Wnioskodawca, spółka z o.o., prowadzi działalność kantorową polegającą na kupnie i sprzedaży wartości dewizowych. W ramach tej działalności nabywa monety wykonane ze złota dewizowego o próbie co najmniej 900, które są prawnym środkiem płatniczym w innych krajach (m.in. dolary australijskie, amerykańskie, kanadyjskie, euro, funty brytyjskie, juany chińskie, randy południowoafrykańskie, szylingi…
Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
24 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych skupu monet ze złota dewizowego.
Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - 24 marca 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
X sp. z o.o. (dalej: „Wnioskodawca” lub „Spółka”) jest spółką kapitałową (tj. spółką z ograniczoną odpowiedzialnością) mającą siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Wnioskodawca prowadzi tzw. działalność kantorową uregulowaną w art. 2 ust. 1 pkt 19 w zw. z art. 11 ust. 1 ustawy z 27 lipca 2002 r. - Prawo dewizowe (Dz.U.2024.1131 tj., ze zm.; dalej: „Prawo Dewizowe”). Działalność kantorowa w rozumieniu ww. przepisów polega na kupnie i sprzedaży wartości dewizowych oraz pośrednictwie w ich kupnie i sprzedaży, oraz jest działalnością regulowaną wymagającą wpisu do rejestru działalności kantorowej prowadzonego przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
W ramach prowadzonej działalności kantorowej, Wnioskodawca m.in. nabywa i będzie nabywać monety wykonane ze złota dewizowego w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 Prawa dewizowego (dalej: „Monety”), na podstawie umów sprzedaży, które są i będą zawierane z klientami, którzy nie są podatnikami podatku od towarów i usług ani nie działają w charakterze takiego podatnika. Monety będące przedmiotem skupu przez Wnioskodawcę mają i będą miały różną wagę, w każdym przypadku są o próbie złota równej lub wyższej niż 900 i można podzielić je na następujące dwie grupy:
1. Monety z nominałem, tj. posiadające wybity nominał różnej wartości i będące prawnym środkiem płatniczym poza terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, w tym w szczególności:
- dolary australijskie (w szczególności serie: „Australijski Kangur”, „125 rocznica Perth Mint”, „Australijski Lunar”, „Australijski Orzeł”),
- dolary amerykańskie (w szczególności serie: „Amerykański Bizon”, „Amerykański Orzeł”),
- dolary kanadyjskie (w szczególności seria: „Kanadyjski Liść Klonowy”),
- euro (w szczególności serie: „Filharmonik wiedeński”, „Magic of Gold”),
- funt brytyjski (w szczególności serie: „Britannia”, „Bestie Tudorów”, „Six Decades of 007”),
- juan chiński (w szczególności seria: „Chińska panda”),
- rand południowoafrykański (w szczególności seria: „Wielka Piątka Słoń”),
- szyling somalijski (w szczególności seria: „Somalijski Słoń”).
2. Monety bez wybitego nominału, którym przypisywana jest jednak określona wartość nominalna i będące prawnym środkiem płatniczym poza terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, w tym:
- funt brytyjski (seria: „Brytyjski Suweren”) o przypisywanym nominale 1/2 lub 1 funt brytyjski,
- krugerrand, stanowiący pełnoprawną walutę w Republice Południowej Afryki.
Ponadto, do zawierania umów sprzedaży Monet na rzecz Wnioskodawcy dochodzi i dochodzić będzie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, jak również w momencie dokonywania transakcji, Monety będące przedmiotem ww. umów, znajdują się i znajdywać się będą na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
Pytanie
Czy w przedstawionym powyżej stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym zawieranie umów sprzedaży Monet, w ramach których Wnioskodawca wystąpi jako kupujący, podlegać będzie zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?
Państwa stanowisko
Państwa zdaniem, w przedstawionym powyżej stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym zawieranie umów sprzedaży Monet, w ramach których Wnioskodawca wystąpi jako kupujący, podlegać będzie zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 1 ustawy o PCC.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o PCC, podatkowi podlegają czynności cywilnoprawne, takie jak umowa sprzedaży. Jednocześnie, zgodnie z art. 1 ust. 4 ustawy o PCC, czynności cywilnoprawne podlegają ww. podatkowi, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:
1) rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku, gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Mając na uwadze powyższe, co do zasady, umowy sprzedaży Monet podlegają opodatkowaniu PCC z uwagi na fakt, że ich przedmiotem są rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej oraz nie znajduje zastosowania wyłączenie z opodatkowania opisane w art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o PCC (tj. zawarcie umowy sprzedaży nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług).
Jednakże, zgodnie z art. 9 pkt 1 ustawy o PCC zwalnia się z tego podatku sprzedaż walut obcych. Zatem, w tym zakresie Ustawodawca przewidział zwolnienie przedmiotowe z opodatkowania dla czynności cywilnoprawnych.
Przepisy ustawy o PCC nie przewidują definicji legalnej pojęcia „waluty obcej”. Pojęcie to natomiast zostało zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 10 Prawa dewizowego, zgodnie z którym walutami obcymi są znaki pieniężne (banknoty i monety) będące poza krajem prawnym środkiem płatniczym, a także wycofane z obiegu, lecz podlegające wymianie. Ponadto, na równi z walutami obcymi traktuje się wymienialne rozrachunkowe jednostki pieniężne stosowane w rozliczeniach międzynarodowych, w szczególności jednostkę rozrachunkową Międzynarodowego Funduszu Walutowego (SDR).
Powyższy przepis nie różnicuje znaków pieniężnych ze względu na materiał, z którego zostały wykonane, czy też ich cechy fizyczne. Jedyną przesłanką uznania monety za walutę obcą jest jej funkcja prawnego środka płatniczego w danym państwie. Zatem dolar amerykański, funt brytyjski, krugerrand czy inne wymienione we Wniosku Monety wypełniają literalne brzmienie definicji waluty obcej z uwagi na fakt, że stanowią prawny środek płatniczy.
Należy podkreślić, że w Prawie Dewizowym funkcjonują dwie odrębne definicje: walut obcych (art. 2 ust. 1 pkt 10 tej ustawy) oraz złota dewizowego (art. 2 ust. 1 pkt 13 tej ustawy). Konstrukcja ustawowa nie widzi przeszkód, aby ten sam przedmiot spełniał warunki obu definicji. Moneta wybita po 1850 r., o próbie co najmniej 900 i będąca prawnym środkiem płatniczym, jest zatem jednocześnie złotem dewizowym i walutą obcą. Ustawodawca nie przewidział mechanizmu rozłączności, który nakazywałby stosowanie tylko jednej kategorii z wyłączeniem drugiej.
Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie również w prawie unijnym. Dyrektywa 2006/112/WE w art. 344 ust. 1 pkt 2 posługuje się pojęciem złotych monet będących prawnym środkiem płatniczym, wskazując, że kryterium istotnym dla ich traktowania jako waluty jest funkcja prawnego środka płatniczego, a nie wyłącznie ich materialne wykonanie. Komisja Europejska publikuje corocznie wykaz monet spełniających te warunki, obejmujący m.in. krugerranda, suwerena czy kanadyjskiego „Liścia Klonowego”.
Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że sprzedaż Monet opisanych we Wniosku korzysta ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 1 ustawy o PCC. Monety te spełniają bowiem wszystkie przesłanki definicji waluty obcej w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 10 Prawa dewizowego, a żaden przepis nie wyłącza z tej kategorii monet, które jednocześnie stanowią złoto dewizowe.
Reasumując, biorąc pod uwagę przedstawione powyżej argumenty prawne, zdaniem Wnioskodawcy, zawarcie umowy sprzedaży Monet opisanych w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 1 ustawy o PCC.
Na potwierdzenie stanowiska przywołali Państwo orzecznictwo sądów administracyjnych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191):
Podatkowi podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
W myśl art. 1 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:
Czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5, jeżeli ich przedmiotem są:
1) rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:
Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:
a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,
b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.
Z treści art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności jest z tego podatku zwolniona.
Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
Z art. 4 pkt 1 tejże ustawy wynika natomiast, że:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży - przy umowie sprzedaży - na kupującym.
W myśl art. 5 ust. 1 cyt. ustawy:
Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.
Art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych statuuje, że:
Podstawę opodatkowania stanowi - przy umowie sprzedaży - wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:
Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży:
a) nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym - 2%,
b) innych praw majątkowych - 1%.
Niezależnie jednak od powyższego, ustawodawca przewidział w art. 9 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych szereg zwolnień przedmiotowych z zakresu tego podatku.
Stosownie do art. 9 pkt 1 ww. ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż walut obcych.
Pkt 6 tegoż przepisu stanowi natomiast, że:
Zwalnia się od podatku sprzedaż rzeczy ruchomych, jeżeli podstawa opodatkowania nie przekracza 1000 zł.
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie obejmuje swoim zakresem definicji walut obcych; w celu jej ustalenia koniecznym jest więc, aby sięgnąć do ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo dewizowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1131 ze zm.).
Art. 2 ust. 1 pkt 10 ustawy Prawo dewizowe stanowi, że:
W rozumieniu ustawy walutami obcymi są znaki pieniężne (banknoty i monety) będące poza krajem prawnym środkiem płatniczym, a także wycofane z obiegu, lecz podlegające wymianie; na równi z walutami obcymi traktuje się wymienialne rozrachunkowe jednostki pieniężne stosowane w rozliczeniach międzynarodowych, w szczególności jednostkę rozrachunkową Międzynarodowego Funduszu Walutowego (SDR).
Z art. 2 ust. 1 pkt 13 tejże ustawy wynika natomiast, że:
W rozumieniu ustawy złotem dewizowym i platyną dewizową jest złoto i platyna w stanie nieprzerobionym oraz w postaci sztab, monet bitych po 1850 r., a także półfabrykatów, z wyjątkiem stosowanych w technice dentystycznej; złotem dewizowym i platyną dewizową są również przedmioty ze złota i platyny zazwyczaj niewytwarzane z tych kruszców.
Z opisu zdarzenia wynika, że w ramach prowadzonej działalności kantorowej nabywają Państwo i będą nabywać monety wykonane ze złota dewizowego na podstawie umów sprzedaży, które są i będą zawierane z klientami, którzy nie są podatnikami podatku od towarów i usług ani nie działają w charakterze takiego podatnika. Monety będące przedmiotem skupu przez Państwa mają i będą miały różną wagę, w każdym przypadku są o próbie złota równej lub wyższej niż 900. Monety te można podzielić na monety z nominałem i bez nominału. Monety z nominałem, tj. posiadające wybity nominał różnej wartości i będące prawnym środkiem płatniczym poza terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, w tym w szczególności są (będą) to: dolary australijskie, dolary amerykańskie, dolary kanadyjskie, euro, funt brytyjski, juan chiński, rand południowoafrykański, szyling somalijski. Monety bez wybitego nominału, którym przypisywana jest jednak określona wartość nominalna i będące prawnym środkiem płatniczym poza terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, w tym są (będą) to: funt brytyjski o przypisywanym nominale 1/2 lub 1 funt brytyjski oraz krugerrand, stanowiący pełnoprawną walutę w Republice Południowej Afryki. Do zawierania umów sprzedaży Monet dochodzi na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, jak również w momencie dokonywania transakcji, Monety będące przedmiotem ww. umów, znajdują się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
Państwa zdaniem, zawieranie opisanych umów sprzedaży podlega zwolnieniu z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.
Na tle tak przedstawionego zdarzenia stwierdzić należy, że w tej sprawie kwestia do rozstrzygnięcia sprowadza się do tego, czy można uznać czynności, które Państwo wykonują, za sprzedaż (skup) walut obcych, czy też raczej za skup złota dewizowego.
Z treści wniosku wynika, że skupują i będą Państwo skupować monety wykonane ze złota dewizowego. Ustawa Prawo dewizowe wyraźnie różnicuje pojęcia „waluty obce” i „złoto dewizowe”. Pod pojęciem „złoto dewizowe” ustawodawca zawarł także monety bite po 1850 r. Skoro skupowane przez Państwa monety wykonane są ze złota dewizowego, to zgodnie z przywołanymi przepisami nie mogą być zaliczane do tzw. walut obcych, o których mowa w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Nie można więc zgodzić się z Państwem, że opisana we wniosku umowa sprzedaży monet będzie korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Pomimo bowiem pełnionej przez wymienione we wniosku monety także roli środków płatniczych w wybranych krajach, za przeważającą należy jednak uznać cechę wykonania danej monety ze złota dewizowego, co będzie czyniło ją przede wszystkim złotem dewizowym w rozumieniu ustawy Prawo dewizowe, nie zaś walutami obcymi. Z tego względu będzie ciążył na Państwu obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z nabywaniem monet ze złota dewizowego, każdorazowo, kiedy kwota zakupu przekroczy wartość 1000 zł.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Przedmiotem interpretacji - zgodnie ze wskazaniem zawartym w treści pytania - jest prawo do zwolnienia określone przepisem art. 9 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
W odniesieniu do przywołanych orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz Naczelnego sądu Administracyjnego wskazuję, że orzeczenia wydawane są w indywidualnych sprawach, a zatem orzeczenia te nie mogą być podstawą dla rozstrzygnięcia w Państwa sprawie. Orzeczenia te dotyczą konkretnej sprawy podatnika osądzonej w określonym stanie faktycznym i w tej sprawie rozstrzygnięcie w niej zawarte jest wiążące. Nie stanowią one natomiast materialnego prawa podatkowego.
Niemniej zwracam uwagę, że orzecznictwo we wskazanym zakresie nie jest jednolite - w wyroku z 14 listopada 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 1514/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zajął odmienne stanowisko niż w wyrokach wskazanych przez Państwa.
Stanowisko to zajął także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu np. w wyroku z 2 grudnia 2025 r., sygn. akt I SA/Po 713/25, I SA/Po 715/25.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja jest/będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo