Wnioskodawczyni, osoba fizyczna, ma otrzymać darowiznę środków pieniężnych od swojej matki i ojczyma. Ojczym nie jest jej biologicznym ojcem ani nie przysposobił jej, więc jest ona jego pasierbicą. Małżonkowie pozostają w ustawowej wspólności majątkowej. Środki na darowiznę pochodzą ze sprzedaży nieruchomości nabytej przez ojczyma w trakcie małżeństwa ze środków wspólnych, więc stanowią…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
20 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych darowizny środków pieniężnych od matki i ojczyma. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – 20 lutego 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną posiadającą pełną zdolność do czynności prawnych. Matka Wnioskodawczyni pozostaje w związku małżeńskim (od 25 lat) z mężczyzną, który nie jest biologicznym ojcem Wnioskodawczyni, ani jej nie przysposobił (dalej: „Darczyńca” lub „Ojczym”).
Między Wnioskodawczynią a Darczyńcą istnieje zatem stosunek powinowactwa – Wnioskodawczyni jest dla Darczyńcy pasierbicą.
Matkę Wnioskodawczyni oraz Ojczyma łączy ustrój ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej.
Małżonkowie planują dokonać na rzecz Wnioskodawczyni darowizny środków pieniężnych w kwocie ok. (…) zł.
Środki te pochodzą ze zbycia (sprzedaży) nieruchomości, która została nabyta przez Ojczyma w trakcie trwania związku małżeńskiego z matką Wnioskodawczyni. Mimo że w akcie notarialnym nabycia nieruchomości jako kupujący widniał jedynie Ojczym, nabycie nastąpiło ze środków objętych wspólnością ustawową, w związku z czym nieruchomość ta weszła w skład majątku wspólnego małżonków (zgodnie z art. 31 § 1 KRO). W konsekwencji, środki pieniężne uzyskane z jej sprzedaży również stanowią majątek wspólny Matki i Ojczyma.
Darowizna zostanie przekazana przelewem bankowym na rachunek płatniczy Wnioskodawczyni.
Przelew może zostać wykonany z rachunku bankowego, którego posiadaczem jest wyłącznie Ojczym, jednak środki na nim zgromadzone stanowią majątek wspólny małżonków.
Wnioskodawczyni dokona zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych (druk SD-Z2) właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego (otrzymania środków).
Pytanie
Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym otrzymanie przez Panią darowizny środków pieniężnych pochodzących z majątku wspólnego Matki i Ojczyma (pasierba dla Darczyńcy) będzie w całości zwolnione z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, pod warunkiem udokumentowania otrzymania środków dowodem przekazania na rachunek płatniczy oraz terminowego zgłoszenia nabycia naczelnikowi urzędu skarbowego?
Pani stanowisko w sprawie
Pani zdaniem, planowana darowizna będzie w całości korzystała ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę.
Jako córka żony Darczyńcy posiada Pani status pasierba. Ustawodawca w art. 4a nie uzależnia zwolnienia dla pasierba od faktu przysposobienia (adopcji). Pasierb jest wymieniony w katalogu osób uprawnionych do zwolnienia („grupa zerowa”) niezależnie od zstępnych.
Dodatkowo, przedmiotem darowizny będą środki pieniężne należące do majątku wspólnego Pani matki i jej męża (Ojczyma). Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą oraz interpretacyjną, darowizna dokonana z majątku wspólnego małżonków traktowana jest jako darowizna dokonana przez oboje małżonków. Jest Pani dla Matki zstępną (córką), a dla Ojczyma pasierbicą. Obie te kategorie pokrewieństwa i powinowactwa wymienione są w art. 4a ust. 1 ustawy jako uprawniające do całkowitego zwolnienia z podatku.
Warunki formalne zostaną spełnione, tj.:
· darowizna zostanie udokumentowana wpływem na Pani rachunek bankowy (zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 2);
· złoży Pani zgłoszenie SD-Z2 w terminie 6 miesięcy od otrzymania środków.
W związku z powyższym, darowizna ta nie będzie podlegała opodatkowaniu.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):
Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny, polecenia darczyńcy.
Ustawa nie definiuje pojęcia darowizny, w związku z tym należy sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).
Z art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego wynika, że:
Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.
Jak stanowi natomiast art. 890 § 1 cyt. Kodeksu:
Oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.
Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie to ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę. Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli obdarowanego o przyjęciu darowizny.
Stosownie do art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy powstaje: przy nabyciu w drodze darowizny – z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.
Należy zauważyć, że – co do zasady – darowizna podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Podatek ustala się z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej od podatku. Na wysokość podatku ma wpływ przynależność do grupy podatkowej, do której zaliczany jest nabywca.
Stosownie do art. 9 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 36 120 zł − jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.
W myśl art. 14 ust. 1, 2 i ust. 3 pkt 1 ww. ustawy:
Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.
Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.
Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się – do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.
Niezależnie od powyższego, ustawa o podatku od spadków i darowizn przewiduje w swojej treści zwolnienie podmiotowo-przedmiotowe dla członków najbliższej rodziny.
Stosownie do art. 4a ust. 1 ww. ustawy:
Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:
1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2–5, 7 i 8 oraz ust. 1a–2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia - w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2) w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
Zgłoszenie o nabyciu rzeczy i praw majątkowych powinno być dokonane na formularzu SD-Z2 określonym przez Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (Dz.U. z 2015 r. poz. 2060).
Należy podkreślić, że w przypadku darowizny środków pieniężnych warunki wskazane w art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy muszą być spełnione łącznie, aby można było zastosować zwolnienie.
Zgodnie z art. 4a ust. 3 cyt. ustawy:
W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1-2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.
W myśl art. 4a ust. 4 omawianej ustawy:
Obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:
1) wartość majątku ostatnio nabytego doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby lub po tej samej osobie w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2) nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego albo w tej formie zostało złożone oświadczenie woli jednej ze stron.
Z treści wniosku wynika, że Pani matka i ojczym planują dokonać na Pani rzecz darowizny środków pieniężnych w kwocie ok. (…) zł. Środki te pochodzą ze zbycia (sprzedaży) nieruchomości i stanowią majątek wspólny matki i ojczyma. Darowizna zostanie przekazana przelewem bankowym na Pani rachunek płatniczy. Przelew może zostać wykonany z rachunku bankowego, którego posiadaczem jest wyłącznie ojczym, jednak środki na nim zgromadzone stanowią majątek wspólny małżonków. Dokona Pani zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych (druk SD-Z2) właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego (otrzymania środków).
Relacje pomiędzy jednym z małżonków a krewnymi drugiego z małżonków reguluje ustawa z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 236):
Stosownie do art. 618 ww. ustawy:
Z małżeństwa wynika powinowactwo między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka. Trwa ono mimo ustania małżeństwa.
Linię i stopień powinowactwa określa się według linii i stopnia pokrewieństwa.
Z powyższego wynika, że w przeciwieństwie do pokrewieństwa, opartego na wspólnym pochodzeniu, podstawę powinowactwa stanowi zawarcie małżeństwa. Jego skutkiem staje się powstanie relacji powinowactwa między małżonkiem a krewnymi współmałżonka (np. relacja pasierb/pasierbica – ojczym/macocha).
W związku z opisanymi okolicznościami oraz powołanymi powyżej przepisami należy stwierdzić, że opisane we wniosku nabycie tytułem darowizny dokonanej na Pani rzecz z uwagi na fakt, że darowizna zostanie zawarta pomiędzy osobami wymienionymi w zamkniętym katalogu określonym w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (tj. pomiędzy Panią a Pani matką i ojczymem) korzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 4a powołanej ustawy o podatku od spadków i darowizn. Przy czym, by zwolnienie miało miejsce, muszą być spełnione pozostałe przesłanki wskazane w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Odnośnie warunku udokumentowania wpływu środków na Pani rachunek bankowy, zaznaczyć należy, że analizowany przepis jednoznacznie wskazuje, że środki pieniężne mają wpłynąć na konto obdarowanego. Jako że środki pieniężne darowane Pani przez matkę i ojczyma zostaną przelane na Pani rachunek, to darowizna ta będzie w całości zwolniona od opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn, bo jej dokonanie nastąpi zgodnie z wymogami ustawodawcy – udokumentowanie zostanie wpływem na Pani rachunek płatniczy. Bez znaczenia dla zastosowania zwolnienia pozostaje zatem fakt, że środki pieniężne zostaną przekazane z rachunku bankowego tylko jednego z darczyńców (czynność techniczna).
Dla skorzystania ze zwolnienia konieczne jest zgłoszenie przez nabywcę właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nabycia rzeczy lub praw majątkowych w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego.
Z treści wniosku wynika, że takiego zgłoszenia dokona Pani w ustawowym terminie. Tym samym otrzymana darowizna będzie korzystała ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Nie będzie więc Pani zobowiązana do zapłaty podatku od spadków i darowizn z tytułu otrzymania darowizny.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz.111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy zdnia11marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a i art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo