Interpretacja 0111-KDIB2-1.4010.154.2026.1.AS

Interpretacja indywidualna

 - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 marca 2026 r. wpłynął za pośrednictwem usługi e-Doręczenia Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie potwierdzenia Państwa zobowiązania do wykazania przychodu z tytułu nieoprocentowanej pożyczki uzyskanej od Wspólnika oraz ustalenia momentu powstania tego przychodu.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca jest spółką kapitałową prawa polskiego, podlegającą obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów w Polsce, bez względu na miejsce ich osiągania (tj. podlega na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu).

Wnioskodawca jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych (dalej „podatek CIT”) na zasadach ogólnych, tj. nie korzysta z opodatkowania ryczałtem (tzw. estońskim CIT).

Rokiem podatkowym Wnioskodawcy jest rok kalendarzowy, przy czym pierwszy rok podatkowy obejmował okres do 21 lipca 2022 r. (data utworzenie i rejestracji Wnioskodawcy) do 31 grudnia 2023 r.

28 września 2023 r. Wnioskodawca zawarł umowę pożyczki z osobą fizyczną będącą wspólnikiem Wnioskodawcy (dalej „Wspólnik”), zgodnie z którą Wspólnik udzielił Wnioskodawcy pożyczki pieniężnej w kwocie (…) (dalej „Umowa Pożyczki”).

Zgodnie z warunkami Umowy Pożyczki:

a) pożyczka jest nieoprocentowana, tj. Wspólnikowi nie należą się od Wnioskodawcy żadne odsetki za korzystanie z kapitału pożyczki przez Wnioskodawcę;

b) Wnioskodawca ma obowiązek zwrotu pożyczki w pełnej wysokości w terminie do 28 września 2033 r.

Wspólnik posiada 50% udziałów w kapitale zakładowym Wnioskodawcy.

Do daty niniejszego wniosku Wnioskodawca nie dokonał żadnej zapłaty na rzecz Wspólnika tytułem spłaty pożyczki.

Na potrzeby sporządzenia zeznania rocznego w podatku CIT odpowiednio za 2023, 2024 i 2025 r. Wnioskodawca ustalił na 31 grudnia każdego z ww. lat podatkowych przychód z tytułu nieoprocentowanej pożyczki w wysokości hipotetycznych odsetek jakie Wnioskodawca byłby zobowiązany zapłacić, gdyby pożyczka była oprocentowana, wykazując odpowiednio na:

a) 31 grudnia 2023 r. - przychód w wysokości odsetek obliczonych za okres od daty otrzymania kwoty pożyczki do 31 grudnia 2023 r. (włącznie),

b) 31 grudnia 2024 r. - przychód w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (włącznie),

c) 31 grudnia 2025 r, - przychód w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. (włącznie).

Pytanie

Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym jest on zobowiązany wykazywać przychód z tytułu nieoprocentowanej pożyczki ustalając wysokości tego przychodu w kwocie równej odsetkom, jakie byłby zobowiązany zapłacić na rzecz Wspólnika, gdyby pożyczka była oprocentowana, przyjmując za datę powstania tego przychodu ostatni dzień każdego roku podatkowego przypadającego w okresie obowiązywania Umowy Pożyczki, a tym samym, czy Wnioskodawca prawidłowo postąpił wykazując przychód z nieoprocentowanej pożyczki odpowiednio na:

a) 31 grudnia 2023 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od daty otrzymania kwoty pożyczki do 31 grudnia 2023 r. (włącznie),

b) 31 grudnia 2024 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (włącznie),

c) 31 grudnia 2025 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. (włącznie)?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, jest on zobowiązany wykazywać przychód z tytułu nieoprocentowanej pożyczki ustalając wysokości tego przychodu w kwocie równej odsetkom, jakie byłby zobowiązany zapłacić na rzecz Wspólnika, gdyby pożyczka była oprocentowana, przyjmując za datę powstania tego przychodu ostatni dzień każdego roku podatkowego przypadającego w okresie obowiązywania Umowy Pożyczki, a tym samym Wnioskodawca prawidłowo postąpił wykazując przychód z nieoprocentowanej pożyczki odpowiednio na:

a) 31 grudnia 2023 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od daty otrzymania kwoty pożyczki do 31 grudnia 2023 r. (włącznie),

b) 31 grudnia 2024 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (włącznie),

c) 31 grudnia 2025 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. (włącznie).

Uzasadnienie własnego stanowiska Wnioskodawcy

Zgodnie z przepisem art. 12 ust 1. pkt 2 ustawy o CIT przychodami, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 3 i ust. 4 oraz art 14 tejże, są w szczególności: „2) wartość otrzymanych rzeczy lub praw, a także wartość innych świadczeń w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie łub częściowo odpłatnie, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez samorządowe Zakłady budżetowe i instytucje gospodarki budżetowej w rozumienia ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie”.

Ustawa o CIT nie zawiera definicji normatywnej pojęcia „przychodu z rzeczy” i „prawa otrzymane nieodpłatnie”. Niemniej jednak znaczenie tego pojęcia zostało wypracowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie ze stanowiskiem których obejmuje ono zdarzenia gospodarcze, a także zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu określone przysporzenie, mające konkretny wymiar finansowy.

W kwestii traktowania nieoprocentowanej pożyczki jako zdarzenia prawnego generującego po stronie pożyczkobiorcy (który nie musi ponosić kosztu odsetek, tj. dokonywać zapłaty oprocentowania na rzecz pożyczkodawcy) również wypowiadały się sądy administracyjne stwierdzając, że przychodem w przypadku nieoprocentowanej pożyczki są odsetki, które pożyczkobiorca musiałby zapłacić, gdyby pożyczka była oprocentowana.

Przykładowo, takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 maja 2021 r. (sygn. akt II FSK 3646/18) - „Pojęcie nieodpłatnego świadczenia, użyte w art. 12 ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p„ ma w orzecznictwie sądów administracyjnych, ugruntowane znaczenie. Sądy jednolicie prezentują pogląd (zob. np. wyrok NSA z 3 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3194/17), że ma ono szersze znaczenie niż w prawie cywilnym i obejmuje ono wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podatnika, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami łub inną formą ekwiwalentu przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy (por. uchwały NSA z dnia 24 października 2011 r., sygn. akt II FPS 7/10, z dnia 24 maja 2010 r., sygn. akt II FPS 1/10, z dnia 18 listopada 2002 r., sygn. akt FPS 9/02 i z dnia 16 października 2006 r., sygn. akt II FPS 1/06). (...) O nieodpłatności świadczenia w przypadku umowy pożyczki można zatem mówić w sytuacji braku świadczenia wzajemnego dla pożyczkodawcy w postaci odsetek (zob. wyrok NSA z 7 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1503/10).

Konsekwentnie należy stwierdzić, że przedmiotem nieodpłatnego świadczenia w przypadku nieoprocentowanej pożyczki jest brak konieczności zapłaty oprocentowania (odsetek) z tytułu korzystania z kwoty pożyczki. Innymi słowy przychodem jest tzw. przysporzenie ekonomiczne po stronie pożyczkobiorcy w postaci bezkosztowego korzystania z kapitału pożyczki, którego wartość jest równa kwocie odsetek, których pożyczkobiorca nie płaci w związku z brakiem naliczania oprocentowania, a które musiałby zapłacić, gdyby zaciągnął pożyczkę oprocentowaną.

Resumując, w świetle art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, nieoprocentowana pożyczka generuje po stronie pożyczkobiorcy będącego podatnikiem podatku CIT przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem CIT w wysokości równej odsetkom, jakie pożyczkobiorca miałby do zapłaty, gdyby pożyczka była oprocentowana.

Tym samym, w ocenie Wnioskodawcy, prawidłowo uznał, że jest zobowiązany wykazywać przychód z tytułu nieoprocentowanej pożyczki udzielonej przez Wspólnika, ustalając wysokości tego przychodu w kwocie równej odsetkom jakie byłby zobowiązany zapłacić na rzecz Wspólnika, gdyby w Umowie Pożyczki zostało przewidziane oprocentowanie.

Odpowiednio do przepisu art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o CIT do przychodów nie zalicza się: „2) kwot naliczonych, lecz nieotrzymanych odsetek od należności, w tym również od udzielonych pożyczek (kredytów)”. W ujęciu praktycznym oznacza to, że w przypadku pożyczki oprocentowanej, odsetki stają się przychodem dopiero w momencie ich otrzymania. A zatem przychód z tytułu odsetek powstaje na zasadzie metody kasowej, a nie metody memoriałowej (z wyłącznie przypadku kapitalizacji odsetek na zobowiązanie pożyczkowe). Innymi słowy, przychód z odsetek podlega rozpoznaniu w momencie ich otrzymania, a nie w momencie naliczenia (o ile naliczeniu nie towarzyszy kapitalizacja na zobowiązanie pożyczkowe - zobowiązanie do spłaty kapitału pożyczki).

Przepis art. 12 ust. 4 pkt 2 ustawy o CIT ma jednak zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do pożyczki oprocentowanej, definiując wprost moment powstania przychodu odsetkowego. Nie daje on jednak możliwości zastosowania go wprost do przypadku pożyczki nieoprocentowanej z racji na to, że w takiej pożyczce brak jest odsetek, a tym samym brak jest możliwości powiązania momentu powstania przychodu odsetkowego z zapłatą odsetek (bo w pożyczce nieoprocentowanej nie dochodzi do zapłaty odsetek).

Ustawa o CIT nie zawiera postanowienia odnoszącego się wprost do kwestii momentu powstania przychodu z tytułu nieoprocentowanej pożyczki. Taki stan rzeczy, zdaniem Wnioskodawcy, oznacza, że do przychodu z nieprocentowanej pożyczki (w kwocie odsetek jakich pożyczkobiorca nie musi uiszczać pożyczkodawcy) należy stosować zasadę memoriałową, wg określonej daty.

Stwierdzając jak powyżej Wnioskodawca wskazuje, że jest mu znana interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 18 grudnia 2023 r. (znak 0114-KDIP2-2.4010.582.2023.1.ST), zgodnie z którym:,,(...) pochód po strome Spółki z tytułu otrzymania nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 12 ust, 1 pkt 2 Ustawy o CIT, w formie nieoprocentowanej pożyczki, otrzymanej przez Spółkę od Sprzedającego celem sfinansowania zakupu Udziałów, powstanie każdorazowo w momencie uzyskania przez Spółkę faktycznego ekonomicznego przysporzenia, czyli w dniu wymagalności każdej uzgodnionej raty pożyczki, wg harmonogramu spłaty uzgodnionego między stronami, w wysokości odsetek, które byłyby hipotetycznie należne od danej wymagalnej raty pożyczki, gdyby Spółka otrzymała takie finansowanie od innego podmiotu na aktualnych warunkach rynkowych, tzn. obliczonych według rynkowego oprocentowania z dnia wymagalności danej raty pożyczki.”.

W ocenie Wnioskodawcy, stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej zaprezentowane w przywołanej interpretacji indywidualnej nie może być miarodajne w stanie faktycznym dotyczącym Wnioskodawcy. W tej interpretacji jest bowiem odwołanie do ustalonych terminów spłaty rat pożyczki, a w Umowie Pożyczki takie terminy nie zostały zapisane. W Umowie Pożyczki został zapisany jedynie termin, do którego Wnioskodawca ma obowiązek spłacić kwotę pożyczki, przy czym przed upływem tego terminu Wnioskodawca nie musi dokonywać żadnych spłat.

Niezależnie od powyższego - zdaniem Wnioskodawcy - wiązanie momentu powstania przychodu z nieoprocentowanej pożyczki z terminami spłat kwoty pożyczki przez pożyczkobiorcę nie jest zasadne w szczególności w sytuacji w jakiej umowa pożyczki zawarta jest na okres obejmujący więcej niż jeden rok podatkowy.

Uznanie, że moment powstania przychodu z nieoprocentowanej pożyczki determinowany jest terminem spłaty kapitału pożyczki z racji na to, że wówczas dochodzi do materializacji nieodpłatnego świadczenia, tj. zmaterializowania się braku konieczności zapłaty odsetek od spłacanego kapitału pożyczki, w ocenie Wnioskodawcy, stanowiłoby naruszenie zasady współmierności (proporcjonalności) przychodów.

Powiązanie bowiem momentu powstania przychodu z nieprocentowanej pożyczki z datą spłaty kapitału (w całości lub w częściach) w sytuacji, w jakiej w umowie pożyczki nie został zapisany harmonogram spłat, a pożyczkobiorca może dokonywać spłat w terminach i kwotach wg własnego uznania, mogłoby prowadzić do sytuacji w jakiej - w zależności od okoliczności - pożyczkobiorca mógłby „zarządzać” przychodem z nieprocentowanej pożyczki poprzez dokonywanie spłat w roku podatkowym, w którym miałby nadwyżkę kosztów uzyskania przychodów (co prowadziłoby do faktycznego nieopodatkowania przychodu z nieoprocentowanej pożyczki).

Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, przychód z nieoprocentowanej pożyczki udzielonej na okres przypadający na więcej niż jeden rok podatkowy powinien być - w drodze analogii - ustalany na zasadzie przepisu art. 12 ust. 3c ustawy o CIT.

Zgodnie z tym przepisem, „jeżeli strony ustalą, iż usługa jest rozliczana w okresach rozliczeniowych, za datę powstania przychodu uznaje się ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego w umowie lub na wystawionej fakturze, nie rzadziej niż raz w roku”.

Tym samym, za datę powstania przychodu z tytułu nieoprocentowanej pożyczki, w przypadku, w jakim w danym roku podatkowym nie dochodzi do spłaty kapitału pożyczki (w całości lub w części) powinien być przyjęty ostatni dzień takiego roku podatkowego.

Mając na względzie to, że Wnioskodawca - tak jak zostało to wskazane w przedstawionym powyżej opisie stanu faktycznego - nie dokonał jeszcze żadnej spłaty kwoty pożyczki, powinien rozpoznawać przychód z tytułu Umowy Pożyczki odpowiednio na:

a) 31 grudnia 2023 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od daty otrzymania kwoty pożyczki do 31 grudnia 2023 r. (włącznie),

b) 31 grudnia 2024 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (włącznie),

c) 31 grudnia 2025 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. (włącznie).

Reasumując, Wnioskodawca w przedstawionym opisie stanu faktycznego jest zobowiązany wykazywać przychód z tytułu nieoprocentowanej pożyczki, ustalając wysokości tego przychodu w kwocie równej odsetkom, jakie byłby zobowiązany zapłacić na rzecz Wspólnika, gdyby pożyczka była oprocentowana, przyjmując za datę powstania tego przychodu ostatni dzień każdego roku podatkowego, przypadającego w okresie obowiązywania Umowy Pożyczki, a tym samym Wnioskodawca prawidłowo postąpił wykazując przychód z nieoprocentowanej pożyczki odpowiednio na:

a) 31 grudnia 2023 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od daty otrzymania kwoty pożyczki do 31 grudnia 2023 r. (włącznie),

b) 31 grudnia 2024 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (włącznie),

c) 31 grudnia 2025 r. - w wysokości odsetek obliczonych za okres od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. (włącznie).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które Państwo przedstawili we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie należy zaznaczyć, że pytanie przedstawione przez Państwa we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wyznacza zakres przedmiotowy tego wniosku. W związku z powyższym, wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (Państwa zapytania). Zatem, inne kwestie wynikające z opisu sprawy i własnego stanowiska, nieobjęte pytaniem, nie zostały rozpatrzone w niniejszej interpretacji.

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 554., dalej: „ustawa o CIT”) nie zawiera definicji przychodu, a jedynie precyzuje - poprzez przykładowe wyliczenie - rodzaje przychodów. Jednocześnie należy stwierdzić, że podatek dochodowy od osób prawnych posiada cechy podatku powszechnego, tj. podatku, który jest ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem - jako źródłem dochodu - jest tylko ta wartość, która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa. Poza tym musi mieć charakter definitywny (dokonany) i mierzalny.

Ponadto, użyty w art. 12 ust. 1 tej ustawy zwrot „w szczególności” oznacza, że wykaz przychodów stanowi katalog otwarty, natomiast zawarte w tym przepisie okoliczności określające przychody mają charakter przykładowy. Należy również dodać, że w art. 12 ust. 4 ustawy o CIT wyliczone zostały enumeratywnie te rodzaje przychodów uzyskiwanych przez podatnika, które nie stanowią podstawy ustalenia dochodu podlegającego opodatkowaniu. Innymi słowy, art. 12 ust. 4 ustawy o CIT, tworzy zamknięty katalog przychodów neutralnych podatkowo, co oznacza, że nie można go rozszerzać ponad te ich rodzaje, które wymienia ustawodawca.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o CIT:

Stosownie do art. 7 ust. 2 ustawy o CIT:

Sposób ujęcia przedmiotu opodatkowania w podatku dochodowym od osób prawnych nie jest przypadkowy i pozwala na wyprowadzenie wniosku o objęciu zakresem ustawy wszystkich zdarzeń, z którymi wiąże się dla podatnika konkretna korzyść o wymiarze finansowym powodująca zwiększenie aktywów lub zmniejszenie pasywów.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT:

Z powołanego art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT wynika więc, że gdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą otrzyma nieodpłatne świadczenie (lub świadczenie częściowo odpłatne) obowiązany jest wykazać z tego tytułu przychód podatkowy. Co istotne, przysporzenie majątkowe musi być powiązane z uzyskaniem przez podatnika korzyści niezwiązanej z jakikolwiek świadczeniem ekwiwalentnym.

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych, zaliczając nieodpłatne lub częściowo odpłatne świadczenie do czynników kształtujących podstawę opodatkowania, nie precyzuje przy tym, co należy rozumieć przez „nieodpłatne” czy „częściowo odpłatne świadczenie”, ograniczając się jedynie do wskazania w art. 12 ust. 5-6b ustawy o CIT, sposobu i kryteriów ustalania wartości nieodpłatnych i częściowo odpłatnych świadczeń.

W myśl art. 12 ust. 5 ustawy o CIT:

Na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy o CIT:

Wartość nieodpłatnych świadczeń ustala się:

   1) jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;

   2) jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;

   3) jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu - w wysokości równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu;

   4) w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Zgodnie z poglądem ugruntowanym w literaturze przedmiotu oraz orzecznictwie sądowo- administracyjnym, pojęcie nieodpłatnego świadczenia obejmuje wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy (taką definicję zawierają m.in. uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2002 r. sygn. akt FPS 9/02 oraz z dnia 16 października 2006 r. sygn. akt II FPS 1/06). Nieodpłatnym świadczeniem jest zatem uzyskana przez podatnika wymierna korzyść majątkowa niezwiązana z poniesieniem wydatków, powstaniem kosztów, z obowiązkiem uiszczenia wynagrodzenia lub inną formą ekwiwalentu, w tym także polegająca na zaoszczędzeniu wydatków w związku ze zwolnieniem z obowiązku uiszczenia określonego wynagrodzenia (np. z tytułu odsetek, prowizji, opłat itp.). Podstawową przesłanką otrzymania nieodpłatnego świadczenia jest brak zobowiązania przez otrzymującego świadczenie do świadczenia wzajemnego (ekwiwalentnego). Oznacza to, że mając na względzie wskazane powyżej rozumienie pojęcia „nieodpłatnego świadczenia” dla celów podatkowych, nieodpłatne (nieekwiwalentne) umorzenie zobowiązania (lub jego części) odsetkowego z tytułu pożyczki czy kredytu, stanowi dla dłużnika świadczenie nieodpłatne, którego istota tkwi w możliwości korzystania z cudzego kapitału bez ponoszenia ze swej strony jakichkolwiek ciężarów (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SA/Sz 85/00 oraz z dnia 19 grudnia 2007 r. I SA/Sz 845/07).

Udzielenie nieoprocentowanej pożyczki po stronie pożyczkobiorcy generuje przychód jako nieodpłatne świadczenie co wynika z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT.

Regulacja prawna umowy pożyczki zawarta jest w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1071 ze zm., dalej: „KC”), zgodnie z którym:

Odpłatność lub jej brak nie przesądza o ważności zawartej umowy pożyczki. Z treści ww. przepisu wynika bowiem, że umowa pożyczki, w zależności od woli stron, może być umową odpłatną, bądź nieodpłatną. W obrocie gospodarczym umowa pożyczki jest z reguły umową odpłatną, a jej odpłatność wyraża się w jej oprocentowaniu. Występujące w obrocie gospodarczym odsetki kapitałowe stanowią wynagrodzenie za korzystanie ze środków pieniężnych osoby trzeciej. Odsetki mają bowiem wynagrodzić oddającemu środki pieniężne do korzystania fakt, że w tym czasie sam nie może z nich korzystać, np. inwestując je i w ten sposób pomnażając.

Zastrzeżenie odsetek powoduje, że umowa ta nabiera cech umowy wzajemnej (art. 487 Kodeksu cywilnego). Dana umowa jest umową wzajemnie zobowiązującą, jeżeli świadczenie jednej ze stron jest ekwiwalentem świadczenia drugiej strony. W umowie pożyczki, stronom co do zasady zależy na otrzymaniu świadczenia wzajemnego, które przedstawia dla nich wyższą wartość niż ich własne świadczenie i z tego powodu decydują się na wymianę dóbr. Spełnienie własnego świadczenia jest jedynie koniecznością, niezbędną odpłatą dla uzyskania pożądanego świadczenia. Każda ze stron zobowiązuje się do spełnienia świadczenia tylko dlatego, że w zamian otrzymuje zobowiązanie drugiej strony do spełnienia świadczenia wzajemnego, bardziej pożądanego, stanowiącego przyczynę wymiany dóbr i gospodarcze uzasadnienie dla całej transakcji, zaspokajającego jej interes jako wierzyciela.

Korzystanie z obcego kapitału wiąże się zatem zasadniczo z koniecznością poniesienia przez korzystającego z tego kapitału określonych kosztów. Brak obowiązku zapłaty odsetek od udostępnionych środków skutkuje tym, że podmiot korzystający z cudzego kapitału nieodpłatnie znajduje się w korzystniejszej sytuacji niż taki sam podmiot, który korzysta z kapitału za wynagrodzeniem. Na gruncie regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w przypadku nienaliczenia lub umorzenia przez pożyczkodawcę odsetek od pożyczki po stronie pożyczkobiorcy dochodzi do powstania przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT.

Takie stanowisko jest również akceptowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. w wyroku WSA we Wrocławiu z 10 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 1702/13, wyrok WSA w Warszawie z 23 września 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 242/11, wyrok WSA w Poznaniu z 25 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Po 501/15, wyrok WSA w Warszawie z 29 września 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 2439/15 oraz wyroki NSA z 1 sierpnia 2012 r. sygn. akt II FSK 2605/10 i z 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt II FSK 2116/09).

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że Spółka powstała 21 lipca 2022 r. i jest opodatkowana na warunkach ogólnych. Państwa rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy (pierwszy rok kalendarzowy obejmował okres od 21 lipca 2022 r. do 31 grudnia 2023 r.). 28 września 2023 r. zawarli Państwo umowę pożyczki z osobą fizyczną, będącą Państwa wspólnikiem, zgodnie z którą wspólnik udzielił Państwu nieoprocentowanej pożyczki z obowiązkiem jej zwrotu w pełnej wysokości w terminie do 28 września 2033 r. Nie dokonali Państwo jeszcze żadnej zapłaty na rzecz wspólnika tytułem spłaty pożyczki.

Mając na uwadze przedstawiony opis stanu faktycznego, z którego wynika, że w wyniku zawarcia umowy pożyczki nie będą Państwo zobowiązani do zapłaty odsetek na rzecz wspólnika, należy stwierdzić, że uzyskają Państwo w ten sposób świadczenie, które należy kwalifikować jako nieodpłatne świadczenie. Nieodpłatnym świadczeniem, o którym mowa w powołanym art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT jest bowiem takie zdarzenie, którego następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, tj. takie, w którym korzyść majątkową ma otrzymać tylko jedna strona. Bezsprzecznie zatem odstąpienie przez wierzyciela od naliczania odsetek, stanowi dla pożyczkobiorcy nieodpłatne świadczenie, którego wartość stanowi wysokość odsetek, a które byłyby należne w związku z zawartą umową pożyczki pomiędzy podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą - zarówno powiązanymi, jak i niepowiązanymi ze sobą osobowo lub kapitałowo.

Podstawą opodatkowania będzie wysokość odsetek jakie zobowiązani byliby Państwo zapłacić w przypadku pozyskania pożyczki na warunkach rynkowych od innego podmiotu działającego na rynku (art. 12 ust. 6 pkt 4 ustawy o CIT). Zatem, w przedmiotowej sytuacji podstawą opodatkowania będzie wysokość odsetek wyliczona zgodnie z zasadami naliczenia odsetek kapitałowych przewidzianymi według cen rynkowych z daty zwarcia Umowy Pożyczki.

Natomiast momentem rozpoznania przychodu z tytułu ww. nieodpłatnych świadczeń będzie data otrzymania świadczenia, co wynika z treści powołanego art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT. Zatem w przypadku zawarcia nieoprocentowanej pożyczki będzie to dzień płatności (wymagalności) odsetek gdyby były one ustalone na warunkach rynkowych.

Zgodnie z art. 360 Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

Oznacza to, że odsetki od pożyczki w przypadku, gdy nie wskazano wprost terminu płatności, są płatne (wymagalne) co roku, na koniec roku.

W niniejszej sprawie umowa pożyczki zawarta jest na okres przekraczający okres roku. Spółka korzysta z kapitału nieprzerwanie przez cały okres trwania umowy. Fakt, że Umowa Pożyczki wskazuje na obowiązek jej spłaty w pełnej wysokości w terminie do 28 września 2033 r., nie przesuwa na ten dzień daty powstania przychodu. Odroczenie spłaty nie oznacza odroczenia opodatkowania korzyści. Okoliczność, że spłata kapitału nastąpi jednorazowo na koniec okresu obowiązywania Umowy Pożyczki, nie ma wpływu na moment powstania przychodu. Jak już ustalono, momentem tym będzie termin, w jakim odsetki byłyby płatne (wymagalne). W opisanej we wniosku sytuacji będzie to koniec każdego roku, w przypadku Wnioskodawcy jednocześnie koniec roku podatkowego.

Wysokość przychodu ustala się, zgodnie z art. 11c ustawy o CIT, tj. w wysokości odpowiadającej wartości rynkowych odsetek, które Spółka zapłaciłaby, gdyby pożyczka była oprocentowana na warunkach rynkowych (a więc co do wysokości oprocentowania i momentu ich wymagalności).

Podsumowując, w świetle art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT, nieoprocentowana pożyczka otrzymana od wspólnika stanowi dla Spółki nieodpłatne świadczenie, ponieważ Spółka korzysta z kapitału bez ponoszenia kosztu, jaki poniosłaby, korzystając z pożyczki zaciągniętej od innego podmiotu działającego na rynku. Przychodem Spółki jest wartość nieodpłatnych świadczeń.

Natomiast przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia powstaje na ostatni dzień każdego roku podatkowego, przypadającego w okresie obowiązywania tej Umowy.

Mając na uwadze powyższe, Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

 

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Odnosząc się do przywołanej przez Państwa interpretacji indywidualnej wskazać należy, że została ona wydana w indywidualnej sprawie i nie ma zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego. Natomiast Organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkuje się wydanymi rozstrzygnięciami, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Odnosząc się natomiast do przywołanych przez Państwa wyroków należy zaznaczyć, że orzeczenia sądowe nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły. Natomiast Organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami sądów i innych organów, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną: Państwa sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i muszą się Państwo zastosować do interpretacji.

  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

   - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

   - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.