Interpretacja 0111-KDIB2-1.4010.235.2026.1.AJ

Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe

 

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób prawnych jest nieprawidłowe.

 

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

 

29 kwietnia 2026 r. za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT.

 

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Spółka jest Alternatywną Spółką Inwestycyjną w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych. Wnioskodawca działa w formie spółki komandytowej, w której jedynym komplementariuszem jest A sp. z o.o., co odpowiada wymogom art. 8a ust. 2 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 60; dalej: „ufi”).

Wnioskodawca nie jest „alternatywną spółką inwestycyjną wdrażającą instrument finansowy”, o której mowa w art. 4a ust. 1 pkt 30b updop. Wyłącznym przedmiotem działalności Wnioskodawcy, zgodnie z art. 8a ust. 3 ufi, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną.

Spółka była jednym z akcjonariuszy - założycieli spółki pod firmą X S.A. z siedzibą w (…), zarejestrowanej w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem (…), zawiązanej (…) 2018 roku.

Spółka objęła (…) akcji X S.A., co stanowiło ok. 9,7% udziału w jej kapitale zakładowym oraz pokryła je wkładem pieniężnym 2 stycznia 2019 roku. X S.A. została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców KRS (…) 2019 r. Od chwili nabycia akcji Spółka posiadała pakiet stanowiący powyżej 5% kapitału zakładowego X S.A. nieprzerwanie - co oznacza, że warunek dwuletniego posiadania co najmniej 5% udziału w kapitale spółki portfelowej (art. 17 ust. 1 pkt 58a updop) został przez Spółkę spełniony najpóźniej 2 stycznia 2021 r.

W kolejnych latach X S.A. stała się spółką publiczną, od (…) 2022 r. notowaną na rynku New Connect, a od (…) 2024 r. na rynku głównym Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Do (…) stycznia 2026 roku Spółka utrzymywała w kapitale zakładowym X S.A. udział powyżej 5%.

W wyżej wskazanej dacie Spółka powzięła informacje ujawnione w raporcie bieżącym X S.A. nr (…) o podwyższeniu kapitału zakładowego X S.A. w ramach uchwalonego kapitału warunkowego o kwotę (…) zł do kwoty (…) zł.

W wyniku ww. podwyższenia, kapitał zakładowy X S.A. dzieli się na (…) akcji, a udział kapitałowy Spółki spadł poniżej 5% do 4,93%. Podkreślenia wymaga, że spadek udziału Wnioskodawcy w kapitale X S.A. poniżej progu 5% nastąpił wyłącznie w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego X S.A. w ramach uprzednio uchwalonego kapitału warunkowego - tj. ze zdarzeń korporacyjnych całkowicie niezależnych od Wnioskodawcy.

Podwyższenie kapitału zakładowego spółki portfelowej nastąpiło w ramach wcześniej uchwalonego kapitału warunkowego. Na spadek udziału kapitałowego poniżej 5% Spółka nie mogła więc wpłynąć, biorąc pod uwagę jej status akcjonariusza mniejszościowego. Co więcej, mogła nie mieć wiedzy o planowanym objęciu akcji w ramach kapitału warunkowego i ich ilości, co uniemożliwiało jej wcześniejszą, adekwatną reakcję.

Od (…) stycznia do (…) lutego 2026 r., tj. do dnia ustalenia stanu faktycznego, Spółka dokonała zbycia większości posiadanych akcji X S.A. oraz planuje zbycie reszty posiadanych akcji w najbliższym czasie. Zbycie akcji odbywało się za pośrednictwem rynku regulowanego Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Z uwagi na notowanie akcji na rynku regulowanym i konieczność sprzedaży znacznego pakietu, realizacja transakcji wymagała rozłożenia na kilka sesji giełdowych, bez czego sprzedaż istotnego pakietu akcji nie byłaby możliwa w jednym dniu lub prowadziłaby do nieuzasadnionego ekonomicznie obniżenia ceny sprzedaży.

Podsumowując: Wnioskodawca, będący ASI:

  - posiadał nieprzerwanie od (…) stycznia 2019 r. do (…) stycznia 2026 r. (ponad 7 lat) bezpośrednio akcje X S.A. stanowiące powyżej 5% jej kapitału zakładowego;

  - warunek nieprzerwanego, bezpośredniego posiadania co najmniej 5% akcji przez okres dwóch lat spełniony został najpóźniej (…) stycznia 2021 r.;

  - udział kapitałowy Wnioskodawcy w X S.A. spadł poniżej 5% z przyczyn całkowicie od niego niezależnych (podwyższenie kapitału warunkowego przez spółkę portfelową) (…) stycznia 2026 r.;

  - zbycie akcji nastąpiło po (…) stycznia 2026 r., tj. gdy udział Wnioskodawcy w kapitale X S.A. wynosił poniżej 5%;

  - X S.A. nie jest spółką, w której co najmniej 50% wartości aktywów stanowią nieruchomości, o których mowa w art. 17 ust. 10b updop - przesłanka wyłączająca zwolnienie nie zachodzi.

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym dochody (przychody) Wnioskodawcy uzyskane ze zbycia akcji X S.A. podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 278 z późn. zm.; dalej: „updop”) - w sytuacji, gdy Wnioskodawca posiadał bezpośrednio nie mniej niż 5% akcji X S.A. w jej kapitale nieprzerwanie przez okres co najmniej dwóch lat przed dniem zbycia, lecz w momencie dokonywania zbycia jego udział w kapitale X S.A. wynosił poniżej 5% na skutek podwyższenia kapitału warunkowego przez spółkę portfelową?

Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem, odpowiedź na postawione pytanie jest twierdząca.

W Państwa opinii dochody (przychody) uzyskane ze zbycia akcji X S.A. podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 58a updop, pomimo że w momencie zbycia Państwa udział w kapitale X S.A. wynosił poniżej 5%.

Przesłanki zwolnienia zostały bowiem przez Wnioskodawcę spełnione - posiadał on bezpośrednio nie mniej niż 5% akcji X S.A. nieprzerwanie przez okres co najmniej dwóch lat przed dniem zbycia.

Art. 17 ust. 1 pkt 58a updop przewiduje, że wolne od podatku są dochody (przychody) alternatywnych spółek inwestycyjnych uzyskane w roku podatkowym ze zbycia udziałów (akcji), pod warunkiem że alternatywna spółka inwestycyjna, która zbywa udziały (akcje), posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, której udziały (akcje) są zbywane, nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

Z art. 17 ust. 1 pkt 58a updop wynikają następujące przesłanki zwolnienia przychodów ASI ze zbycia akcji:

 (i) posiadanie przez ASI przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% akcji w kapitale spółki, której akcje są zbywane;

(ii) posiadanie przez ASI ww. akcji nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

W przepisie art. 17 ust. 1 pkt 58a updop pojawia się przysłówek „bezpośrednio”, którego prawidłowa wykładnia jest kluczowa dla rozstrzygnięcia. Wykładnia tej normy wskazuje, że posiadanie nie mniej niż 5% akcji musi następować nieprzerwanie przez okres dwóch lat przed dniem zbycia, ale brak podstaw do uznania, że próg 5% musi zostać utrzymany do dnia zbycia ww. akcji lub do dnia bezpośrednio poprzedzającego dzień zbycia. Określenie „bezpośrednio” odnosi się w tym przypadku do sposobu posiadania akcji i obliczania udziału procentowego - bez uwzględnienia podmiotów pośredniczących (np. akcji posiadanych przez podmioty zależne od ASI).

Składnia tej normy prawnej wskazuje, że posiadanie nie mniej niż 5% udziałów (akcji) musi następować nieprzerwanie przez okres dwóch lat przed dniem zbycia, ale niekoniecznie bezpośrednio w tym dniu. Wskazuje na to umiejscowienie przysłówka w normie: „posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż (...)”. Gdyby określenie „bezpośrednio” miało odnosić się do oznaczenia czasu, zasady składni nakazywałyby umieszczenie go przed wyrazami „przed dniem zbycia”.

Wykładnia językowa przemawia zatem za tym, że warunek posiadania co najmniej 5% akcji musi być spełniony przez nieprzerwany okres dwóch lat w jakimkolwiek momencie przed dniem zbycia - nie musi natomiast trwać aż do chwili samego zbycia. Z wykładni językowej nie wynika, aby warunek dotyczący posiadania minimalnego udziału kapitałowego musiał być spełniony bezpośrednio przed dniem zbycia udziałów bądź akcji.

Uznanie, że ASI musi posiadać 5% udziału kapitałowego w spółce, której akcje są zbywane, bezpośrednio przed dniem ich zbycia, oznaczałoby wprowadzenie dodatkowego wymogu stosowania przewidzianego w nim zwolnienia, co byłoby sprzeczne z wymogami wykładni językowej.

Przy konstrukcji analogicznego zwolnienia podatkowego dla zbycia udziałów przez Polskie Spółki Holdingowe (PSH), ustawodawca wprost wskazał warunek posiadania określonej ilości udziałów bezpośrednio przed dniem uzyskania przychodów. Art. 24m ust. 1 updop definiuje pojęcie PSH oraz spółek zależnych, wskazując m.in. że PSH powinna posiadać co najmniej 10% udziałów w spółce zależnej. Jednocześnie, w ust. 2 przepis wskazuje, że przepisy niniejszego rozdziału stosuje się, jeżeli na dzień poprzedzający uzyskanie przychodów z dywidend albo zbycia udziałów (akcji) warunki określone w ust. 1 pkt 1-4 są spełnione nieprzerwanie przez okres co najmniej 2 lat. Oznacza to, że gdy wolą ustawodawcy jest wprowadzenie warunku posiadania udziałów przez dwa lata bezpośrednio przed dniem zbycia, warunek ten formułuje explicite w przepisie ustawy. Jeżeli zatem w innym miejscu - tj. przy zwolnieniu dla ASI - warunek ten sformułowany nie został, oznacza to, że taki był cel ustawodawcy i „dopowiadanie” tego warunku w procesie wykładni przepisów jest całkowicie nieprawidłowe. W ramach reżimu holdingowego przepis art. 24m ust. 2 updop wyraźnie posługuje się sformułowaniem „na dzień poprzedzający uzyskanie przychodów”, którego brak jest w art. 17 ust. 1 pkt 58a updop. Milczenie ustawodawcy w tym zakresie musi być odczytane jako celowe i nie może być sanowane przez rozszerzającą wykładnię.

Celem przepisu jest zwolnienie przychodów ze sprzedaży pakietów akcji (udziałów), które były posiadane przez ASI w dłuższym, co najmniej 2-letnim okresie zapewniającym pewną stałość i stabilność inwestycji. Jednak brak jest logicznych argumentów uzasadniających stanowisko, że po spełnieniu warunków ASI traci prawo do zwolnienia, jeśli tylko jej udział spadnie poniżej 5%. Ustawodawca, wprowadzając sporną regulację art. 17 ust. 1 pkt 58a updop, planował stworzyć zachętę do wspierania przez ASI długoterminowych inwestycji w perspektywie co najmniej dwuletniej, a nie inwestycji o charakterze spekulacyjnym, nastawionych na realizację szybkich zysków. Wnioskodawca inwestował w X S.A. przez ponad 7 lat, co stanowi ewidentny przykład długoterminowego zaangażowania kapitałowego, wpisującego się w cel przepisu.

Przyjęcie, że zwolnienie przysługuje tylko w przypadku posiadania co najmniej 5% udziału w kapitale w chwili zbycia, zmuszałoby ASI do sprzedaży akcji lub zwiększenia zaangażowania w spółce, w przypadku zmian wysokości kapitału zakładowego - często niezależnych od ASI - w celu uniknięcia utraty zwolnienia, co byłoby sprzeczne z ekonomicznym sensem inwestycji, które to zwolnienie ma wspierać.

Przykładem jest stan faktyczny niniejszej opinii (winno być: niniejszego wniosku), w którym podwyższenie kapitału zakładowego spółki portfelowej nastąpiło w ramach wcześniej uchwalonego kapitału warunkowego. Na spadek udziału kapitałowego poniżej 5% Spółka nie mogła więc wpłynąć, biorąc pod uwagę jej status akcjonariusza mniejszościowego. Co więcej, mogła nie mieć wiedzy o planowanym objęciu akcji w ramach kapitału warunkowego i ich ilości, co uniemożliwiało jej wcześniejszą, adekwatną reakcję. Nawet posiadając taką wiedzę, nabycie dodatkowych akcji po ich obecnej wycenie w celu podtrzymania udziału 5% w kapitale mogłoby nie być ekonomicznie korzystne dla Spółki, a takiego działania wymagałaby dla zachowania nabytego wcześniej uprawnienia do zwolnienia wykładnia wymagająca posiadanie 5% udziału w kapitale do dnia zbycia (lub dnia poprzedzającego zbycie).

Kwestionowana wykładnia prowadziłaby do różnicowania analogicznych sytuacji dwóch podatników spełniających wymóg 2-letniego posiadania akcji w zależności od tego, czy zbycie nastąpiło w ramach jednej transakcji czy dwóch (wielu) transakcji, dokonanych nawet w krótkim okresie. Możliwa jest sytuacja, że z uzasadnionych ekonomicznie powodów, ASI sprzedaje udziały/akcje w dwóch transzach, przy czym po sprzedaży pierwszej transzy, jej udział w sprzedawanej spółce spada poniżej 5%. Idąc logiką błędnej wykładni, tylko pierwsza transza korzystałaby ze zwolnienia dla ASI, a druga już nie. Stawiałoby to podatnika w o wiele gorszej sytuacji niż inną spółkę, która sprzedawałaby taką samą ilość akcji/udziałów, z tą tylko różnicą, że robi to w jednej transakcji. Warto zauważyć, że rozbicie sprzedaży na większą ilość transakcji może być warunkowane okolicznościami faktycznymi, takimi jak notowanie zbywanych akcji w zorganizowanym systemie obrotu na rynku publicznym. Zbycie istotnych pakietów akcji takich spółek może nie być możliwe w ciągu jednego dnia, przynajmniej bez nieuzasadnionego ekonomicznie obniżania ceny sprzedaży, z uwagi na potencjalny brak wystarczającej liczby zleceń zakupu. Różnicowanie skutków podatkowych od dokonania sprzedaży akcji w ramach większej liczby transakcji byłoby sprzeczne z celem art. 17 ust. 1 pkt 58a updop. Krytykowana wykładnia prowadzi potencjalnie zatem do niekonstytucyjnych i wręcz absurdalnych rezultatów.

Stanowisko Wnioskodawcy znalazło potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS prezentującą odmienną wykładnię. Wyżej przywołana interpretacja indywidualna z 27 marca 2025 r. (znak 0114-KDIP2-1.4010.119.2025.1.KS) została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 września 2025 r., sygn. III SA/Wa 1237/25. Zdaniem sądu: „uznanie, że ASI musi posiadać 5% udziału kapitałowego w spółce, której akcje są zbywane bezpośrednio przed dniem ich zbycia, oznaczałoby wprowadzenie dodatkowego wymogu stosowania przewidzianego w nim zwolnienia, co byłoby sprzeczne z wymogami wykładni językowej”. Co istotne, sąd zauważył również, że ewidentnie intencją ustawodawcy było stworzenie zachęty dla ASI, aby w szerszej perspektywie czasowej inwestowały w spółki portfelowe: „Powyższa wykładnia językowa jest zbieżna z celowościową wykładnią spornego przepisu. Jak wskazuje się w orzecznictwie (wyrok NSA z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II FSK 871/22) ustawodawca wprowadzając sporną w sprawie regulację art. 17 ust. 1 pkt 58a updop planował stworzyć zachętę do wspierania przez ASI dłuższych w perspektywie czasowej inwestycji, a nie inwestycji portfelowych, nastawionych na realizację szybkich zysków, stąd cezura czasowa - dwuletnia”.

Mając to na uwadze, użyte w tym przepisie sformułowanie dotyczące posiadania przed dniem zbycia nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, których akcje są zbywane, nieprzerwanie przez okres dwóch lat, należy odczytywać w ten sposób, że chodzi o ostatni moment, tj. koniec terminu dwuletniego, a początek tego terminu wyznacza zakup udziałów/akcji. Przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że warunek zwolnienia jest spełniony, jeżeli spółka w jakimkolwiek dwuletnim okresie posiadania udziałów/akcji posiadała nie mniej niż 5% udziałów/akcji w kapitale spółki. Tym samym chodzi o to, aby posiadanie tych 5% było utrzymane przez okres dwóch lat i nie jest konieczne utrzymanie tego udziału procentowego do samego końca, czyli do momentu zbycia.

Wyrok WSA z 30 września 2025 r. (sygn. akt III SA/Wa 1237/25) zapadł w stanie faktycznym niemal identycznym jak stan faktyczny Wnioskodawcy - Spółka będąca ASI objęła akcje w 2015 r., posiadała je powyżej 5% kapitału przez ponad 4 lata, następnie na skutek kolejnych emisji akcji przez emitenta (podwyższeń kapitału i oferty publicznej) doszło do rozwodnienia pakietu poniżej 5%, a sprzedaży dokonano w 2023 r., gdy udział wynosił poniżej 5%. Tym samym argumentacja WSA w pełni przystaje do sytuacji Wnioskodawcy.

Ponadto, w orzecznictwie NSA wskazuje się, że celem przepisu art. 17 ust. 1 pkt 58a updop było stworzenie zachęty do długoterminowych inwestycji przez ASI - co potwierdza wyrok NSA z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II FSK 871/22, przywołany w cytowanym wyroku WSA sygn. akt III SA/Wa 1237/25.

Wnioskodawca jest świadomy, że Dyrektor KIS prezentował w analogicznych sprawach odmienną wykładnię art. 17 ust. 1 pkt 58a updop. Odmienną wykładnię przedstawił Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 27 marca 2025 r., znak 0114-KDIP2-1.4010.119.2025.1.KS. Organ w sytuacji analogicznej do stanu faktycznego ocenił, że wymóg posiadania 5% akcji przez 2 lata musi mieć miejsce bezpośrednio przed dniem sprzedaży, a spełnienie tylko tzw. „historycznego” warunku nieprzerwanego, bezpośredniego posiadania przez okres dwóch lat, udziałów (akcji) danej spółki jako uprawniającego do zwolnienia dochodu ze zbycia wszystkich pakietów udziałów/akcji w danym podmiocie nie może uprawniać do zwolnienia.

Dyrektor KIS podtrzymał kwestionowaną wykładnię pomimo stanowiska WSA m.in. w interpretacji indywidualnej z 16 stycznia 2026 r. (znak sprawy: 0114-KDIP2-1.4010.640.2025.2.KS). Wnioskodawca wskazuje, że wykładnia Dyrektora KIS jest wadliwa z następujących powodów:

Po pierwsze, wykładnia Dyrektora KIS jest sprzeczna z wynikiem wykładni językowej przepisu. Uznanie, że ASI musi posiadać 5% udziału kapitałowego w spółce, której akcje są zbywane, bezpośrednio przed dniem ich zbycia, oznaczałoby wprowadzenie dodatkowego wymogu stosowania przewidzianego w nim zwolnienia, co byłoby sprzeczne z wymogami wykładni językowej. Jeżeli rzeczywiście taka byłaby intencja ustawodawcy, przepis art. 17 ust. 1 pkt 58a updop musiałby mieć brzmienie: „(…) posiadała w dniu zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów (akcji) …”.

Po drugie, wykładnia Dyrektora KIS ignoruje porównanie z regulacją dotyczącą PSH, gdzie ustawodawca wprost wskazał warunek posiadania określonej ilości udziałów bezpośrednio przed dniem uzyskania przychodów - czego brak w art. 17 ust. 1 pkt 58a updop.

Po trzecie, wykładnia Dyrektora KIS prowadzi do absurdalnych skutków praktycznych - zmuszałaby ASI do podejmowania ekonomicznie nieracjonalnych działań (nabycia dodatkowych akcji lub natychmiastowego zbycia po obniżeniu kapitału przez spółkę portfelową) w celu zachowania prawa do zwolnienia nabytego w wyniku wieloletniego zaangażowania kapitałowego.

Po czwarte, wykładnia ta prowadziłaby do nieuzasadnionego różnicowania sytuacji podatkowej podatników realizujących tę samą inwestycję - jednego zbywającego akcje w jednej transakcji, drugiego zbywającego te same akcje w kilku transakcjach - wyłącznie ze względu na formę techniczną wyjścia z inwestycji, bez żadnego uzasadnienia ekonomicznego.

Po piąte, wykładnia organu jest sprzeczna z celem art. 17 ust. 1 pkt 58a updop, którym jest zachęta do długoterminowych inwestycji ASI w spółki na wczesnym etapie rozwoju. Brak jest logicznych argumentów uzasadniających stanowisko, że po spełnieniu warunków ASI traci prawo do zwolnienia, jeśli tylko jej udział spadnie poniżej 5%.

Wykładnia organu została już zakwestionowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 września 2025 r. (sygn. akt III SA/Wa 1237/25), który uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS opartą na identycznej argumentacji.

Wnioskodawca wnosi o wydanie interpretacji zgodnej ze stanowiskiem WSA.

W oparciu o powyższe, zdaniem Wnioskodawcy przychody ze zbycia przez Spółkę akcji spółki portfelowej w sytuacji, gdy w momencie zbycia udział ASI w kapitale spółki portfelowej wynosił poniżej 5%, lecz wcześniej posiadała ona nieprzerwanie przez okres co najmniej 2 lat akcje spółki portfelowej w ilości odpowiadającej (przez cały min. 2-letni okres) udziałowi w kapitale nie niższemu niż 5%, podlegają zwolnieniu z art. 17 ust. 1 pkt 58a updop.

Wnioskodawca wnosi zatem o potwierdzenie, że jego stanowisko jest prawidłowe.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 poz. 554, dalej: ustawa o CIT):

Na podstawie art. 4a pkt 30 ustawy o CIT:

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (t.j. Dz. U z 2026 r. poz. 60 ze zm., dalej: u.o.f):

 

W myśl art. 3 ust. 4 u.o.f.:

Fundusz inwestycyjny może prowadzić działalność jako:

1) fundusz inwestycyjny otwarty;

2) alternatywny fundusz inwestycyjny: specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty albo fundusz inwestycyjny zamknięty.

Natomiast zgodnie z art. 8a ust. 1 u.o.f:

 

Stosownie do art. 8a ust. 2 u.o.f.:

Alternatywna spółka inwestycyjna może prowadzić działalność w formie:

 1) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjnej albo spółki europejskiej;

 2) spółki komandytowej albo spółki komandytowo-akcyjnej, w których jedynym komplementariuszem jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna albo spółka europejska.

W myśl art. 8a ust. 3 u.o.f.:

Zgodnie z art. 4a ust. 30 ustawy o CIT:

Z art. 4a pkt 16 ustawy o CIT wynika, że:

 

Z kolei zgodnie z art. 4a pkt 21 ustawy o CIT:

Ilekroć w ustawie jest mowa o spółce - oznacza to:

 a) spółkę posiadającą osobowość prawną, w tym także spółkę zawiązaną na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 2157/2001 z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu spółki europejskiej (SE) (Dz. Urz. WE L 294 z 10.11.2001, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, str. 251),

 b) spółkę kapitałową w organizacji,

 c) spółki, o których mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 1a, mające siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

 d) spółkę niemającą osobowości prawnej mającą siedzibę lub zarząd w innym państwie, jeżeli zgodnie z przepisami prawa podatkowego tego innego państwa jest traktowana jak osoba prawna i podlega w tym państwie opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania.

Przedmiotem Państwa wątpliwości jest ustalenie, czy dochody (przychody) uzyskane przez Państwa ze zbycia akcji X S.A. podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT - w sytuacji gdy Spółka posiadała bezpośrednio nie mnie niż 5% akcji X S.A. w jej kapitale nieprzerwanie przez okres co najmniej dwóch lat przed dniem zbycia lecz w momencie dokonywania zbycia jej udział w kapitale X S.A. wynosił poniżej 5% na skutek podwyższenia kapitału warunkowego przez spółkę portfelową.

Z wniosku wynika, że są Państwo Alternatywną Spółką Inwestycyjną w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych. Wyłącznym przedmiotem Państwa działalności jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną.

Wskazać należy, że z art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT wynika okoliczność, że aby Spółka mogła skorzystać ze zwolnienia od podatku, musi spełnić określone wymogi dotyczące liczby udziałów (akcji) i czasu ich posiadania. Zwolnieniu podlegają bowiem dochody (przychody) alternatywnych spółek inwestycyjnych pochodzące w danym roku podatkowym ze zbycia udziałów (akcji), pod warunkiem, że alternatywna spółka inwestycyjna, która zbywa udziały (akcje):

- posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, której udziały (akcje) są zbywane,

- posiadała te udziały nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

Biorąc pod uwagę przedstawiony opis sprawy wskazać należy, że udział jest częścią kapitału zakładowego. Jako prawo obligacyjne może podlegać obrotowi prawnemu. Zbycie udziałów (akcji) dokonywane jest za pomocą czynności rozporządzającej, która jest następstwem wcześniej zawartej umowy zobowiązującej do ich przeniesienia (art. 155 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

Najczęściej zbycie udziałów (akcji) dokonywane jest za pomocą umowy sprzedaży. Dopuszczalna jest również darowizna, zamiana a także inne umowy nienazwane, które przewidują taki skutek.

Biorąc pod uwagę powyższe, przez „zbycie udziałów”/„zbycie akcji”, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT, należy rozumieć dokonywanie czynności prawnych, na podstawie których następuje przeniesienie własności udziałów.

Niemniej jednak, w przypadku wszelkich ulg i zwolnień niezbędna jest ścisła i literalna wykładnia przepisów, która nie może uprawniać do nieuzasadnionego rozszerzenia zakresu ich obowiązywania.

Zgodnie z wyżej przywołanym art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT, wolne od podatku są dochody (przychody) alternatywnych spółek inwestycyjnych uzyskane w roku podatkowym ze zbycia udziałów (akcji), pod warunkiem że alternatywna spółka inwestycyjna, która zbywa udziały (akcje), posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, której udziały (akcje) są zbywane, nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

Zatem, jednym z warunków skorzystania ze zwolnienia przedmiotowego jest posiadanie bezpośrednio przed dniem zbycia udziałów (akcji) co najmniej 5% udziałów (akcji) w kapitale zakładowym spółki, której udziały (akcje) są zbywane. Do wyliczenia 5% udziałów (akcji) należy wziąć pod uwagę wszystkie posiadane przez Spółkę udziały (akcje), niezależnie od tego, kiedy zostały nabyte.

Drugim warunkiem jest posiadanie zbywanych udziałów (akcji) w kapitale zakładowym spółki nieprzerwanie przez 2 lata bezpośrednio przed dniem zbycia udziałów (akcji). W tym przypadku, należy ocenić, czy zbywane udziały (akcje) były w posiadaniu alternatywnej spółki inwestycyjnej przez 2 lata.

Do skorzystania z powyższego zwolnienia konieczne jest spełnienie obu warunków łącznie. Taka interpretacja znajduje oparcie w zasadach wykładni językowej oraz systemowej prawa podatkowego. Celem wprowadzenia tego przepisu, było wyeliminowanie krótkoterminowych inwestycji spekulacyjnych z preferencyjnego traktowania podatkowego; dlatego też dwuletni okres posiadania udziałów (akcji) odnosi się do zbywanych udziałów (akcji), a nie wszystkich udziałów (akcji), które są w posiadaniu Spółki.

Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że byli Państwo jednym z akcjonariuszy - założycieli spółki X S.A. z siedzibą w (…) zarejestrowaną (…) 2018 roku. Objęli Państwo (…) akcji X S.A., co stanowiło ok 9,7 % udziału w jej kapitale zakładowym. W kolejnych latach X S.A. stała się spółką publiczną, od (…) kwietnia 2022 r. notowaną na rynku New Connect, a od (…) grudnia 2024 r. na rynku głównym Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Do (…) stycznia 2026 roku utrzymywali Państwo w kapitale zakładowym X S.A. udział powyżej 5%. W wyżej wskazanej dacie powzięli Państwo informacje ujawnione w raporcie bieżącym X S.A. nr (...) o podwyższeniu kapitału zakładowego X S.A. W wyniku ww. podwyższenia, kapitał zakładowy Xa S.A. dzieli się na (…) akcji, a Państwa udział kapitałowy spadł do 4,93%. Wskazali Państwo, że spadek Państwa udziału w kapitale X S.A. poniżej progu 5% nastąpił wyłącznie w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego X S.A. w ramach uprzednio uchwalonego kapitału warunkowego - tj. ze zdarzeń korporacyjnych całkowicie niezależnych od Państwa.

Jak wskazano powyżej, w przypadku wszelkich ulg i zwolnień niezbędna jest ścisła i literalna wykładnia przepisów, która nie może uprawniać do nieuzasadnionego rozszerzenia zakresu ich obowiązywania. Zwolnienie, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT, odnosi się do dochodu (przychodu) ze zbycia udziałów/akcji, w stosunku do których spełnione są warunki uprawniające do tego zwolnienia. Warunki te muszą być spełnione w stosunku do każdego zbycia odrębnie.

Biorąc zatem pod uwagę literalne brzmienie przepisu art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT, wymóg bezpośredniego posiadania odnosi się zarówno do posiadania nie mniej niż 5% udziałów (akcji) przed dniem zbycia udziałów/akcji, jak również do dwóch lat nieprzerwanego okresu ich posiadania. Zatem, aby warunki wskazane w analizowanym przepisie uznać za spełnione, zbywający powinien bezpośrednio przez dniem zbycia udziałów/akcji:

- posiadać nie mniej niż 5% udziałów/akcji w kapitale spółki, której udziały/akcje zbywa oraz

- posiadać je nie krócej niż przez okres dwóch lat.

Zatem w przypadku zbycia akcji X S.A., aby mogli Państwo skorzystać ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 58a ustawy o CIT, w momencie sprzedaży musieli Państwo łącznie spełniać warunki określone w tym przepisie, tj. bezpośrednio przed dniem zbycia akcji posiadać nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

W analizowanej sprawie, pomimo, że posiadali Państwo sprzedawane akcje powyżej 2 lat, to przed dniem zbycia posiadali Państwo jedynie 4,93% (a nie wymagane 5%) akcji X S.A. Przy zbyciu akcji spełniali Państwo tylko warunek historycznego bezpośredniego posiadania przez dwa lata nie mniej niż 5% udziałów w Spółce - X S.A.

Mając powyższe na uwadze spełnienie tzw. „historycznego” warunku, nieprzerwanego, bezpośredniego posiadania przez okres dwóch lat, udziałów (akcji) danej spółki, jako uprawniającego do zwolnienia dochodu ze zbycia wszystkich pakietów udziałów/akcji w danym podmiocie nie może uprawniać do zwolnienia. Taka wykładnia powodowałaby również, że każde kolejne nabycie i zbycie udziałów (akcji) danego podmiotu, niezależnie od wielkości posiadanego udziału i okresu jego posiadania, uprawniałoby do zastosowania zwolnienia, co przeczyłoby ww. literalnej wykładni przedmiotowego przepisu, odwołującej się do spełnienia ww. warunków bezpośrednio przed dniem zbycia.

Z analizowanego przepisu art. 17 ust. 1 pkt 58 ustawy o CIT wprost wynika warunek bezpośredniego posiadania przed dniem zbycia nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, której udziały (akcje) są zbywane, nieprzerwanie przez okres dwóch lat. Z kolei z opisu sprawy wprost wynika, że warunku tego Państwo nie spełnili, gdyż bezpośrednio przez dniem zbycia akcji posiadali Państwo jedynie 4,93% akcji w kapitale X S.A., a nie wymagane co najmniej 5%.

W świetle powyższego, zbycie przez Państwa akcji X S.A., w której kapitale bezpośrednio przed dniem zbycia posiadali Państwo jedynie 4,93% akcji nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania CIT na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 58a Ustawy o CIT. Historyczne posiadanie przez Państwa ponad 5% akcji (a nie bezpośrednio przed dniem ich sprzedaży) warunku wskazanego w tym przepisie nie wypełnia.

Zatem Państwa stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

 

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych wskazać należy, iż rozstrzygnięcia w nich zawarte nie są wiążące dla Organu. Interpretacje organów podatkowych dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw podatników, osadzonych w określonym stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym i tylko w tych sprawach rozstrzygnięcia w każdej z nich zawarte są wiążące.

Odnosząc się natomiast do przywołanych przez Państwa wyroków sądów administracyjnych stwierdzić należy, że orzeczenia sądowe nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły. Organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami sądów i innych organów, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Jednocześnie wskazać należy, że odmienne rozstrzygnięcia sądów administracyjnych dokonane nawet w analogicznych zagadnieniach nie mogą stanowić podstawy do analogicznego rozstrzygnięcia sprawy podatnika, jeśli stoi temu na przeszkodzie treść przepisu prawa.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

   - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

   - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.