Interpretacja 0111-KDIB1-3.4016.9.2025.1.MBD

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w podatku od niektórych instytucji finansowych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

30 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca (dalej jako: „TUW”) jest towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych. Przedmiotem działalności Wnioskodawcy było (...). Na podstawie uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia z dniem (…) zostało postawione w stan likwidacji. Działalność Wnioskodawcy podlega regulacjom zawartym w Ustawie z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. z 2024 r. Nr 838 t. j., dalej jako: „ustawa o DUiR”). (...)% udziałów Wnioskodawcy jest własnością S.A. („SA”), będącego (...) zakładem ubezpieczeń specjalizującym się (...). Głównym akcjonariuszem SA jest Skarb Państwa będący na moment składania niniejszego Wniosku właścicielem (...)% akcji SA Na dzień składania niniejszego wniosku pozostali akcjonariusze nie przekraczają progu (...)% posiadanych akcji SA, jednakże takie sytuacje zdarzały się w przeszłości i nie można wykluczyć, że taka sytuacja mieć będzie miejsce w przyszłości. Akcjonariusze SA, nie zawarli żadnej umowy mającej dotyczyć współkontroli nad działalnością SA.

SA, oprócz udziałów Wnioskodawcy, jest właścicielem (...)% akcji w spółkach (...) (dale jako: „SA (...)”), będącym (...) zakładem ubezpieczeń specjalizującym się w ubezpieczeniach (...)% akcji w spółce A (...) Spółka Akcyjna (dalej jako: „A”), będącą zakładem ubezpieczeń specjalizującym się w ubezpieczeniach (...). Od (...) 2024 r. SA, jest właścicielem (...)% udziałów w kapitale zakładowym w podmiocie B (dalej jako: „B”). Wnioskodawca z kolei jest właścicielem (...)% udziałów w kapitale zakładowym w podmiocie TUW (...) (dalej jako: „TUW (...)”).

Jednostkowe sprawozdania finansowe podmiotów z Grupy SA sporządzane są na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120 t. j. ze zm., dalej jako: „u.o r.”).

Pytanie

Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie poprawności swojego stanowiska w odniesieniu do następującego pytania: Czy Wnioskodawca jest podatnikiem zależnym lub współzależnym bezpośrednio lub pośrednio wobec jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą – w rozumieniu art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy o PIF, a w konsekwencji czy Wnioskodawca ma prawo i będzie mieć prawo odrębnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF liczoną jako suma wartości aktywów, wynikającą z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r. o kwotę 2 mld zł?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, Wnioskodawca nie jest podatnikiem zależnym lub współzależnym bezpośrednio lub pośrednio wobec jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą w rozumieniu art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy o PIF, a zatem Wnioskodawca ma prawo i będzie mieć prawo odrębnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF, liczoną jako suma wartości aktywów, wynikająca z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r. o kwotę 2 mld zł.

Zgodnie z art. 4 pkt 5 ustawy o PIF, podatnikami PIF są m.in. krajowe zakłady ubezpieczeń w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 18 u.d.u.r.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 18 u.d.u.r., poprzez krajowy zakład ubezpieczeń rozumie się przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236) z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podmioty z Grupy SA, jako krajowe zakłady ubezpieczeń, są zatem podatnikami PIF.

Podstawa opodatkowania PIF jest ustalana zgodnie z art. 5 ustawy o PIF. W myśl ust. 2 tego artykułu: „w przypadku podatników, o których mowa w art. 4 pkt 5-8 ustawy o PIF, podstawą opodatkowania jest nadwyżka sumy wartości aktywów podatnika, wynikająca z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r., stosowanymi przez podatnika na podstawie art. 2 ust. 3 tej ustawy - ponad kwotę 2 mld zł. Wartość tę oblicza się łącznie dla wszystkich podatników zależnych lub współzależnych pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą”.

Wobec powyższego, dla podatników będących krajowymi zakładami ubezpieczeń kwota wolna od podatku wynosząca 2 mld zł powinna zostać ustalona łącznie dla podatników powiązanych w sposób wskazany w tym przepisie, tj.:

a) podatników zależnych pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu („przesłanka zależności”), lub

b) podatników współzależnych pośrednio lub bezpośrednio od grupy podmiotów powiązanych ze sobą („przesłanka współzależności”).

Jak zauważył NSA w wyroku z 15 luty 2022 r.,sygn. III FSK 4098/21: „Natomiast art. 5 ust. 2 zdanie drugie u.p.n.i.f. stanowi uregulowanie szczególne w stosunku do zdania pierwszego. Dotyczy ono również podstawy opodatkowania określając szczególny sposób jej ustalania, polegający na sumowaniu wartości określonej w zdaniu pierwszym, jednakże tylko dla podmiotów (podatników) w nim wskazanych. O ile bowiem w zdaniu pierwszym mowa jest o podatnikach wskazanych w art. 4 pkt 5-8, tak zdanie drugie adresowane jest już tylko do „podatników zależnych lub współzależnych (...)”. Tę część analizowanego przepisu, tj. zdanie drugie w art. 5 ust. 2 u.p.n.i.f. należy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozumieć w ten sposób, że dla obliczenia podstawy opodatkowania, a więc i w konsekwencji podatku od aktywów, podmioty (podatnicy) tam wskazane sumują swoje aktywa, o których stanowi art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze i dla potrzeb obliczenia podstawy opodatkowania mogą odliczyć wspólnie i tylko jeden raz kwotę 2 mld zł, o której również mowa w art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze. W tym sensie jest to dla tych podmiotów (podatników) rozwiązanie niekorzystne w stosunku do ogólnej reguły wynikającej z art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze, gdzie każdy podatnik ma możliwość odliczenia od podstawy opodatkowania 2 mld zł.” oraz „W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, że pozostając na gruncie wykładni językowej, nie może budzić żadnej wątpliwości, że owymi podatnikami, którzy przy obliczaniu podstawy opodatkowania, a co za tym idzie podatku od aktywów, zobowiązanymi do sumowania swoich aktywów, są podatnicy określeni w tym przepisie mianem „zależni lub współzależni” – „Wartość tę oblicza się dla wszystkich podatników zależnych lub współzależnych (...)”. Natomiast dalsza część przepisu „(...) pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu lub podmiotów powiązanych ze sobą” stanowi jedynie dookreślenie odnoszące się do wskazanych na jego wstępie podmiotów (podatników). Na gruncie tego przepisu, wbrew stanowisku wyrażonemu w interpretacji indywidualnej, a także w skardze kasacyjnej, nie stanowią zatem jego adresatów ani „grupa podmiotów powiązanych ze sobą”, ani każdy podmiot z osobna, od którego zależni lub współzależni są podatnicy (podatku od aktywów), lecz adresatami tymi są wyłącznie, tak jak literalnie przepis ten stanowi – „podatnicy zależni lub współzależni pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą.” Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zawarł w tej mierze logicznie poprowadzony wywód prawny nawiązujący do brzmienia analizowanego przepisu”.

Taka wykładnia przepisów ustawy wynika z utrwalonego, aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych oraz stanowiska Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej jako: „DKIS”). Przykładowo pogląd taki wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej jako: „WSA”) w Łodzi w wyroku z 23 lipca 2019 r., sygn. I SA/Łd 238/19, WSA w Warszawie w wyroku z 21 stycznia 2021 r., sygn. III SA/Wa 878/20, czy Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako: „NSA”) w wyroku z 24 kwietnia 2019 r., sygn. II FSK 285/19, w wyroku z 15 lutego 2022 r., sygn. III FSK 4098/21, jak również DKIS w interpretacji z 30 kwietnia 2020 r., nr 0111-KDIB1-3.4016.3.2018.8.APO, z 29 kwietnia 2020 r., nr 0114-KDIP2-2.4016.3.2018.9.S/PP/AG, z 14 grudnia 2022 r. nr 0111-KDIB1-3.4016.9.2019.8.APO, z 10 listopada 2023 r. nr 0111-KDIB1-3.4016.5.2021.13.MBD.

Zatem, dla niniejszej sprawy kluczowym jest ustalenie znaczenia pojęcia:

a) „podatników zależnych” oraz pojęcia

b) „podatników współzależnych” na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy o PIF.

Ustawa o PIF nie zawiera legalnej definicji „podatnika zależnego” oraz „podatnika współzależnego”. Wobec tego, z uwagi na stosowanie przez podmioty z Grupy SA standardów rachunkowości zawartych w u.o r., zasadne jest odwołanie się do znaczenia nadanego pojęciu jednostek zależnych oraz współzależnych na gruncie tej ustawy. Podejście to zostało potwierdzone przez Ministra Finansów w interpretacji ogólnej z 3 marca 2016 r., nr PK1.8201.1.2016, który dokonując wykładni art. 5 ust. 2 ustawy o PIF, stwierdził, że: „Wykładnia ww. przepisu powinna bazować więc na definicjach zawartych w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości lub standardach rachunkowości stosowanych przez podatnika na podstawie art. 2 ust. 3 tej ustawy, w kwestiach dotyczących jednostek powiązanych, zależnych, współzależnych”.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 39 u.o r., jednostkę zależną należy rozumieć jako „jednostkę będącą spółką handlową lub podmiotem utworzonym i działającym zgodnie z przepisami obcego prawa handlowego, kontrolowaną przez jednostkę dominującą”. Jednostką zależną jest zatem polska lub zagraniczna spółka handlowa, która jest kontrolowana przez podmiot dominujący.

Pojęcie sprawowania kontroli zostało zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 34 u.o r., zgodnie z którym oznacza ono zdolność jednostki do kierowania polityką finansową i operacyjną innej jednostki, w celu osiągania korzyści ekonomicznych z jej działalności.

Natomiast, jednostka dominująca w myśl art. 3 ust. 1 pkt 37 lit. a u.o r., definiowana jest jako jednostka będąca spółką handlową lub przedsiębiorstwem państwowym, sprawująca kontrolę nad jednostką zależną, w szczególności posiadająca bezpośrednio lub pośrednio większość ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym jednostki zależnej, także na podstawie porozumień z innymi uprawnionymi do głosu, wykonującymi prawa głosu zgodnie z wolą jednostki dominującej.

W tym kontekście należy wskazać, że zgodnie ze wskazanymi powyżej definicjami u.o r. zawęża zakres podmiotowy:

a)  jednostek dominujących jedynie do spółek prawa handlowego tj. spółek jawnych, spółek partnerskich, spółek komandytowych, spółek komandytowo-akcyjnych, spółek akcyjnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, które posiadają siedzibę w Polsce, sprawujących kontrolę nad jednostkami zależnymi;

b)  jednostek zależnych wyłącznie do spółek handlowych oraz podmiotu utworzonego i działającego zgodnie z przepisami obcego prawa handlowego, kontrolowanych przez jednostkę dominującą.

Uznając racjonalność ustawodawcy, należy stwierdzić, że gdyby ustawodawca chciał, aby za jednostkę dominującą lub zależną uznać również inne rodzajowo podmioty, określiłby to wprost w ustawie. W obecnym stanie prawnym należy więc uznać powyższe enumeratywne wyliczenie za mające charakter wyłączny.

Ponadto, w przypadku tego szczególnego unormowania, określany jest krąg podatników, którzy podlegają mniej korzystnym uregulowaniom w zakresie obliczania podstawy opodatkowania, dlatego niedopuszczalne jest dokonywanie korekt unormowań. Takie działanie jest sprzeczne z art. 217 Konstytucji RP., co zostało podkreślone przez NSA w orzeczeniu z 15 lutego 2022 r. sygn. III FSK 4098/21. Powyższe stanowisko jest szeroko potwierdzane w orzecznictwie sądów administracyjnych m.in. w wyrokach NSA z 2 lipca 2019 r. sygn. II FSK 134/19 oraz z 29 stycznia 2019 r. sygn. II FSK 3243/18, a także w wyrokach WSA w Warszawie z 25 października 2019 r. sygn. III SA/Wa 515/19 oraz z 17 października 2019 r. sygn. III SA/Wa 496/19.

Mając na uwadze powyższe, za podmiot zależny można uznać spółkę prawa handlowego, której większość udziałów/akcji posiada inna spółka prawa handlowego. Między takimi podmiotami występuje w takiej sytuacji stosunek zależności bezpośredniej. Pośrednia zależność występuje natomiast jeśli w danej spółce (tutaj: „spółce córce”) większość udziałów/akcji posiada inna spółka (tutaj: „spółka matka”), w której z kolei większość udziałów/akcji posiada kolejna spółka prawa handlowego (tutaj: „spółka babka”). W takiej sytuacji spółka córka jest zależna pośrednio od spółki babki (za „pośrednictwem” swojego udziałowca/akcjonariusza). Zatem, spółka córka i spółka matka są co do zasady podmiotami zależnymi pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu (spółki babki).

Przekładając powyższe na sytuację Wnioskodawcy należy wskazać, że:

a)  Wnioskodawca posiada spółkę matkę w rozumieniu przepisów u.o r., którą jest SA, będąca polską spółką prawa handlowego utworzoną na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. 2024 poz.18 t. j. ze zm., dalej jako: „KSH”),

b)  Wnioskodawca jako towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, czyli podmioty, których organizację oraz funkcjonowanie uregulowane zostały na podstawie ustawy o DUiR nie jest spółką prawa handlowego utworzoną na podstawie KSH, w efekcie nie może być uznany za jednostkę zależną w rozumieniu u.o r.

Reasumując, powyższe oznacza, że pomimo tego, że Wnioskodawca posiadają jednostkę dominującą sprawującą nad nimi kontrolę w rozumieniu u.o r., nie może być on uznany za podatnika zależnego (zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio) w rozumieniu ustawy o PIF, gdyż nie mieści się w definicji jednostki zależnej w rozumieniu u.o r.

W efekcie, Wnioskodawca uprawniony jest do ustalania kwoty wolnej od podatku wynoszącej 2 mld zł niezależnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA na podstawie przesłanki zależności.

Definicję jednostki współzależnej natomiast zawiera art. 3 ust. 1 pkt 40 u.o r., zgodnie z którym przez jednostkę współzależną rozumie się jednostkę, która jest współkontrolowana przez wspólników na podstawie zawartej pomiędzy nimi umowy, umowy spółki lub statutu.

Natomiast, sprawowanie współkontroli zostało zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 35 u.o r., jako zdolność wspólnika jednostki współzależnej na równi z innymi wspólnikami, na zasadach określonych w zawartej pomiędzy nimi umowie, umowie spółki lub statucie do kierowania polityką finansową i operacyjną tej jednostki, w celu osiągania wspólnie korzyści ekonomicznych z jej działalności.

Wobec powyższego, sprawowanie współkontroli występuje, gdy wspólnicy danej jednostki mają równorzędne prawo do kierowania polityką finansową i operacyjną tej jednostki, a żaden ze wspólników nie może samodzielnie zapewnić sobie jednostronnej kontroli nad działalnością tej jednostki. W świetle wyżej powołanych przepisów należy zauważyć, że zgodnie z przedstawionym opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca posiada stuprocentowego akcjonariusza/udziałowca, który wyklucza występowanie równorzędnego prawa wspólników do kierowania polityką finansową i operacyjną jednostki, gdyż brak jest innych udziałowców/wspólników.

W odniesieniu natomiast do SA kluczowym jest, że akcjonariusze tego podmiotu nie zawarli umowy mającej dotyczyć współkontroli nad działalnością Wnioskodawcy. Brak jest również postanowień odnoszących się do współkontroli w statucie tej spółki. Niezależnie, akcjonariusze SA nie są podmiotami powiązanymi ze sobą.

Wobec tego, w analizowanej sytuacji nie występują sytuacje współzależności Podmiotów z Grupy SA od grupy jednostek, w efekcie Wnioskodawca uprawniony jest do ustalania kwoty wolnej od podatku wynoszącej 2 mld zł niezależnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA biorąc pod uwagę przesłankę współzależności.

Podsumowując zdaniem Wnioskodawcy, Wnioskodawca nie jest podatnikiem zależnym lub współzależnym bezpośrednio lub pośrednio wobec jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą w rozumieniu art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy o PIF, a zatem Wnioskodawca ma prawo i będzie mieć prawo odrębnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF, liczoną jako suma wartości aktywów, wynikająca z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r. o kwotę 2 mld zł.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 15 stycznia 2016 r. o podatku od niektórych instytucji finansowych (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 623, dalej: „ustawa o ponif”):

podatnikami podatku są krajowe zakłady ubezpieczeń w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U. z 2022 r. poz. 2283 i 2640 ).

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1526):

użyte w ustawie określenia krajowy zakład ubezpieczeń oznaczają przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2024 r. poz. 236 , z późn. zm.) z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

Zatem, zarówno Państwo jak i podmioty z Ubezpieczeniowej Grupy SA, jako krajowe zakłady ubezpieczeń, są podatnikami podatku od niektórych instytucji finansowych.

Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o ponif:

w przypadku podatników, o których mowa w art. 4 pkt 5-8 , podstawą opodatkowania jest nadwyżka sumy wartości aktywów podatnika, wynikająca z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości lub standardami rachunkowości stosowanymi przez podatnika na podstawie art. 2 ust. 3 tej ustawy - ponad kwotę 2 mld zł. Wartość tę oblicza się łącznie dla wszystkich podatników zależnych lub współzależnych pośrednio lub bezpośrednio od jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą.

Oznacza to, że podstawę opodatkowania podatkiem od niektórych instytucji finansowych m.in. dla krajowych zakładów ubezpieczeń określono jako nadwyżkę sumy wartości aktywów podatnika, wynikającą z zestawienia obrotów i sald w rozumieniu ustawy o rachunkowości lub standardów rachunkowości ponad kwotę 2 mld zł. Podstawę opodatkowania stanowi suma aktywów wykazana w rocznym sprawozdaniu podatnika. W przypadku uznania krajowego zakładu ubezpieczeń za podatnika zależnego lub współzależnego, należy zsumować aktywa podatnika zależnego lub współzależnego z aktywami innych podatników zależnych i współzależnych od tego samego podmiotu lub grupy podmiotów.

Ustawodawca w przywołanym powyżej przepisie posługuje się pojęciami podatnika zależnego i współzależnego, jednak nie definiuje tych pojęć w treści ustawy. Wykładnia tego przepisu powinna bazować więc na definicjach zawartych w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 120, ze zm.), lub na standardach stosowanych przez podatnika na podstawie art. 2 ust. 3 tej ustawy, w kwestiach dotyczących jednostek powiązanych, zależnych, współzależnych.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o jednostce - rozumie się przez to podmioty i osoby określone w art. 2 ust. 1.

Zakres terytorialny ustawy o rachunkowości ograniczony jest do podmiotów mających siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium Polski, w tym do mających w Polsce siedzibę lub zarząd spółek handlowych. Jednocześnie, przez jednostkę należy także rozumieć spółkę handlową mającą siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu w Polsce.

Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 39 ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o jednostce zależnej - rozumie się przez to jednostkę będącą spółką handlową lub podmiotem utworzonym i działającym zgodnie z przepisami obcego prawa handlowego, kontrolowaną przez jednostkę dominującą.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 37 ww. ustawy:

ilekroć w ustawie jest mowa o jednostce dominującej - rozumie się przez to jednostkę będącą spółką handlową lub przedsiębiorstwem państwowym, sprawującą kontrolę nad jednostką zależną, w szczególności:

a)  posiadającą bezpośrednio lub pośrednio większość ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym jednostki zależnej, także na podstawie porozumień z innymi uprawnionymi do głosu, wykonującymi prawa głosu zgodnie z wolą jednostki dominującej, lub

b)  będącą udziałowcem jednostki zależnej i uprawnioną do kierowania polityką finansową i operacyjną tej jednostki zależnej w sposób samodzielny lub przez wyznaczone przez siebie osoby lub jednostki na podstawie umowy zawartej z innymi uprawnionymi do głosu, posiadającymi na podstawie statutu lub umowy spółki, łącznie z jednostką dominującą, większość ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym, lub

c)  będącą udziałowcem jednostki zależnej i uprawnioną do powoływania i odwoływania większości członków organów zarządzających, nadzorujących lub administrujących tej jednostki zależnej, lub

d)  będącą udziałowcem jednostki zależnej, której więcej niż połowę składu organów zarządzających, nadzorujących lub administrujących w poprzednim roku obrotowym, w ciągu bieżącego roku obrotowego i do czasu sporządzenia sprawozdania finansowego za bieżący rok obrotowy stanowią osoby powołane do pełnienia tych funkcji w rezultacie wykonywania przez jednostkę dominującą prawa głosu w organach tej jednostki zależnej, chyba że inna jednostka lub osoba ma w stosunku do tej jednostki zależnej prawa, o których mowa w lit. a, c lub e, lub

e)  będącą udziałowcem jednostki zależnej i uprawnioną do kierowania polityką finansową i operacyjną tej jednostki zależnej, na podstawie umowy zawartej z tą jednostką zależną albo statutu lub umowy tej jednostki zależnej.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 34 ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o sprawowaniu kontroli nad inną jednostką - rozumie się przez to zdolność jednostki do kierowania polityką finansową i operacyjną innej jednostki, w celu osiągania korzyści ekonomicznych z jej działalności.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 43 ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o jednostkach powiązanych - rozumie się przez to dwie lub więcej jednostek wchodzących w skład danej grupy kapitałowej.

Natomiast, przez grupę kapitałową, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 44 ustawy o rachunkowości,

ilekroć w ustawie jest mowa o grupie kapitałowej - rozumie się przez to jednostkę dominującą wraz z jednostkami zależnymi.

Z powyższych przepisów wynika, że jednostka zależna to jednostka która jest kontrolowana przez jednostkę dominującą. Sprawowanie kontroli natomiast to zdolność do kierowania polityką finansową i operacyjną innej jednostki.

Odnosząc się do ewentualnego stwierdzenia współzależności ww. podmiotów zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 40 ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o jednostce współzależnej - rozumie się przez to jednostkę, która jest współkontrolowana przez wspólników na podstawie zawartej pomiędzy nimi umowy, umowy spółki lub statutu.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 37c ustawy o rachunkowości:

ilekroć w ustawie jest mowa o wspólniku jednostki współzależnej - rozumie się przez to jednostkę będącą spółką handlową lub przedsiębiorstwem państwowym, sprawującą wraz z innymi udziałowcami współkontrolę nad jednostką współzależną.

Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 35 ww. ustawy:

ilekroć w ustawie jest mowa o sprawowaniu współkontroli nad inną jednostką - rozumie się przez to zdolność wspólnika jednostki współzależnej na równi z innymi wspólnikami, na zasadach określonych w zawartej pomiędzy nimi umowie, umowie spółki lub statucie do kierowania polityką finansową i operacyjną tej jednostki, w celu osiągania wspólnie korzyści ekonomicznych z jej działalności;

Z opisanego we wniosku stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego wynika, że (...)% udziałów Wnioskodawcy jest własnością S.A. („SA”), będącego (...) zakładem ubezpieczeń specjalizującym się w (...). Głównym akcjonariuszem SA jest Skarb Państwa będący na moment składania niniejszego Wniosku właścicielem (...)% akcji S.A. Na dzień składania niniejszego wniosku pozostali akcjonariusze nie przekraczają progu (...)% posiadanych akcji SA, jednakże takie sytuacje zdarzały się w przeszłości i nie można wykluczyć, że taka sytuacja mieć będzie miejsce w przyszłości. Akcjonariusze SA, nie zawarli żadnej umowy mającej dotyczyć współkontroli nad działalnością SA. SA, oprócz udziałów Wnioskodawcy, jest właścicielem (...)% akcji w spółkach (...) Spółka Akcyjna (dale jako: „SA (...)”), będącym (...) zakładem ubezpieczeń specjalizującym się w ubezpieczeniach (...) oraz (...)% akcji w spółce A Spółka Akcyjna (dalej jako: „A”), będącą zakładem ubezpieczeń specjalizującym się w ubezpieczeniach (...). Od (...) 2024 r. SA, jest właścicielem (...)% udziałów w kapitale zakładowym w podmiocie B (dalej jako: „B”). Wnioskodawca z kolei jest właścicielem (...)% udziałów w kapitale zakładowym w podmiocie TUW (...) (dalej jako: „TUW (...)”).

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Wnioskodawca jest podatnikiem zależnym lub współzależnym bezpośrednio lub pośrednio wobec jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą – w rozumieniu art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy o PIF, a w konsekwencji czy Wnioskodawca ma prawo i będzie mieć prawo odrębnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF liczoną jako suma wartości aktywów, wynikającą z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r. o kwotę 2 mld zł.

Mając powyższe na uwadze, z Państwa perspektywy, Wnioskodawca będzie uznany za jednostkę zależną od SA.

Natomiast, w związku z tym, że SA jest właścicielem (...)% Państwa udziałów, a także akcji w SA (...) oraz A, a od (...) 2024 r. SA jest również właścicielem (...)% udziałów w kapitale zakładowym w podmiocie B, należy stwierdzić, że SA jest wobec ww. podmiotów jednostką dominującą sprawującą nad nimi kontrolę jako nad jednostkami zależnymi w rozumieniu ustawy o rachunkowości. Zatem, podmioty z Grupy są podatnikami zależnymi od SA, w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy o ponif. Wobec powyższego, na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy o ponif, Wnioskodawca jako jeden z podmiotów stanowiących Grupę Ubezpieczeniową SA będzie zobowiązany do łącznego ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od niektórych instytucji finansowych z pozostałymi członkami Ubezpieczeniowej Grupy SA.

Zatem, powinni Państwo łącznie z pozostałymi podmiotami z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF liczoną jako suma wartości aktywów, wynikającą z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości o kwotę 2 mld zł.

W konsekwencji, uznałem Państwa stanowisko w zakresie ustalenia, czy Wnioskodawca jest podatnikiem zależnym lub współzależnym bezpośrednio lub pośrednio wobec jednego podmiotu lub grupy podmiotów powiązanych ze sobą – w rozumieniu art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy o ponif, a w konsekwencji czy Wnioskodawca ma prawo i będzie mieć prawo odrębnie od pozostałych podmiotów z Grupy SA pomniejszyć podstawę opodatkowania z tytułu PIF liczoną jako suma wartości aktywów, wynikającą z zestawienia obrotów i sald, ustalonego na ostatni dzień miesiąca na podstawie zapisów na kontach księgi głównej, zgodnie z przepisami u.o r. o kwotę 2 mld zł, za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Końcowo odnosząc się do powołanych interpretacji indywidualnych należy wskazać, że zostały wydane w wyniku uwzględnienia wyroków sądów.

Dodatkowo, nadmienić przy tym należy, że powołane przez Wnioskodawcę orzeczenia sądów administracyjnych są rozstrzygnięciami wydanymi w konkretnych sprawach, osadzonych w określonym stanie faktycznym i tylko do nich się odnoszącymi, w związku z tym, nie mają waloru wykładni powszechnie obowiązującej. Orzeczenia sądowe są dla organu nieocenionym źródłem wiedzy i materiałem poznawczym, bieżąco wykorzystywanym w toku załatwiania spraw. Z tego względu należy pamiętać, że orzeczenia WSA mają charakter indywidualny, nie wiążą organów podatkowych i są formalnie wiążące dla organu podatkowego tylko w konkretnej sprawie. Orzeczenia WSA nie mają mocy prawnej precedensów i charakteru wykładni powszechnie obowiązującej.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-    Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosujecie się Państwo do interpretacji.

-    Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-  Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-  w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-  w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.