Interpretacja 0111-KDIB2-3.4014.191.2025.2.BZ

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej

18 kwietnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 15 kwietnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych darowizny części zabudowanej nieruchomości rolnej wchodzącej w skład Państwa gospodarstwa rolnego. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – w piśmie z 29 maja 2025 r. (data wpływu 3 czerwca 2025 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1) Zainteresowany będący stroną postępowania:

Pan A.A.

NIP: (...)

2) Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:

Pani B.B

Opis stanu faktycznego

28 lutego 2022 r. zakupili Państwo gospodarstwo rolne na powiększenie dotychczas prowadzonego gospodarstwa rolnego. Przy zakupie ww. gospodarstwa, podczas aktu notarialnego, uzyskali Państwo pomoc publiczną de minimis w wysokości 17 400 zł.

W (…) r. aktem notarialnym, przekazali Państwo synowi 15/100 części zabudowanej nieruchomości Państwa gospodarstwa rolnego. Niezbędne to było do uzyskania przez syna dofinansowania do zakupu maszyn rolniczych ze środków unijnych. Państwa syn od lat prowadzi razem z Państwem gospodarstwo rodzinne i jest planowany na Państwa następcę.

Pytanie

Czy darowizna na rzecz syna w wysokości 15/100 części w zabudowanej nieruchomości rolnej jest podstawą do utraty pomocy de minimis nieruchomości zakupionej (…) r.?

Państwa stanowisko w sprawie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Uważają Państwo, że darowizna na rzecz syna, a właściwie ustanowienie go udziałowcem 15/100 części siedliska Państwa gospodarstwa, nie jest podstawą do utraty ulgi od czynności cywilnoprawnych, o której mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (zakup nieruchomości rolnej (…) r.). Państwa syn, który już kilkanaście lat pracuje w Państwa gospodarstwie, złożył wniosek na dofinansowanie do zakupu maszyn rolniczych, wymogiem było posiadanie chociażby części zabudowań gospodarczych. Z tego też powodu został uczyniony zapis, w formie aktu notarialnego, przekazania synowi udziału 15/100 części zabudowań gospodarczych. Na skutek tego zapisu Państwa gospodarstwo w żaden sposób się nie pomniejszyło, gdyż wszystkie budynki użytkują Państwo wspólnie z synem, a syn posiada w tych budynkach tylko udziały. W złożonym wniosku, zaznaczyli Państwo, że syn jest przewidziany na Państwa następcę, gdyż są Państwo w wieku przedemerytalnym. Jedno z Państwa osiąga wiek emerytalny w 2026 r., a drugie w 2027 r.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 111 ze zm.):

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:

Stosownie do treści art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl którego:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów – umowa sprzedaży podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 2 ww. ustawy:

Z ww. przepisu wynika, że w przypadku spełnienia określonych warunków, umowa sprzedaży własności gruntów korzysta ze zwolnienia. Zwolnienie to stanowi pomoc de minimis w rolnictwie.

Jednakże, wspomniany powyżej przepis nie przewiduje regulacji, która by pozwalała zachować zwolnienie w przypadku uszczuplenia obszaru gospodarstwa rolnego prowadzonego przez nabywcę – utworzonego/powiększonego w wyniku zakupu własności gruntów stanowiących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym − przed upływem ustawowego terminu 5 lat od dnia nabycia nieruchomości, w związku z którą to czynnością przysługuje zwolnienie w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z treści wniosku wynika, że (…) r. nabyli Państwo gospodarstwo rolne na powiększenie dotychczas prowadzonego gospodarstwa rolnego, korzystając przy tym ze zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, stanowiącego pomoc de minimis w rolnictwie. W 2024 r. aktem notarialnym, przekazali Państwo synowi 15/100 części zabudowanej nieruchomości Państwa gospodarstwa. Niezbędne to było do uzyskania przez syna dofinansowania do zakupu maszyn rolniczych. Syn od lat prowadzi z Państwem gospodarstwo rodzinne.

Państwa zdaniem, dokonanie darowizny na rzecz syna 15/100 części siedliska Państwa gospodarstwa nie jest podstawą do utraty zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnorpawnych. Uważają Państwo, że powyższa darowizna w żaden sposób nie pomniejszyła Państwa gospodarstwa, ponieważ wszystkie budynki użytkują Państwo wspólnie z synem, a syn posiada w tych budynkach tylko udziały.

Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.

Zgodnie z brzmieniem obowiązujących przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, chcąc zachować prawo do zwolnienia mają Państwo obowiązek prowadzenia tego gospodarstwa rolnego, utworzonego/powiększonego o dokupione gospodarstwo rolne przez pięć lat od dnia transakcji, w ramach której skorzystali Państwo ze zwolnienia. Warunki zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych zawarte w wyżej cytowanym przepisie muszą bowiem być spełnione łącznie – ma to być utworzenie lub powiększenie gospodarstwa rolnego, a następnie prowadzenie przez nabywcę, przez wymagany ustawowo okres, gospodarstwa rolnego powstałego w wyniku powiększenia. Dla zachowania zwolnienia podatkowego wynikającego z powyższego przepisu, jako nabywcy nieruchomości, która weszła w skład gospodarstwa rolnego, powinni Państwo prowadzić całe gospodarstwo rolne, a więc obejmujące grunty nabyte tytułem zakupu w 2022 r. (objęte zwolnieniem podatkowym), jak również grunty dotychczas wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, czyli będące jego częścią w chwili zakupu.

Dla przedmiotowego zwolnienia ma znaczenie fakt przekazania synowi w formie darowizny 15/100 części zabudowanej nieruchomości wchodzącej w skład Państwa gospodarstwa rolnego. Nie został bowiem spełniony warunek niezbędny do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z którym gospodarstwo (utworzone/powiększone) musi być prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Skoro 15/100 części zabudowanej nieruchomości była częścią gospodarstwa rolnego – a tak właśnie wynika z wniosku, to jej odłączenie (poprzez umowę darowizny) od gospodarstwa rolnego spowodowało, że nie zostały zachowane warunki do zwolnienia.

W doktrynie podkreśla się, że celem ustanowienia omawianego zwolnienia jest wspieranie zakładania gospodarstw rolnych i prowadzenia w nich produkcji oraz poprawa struktury agrarnej, przede wszystkim przez powiększenie obszaru gospodarstw rolnych. Tak więc obszar powiększonego gospodarstwa rolnego nie może być uszczuplony w okresie 5 lat od dnia jego nabycia, a zbycie (w tym również darowizna) jakiejkolwiek części tego gospodarstwa powoduje utratę zwolnienia od podatku w całości.

W analizowanym stanie faktycznym, darowizna na rzecz syna części Państwa gospodarstwa (15/100 części zabudowanej nieruchomości), wchodzącej w skład Państwa dotychczasowego gospodarstwa rolnego, spowodowała utratę przez Państwa prawa do zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 9 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Warunki, konieczne do zachowania prawa do ww. ulgi (zwolnienia) w postaci prowadzenia powiększonego gospodarstwa rolnego przez okres co najmniej 5 lat od daty nabycia nieruchomości nie zostały w takiej sytuacji dotrzymane, gdyż darowali Państwo synowi część zabudowanej nieruchomości, która stanowiła część wcześniej prowadzonego gospodarstwa rolnego. W ten sposób działali Państwo niezgodnie z celem ustanowienia omawianego zwolnienia, gdyż w wyniku dokonanej czynności pomniejszyli Państwo gospodarstwo rolne, tracąc tym samym prawo do zastosowanego przy umowie sprzedaży z 2022 r. zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, stanowiącego pomoc de minimis w rolnictwie.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Nie przeprowadzam postępowania dowodowego, w związku z czym nie jestem uprawniony do oceny załączonych dokumentów; jestem związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionego przez Państwa we wniosku i Państwa stanowiskiem. Oznacza to, że jakiekolwiek dokumenty dołączone przez Państwa do uzupełnienia wniosku nie mogły być brane pod uwagę.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania

Pan A.A. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo wnieść skargę na tę interpretację indywidualną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.