Interpretacja 0111-KDIB2-1.4010.331.2025.3.AG

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej

29 lipca 2025 r. za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy wpłynął Państwa wniosek wspólny z 28 lipca 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy:

- zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład wydzielanej działalności budowlano-montażowej (Działalności Wydzielanej), który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego na skutek podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej (Przeniesienia) zostanie wydzielony do Spółki przejmującej, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT;

- transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki dzielonej;

- transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki przejmującej.

Z uwagi na braki formalne wniosku, wezwaliśmy Państwa, pismem z 4 września 2025 r., o ich uzupełnienie. Wezwanie zostało doręczone 12 września 2025 r., uzupełnienie do ww. wniosku wpłynęło 18 września 2025 r.

Treść wniosku jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem:

Zainteresowany będący stroną postępowania:

- (A) Sp. z o.o.

Zainteresowany niebędący stroną postępowania:

- (B) Sp. z o.o.

Opis zdarzenia przyszłego

(A) Sp. z o.o. (dalej jako: „Wnioskodawca” lub „Spółka Dzielona”) jest spółką, w której pomiotem dominującym jest (C), która jest właścicielem 51% jej udziałów. Drugi wspólnik – (…) jest właścicielem 49% udziałów Spółki Dzielonej. Wnioskodawca ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz podlega i na moment zaistnienia zdarzenia przyszłego opisanego w niniejszym wniosku będzie podlegać w Polsce obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Jest także zarejestrowanym podatnikiem czynnym podatku od towarów i usług.

Przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy jest:

1) działalność energetyczna – prowadzona w oparciu o przyznane koncesje obejmująca:

- dystrybucję i obrót energią elektryczną na (…),

- dystrybucję i obrót energią elektryczną na dzierżawionych sieciach elektroenergetycznych na obszarze Gminy (…),

- dystrybucję i obrót energią elektryczną na obszarze (…),

- działalność Operatora Systemu Dystrybucyjnego elektroenergetycznego na sieciach stanowiących własność przedsiębiorcy (…),

- konserwację sieci elektro-energetycznych – utrzymanie sieci w stałej sprawności i gotowości do przesyłu energii, przeglądy i oględziny sieci;

2) działalność budowlano-montażowa obejmująca:

- wykonywanie specjalistycznych robót budowlano-montażowych branży elektrycznej i słaboprądowej,

- usługi techniczne wraz z doradztwem technicznym,

- kompleksowe usługi w zakresie projektowania i montażu instalacji elektrycznych i teletechnicznych oraz światłowodów,

- budowę kablowych linii oraz stacji elektroenergetycznych wysokich napięć,

- pomiary pomontażowe oraz prace rozruchowe i uruchomieniowe,

- kompletację dostaw i usług, pełnienie funkcji generalnego wykonawcy dla inwestycji energetycznych,

- nadzory nad pracami,

- pomiary elektryczne i odgromowe.

Część działalności prowadzonej przez Wnioskodawcę podlega regulacjom Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (dalej jako: „Prezes URE”).

W ramach struktur Wnioskodawcy istnieją, m.in. dwa odrębne wydziały realizujące zadania konkretnego rodzaju działalności, tj. Wydział Energetyczny (zajmujący się działalnością energetyczną, m.in. dystrybucją i obrotem energią) oraz Wydział Techniczny (zajmujący się działalnością budowlano-montażową).

(B) Sp. z o.o. (dalej jako: „B” lub „Spółka przejmująca”) ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz podlega i na moment zaistnienia zdarzenia przyszłego opisanego w niniejszym wniosku będzie podlegać w Polsce obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Jest także zarejestrowanym podatnikiem czynnym podatku od towarów i usług. Bezpośrednim, 100% udziałowcem w (B) jest (D). Z kolei bezpośrednim, 100% udziałowcem w (D) jest (C).

Przedmiotem działalności (B) jest:

- kompleksowa realizacja robót budowlanych wraz z instalacjami w nowych lub modernizowanych obiektach,

- remonty i modernizacje urządzeń i instalacji bloków energetycznych (kanały powietrza i spalin, instalacje i urządzenia odpopielania, nawęglania itp.),

- modernizacja oraz przeglądy i konserwacja instalacji elektrycznych i energetycznych, instalacji wodnych, kanalizacji, c.o., wentylacji mechanicznej, a także instalacji hydrantowych, tryskaczowych i oddymiania,

- montaż/demontaż rusztowań,

- zabezpieczenie antykorozyjne konstrukcji stalowych i żelbetowych.

Obydwa podmioty są spółkami zależnymi od (C).

Dalej Wnioskodawca i (B) łącznie zwani są „Zainteresowanymi”.

1) Status Wnioskodawcy i (B) jako zainteresowanych na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej

Zainteresowanym w rozumieniu przepisu art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa jest podmiot, którego indywidualnej sprawy dotyczą przepisy prawa podatkowego, podlegające interpretacji. Podstawowym elementem niezbędnym dla wykazania statusu podmiotu „zainteresowanego” jest więc obowiązek stosowania określonych przepisów prawa podatkowego. Zatem każdy podmiot, który ma taki obowiązek w celu zastosowania tych przepisów musi dokonać ich interpretacji. Prawidłowość tej interpretacji może natomiast stanowić przedmiot wniosku o wydanie indywidulanej interpretacji podatkowej i ochrony z niej wynikającej.

Zainteresowani składają niniejszy wniosek w celu potwierdzenia po ich stronie skutków podatkowych w zakresie przychodów i kosztów uzyskania przychodów na gruncie przepisów Ustawy o CIT dla każdego z nich, jak również konsekwencji na gruncie przepisów Ustawy o VAT przedstawionego poniżej zdarzenia przyszłego.

Pytania, z jakimi zwracają się Zainteresowani, dotyczą ich indywidualnej sprawy. Przedmiotowy Wniosek dotyczy Wnioskodawcy i (B) i ich obowiązku wyliczenia dochodu na podstawie art. 7 ust. 1 – 3 Ustawy o CIT oraz wyłączenia przepisów Ustawy o VAT na podstawie art. 6 pkt 1 tej ustawy.

W tym właśnie zakresie, bez wątpienia Wnioskodawca i (B) powinni zostać uznani za zainteresowanych uzyskaniem indywidualnej interpretacji.

2) Biznesowe tło zdarzenia przyszłego

W Grupie Kapitałowej (…) trwa proces dostosowania spółek wchodzących w skład tej grupy do wymogów kryterium niezależności operatorów sieci dystrybucyjnych. Wymóg niezależności operatorów systemów dystrybucyjnych jest określony w art. 9d ustawy z 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 266 ze zm.; dalej „Prawo energetyczne”). Kryterium to polega na zapewnieniu dla działalności dystrybucji energii elektrycznej niezależności pod względem formy prawnej i organizacyjnej oraz podejmowania decyzji niezależnie od wykonywania innych działalności niezwiązanych z przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej. Innymi słowy, przedsiębiorstwa energetyczne są zobowiązane rozdzielić działalność dystrybucji energii od działalności wytwórczej lub obrotowej (tzw. „unbundling”). W przypadku Grupy Kapitałowej (…) mamy do czynienia z tzw. przedsiębiorstwem zintegrowanym pionowo. Zgodnie z Prawem energetycznym przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo to przedsiębiorstwo energetyczne lub grupa przedsiębiorstw, których wzajemne relacje są określone w art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 139/2004 z 20 stycznia 2004 r. w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw (Dz. Urz. WE L 024 z 29.01.2004), zajmujące się między innymi dystrybucją oraz wytwarzaniem lub sprzedażą energii elektrycznej. Zgodnie z art. 9d ust. 7 Prawa energetycznego można nie spełniać kryterium niezależności, jeśli podmiot prowadzi niedużą działalność energetyczną, tj. ma:

- mniej niż sto tysięcy odbiorców przyłączonych do systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego wchodzącego w skład tego przedsiębiorstwa;

- system dystrybucyjny elektroenergetyczny o rocznym zużyciu energii elektrycznej nieprzekraczającym 3 TWh w 1996 r., w którym mniej niż 5% rocznego zużycia energii elektrycznej pochodziło z innych połączonych z nim systemów elektroenergetycznych.

Powyższe wyłączenie jednak nie ma zastosowania do przedsiębiorstw zintegrowanych pionowo. Takie też stanowisko wobec Grupy Kapitałowej (…) zajął Prezes URE, który w piśmie skierowanym do (C) wskazał, że „wszystkie podmioty wchodzące w skład Grupy kapitałowej (…) powinny spełniać kryteria niezależności określone w art. 9d ust. 1e ustawy Prawo energetyczne”. W związku z tym, że Wnioskodawca jest podmiotem należącym do Grupy Kapitałowej (…), przymiot przedsiębiorstwa zintegrowanego rozciąga się również na niego. Tym samym obowiązek „unbundlingu” dotyczy również Wnioskodawcy, który to w ramach prowadzonej działalności świadczy zarówno usługi dystrybucji, jak i sprzedaży energii elektrycznej.

Na etapie opracowywania scenariuszy „unbundlingu” dla spółek z Grupy Kapitałowej (…) objętych tym procesem, w stosunku do Wnioskodawcy rozważany był scenariusz polegający na wydzieleniu jedynie działalności dystrybucyjnej do nowej spółki oraz pozostawienie obrotu energią z działalnością budowlano-montażową. Jednakże ten scenariusz wiązałby się z nieefektywnością gospodarczą, gdyż nowa spółka świadcząca wyłącznie usługi dystrybucji energii elektrycznej mogłaby być nierentowna. Wynika to z tego, że stawki opłat dystrybucyjnych podlegają zatwierdzeniu przez Prezesa URE. Prezes URE reguluje działalność przedsiębiorstw energetycznych zgodnie z ustawą Prawo energetyczne i polityką energetyczną państwa, zmierzając do równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców paliw i energii. Przedsiębiorstwa energetyczne samodzielnie tworzą taryfy dla swoich produktów i towarów, lecz mogą przenosić w taryfy tylko te koszty, dla których wytyczne, w tym ich poziom (wzrost) określa Prezes URE. Przy wydzieleniu samej działalności dystrybucyjnej, część kosztów wspólnych Wnioskodawcy, których wartość dotychczas rozkładała się również na działalność w zakresie obrotu energią i działalność budowlano-montażową, obciążyłaby ją powodując ich znaczny wzrost. Do takich kosztów należałyby, m.in. koszty zakupów nowych, a dotychczas współdzielonych systemów IT, w tym do odczytów z liczników, bilansowania energii, fakturowania i raportowania. Zatwierdzana przez Prezesa URE taryfa dystrybucyjna nie byłaby w stanie pokryć wszystkich kosztów ponoszonych przez Wnioskodawcę. Natomiast całkowita zdolność generowania jakichkolwiek zysków wystąpiłaby jedynie przy działalnościach pozostających u Wnioskodawcy, tj. działalności budowlano-montażowej i z obrotu energią.

Udziałowcy Spółki Dzielonej doszli więc do przekonania, że najlepszym rozwiązaniem będzie podział Wnioskodawcy w taki sposób, by wydzielić z niego część, która od dawna stanowiła pewną wyodrębnioną działalność, tj. działalność budowlano-montażową. Ponadto podział w ten sposób umożliwi rozstanie się dotychczasowych udziałowców. Docelowo działalność energetyczna (dystrybucja i sprzedaż energii) pozostanie w ramach prowadzonej działalności Wnioskodawcy, a działalność budowlano-montażowa zostanie przejęta przez (B). Taki podział wynika też z faktycznych relacji gospodarczych, jakie są realizowane w ramach prowadzonej działalności przez Wnioskodawcę. Zdecydowana większość realizowanych prac budowlano-montażowych jest na rzecz podmiotów z Grupy Kapitałowej (…). Natomiast dystrybucja i sprzedaż energii elektrycznej dotyczy różnych pomiotów położonych na terenie Gminy (…).

Strony rozważają podział Spółki Dzielonej nieproporcjonalny, w wyniku którego w jednym kroku zostanie osiągnięty cel „unbundlingu” oraz rozstanie się dotychczasowych udziałowców. W wyniku podziału nieproporcjonalnego, udziały w (B) w zamian za wkład składników opisanych poniżej, otrzyma (C), natomiast wszystkie należące do (C) udziały we Wnioskodawcy zostaną umorzone i nastąpi obniżenie kapitału zakładowego Wnioskodawcy. Jedynym udziałowcem Wnioskodawcy pozostanie (…). W ten sposób dystrybucja i sprzedaż energii pozostanie w podmiocie, który nie będzie wchodził w skład Grupy Kapitałowej (…). Tym samym Wnioskodawca nie będzie już zobowiązany do spełniania kryterium niezależności na mocy art. 9d ust. 7 Prawa energetycznego (mniej niż sto tysięcy odbiorców przyłączonych do systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego wchodzącego w skład tego przedsiębiorstwa).

3) Zakładany sposób Przeniesienia

Na dzień złożenia niniejszego wniosku został przygotowany i uzgodniony plan podziału (dalej: „Plan Podziału”). Plan Podziału został przygotowany na podstawie art. 533 § 1 i art. 534 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U z 2024 r. poz. 18 ze zm., dalej jako ,,KSH”) w związku z zamiarem podziału Wnioskodawcy w trybie art. 529 § 1 pkt 4 KSH (podział przez wydzielenie). Wskutek planowanego podziału przez wydzielenie (B) wejdzie w posiadanie wszystkich niezbędnych aktywów, koniecznych do kontynuowania działalności budowlano-montażowej (dalej planowana transakcja jako: „Przeniesienie”).

4) Opis składników będących przedmiotem Przeniesienia

Jak wskazano powyżej, jednym z założeń biznesowych Przeniesienia jest to, że na jego skutek (B) wejdzie w posiadanie wszystkich niezbędnych aktywów koniecznych do kontynuowania działalności budowlano-montażowej. Po Przeniesieniu, (B) będzie w stanie kontynuować działalność budowlano-montażową poprzez rozszerzenie i uzupełnienie już prowadzonej działalności budowlano-montażowej.

Składniki będące przedmiotem Przeniesienia

W ramach Przeniesienia, Spółce Przejmującej przypadną składniki majątku (aktywa i pasywa) Spółki Dzielonej oraz decyzje administracyjne, zezwolenia i ulgi związane z wydzielaną działalnością obejmujące, m.in. ogół praw i obowiązków związanych bezpośrednio z działalnością budowlano-montażową. Podstawową zasadą przyjętą dla określenia, które składniki majątku Spółki Dzielonej przypadają Spółce Przejmującej w ramach Przeniesienia, jest funkcjonalne związanie tych składników z prowadzoną działalnością budowlano-montażową, w szczególności wszelkie składniki majątku trwałego wykazywane w księgach Spółki Dzielonej związane z tą działalnością. Na Spółkę Przejmującą zgodnie z powyższym przeniesione zostaną składniki majątku trwałego i wyposażenia wykorzystywane do działalności budowlano-montażowej wskazane w Planie Podziału, z zastrzeżeniem zmian w tych składnikach majątkowych i obciążających je zobowiązaniach na dzień wydzielenia wynikających z ciągłości prowadzonej działalności. Zasada ta dotyczy również wszelkich praw, obowiązków, licencji, patentów, praw ochronnych, należności i zobowiązań, decyzji administracyjnych, zezwoleń oraz ulg powiązanych z prowadzoną działalnością budowlano-montażową w powyższym zakresie.

W celu potwierdzenia, że dany składnik majątku, prawo, obowiązek, należność, zobowiązanie, decyzja administracyjna, ulga albo zezwolenie jest funkcjonalnie związane z prowadzoną przez Spółkę Dzieloną działalnością budowlano-montażową, a tym samym, że przeszło na mocy art. 531 § 1 KSH na Spółkę Przejmującą, Wnioskodawca oraz Spółka Przejmująca zawrą porozumienia potwierdzające przejście danego składnika majątku, prawa, obowiązku, należności, zobowiązania, decyzji administracyjnej, ulgi albo zezwolenia na Spółkę Przejmującą.

W przypadku, w którym dany składnik majątku, prawo, obowiązek, należność, zobowiązanie, decyzja administracyjna, ulga albo zezwolenie dotyczy całej spółki Wnioskodawcy i nie będzie możliwe jego funkcjonalne rozdzielenie na część obejmującą wyłącznie działalność budowlano-montażową (w szczególności jeśli dany składnik majątku, prawo, obowiązek, należność, zobowiązanie, decyzja administracyjna, ulga albo zezwolenie nie będą miały charakteru podzielnego), taki składnik majątku, prawo, obowiązek, należność, zobowiązanie, decyzja administracyjna, ulga albo zezwolenie pozostanie w Spółce Dzielonej, chyba że co innego zostało szczegółowo wskazane w Planie Podziału. Prawo do korzystania przez Spółkę Przejmującą z takich składników, niezbędnych do prowadzenia działalności budowlano-montażowej i funkcjonalnie związanych z tą działalnością będzie mogło zostać zapewnione poprzez zawarcie pomiędzy Zainteresowanymi stosownych umów, o ile będzie to dopuszczalne w świetle obowiązujących przepisów prawa.

Szczegółowy wykaz najistotniejszych wyodrębnionych składników majątku (aktywów i pasywów) Spółki Dzielonej oraz zezwoleń i ulg przyznanych Spółce Dzielonej i przypadających w wyniku Przeniesienia (podziału) Spółce Przejmującej, został zamieszczony w Tablicach załączonych do Planu Podziału, które mają charakter otwarty (niewyczerpujący). Tym samym Spółce Przejmującej przypadną między innymi:

- wszelkie aktywa trwałe i obrotowe, w tym rzeczy ruchome i nieruchomości, zarówno zamortyzowane w ujęciu księgowym jak i będące w trakcie amortyzacji albo niepodlegające amortyzacji związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową i niezwiązane z pozostałą działalnością Spółki Dzielonej,

- środki pieniężne, należności oraz zobowiązania związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową,

- środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych Spółki Dzielonej przypisanych do wydzielanej działalności budowlano-montażowej,

- środki z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych, prowadzonego przez Spółkę Dzieloną, związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową,

- wszelkie prawa, obowiązki, należności i zobowiązania, w tym zobowiązania finansowe wynikające w szczególności z umów pożyczek, kredytów, gwarancji bankowych lub ubezpieczeniowych oraz wszelkich innych umów ubezpieczeń związanych z wydzielaną działalnością budowlano-montażową,

- prawa, obowiązki, należności i zobowiązania z umów związanych funkcjonalnie, organizacyjnie i finansowo z wydzielaną działalnością budowlano-montażową (i niezwiązanych z pozostałą działalnością Spółki Dzielonej; „Umowy Podstawowe”), w tym zobowiązania powstałe do dnia wydzielenia (włącznie) odnoszące się do przedawnionych bądź nieprzedawnionych, zidentyfikowanych bądź jeszcze nieujawnionych, uznanych bądź jeszcze nieuznanych, wymagalnych bądź jeszcze niewymagalnych, zaskarżalnych bądź niezaskarżalnych, pieniężnych bądź niepieniężnych roszczeń dotyczących Umów Podstawowych oraz prawa, obowiązki, należności i zobowiązania z odnoszących się do Umów Podstawowych aneksów oraz addendów, oraz umów lub innych czynności prawnych dokonanych w celu zabezpieczenia wykonania Umów Podstawowych, a w szczególności umów cesji wierzytelności, jak również świadczenia uzyskane przez Spółkę Dzieloną w toku wykonania tych umów, w tym prawa autorskie i inne prawa własności intelektualnej – na polach eksploatacji w nich wskazanych,

- majątkowe prawa autorskie, licencje do utworów oraz inne prawa własności intelektualnej nabyte przez Spółkę Dzieloną a związane lub dotyczące wyłącznie majątku wchodzącego w skład/związanego z wydzielaną działalnością budowlano-montażową i nie związane i nie dotyczące majątku pozostającego w Spółce Dzielonej,

- odpowiednia część praw, obowiązków, należności i zobowiązań wynikających z umów, które dotyczą nie tylko wydzielanej działalności budowlano-montażowej, ale również innych działalności Wnioskodawcy („Umowy Wspólne”), w tym zobowiązania powstałe do dnia wydzielenia (włącznie) odnoszące się do przedawnionych bądź nieprzedawnionych, zidentyfikowanych bądź jeszcze nieujawnionych, uznanych bądź jeszcze nieuznanych, wymagalnych bądź jeszcze niewymagalnych, zaskarżalnych bądź niezaskarżalnych, pieniężnych bądź niepieniężnych roszczeń dotyczących Umów Wspólnych oraz odpowiednio część praw, obowiązków, należności i zobowiązań z odnoszących się do Umów Wspólnych aneksów oraz addendów, oraz umów lub innych czynności prawnych dokonanych w celu zabezpieczenia wykonania Umów Wspólnych, a w szczególności umów cesji wierzytelności. Dla uniknięcia wątpliwości wskazuje się, że Umowy Wspólne pozostają w Spółce Dzielonej, a na Spółkę Przejmującą przechodzą jedynie prawa i obowiązki związane lub dotyczące wydzielanej działalności budowlano-montażowej. Zakres praw, obowiązków, należności i zobowiązań wynikających z Umów Wspólnych przypadających Spółce Przejmującej zostanie potwierdzony stosownymi aneksami, cesjami praw i obowiązków lub porozumieniami do tych umów albo poprzez zawarcie nowych umów w zależności od uzgodnień z pozostałymi stronami Umów Wspólnych,

- obowiązki w zakresie przejęcia i przechowywania wszelkiej dokumentacji księgowej, pracowniczej, podatkowej oraz innej, nierozerwalnie związanej ze składnikami majątku, prawami, obowiązkami, należnościami i zobowiązaniami, decyzjami administracyjnymi, zezwoleniami oraz ulgami Spółki Dzielonej, które przypadają Spółce Przejmującej w ramach Planu Podziału,

- składniki wartości niematerialnych i prawnych, rzeczowego majątku trwałego, wyposażenie, związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową,

- decyzje administracyjne, zezwolenia i ulgi przyznane Wnioskodawcy konieczne dla prowadzenia wydzielanej działalności budowlano-montażowej,

- pracownicy zatrudnieni w Spółce Dzielonej wykonujący pracę wyłącznie na rzecz wydzielanej działalności budowlano-montażowej. (B) stanie się pracodawcą dla przenoszonych pracowników Spółki Dzielonej wykonujących pracę wyłącznie na rzecz wydzielanej działalności budowlano-montażowej. Przejście pracowników nastąpi w trybie art. 23¹ Kodeksu pracy,

- prawa i obowiązki wynikające z postępowań sądowych i administracyjnych związanych z prowadzeniem wydzielanej działalności budowlano-montażowej, zarówno o charakterze procesowym, jak i materialnoprawnym, w szczególności wierzytelności i zobowiązania dochodzone przez lub od Spółki Dzielonej.

Na podstawie uchwały Zarządu Wnioskodawcy zatwierdzającej zmianę Regulaminu organizacyjnego, zostały zaktualizowane zadania wyodrębnionej już wcześniej komórki organizacyjnej Wydział Techniczny (dalej: „Wydział PD”), której głównym zadaniem jest prowadzenie działalności budowlano-montażowej na rzecz kontrahentów zewnętrznych. W skład Wydziału PD wchodzą wyspecjalizowane komórki – Działy, których rolą jest świadczenie usług budowlano-montażowych wraz z działami pomocniczymi dla tej działalności. Wydział PD korzysta z organizacyjnie wydzielonych miejsc pracy (organizacyjnie odrębna przestrzeń biurowa). Wydział PD zostanie objęty Przeniesieniem, co oznacza, że pracownicy zatrudnieni w Wydziale PD również zostaną przeniesieni.

W związku z powyższym, w ramach Przeniesienia, Spółce Przejmującej przypadną składniki majątku (aktywa i pasywa) Spółki Dzielonej oraz decyzje administracyjne, zezwolenia i ulgi a także kapitał ludzki funkcjonalnie związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową realizowaną przez Wydział PD.

W zakresie finansowych i księgowych aspektów prowadzenia działalności budowlano-montażowej:

- wyodrębnione zostały w systemie księgowym Wnioskodawcy kody/MPK/inne oznaczenia, na których prowadzona jest ewidencja przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań dotyczących działalności budowlano-montażowej, opracowane zostały wewnętrzne procedury tworzenia bilansu oraz rachunku zysków i strat dla działalności budowlano-montażowej zawierające zestawienie przypisanych do niej kodów/MPK/innych oznaczeń stanowiących podstawę do ustalenia wyniku finansowego oraz opis sposobu alokacji kosztów pośrednich,

- opracowany został budżet dla działalności budowlano-montażowej, względem którego dokonywana jest jego bieżąca weryfikacja, kontrola i aktualizacja,

- dokumentowane są świadczenia wewnętrzne pomiędzy działalnością budowlano-montażową a pozostałymi działalnościami Wnioskodawcy.

Dla działalności budowlano-montażowej otwarte zostały nowe rachunki bankowe – bieżący i wadialny, płacowy i do obsługi ZFŚS.

Obecnie sporządzany jest rachunek zysków i strat oraz bilans dla wyodrębnionej u Wnioskodawcy działalności budowlano-montażowej, tym samym, na dzień Przeniesienia możliwe także będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów (tj. konsekwentnie przygotowanie rachunku zysków i strat dla przenoszonego majątku) oraz należności i zobowiązań (a także przygotowanie bilansu przenoszonego majątku) do części majątku Spółki Dzielonej, w ramach której prowadzona jest działalność budowlano-montażowa, wydzielanej w ramach Przeniesienia. Ww. zasady reguluje „Instrukcja sporządzania Bilansu oraz Instrukcja sporządzania Rachunku Zysków i Strat (A)” wprowadzona pismem okólnym przez Prezesa Zarządu Wnioskodawcy.

Możliwość prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o wydzielone składniki

Jak przedstawiono powyżej, planowane Przeniesienie na Spółkę Przejmującą części majątku Spółki Dzielonej, w ramach której prowadzona jest działalność budowlano-montażowa, będzie stanowić zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do określonych zadań gospodarczych, tj. do realizacji/prowadzenia działalności budowlano-montażowej. Część wydzielanego majątku w ramach Przeniesienia jest i na dzień Przeniesienia będzie wyodrębniona organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie. Tym samym po Przeniesieniu majątek będący przedmiotem Przeniesienia będzie co do zasady wystarczający dla Spółki Przejmującej do realizacji przypisanych do tego majątku zadań przed Przeniesieniem.

(B) będzie w stanie kontynuować prowadzoną dotychczas działalność budowlano-montażową w Spółce Dzielonej. Wynika to z tego, że wraz z aktywami bezpośrednio związanymi z wyodrębnioną działalnością budowlano-montażową, przejdą jednocześnie związane z nią zobowiązania, wierzytelności Spółki Dzielonej oraz inne składniki majątku, prawa i zobowiązania wynikające z umów, zezwoleń lub ulg Spółki Dzielonej, które zostaną odpowiednio wydzielone i przejęte przez Spółkę Przejmującą. W ramach Przeniesienia (B) nie tylko będzie posiadał wszystkie kluczowe składniki majątku potrzebne do prowadzenia działalności budowlano-montażowej, ale również w oparciu o te otrzymane w ramach Przeniesienia składniki majątku będzie w stanie generować przychody z działalności budowlano-montażowej już na moment Przeniesienia, co oznacza, że będące przedmiotem Przeniesienia składniki wchodzące w zakres działalności budowlano-montażowej na dzień planowanej transakcji będą stanowiły zespół składników materialnych i niematerialnych wraz ze zobowiązaniami, który mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze. W chwili Przeniesienia, (B) wejdzie w posiadanie więc wszystkich niezbędnych aktywów, koniecznych do prowadzenie rozszerzonej działalności budowlano-montażowej.

Majątek pozostający w Spółce Dzielonej stanowi i po Przeniesieniu będzie stanowić również organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Tym samym majątek pozostający u Wnioskodawcy stanowi i będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

W uzupełnieniu wniosku, wskazali Państwo:

W odpowiedzi na pytanie „Czy w Spółce Dzielonej będą na moment wydzielania aktywa trwałe i obrotowe, które służą obu Działalnościom, tj. Działalności Pozostającej i Wydzielanej? Jeśli tak, to:

a) Czy aktywa te pozostaną w Spółce Dzielonej czy również będą przedmiotem Wydzielenia do Spółki Przejmującej?

b) Jeśli aktywa te nie będą przedmiotem Wydzielenia to proszę dokładnie wskazać czym są te aktywa? Proszę je wymienić.

c) Jeśli aktywa te nie będą przedmiotem Wydzielenia to proszę dokładnie wskazać jaką rolę pełnią w Działalności budowlano-montażowej?”

wyjaśnili Państwo, że znakomita większość składników majątkowych została przyporządkowana odrębnie do każdej działalności Spółki Dzielonej. Każda działalność jest zlokalizowana i prowadzona w dwóch różnych budynkach. Spółce Przejmującej przypadną wszystkie składniki majątku przyporządkowane do działalności wydzielanej znajdującej się w jednej z lokalizacji. Stanowią one zespół powiązanych składników majątkowych wykorzystywanych do prowadzenia działalności budowlano-montażowej, umożliwiając zdolność do jej funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Istnieją jednocześnie składniki majątku służące obu działalnościom tj. wydzielanej działalności budowlano-montażowej przechodzącej do Spółki Przejmującej oraz działalności energetycznej pozostającej w Spółce Dzielonej tworzące nierozerwalny zasób. Aktywa te pozostaną w Spółce Dzielonej.

Aktywami pozostającymi w Spółce Dzielonej są środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, których nie można podzielić, ze względu na ich charakter, np. jeden administrator sieci, co wynika z technicznej i organizacyjnej niepodzielności zamówienia.

Aktywami takimi są:

1) Środki trwałe:

- (…) – system do beckupu danych sieci (…),

- Centrala telefoniczna (…),

- Serwer (…),

- Serwer (…),

- Urządzenie do przechowywania danych przedsiębiorstwa (…) wraz z akcesoriami,

- Urządzenie (…),

- Urządzenie UTM do ochrony brzegu sieci LAN.

2) Wartości niematerialne i prawne:

- Oprogramowanie (…) do zdalnego wsparcia,

- Licencja MSSQL 2019 standard,

- (…) – oprogramowanie do zarządzania urządzeniami,

- Oprogramowanie (…) do zarządzania i monitorowania infrastrukturą,

- Oprogramowanie do edycji plików PDF PDF-X Change Editor Plus,

- Projekt i realizacja serwis internetowego (…),

- Program (…) – system do zarządzania firmą.

Aktywa te pełnią rolę administracyjną, wspomagającą proces ewidencyjny i zarządczy oraz bezpieczeństwa. Dotyczą całokształtu działalności Wnioskodawcy. Natomiast pozostawienie ich w całości w Spółce Dzielonej nie będzie miało wpływu na ciągłość działalności Wydziału PD przenoszonego do Spółki Przejmującej. W tym zakresie Spółka Przejmująca będzie w stanie zapewnić analogiczne zasoby dla wydzielanej działalności budowlano-montażowej, np. infrastrukturę teleinformatyczną, czy system zarządzania firmą.

Ponadto Spółka Dzielona i Spółka Przejmująca, jeśli zajdzie taka konieczność, będą współpracowały ze sobą w celu przekazywania danych archiwalnych na potrzeby sprawozdawcze, podatkowe, pracownicze związane z wydzielaną działalnością budowlano-montażową.

Po przeniesieniu w Spółce dzielonej pozostaną składniki materialne i niematerialne (takie jak wszelkiego rodzaju aktywa trwałe, maszyny i urządzenia, wartości niematerialne i prawne, prawa i obowiązki wynikające z umów, decyzji i postępowań administracyjnych) odpowiedzialne za prowadzenie działalności energetycznej (dalej także jako Działalność Pozostająca). Składniki te nie stanowią przypadkowego zbioru, lecz pozostają w ścisłych zależnościach funkcjonalnych – służą bowiem zasadniczo prowadzonej przez Spółkę dzieloną działalności energetycznej (dystrybucja i obrót energią). Po Przeniesieniu w Spółce dzielonej pozostaną także pracownicy związani z Działalnością Pozostającą. Spółka dzielona jest i będzie na moment Przeniesienia w stanie sporządzić odrębne elementy sprawozdania finansowego Działalności Pozostającej, w szczególności rachunek zysków i strat oraz bilans. Pozostający po Przeniesieniu majątek w Spółce dzielonej jest i będzie wystarczający do kontynuacji działalności energetycznej. Składniki wchodzące w skład tego majątku są odpowiednio alokowane ze względu na ich przeznaczenie i wykorzystanie na rzecz Działalności Pozostającej.

Działalność Pozostająca jest również uwzględniona w schemacie organizacyjnym Spółki Dzielonej (np. Wydział Energetyczny zajmujący się działalnością energetyczną – m.in. dystrybucją i obrotem energią). Działalność Pozostająca generuje przychody oraz koszty uzyskania tych przychodów z tytułu wykonywania działalności energetycznej. Zarówno po jak i przed Przeniesieniem Działalność Pozostająca ma i będzie miała dostęp do wsparcia finansowego i kadrowego, co zagwarantuje ciągłość prowadzenia działalności. Składniki majątku Działalności Pozostającej są dostatecznie odseparowane od składników majątku przypisanych do wydzielanej działalności budowlano-montażowej (dalej także jako Działalność Wydzielana). Po Przeniesieniu Działalność Pozostająca będzie kontynuowana przez Spółkę dzieloną.

Celem Przeniesienia (podziału) jest wydzielenie do Spółki przejmującej całej działalności budowlano-montażowej. Po przeniesieniu do Spółki przejmującej składników materialnych i niematerialnych związanych z działalnością budowlano-montażową, Spółka dzielona będzie kontynuowała prowadzenie działalności w pozostałym zakresie, tj. w zakresie działalności energetycznej.

Majątek pozostający w Spółce dzielonej stanowi i po Przeniesieniu będzie stanowić więc organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Tym samym majątek pozostający u Wnioskodawcy stanowi i będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

W odpowiedzi na pytanie „Czy na dzień poprzedzający dzień podziału, wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego otrzymanego przez Spółkę Przejmującą będzie przewyższała wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników, a jeżeli tak to, czy Spółka Przejmująca przyjmie przejmowane od Spółki Dzielonej składniki majątkowe dla celów podatkowych, w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych Spółki Dzielonej oraz czy przypisze je do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?”

Wskazali Państwo, że na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku Spółki dzielonej otrzymanego przez Spółkę przejmującą będzie przewyższała wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników.

Spółka przejmująca przyjmie przejmowane od Spółki dzielonej składniki majątkowe dla celów podatkowych, w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych Spółki dzielonej oraz przypisze je do działalności prowadzonej na terenie Rzeczypospolitej.

W odpowiedzi na pytanie „Czy wartość rynkowa majątku Spółki Dzielonej otrzymanego przez Spółkę Przejmującą, będzie przewyższała wartość emisyjną udziałów przydzielonych udziałowcom Spółki Dzielonej?”

Wskazali Państwo, że ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku Spółki dzielonej otrzymanego przez Spółkę przejmującą nie będzie przewyższała wartości emisyjnej udziałów przydzielonych udziałowcom Spółki dzielonej.

W odpowiedzi na pytanie „Czy Spółka Przejmująca posiada udziały w Spółce Dzielonej (w jakiej wysokości?)?” wskazali Państwo, że Spółka przejmująca nie posiada udziałów w Spółce dzielonej.

Pytania w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

1) Czy zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład wydzielanej działalności budowlano-montażowej (Działalności Wydzielanej), który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego na skutek podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej (Przeniesienia) zostanie wydzielony do Spółki przejmującej, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT?

2) Czy transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki dzielonej?

3) Czy transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki przejmującej?

Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu)

Państwa zdaniem,

Ad 1

Zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład wydzielanej działalności budowlano- montażowej (Działalności Wydzielanej), który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego na skutek podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej (Przeniesienia) zostanie wydzielony do Spółki przejmującej, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Ad 2

Transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki dzielonej.

Ad 3

Transakcja Przeniesienia nie będzie czynnością skutkującą powstaniem przychodu po stronie Spółki przejmującej.

Uzasadnienie

Zorganizowana część przedsiębiorstwa – uwagi ogólne

Zgodnie z art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT, przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa (dalej: „ZCP”) należy rozumieć wyodrębniony organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który jednocześnie mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Na gruncie powyższych przepisów, a także w świetle doktryny prawa podatkowego oraz dotychczasowej praktyki organów podatkowych, uznanie danego zespołu składników majątkowych za ZCP wymaga spełnienia następujących przesłanek:

1) istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań), powiązanych funkcjonalnie,

2) przeznaczenie tych składników do realizacji określonych zadań gospodarczych,

3) wyodrębnienie tego zespołu w ramach istniejącego podmiotu w trzech aspektach:

a) organizacyjnym (wyodrębnienie organizacyjne),

b) funkcjonalnym (wyodrębnienie biznesowe),

c) finansowym (wyodrębnienie finansowe).

Powyższe potwierdza przykładowo Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „Dyrektor KIS”) w interpretacji indywidualnej z 8 grudnia 2020 r., sygn. 0111-KDIB2-1.4010.365.2020.4.AT, gdzie wskazuje, że „W rozumieniu powyższej regulacji prawnej, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, spełniać powinien następujące warunki:

- musi istnieć zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań,

- zespół ten powinien być organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie,

- składniki przedsiębiorstwa przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych,

- zespół składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo realizujące wskazane zadania.”

Podobnie Dyrektor KIS uznał również przykładowo w interpretacji indywidualnej z 13 września 2023 r., sygn. 0111-KDIB1-1.4010.353.2023.2.AND: „Aby zatem określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa (zgodnie z definicją zawartą w art. 4a pkt 4 ustawy o CIT), musi odznaczać się pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach takich, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego”.

Podobnie Dyrektor KIS uznał również przykładowo w interpretacji indywidualnej z 12 grudnia 2017 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.388.2017.1.IZ, że: „Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa, na ile stanowią w nim wyodrębnioną organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie całość.”

Podobnie w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 20 marca 2019 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.19.2019.6.MR, podkreślono, że „dany zespół składników majątkowych posiada przymiot "zorganizowanej części przedsiębiorstwa" o ile łącznie spełnia następujące warunki: występuje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w ramach istniejącego przedsiębiorstwa, składniki wchodzące w skład zespołu przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych, zespół tych składników zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze. Ustawa o CIT nie definiuje pojęcia "zespołu składników majątkowych" tworzących ZCP. Można w tym zakresie posługiwać się stanowiskiem zawartym w doktrynie i orzecznictwie. Dla istnienia ZCP niezbędnym jest, aby składniki materialne i niematerialne wchodzące w jego skład pozostawały we wzajemnych relacjach w ten sposób, iż można mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanej części przedsiębiorstwa zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami tak, żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.”

Powyższe stanowisko potwierdzają także sądy administracyjne – przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: „NSA”) w wyroku z 22 marca 2018 r., sygn. II FSK 808/16 stwierdził: „Zgodnie z ww. przepisem, ilekroć w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa, oznacza to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Jak zwracano na to już uwagę w sprawie, element "zorganizowania części przedsiębiorstwa" obejmuje wyodrębnienie organizacyjne, finansowe i funkcjonalne (możność realizacji określonych zadań gospodarczych, pozwalająca przypisać prowadzonej działalności cechy samodzielności).”

Dodatkowo, NSA w tym samym wyroku wskazał: „okoliczność, iż zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzy zespół składników majątkowych zdolny do prowadzenia niezależnej (samodzielnej) działalności gospodarczej należy rozumieć w ten sposób, że w kształcie, w jakim zespół ten jest zbywany, może on wykonywać określone zadania gospodarcze. Innymi słowy, realizacja określonych zadań gospodarczych możliwa jest z wykorzystaniem tego określonego zespołu składników majątkowych, nie zaś dopiero w połączeniu z innymi składnikami majątkowymi, czy też dopiero w połączeniu z przedsiębiorstwem nabywcy”.

Zdaniem Zainteresowanych, składniki będące przedmiotem Przeniesienia spełniają kryteria pozwalające na uznanie ich za zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań), powiązanych funkcjonalnie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, wyodrębnionych w aspekcie organizacyjnym, funkcjonalnym i finansowym, przez co powinny zostać uznane za ZCP. Świadczą o tym przedstawione poniżej argumenty.

Istnienie wyodrębnienia organizacyjnego

Ustawa o CIT nie określa, co należy rozumieć przez wyodrębnienie organizacyjne ZCP. W doktrynie podkreśla się, że „wyodrębnienie organizacyjne oznacza zazwyczaj wyodrębnienie części majątku przedsiębiorstwa (wraz ze składnikami niematerialnymi) w strukturze organizacyjnej całego podmiotu” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2016).

W tym miejscu należy zauważyć, że wyodrębnienie organizacyjne nie jest tożsame z wyodrębnieniem formalno-prawnym. Oznacza to, iż aby określona część przedsiębiorstwa mogła być wyodrębniona organizacyjnie nie musi stanowić samodzielnego podmiotu prawnego, jednostki organizacyjnej, oddziału lub wydziału.

Wyodrębnienie organizacyjne należy, zdaniem Zainteresowanych, interpretować jako przypisanie danych składników majątkowych do realizacji określonych zadań gospodarczych (a nie do wszelkiej działalności danego podmiotu). Innymi słowy, z wyodrębnieniem organizacyjnym należy wiązać sytuację, w której w ramach jednego bytu prawnego (tu: Wnioskodawcy) wykonywane są czynności związane z niezależną działalnością gospodarczą i do realizacji takich czynności przypisane są konkretne składniki majątku, które nie są wykorzystywane przez Wnioskodawcę w innych obszarach jego aktywności biznesowej. Ocena wyodrębnienia organizacyjnego powinna być zatem dokonywana według podstawowego kryterium, jakim jest ustalenie, jaką rolę składniki majątkowe i związane z nimi prawa materialne odgrywały w funkcjonowaniu dotychczasowego przedsiębiorstwa, tj. na ile stanowiły wyodrębnioną organizacyjnie całość (powyższe potwierdza przykładowo interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 9 lutego 2018 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.367.2017.1.JF).

Dodatkowym czynnikiem wspierającym odrębność organizacyjną danych składników majątkowych może być natomiast ich formalne wyodrębnienie w strukturach Wnioskodawcy, np. poprzez utworzenie wydziału czy też dedykowanego zespołu, dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego wewnętrznego aktu o podobnym charakterze.

W odniesieniu do wyodrębnienia organizacyjnego składników podlegających Przeniesieniu należy wskazać, że jasno określony został charakter i cel wydzielanych składników, ponieważ dotyczą one wyodrębnionej działalności budowlano-montażowej. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, przedmiotem działalności Wnioskodawcy są głównie dwa odrębne i niezależne od siebie rodzaje działalności, tj. działalność energetyczna (m.in. dystrybucja i obrót) oraz działalność budowlano-montażowa. Do realizacji ww. działalności przypisane są u Wnioskodawcy odpowiednie składniki majątkowe i związane z nimi prawa materialne, które są niezbędne do realizacji danego rodzaju działalności. W ramach struktur organizacyjnych Wnioskodawcy istnieją m.in. dwa odrębne wydziały realizujące zadania konkretnego rodzaju działalności, tj. Wydział Energetyczny (zajmujący się m.in. dystrybucją i obrotem energią) oraz Wydział Techniczny (Wydział PD), którego, zgodnie ze zaktualizowanym na podstawie uchwały Zarządu Wnioskodawcy Regulaminem Organizacyjnym Wnioskodawcy, głównym zadaniem jest świadczenie usług budowlano-montażowych na rzecz kontrahentów zewnętrznych. W skład Wydziału PD wchodzą wyspecjalizowane komórki – Działy, których rolą jest świadczenie usług budowlano-montażowych wraz z działami pomocniczymi dla tej działalności. Do Wydziału PD przypisani są konkretni pracownicy, z określonym zakresem obowiązków w zakresie realizacji działalności budowlano-montażowej. Wydział PD objęty będzie Przeniesieniem.

W ramach planowanego podziału Spółki Dzielonej opisanego w zdarzeniu przyszłym, sporządzone zostały listy składników majątku przenoszonych ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej, tworzące zespół niezbędny do prowadzenia działalności budowlano-montażowej i niezwiązany z pozostałą działalnością Spółki Dzielonej. W jego skład wchodzą w szczególności: tytuł prawny do nieruchomości, środki trwałe, ruchomości, pracownicy, środki pieniężne, kontrakty przychodowe i umowy zakupowe, decyzje administracyjne, zezwolenia – wszystkie te elementy, które w sposób wyczerpujący zostały opisane w opisie zdarzenia przyszłego, a stanowiące zespół niezbędny do prowadzenia działalności w zakresie realizacji działalności budowlano-montażowej.

W ocenie Zainteresowanych, powyższe świadczy o istnieniu wyodrębnienia organizacyjnego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Istnienie wyodrębnienia funkcjonalnego

Ustawa o CIT nie określa także, co należy rozumieć przez wyodrębnienie funkcjonalne ZCP. Zgodnie z prezentowanym stanowiskiem organów podatkowych, wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa (przykładowo interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 7 lipca 2025 r., sygn.0114-KDIP2-1.4010.278.2025.4.MR1).

Wyodrębnienie funkcjonalne oznacza więc sytuację, w której dany zespół składników majątkowych nie stanowi przypadkowego zbioru elementów, lecz tworzy spójną całość gospodarczą. Każdy składnik pełni określoną funkcję, a ich współdziałanie umożliwia prowadzenie konkretnej działalności gospodarczej.

Dla uznania danego zespołu składników za ZCP, składniki te muszą pozostawać między sobą we wzajemnych interakcjach w taki sposób, że należy je traktować jako zorganizowany, autonomiczny zespół składników powiązanych funkcjonalnie, nie zaś zespół przypadkowych elementów, których jedyną cechą jest np. własność jednego podmiotu. W związku z powyższym, majątek wyodrębniony funkcjonalnie to taki, który:

- jest przeznaczony do realizacji konkretnego celu gospodarczego,

- nie jest wykorzystywany w innych obszarach działalności,

- jest wystarczający do samodzielnego prowadzenia tej działalności.

Innymi słowy, gdyby taki zespół składników został przeniesiony do innego podmiotu, a zarówno majątek wydzielony, jak i pozostały byłyby wyodrębnione organizacyjnie i funkcjonalnie, to działalność prowadzona w ramach każdego z tych zespołów mogłaby być kontynuowana w niezmienionej formie – zarówno przed, jak i po wydzieleniu.

Jako kryterium potwierdzające zdolności do funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo w praktyce wskazuje się możliwość samodzielnego działania na rynku jako odrębny podmiot prowadzący zadania gospodarcze realizowane w obecnym przedsiębiorstwie. Taką argumentację można znaleźć w licznych interpretacjach prawa podatkowego oraz wyrokach sądów administracyjnych na przestrzeni ostatnich lat, m.in. w przytoczonym już wyżej wyroku NSA z 22 marca 2018 r., sygn. II FSK 808/16, gdzie w opinii sądu: „Można dodać, że okoliczność, iż zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzy zespół składników majątkowych zdolny do prowadzenia niezależnej (samodzielnej) działalności gospodarczej należy rozumieć w ten sposób, że w kształcie, w jakim zespół ten jest zbywany, może on wykonywać określone zadania gospodarcze. Innymi słowy, realizacja określonych zadań gospodarczych możliwa jest z wykorzystaniem tego określonego zespołu składników majątkowych, nie zaś dopiero w połączeniu z innymi składnikami majątkowymi, czy też dopiero w połączeniu z przedsiębiorstwem nabywcy.” Takie stanowisko potwierdzają również organy podatkowe w wydawanych interpretacjach podatkowych, np. interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 12 grudnia 2022 r., sygn. 0111-KDIB2-1.4010.139.2022.2.DD, interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 20 lutego 2018 r., sygn. 0111-KDIB1-2.4010.419.2017.3.AK, interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 16 maja 2016 r., sygn. ILPB3/4510-1-42/16-4/EK.

Oceniając zespół składników wydzielanych ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej w kontekście istnienia ich wyodrębnienia funkcjonalnego w przedsiębiorstwie Wnioskodawcy należy uznać, że jest on wykorzystywany do realizacji określonego celu gospodarczego oraz jest w tym zakresie zdolny do samodzielnej realizacji przypisanych mu zadań, tj. do realizacji działalności budowlano-montażowej.

W szczególności należy zwrócić uwagę, że dla realizacji tego celu w Spółce Dzielonej została wyodrębniona komórka organizacyjna – Wydział PD. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, do Wydziału PD przypisany jest majątek niezbędny do świadczenia usług budowlano-montażowych. Majątek ten obejmuje w szczególności: tytuł prawny do nieruchomości, środki trwałe, materiały, narzędzia, ruchomości, środki pieniężne, umowy i przede wszystkim zespół pracowników o odpowiednim know-how.

W kontekście wyodrębnienia funkcjonalnego istotna jest również zdolność generowania przychodów przez Wydział PD. Należy podkreślić, że wraz z Wydziałem PD do Spółki Przejmującej przejdą również wszystkie umowy związane z działalnością budowlano-montażową, tj. kontrakty na realizowane przez Wydział PD roboty budowlano-montażowe, jak również wszystkie postępowania przetargowe, w których Wnioskodawca uczestniczy jako oferent, a dotyczą działalności budowlano-montażowej.

Konsekwentnie, w chwili Przeniesienia, (B) wejdzie w posiadanie wszystkich niezbędnych aktywów, koniecznych do kontynuowania działalności budowlano-montażowej. Dlatego też, według Wnioskodawcy należy uznać, że w wyniku Przeniesienia, (B) nie tylko będzie posiadał wszystkie kluczowe składniki majątku potrzebne do świadczenia usług budowlano-montażowych, ale również w oparciu o te składniki majątku będzie w stanie generować przychody i będzie miał zapewnione finansowanie – co jest charakterystyczne dla odrębnej jednostki gospodarczej (samodzielnego przedsiębiorstwa). Bez wątpliwości, po Przeniesieniu, działalność budowlano-montażowa dotychczas realizowana przez Spółkę Dzieloną, będzie dalej prowadzana przez (B).

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Zainteresowanych, należy uznać, że wskazane argumenty świadczą o istnieniu wyodrębnienia funkcjonalnego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Istnienie wyodrębnienia finansowego

Jak wskazuje się w komentarzu do Ustawy o CIT: „w zakresie wyodrębnienia finansowego warunkiem jest, aby do zorganizowanej części przedsiębiorstwa mogły zostać przypisane związane z nim koszty, przychody, należności i zobowiązania” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2016).

Dodatkowo w doktrynie przyjmuje się, iż wyodrębnienie finansowe nie musi oznaczać pełnej samodzielności finansowej, w szczególności wyodrębnienie finansowe nie oznacza konieczności prowadzenia odrębnej księgowości dla ZCP. Takie stanowisko znajduje również potwierdzenie w interpretacjach organów podatkowych. Przykładowo w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 5 czerwca 2018 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.184.2018.1.PC wskazano, że: „wyodrębnienie finansowe nie musi być realizowane poprzez całkowitą samodzielność finansową zespołu składników majątkowych. Nie oznacza ono bowiem w szczególności konieczności prowadzenia odrębnej księgowości czy też konieczności sporządzania odrębnego bilansu dla zorganizowanej części przedsiębiorstwa. (...) Zatem, wystarczające dla uznania, że dane składniki majątku są wyodrębnione finansowo jest prowadzenie takiej ewidencji zdarzeń gospodarczych, dzięki której możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów, a także należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.”

Organy podatkowe uznają również, że przesłanka wyodrębnienia finansowego jest spełniona, jeśli spółka prowadzi ewidencję zdarzeń gospodarczych w taki sposób, iż możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do ZCP. Takie stanowisko zostało potwierdzone, m.in. w interpretacji Dyrektora KIS z 24 maja 2023 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.90.2023.3.PC, w interpretacji Dyrektora KIS z 15 lutego 2024 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.661.2023.2.JF, w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej z 20 sierpnia 2013 r., sygn. IBPBI/2/423-557/13/PH.

Dla spełnienia przesłanki wyodrębnienia finansowego nie ma zatem konieczności prowadzenia odrębnej księgowości dla ZCP. W konsekwencji, aprobując stanowisko wyrażone w doktrynie, należy przyjąć, iż „powiązanie wyników danego podmiotu ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa może być dokonywane na podstawie samej rachunkowości zarządczej” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2016).

Mając na uwadze przedstawione rozumienie wyodrębnienia finansowego należy wskazać, że w zakresie finansowych i księgowych aspektów prowadzenia wyodrębnionej działalności budowlano-montażowej przez Wydział PD (co zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego):

- wyodrębnione zostały w systemie księgowym Wnioskodawcy kody/MPK/inne oznaczenia, na których prowadzona jest ewidencja przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań dotyczących wydzielanej działalności budowlano-montażowej,

- opracowane zostały wewnętrzne procedury tworzenia bilansu oraz rachunku zysków i strat dla wydzielonej działalności budowlano-montażowej zawierające zestawienie przypisanych do niej kodów/MPK/innych oznaczeń stanowiących podstawę do ustalenia wyniku finansowego oraz opis sposobu alokacji kosztów pośrednich,

- opracowany został budżet dla działalności budowlano-montażowej, względem którego dokonywana jest jego bieżąca weryfikacja, kontrola i aktualizacja,

- założone zostały odrębne rachunki bankowe dla przepływów pieniężnych związanych z działalnością budowlano-montażową, w tym płacowy i do obsługi ZFŚS,

- dokumentowane są świadczenia wewnętrzne pomiędzy Wydziałem PD a pozostałymi działalnościami Wnioskodawcy.

Ponadto sporządzany jest rachunek zysków i strat oraz bilans dla wyodrębnionej u Wnioskodawcy działalności budowlano-montażowej. Tym samym, na dzień Przeniesienia, możliwe także będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań dla działalność budowlano-montażowej, wydzielanej w ramach Przeniesienia.

W aspekcie istnienia wyodrębnienia finansowego istotne jest także, jak już wskazano powyżej, otwarcie nowych rachunków bankowych dla działalności budowlano-montażowej – bieżącego, wadialnego, płacowego i do obsługi ZFŚS. Rachunki te ułatwią monitorowanie zdarzeń finansowych związanych z prowadzeniem działalności w tym zakresie.

Mając na względzie powyższe, w ocenie Zainteresowanych, wskazane argumenty świadczą o istnieniu wyodrębnienia finansowego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Podsumowanie

W ocenie Zainteresowanych, składniki będące przedmiotem Przeniesienia mogą zostać uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT, ponieważ będą zespołem składników materialnych i niematerialnych, obejmującym również zobowiązania, charakteryzującym się wyodrębnieniem w istniejącym przedsiębiorstwie w aspekcie:

1) organizacyjnym,

2) funkcjonalnym,

3) finansowym,

a zarazem będą przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych, które będą mogły być realizowane w sposób samodzielny. Dlatego też Zainteresowani powinni określać skutki w zakresie ewentualnego rozpoznania przychodów i kosztów uzyskania przychodów w związku z Przeniesieniem odpowiednie dla wybranej formy Przeniesienia, tj. Przeniesienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

W uzupełnieniu wniosku, wskazali Państwo dodatkowo:

1) Uzupełnienie uzasadnienia do stanowiska Wnioskodawcy do Pytania 1

Uzasadnienie, iż Działalność Wydzielana stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT, Wnioskodawca szczegółowo przedstawił we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Podsumowując, zdaniem Zainteresowanych, składniki będące przedmiotem Przeniesienia spełniają kryteria pozwalające na uznanie ich za zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań), powiązanych funkcjonalnie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, wyodrębnionych w aspekcie organizacyjnym, funkcjonalnym i finansowym, przez co powinny zostać uznane za ZCP.

Jak wskazano w uzasadnieniu, zgodnie z art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT, przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa (dalej: „ZCP”) należy rozumieć wyodrębniony organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który jednocześnie mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Na gruncie powyższych przepisów, a także w świetle doktryny prawa podatkowego oraz dotychczasowej praktyki organów podatkowych, uznanie danego zespołu składników majątkowych za ZCP wymaga spełnienia następujących przesłanek:

- istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań), powiązanych funkcjonalnie,

- przeznaczenie tych składników do realizacji określonych zadań gospodarczych,

- wyodrębnienie tego zespołu w ramach istniejącego podmiotu w trzech aspektach:

a) organizacyjnym (wyodrębnienie organizacyjne),

b) funkcjonalnym (wyodrębnienie biznesowe),

c) finansowym (wyodrębnienie finansowe).

W odniesieniu do wyodrębnienia organizacyjnego składników podlegających Przeniesieniu należy wskazać, że jasno określony został charakter i cel wydzielanych składników, ponieważ dotyczą one wyodrębnionej działalności budowlano-montażowej. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, przedmiotem działalności Wnioskodawcy są głównie dwa odrębne i niezależne od siebie rodzaje działalności, tj. działalność energetyczna (m.in. dystrybucja i obrót) oraz działalność budowlano-montażowa. Do realizacji ww. działalności przypisane są u Wnioskodawcy odpowiednie składniki majątkowe i związane z nimi prawa materialne, które są niezbędne do realizacji danego rodzaju działalności. W ramach struktur organizacyjnych Wnioskodawcy istnieją m.in. dwa odrębne wydziały realizujące zadania konkretnego rodzaju działalności, tj. Wydział Energetyczny (zajmujący się m.in. dystrybucją i obrotem energią) oraz Wydział Techniczny (Wydział PD), którego, zgodnie ze zaktualizowanym na podstawie uchwały Zarządu Wnioskodawcy Regulaminem Organizacyjnym Wnioskodawcy, głównym zadaniem jest świadczenie usług budowlano-montażowych na rzecz kontrahentów zewnętrznych. W skład Wydziału PD wchodzą wyspecjalizowane komórki – Działy, których rolą jest świadczenie usług budowlano-montażowych wraz z działami pomocniczymi dla tej działalności. Do Wydziału PD przypisani są konkretni pracownicy, z określonym zakresem obowiązków w zakresie realizacji działalności budowlano-montażowej. Wydział PD objęty będzie Przeniesieniem.

W ramach planowanego podziału Spółki Dzielonej opisanego w zdarzeniu przyszłym, sporządzone zostały listy składników majątku przenoszonych ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej, tworzące zespół niezbędny do prowadzenia działalności budowlano–montażowej i niezwiązany z pozostałą działalnością Spółki Dzielonej. W jego skład wchodzą w szczególności: tytuł prawny do nieruchomości, środki trwałe, ruchomości, pracownicy, środki pieniężne, kontrakty przychodowe i umowy zakupowe, decyzje administracyjne, zezwolenia – wszystkie te elementy, które w sposób wyczerpujący zostały opisane w opisie zdarzenia przyszłego, a stanowiące zespół niezbędny do prowadzenia działalności w zakresie realizacji działalności budowlano-montażowej.

W ocenie Zainteresowanych, powyższe świadczy o istnieniu wyodrębnienia organizacyjnego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Oceniając zespół składników wydzielanych ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej w kontekście istnienia ich wyodrębnienia funkcjonalnego w przedsiębiorstwie Wnioskodawcy należy uznać, że jest on wykorzystywany do realizacji określonego celu gospodarczego oraz jest w tym zakresie zdolny do samodzielnej realizacji przypisanych mu zadań, tj. do realizacji działalności budowlano-montażowej.

W szczególności należy zwrócić uwagę, że dla realizacji tego celu w Spółce Dzielonej została wyodrębniona komórka organizacyjna – Wydział PD. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, do Wydziału PD przypisany jest majątek niezbędny do świadczenia usług budowlano-montażowych. Majątek ten obejmuje w szczególności: tytuł prawny do nieruchomości, środki trwałe, materiały, narzędzia, ruchomości, środki pieniężne, umowy i przede wszystkim zespół pracowników o odpowiednim know-how.

W kontekście wyodrębnienia funkcjonalnego istotna jest również zdolność generowania przychodów przez Wydział PD. Należy podkreślić, że wraz z Wydziałem PD do Spółki Przejmującej przejdą również wszystkie umowy związane z działalnością budowlano-montażową, tj. kontrakty na realizowane przez Wydział PD roboty budowlano-montażowe, jak również wszystkie postępowania przetargowe, w których Wnioskodawca uczestniczy jako oferent, a dotyczą działalności budowlano-montażowej.

Konsekwentnie, w chwili Przeniesienia, (B) wejdzie w posiadanie wszystkich niezbędnych aktywów, koniecznych do kontynuowania działalności budowlano-montażowej. Dlatego też, według Wnioskodawcy należy uznać, że w wyniku Przeniesienia, (B) nie tylko będzie posiadał wszystkie kluczowe składniki majątku potrzebne do świadczenia usług budowlano-montażowych, ale również w oparciu o te składniki majątku będzie w stanie generować przychody i będzie miał zapewnione finansowanie – co jest charakterystyczne dla odrębnej jednostki gospodarczej (samodzielnego przedsiębiorstwa). Bez wątpliwości, po Przeniesieniu, działalność budowlano-montażowa dotychczas realizowana przez Spółkę Dzieloną, będzie dalej prowadzona przez (B).

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Zainteresowanych, należy uznać, że wskazane argumenty świadczą o istnieniu wyodrębnienia funkcjonalnego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Dla spełnienia przesłanki wyodrębnienia finansowego należy wskazać, że w zakresie finansowych i księgowych aspektów prowadzenia wyodrębnionej działalności budowlano-montażowej przez Wydział PD (co zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego):

- wyodrębnione zostały w systemie księgowym Wnioskodawcy kody/MPK/inne oznaczenia, na których prowadzona jest ewidencja przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań dotyczących wydzielanej działalności budowlano-montażowej,

- opracowane zostały wewnętrzne procedury tworzenia bilansu oraz rachunku zysków i strat dla wydzielonej działalności budowlano-montażowej zawierające zestawienie przypisanych do niej kodów/MPK/innych oznaczeń stanowiących podstawę do ustalenia wyniku finansowego oraz opis sposobu alokacji kosztów pośrednich,

- opracowany został budżet dla działalności budowlano-montażowej, względem którego dokonywana jest jego bieżąca weryfikacja, kontrola i aktualizacja,

- założone zostały odrębne rachunki bankowe dla przepływów pieniężnych związanych z działalnością budowlano-montażową, w tym płacowy i do obsługi ZFŚS,

- dokumentowane są świadczenia wewnętrzne pomiędzy Wydziałem PD a pozostałymi działalnościami Wnioskodawcy.

Ponadto sporządzany jest rachunek zysków i strat oraz bilans dla wyodrębnionej u Wnioskodawcy działalności budowlano-montażowej. Tym samym, na dzień Przeniesienia, możliwe także będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań dla działalność budowlano-montażowej, wydzielanej w ramach Przeniesienia.

W aspekcie istnienia wyodrębnienia finansowego istotne jest także, jak już wskazano powyżej, otwarcie nowych rachunków bankowych dla działalności budowlano-montażowej – bieżącego, wadialnego, płacowego i do obsługi ZFŚS. Rachunki te ułatwią monitorowanie zdarzeń finansowych związanych z prowadzeniem działalności w tym zakresie.

Mając na względzie powyższe, w ocenie Zainteresowanych, wskazane argumenty świadczą o istnieniu wyodrębnienia finansowego zespołu składników materialnych i niematerialnych objętych Przeniesieniem, o którym mowa w art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Reasumując, w ocenie Zainteresowanych, składniki będące przedmiotem Przeniesienia mogą zostać uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT, ponieważ będą zespołem składników materialnych i niematerialnych, obejmującym również zobowiązania, charakteryzującym się wyodrębnieniem w istniejącym przedsiębiorstwie w aspekcie:

- organizacyjnym,

- funkcjonalnym,

- finansowym,

a zarazem będą przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych, które będą mogły być realizowane w sposób samodzielny.

W związku z powyższym zainteresowani wnoszą o uznanie ich stanowiska w sprawie za prawidłowe, tj. potwierdzenie, że zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzący w skład wydzielanej działalności budowlano-montażowej, który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, na skutek podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej (Przeniesienia) zostanie wydzielony do Spółki przejmującej, stanowi ZCP w rozumieniu art. 4 a pkt 4 Ustawy o CIT, tj. należy go uznać za organizacyjnie i finansowo wyodrębniony, w ramach Spółki dzielonej, zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

2) Uzupełnienie uzasadnienia do stanowiska Wnioskodawcy do Pytania 2

Zgodnie z art. 7 ust. 1 Ustawy o CIT, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. W przypadkach, o których mowa w art. 21, art. 22 i art. 24b, przedmiotem opodatkowania jest przychód.

Z kolei art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m stanowi, że za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziałów podmiotów, w tym:

- przychody osoby prawnej lub spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, przejmującej w następstwie łączenia lub podziału majątek lub część majątku innej osoby prawnej lub spółki,

- przychody wspólnika spółki łączonej lub dzielonej,

- przychody spółki dzielonej.

Jednocześnie zauważyć należy, że przepisy art. 7b Ustawy o CIT stanowią jedynie wskazanie źródła przychodów, zaś kwestia powstania ewentualnego przychodu dla spółki podlegającej podziałowi przez wydzielenie została uregulowana w art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz w art. 12 ust. 4 pkt 3h Ustawy o CIT.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 9 Ustawy o CIT, przychodami są w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa - wartość rynkowa składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące lub spółki nowo zawiązane ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału lub dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia, przy czym przepisy art. 14 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

Powyższa regulacja wprowadza zasadę, zgodnie z którą, w przypadku podziału spółki kapitałowej przez wydzielenie, dla spółki dzielonej powstaje przychód w wysokości wartości rynkowej składników majątkowych przeniesionych na spółkę przejmującą (ustalonej na dzień poprzedzający dzień podziału). Przepis ten wskazuje jednak, że przychód ten powstaje jedynie w przypadku, gdy majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce dzielonej nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Innymi słowy, przychód określony w art. 12 ust. 1 pkt 9 Ustawy o CIT nie powstanie po stronie spółki podlegającej podziałowi przez wydzielenie, jeżeli zarówno majątek wydzielany jak i majątek pozostający w spółce dzielonej stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu Ustawy o CIT, która definiuje to pojęcie w art. 4a pkt 4.

Ponadto, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3h Ustawy o CIT, do przychodów nie zalicza się w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału oraz majątek pozostający w spółce, stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa - wartości rynkowej składników majątku przeniesionych na spółki przejmujące lub spółki nowo zawiązane ustalonej na dzień poprzedzający dzień podziału lub dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia. Przy czym zgodnie z art. 12 ust. 15 pkt 1 Ustawy o CIT, przepisy ust. 4 pkt 3h, mają zastosowanie wyłącznie do spółek będących podatnikami, o których mowa w art. 3 ust. 1, przejmujących albo wnoszących w drodze wkładu niepieniężnego majątek spółek lub podmiotów mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W ocenie Wnioskodawcy, wobec opisanego zdarzenia przyszłego, warunek ten zostanie spełniony.

Tym samym, oba wyżej wskazane przepisy formułują zasadę zgodnie z którą, wartość majątku (składników majątku) spółki dzielonej, które są wydzielane w ramach podziału przez wydzielenie, nie stanowi przychodu podatkowego dla spółki będącej przedmiotem podziału przez wydzielenie, jeżeli zarówno majątek wydzielany jak i pozostający w spółce dzielonej stanowią ZCP w rozumieniu Ustawy o CIT.

Przenosząc powyższe na grunt analizowanego zdarzenia przyszłego, w ocenie Zainteresowanych, po stronie Spółki dzielonej mógłby powstać przychód w wysokości wskazanej w art. 12 ust. 1 pkt 9 Ustawy o CIT, gdyby majątek wydzielany ze Spółki dzielonej do Spółki przejmującej nie stanowił ZCP, lub gdyby majątek pozostający w Spółce dzielonej po Przeniesieniu (po podziale przez wydzielenie Spółki dzielonej) nie stanowił ZCP w świetle art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Zdaniem Zainteresowanych, zarówno Działalność Wydzielana jak i Działalność Pozostająca tworzą dwa odrębne ZCP w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT. Jak bowiem wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, majątek pozostający w Spółce dzielonej stanowi i po Przeniesieniu będzie stanowić organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Tym samym majątek pozostający u Wnioskodawcy stanowi i będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT. Natomiast uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie uznania Działalności Wydzielanej za ZCP zostało przedstawione w uzasadnieniu do pytania oznaczonego we wniosku jako nr 1, które Zainteresowani zadali w celu potwierdzenia, że zespół składników materialnych i niematerialnych wydzielanego do Spółki Przejmującej (Działalność Wydzielana) spełnia definicję ZCP w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

Tym samym organ podatkowy udzielając odpowiedzi na pytanie nr 2, powinien dokonać interpretacji art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz art. 12 ust. 4 pkt 3h Ustawy o CIT z uwzględnieniem dokonanej przez organ oceny stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania oznaczonego w tym wniosku nr 1, oraz z uwzględnieniem wskazania przez Zainteresowanych w opisie zdarzenia przyszłego, iż majątek pozostający w Spółce dzielonej (Działalność Pozostająca) stanowi i będzie stanowić ZCP w rozumieniu art. 4a pkt 4 Ustawy o CIT.

W związku z powyższym, Zainteresowani wnoszą o potwierdzenie prawidłowości stanowiska, zgodnie z którym transakcja Przeniesienia (podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej), zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, nie będzie czynnością skutkującą powstanie przychodu po stronie Spółki dzielonej.

Prawidłowość stanowiska Zainteresowanych w tym zakresie znajduje również potwierdzenie w wydanych indywidualnych interpretacjach, przykładowo w interpretacjach Dyrektora KIS:

- z 27 listopada 2024 r., sygn. 0111-KDIB1-1.4010.559.2024.2.AND,

- z 19 lutego 2024 r., sygn. 0111- KDIB2-1.4010.600.2023.1.BJ.

3) Uzupełnienie uzasadnienia do stanowiska Wnioskodawcy do Pytania 3

Jak wskazano powyżej, zgodnie z art. 7 ust. 1 Ustawy o CIT, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. W przypadkach, o których mowa w art. 21, art. 22 i art. 24b, przedmiotem opodatkowania jest przychód.

Z kolei art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. m stanowi, że za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody uzyskane w następstwie przekształceń, łączenia lub podziałów podmiotów, w tym:

- przychody osoby prawnej lub spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3, przejmującej w następstwie łączenia lub podziału majątek lub część majątku innej osoby prawnej lub spółki,

- przychody wspólnika spółki łączonej lub dzielonej,

- przychody spółki dzielonej.

Jednocześnie zauważyć należy, że przepisy art. 7b Ustawy o CIT stanowią jedynie wskazanie źródła przychodów, zaś kwestia powstania ewentualnego przychodu dla spółki przejmującej została uregulowana w art. 12 ust. 1 pkt 8c, 8d oraz 8f Ustawy o CIT.

Zasadnicze znaczenia ma art. 12 ust. 1 pkt 8c, 8d oraz 8f Ustawy o CIT, zaś art. 7b ww. Ustawy ma charakter pomocniczy. Celem art. 7b Ustawy o CIT jest bowiem określenie rodzajów przychodów przypisywanych do źródła, jakim są zyski kapitałowe.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 8c Ustawy o CIT, przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników.

Niemniej wyżej wymieniony przepis nie powinien być rozpatrywany w oderwaniu od przepisu art. 12 ust 4 pkt 3e Ustawy o CIT, zgodnie z którym do przychodów nie zalicza się, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 8c, wartości tych składników majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w drodze łączenia lub podziału podmiotów, które:

a) spółka przejmująca przyjęła dla celów podatkowych w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu przejmowanego lub dzielonego oraz

b) spółka przejmująca przypisała do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym za pośrednictwem zagranicznego zakładu.

Przy czym zgodnie z art. 12 ust. 15 pkt 1 Ustawy o CIT, przepisy ust. 4 pkt 3e-3h, 12 i pkt 25 lit. b mają zastosowanie wyłącznie do spółek będących podatnikami, o których mowa w art. 3 ust. 1, przejmujących albo wnoszących w drodze wkładu niepieniężnego majątek spółek lub podmiotów mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W ocenie Wnioskodawcy, wobec opisanego zdarzenia przyszłego, warunek ten zostanie spełniony.

Zatem do przychodów nie zalicza się ewentualnej nadwyżki wartości rynkowej majątku podmiotu przejmowanego nad wartością przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, jeśli zostaną spełnione wskazane wyżej przesłanki.

Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, Spółka przejmująca przyjmie dla celów podatkowych składniki majątku Spółki dzielonej (Działalności Wydzielanej) w wartości wynikającej z jej ksiąg podatkowych oraz przypisze je do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Przeniesienie nie ma charakteru transgranicznego). Tym samym zastosowanie znajdzie powyższa regulacja, wyłączająca powstanie przychodu po stronie Spółki przejmującej.

W związku z czym, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c Ustawy o CIT, w nawiązaniu do art. 12 ust. 4 pkt 3e tej ustawy, Spółka przejmująca nie będzie zobowiązana do rozpoznania przychodu w wysokości różnicy pomiędzy wartością rynkową a podatkową nabywanych składników majątku.

Podsumowując, po stronie Spółki przejmującej na skutek Przeniesienia (podziału przez wydzielenie Spółki dzielonej) nie powstanie przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 8c ustawy o CIT w związku z art. 12 ust. 4 pkt 3e tej ustawy.

Prawidłowość stanowiska Zainteresowanych w tym zakresie znajduje również potwierdzenie w wydanych indywidualnych interpretacjach, przykładowo w interpretacjach Dyrektora KIS:

- z 5 lutego 2024 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.661.2023.2.JF,

- z 1 sierpnia 2022 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.52.2022.2.IZ.

Dodatkowo Zainteresowani wskazują, że w myśl art. 12 ust. 1 pkt 8d Ustawy o CIT, przychodem jest ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych udziałowcom (akcjonariuszom) spółek łączonych lub spółki dzielonej.

Przez wartość emisyjną rozumie się, zgodnie z art. 4a pkt 16a Ustawy o CIT, cenę, po jakiej obejmowane są udziały (akcje), określoną w statucie lub umowie spółki, a w razie ich braku – w innym dokumencie o podobnym charakterze, nie niższą od wartości rynkowej tych udziałów (akcji).

W ocenie Zainteresowanych, w Spółce przejmującej nie powstanie przychód podatkowy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 8d Ustawy o CIT. Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku Spółki dzielonej otrzymanego przez Spółkę przejmującą nie będzie przewyższała wartości emisyjnej udziałów przydzielonych udziałowcom Spółki dzielonej.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku wspólnym w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych jest prawidłowe.

Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.

Jednocześnie zauważyć należy, że w sprawie nie znajdzie również zastosowania przepis art. 12 ust. 1 pkt 8f ustawy o CIT, zgodnie z którym:

Z wniosku wynika bowiem jednoznacznie, że Spółka przejmująca nie posiada udziałów w Spółce dzielonej.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Zainteresowanych w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Odnosząc się do przywołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych wskazać należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego. Odnosząc się natomiast do przywołanych przez Państwa wyroków należy zaznaczyć, że orzeczenia sądowe są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły. Natomiast Organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkuje się wydanymi rozstrzygnięciami sądów i innych organów, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

(A) (Zainteresowany będący stroną postępowania) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.

Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.