej ustawy podatkowej nie precyzują co należy rozumieć pod pojęciem materiałów i surowców. Zatem, przyjmuje się, że materiały i surowce, w przypadku których istnieje możliwość ich przypisania do działalności badawczo-rozwojowej, uznaje się za koszty kwalifikowane w ramach ww. działalności.
Jeżeli chodzi o pojęcie „surowce”, w związku z brakiem definicji przedmiotowego pojęcia na gruncie przepisów podatkowych i rachunkowych, dla celów ustalania zakresu zastosowania ulgi posłużyć należy się znaczeniem pojęcia „surowce” funkcjonującym na gruncie języka powszechnego, gdzie „surowce” to „materiały naturalne pochodzenia zwierzęcego, roślinnego lub mineralnego, służące do wytwarzania jakichś produktów lub energii” (www.sjp.pwn.pl).
Z kolei w zakresie interpretacji pojęcia „materiały”, odwołać należy się do interpretacji przedmiotowego pojęcia funkcjonującej na gruncie przepisów ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 120 ze zm.). W świetle art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o rachunkowości, materiały to składniki majątku zużywane na własne potrzeby.
Powyższy pogląd znajduje również potwierdzenie w doktrynie, gdzie podkreśla się, że materiały to „składniki majątku inicjujące realizację całego cyklu operacyjnego, które jednostka nabywa w celu ich całkowitego zużycia na własne potrzeby, w tym m.in. na potrzeby wytwarzania produktów, świadczenia usług czy realizacji działalności ogólnoadministracyjnej. Do materiałów zaliczyć można także pewne składniki majątkowe wytwarzane przez jednostkę we własnym zakresie (zazwyczaj w ramach działalności pomocniczej), a także różnego rodzaju odzyski, posiadające wartość użytkową, a pochodzące np. z likwidowanych środków trwałych, inwentarz żywy przeznaczony do uboju, części zamienne, półfabrykaty obcej produkcji, paliwa, opakowania itp.” (Walińska Ewa (red.), Bek‑Gaik Bogusława, Bojanowski Witold, Czajor Agnieszka, Czajor Przemysław, Gad Jacek, Idzikowska Gabriela, Janicka Anna, Jurewicz Anna, Kalinowski Jacek, Kuczyńska Iga, Mariański Adam, Michalak Marcin, Turzyński Mikołaj, Walińska Anna, Wencel Agnieszka, Wiatr Michał, Ustawa o rachunkowości. Komentarz, Wolters Kluwer, 2016).
W tym miejscu zauważyć należy, że surowcami i materiałami w znaczeniu przywołanym powyżej mogą być w istocie aktywa bezpośrednio związane z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową.
Stosownie do treści art. 18d ust. 2 pkt 2a updop,
za koszty kwalifikowane uznaje się nabycie niebędącego środkami trwałymi sprzętu specjalistycznego wykorzystywanego bezpośrednio w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, w szczególności naczyń i przyborów laboratoryjnych oraz urządzeń pomiarowych.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania w szczególności, oznacza że wymieniony katalog sprzętów nie jest zamknięty.
Wg internetowego słownika języka polskiego PWN, „sprzęt” to: przedmiot użytkowy, przedmioty używane do jakichś prac lub w jakichś okolicznościach. Według słownika języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, sprzęt to każdy przedmiot użytkowy jak mebel, narzędzie, naczynie, to przedmioty używane w określonym celu, związane z jakąś dziedziną.
Z kolei, „specjalistyczny” wg słownika języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego, oznacza m.in. związany z pewną specjalnością.
Z przywołanego art. 18d ust. 2 pkt 2a updop wynika, że aby poniesione wydatki na sprzęt specjalistyczny, uznać za koszty kwalifikowane muszą być spełnione następujące warunki:
- sprzęt nie stanowi środka trwałego,
- zalicza się do kategorii „sprzętu specjalistycznego”, oraz
- jest wykorzystywany bezpośrednio w prowadzonej działalności B+R.
Koszt kwalifikowany na podstawie art. 18d ust. 2 pkt 2a updop, mogą stanowić wyłącznie wydatki poniesione na sprzęt specjalistyczny nie stanowiący u podatnika środka trwałego.
Natomiast, jeżeli sprzęt taki stanowi środek trwały kosztem kwalifikowanym mogą zostać wyłącznie odpisy amortyzacyjne w myśl art. 18d ust. 3 updop, w części w jakiej sprzęt jest wykorzystywanych do działalności badawczo-rozwojowej.
Zatem, wydatki poniesione na zakup sprzętu specjalistycznego niebędącego środkiem trwałym, wykorzystywanego bezpośrednio w prowadzonej przez Spółkę działalności opisanej we wniosku stanowią koszt kwalifikowany o którym mowa w art. 18d ust. 2 pkt 2a ustawy o CIT.
Reasumując, Państwa stanowisko w zakresie ustalenia, czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym opisana działalność Spółki realizowana w ramach projektów I i II stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 4a pkt 26 ustawy o CIT, a tym samym Spółce przysługuje prawo do odliczenia od podstawy opodatkowania – na zasadach określonych w art. 18d ustawy o CIT, w tym z uwzględnieniem limitów wskazanych w art. 18d ust. 7 tej ustawy – kosztów kwalifikowanych wskazanych we wniosku, obejmujących w szczególności koszty surowców i materiałów, wynagrodzeń pracowników oraz sprzęt specjalistyczny niebędący środkiem trwałym, wykorzystywany do tworzenia prototypów, testowanych w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, należy uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Odnosząc się do powołanych przez Państwa we wniosku interpretacji indywidualnych stwierdzić należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach innych podmiotów i nie wiążą Organu w sprawie będącej przedmiotem wniosku.
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosujecie się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści..
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo