Interpretacja 0111-KDIB2-3.4014.462.2025.2.JS

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 sierpnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Uzupełniła go Pani - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 25 września 2025 r. i samoistnie - pismem z 16 października 2025 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wraz z mężem posiada Pani rozdzielność majątkową. Posiada Pani 25 % udziałów w działce budowlanej, na której dom jest w budowie, na chwilę obecną są mury dach i okna.

Dom nie posiada instalacji elektrycznej, hydraulicznej ani drzwi wejściowych, czyli jest to stan surowy, a budynek nie nadaje się do zamieszkania.

Planuje Pani, na wyłączność, zakup na kredyt pierwszego mieszkania o spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu.

Na dzień składania wniosku nie posiada Pani udziałów w nieruchomości, w której mogłaby zamieszkać.

W pismach uzupełniających wskazała Pani, że przed dniem złożenia wniosku, tj. 21 sierpnia 2025 r. nigdy nie posiadała Pani nieruchomości ani udziałów, innych niż wspomniana działka budowlana, w:

- prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

- prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

- spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu dotyczącym lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Pytanie

Czy możliwe jest zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych na zakup pierwszego mieszkania na podstawie art. 9 pkt 17 (ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych)?

Pani stanowisko w sprawie przeformułowane w uzupełnieniu wniosku

Pani zdaniem, ponieważ na dzień 21 sierpnia 2025 r. nie była Pani właścicielem nieruchomości nadającej się do zamieszkania, przysługuje Pani prawo do zwolnienia od podatku od czynności cywilnoprawnych na zakup pierwszego mieszkania.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 295 ze zm.):

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Stosownie do art. 4 pkt 1 cyt. ustawy:

W myśl art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy:

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 2 ww. ustawy:

Natomiast w myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy:

Umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a obowiązek uiszczenia podatku ciąży na kupującym (kupujących). W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zasady zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych umowy sprzedaży dotyczącej tzw. „pierwszej nieruchomości”, której dotyczy Pani pytanie uregulowane są w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z jego treścią:

Zatem zgodnie z powołanym powyżej przepisem, zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:

- prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

- prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

- spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach. W przypadku, w którym kupującemu przysługuje lub przysługiwał udział w opisywanych prawach nabyty tytułem dziedziczenia - by mogło być zastosowane zwolnienie - wielkość przysługującego mu udziału nie może przekroczyć 50 %.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że posiada Pani rozdzielność majątkową z mężem. Posiada Pani 25 % udziałów w działce zabudowanej budynkiem w stanie surowym otwartym. Planuje Pani zakup swojego własnego pierwszego mieszkania (spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego). Na dzień składania wniosku nie posiada Pani innych, niż wspomniana działka budowlana nieruchomości ani udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu dotyczącym lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Pani wątpliwości dotyczą tego, czy będzie Pani przysługiwać prawo do ww. zwolnienia w związku z zakupem lokalu mieszkalnego.

Zarówno ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych, jak i ustawa z dnia z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. z 2025 r. poz. 1071) nie definiują pojęć „budynek mieszkalny jednorodzinny” i „budynek”. W takiej sytuacji, na gruncie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, należy dopuścić możliwość odwołania się do definicji budynku z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.).

Zgodnie z art. 3 pkt 2 i 2a ww. Prawa budowlanego:

Ilekroć w ustawie jest mowa o:

- budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;

- budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.

W myśl art. 54 ust. 1 ww. ustawy:

Do użytkowania obiektu budowlanego, na budowę którego wymagana jest decyzja o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenie budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-2, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i art. 57, po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Przepis art. 30 ust. 6a stosuje się.

Zgodnie z art 55 ust. 1-2 ww. ustawy:

Przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli:

1) na budowę obiektu budowlanego jest wymagane pozwolenie na budowę i jest on zaliczony do kategorii (…)

- o których mowa w załączniku do ustawy;

2) zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 49 ust. 5 albo art. 51 ust. 4;

3) przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych.

Decyzja, o której mowa w ust. 1 pkt 3, może obejmować:

1) obiekt budowlany lub jego część;

2) niektóre z obiektów budowlanych objętych jedną decyzją o pozwoleniu na budowę lub zgłoszeniem budowy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2.

Odnosząc powyższe przepisy do analizowanej sprawy, należy stwierdzić, że posiada Pani 25% udziałów w działce zabudowanej budynkiem w stanie surowym otwartym. Dom nie posiada instalacji elektrycznej, hydraulicznej ani drzwi wejściowych, czyli jest to stan surowy, a budynek nie nadaje się do zamieszkania. Z opisu sprawy wynika, że jest to obiekt, który jest w trakcie budowy i nie uzyskał pozwolenia na użytkowanie.

Stosownie do powyższych regulacji budynek, co do którego nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie lub nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy (w myśl Prawa budowlanego) - nie stanowi budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tj. nie umożliwia użytkowania budynku i w konsekwencji nie służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.

Zatem, jeżeli posiada Pani wyłącznie udział w nieruchomości z nieukończoną budową domu, w którym nie można - zgodnie z odrębnymi przepisami - zamieszkać, to nie można uznać, że posiada Pani udział w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w myśl ustawy Prawo budowlane.

Aby skorzystać ze zwolnienia zawartego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie może Pani przysługiwać żadne z praw ani udział w prawie wskazanym w treści tego przepisu.

Z opisu sprawy wynika, że na dzień składania wniosku nie posiada Pani innych, niż wspomniana działka budowlana, nieruchomości ani udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu dotyczącym lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Zatem - jeżeli do dnia zawarcia planowanej umowy sprzedaży nadal będzie Pani posiadać tylko udział w działce zabudowanej budynkiem w stanie surowym - to przy zakupie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego będzie Pani przysługiwać zwolnienie określone w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Jeżeli jednak przed dniem zawarcia planowanej umowy sprzedaży nabędzie Pani jakiekolwiek z praw lub udział w prawie wskazanym w treści art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (z zastrzeżeniem wyjątku w tym przepisie wskazanego, tj. udział nie przekraczy 50% i będzie nabyty w drodze dziedziczenia) ww. zwolnienie nie będzie Pani przysługiwać.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA).

Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.