Interpretacja 0111-KDIB2-3.4015.44.2026.1.MD

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 26 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych częściowego działu spadku. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Jest Pani osobą fizyczną podlegającą w Polsce obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów.

Na mocy aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego (...) r. w Kancelarii Notarialnej w (...), wpisanego do Repertorium A za nr (...), jako jedna ze spadkobierców nabyła Pani spadek po zmarłym ojcu, (...), z dobrodziejstwem inwentarza w udziale wynoszącym (...) części.

Pozostałymi spadkobiercami są Pani matka (małżonka spadkodawcy) oraz Pani brat (syn spadkodawcy), którzy nabyli spadek po (...) części.

W ustawowym terminie 6 miesięcy od poświadczenia dziedziczenia, tj. (...) r. zgłosiła Pani nabycie spadku składając formularz SD-Z2 w Urzędzie Skarbowym w (...). W skład spadku po zmarłym (...) wchodziło przedsiębiorstwo pod nazwą (...).

W formularzu SD-Z2 wykazała Pani części składowe przedsiębiorstwa: (...).

Przed śmiercią ojca w CEDiG został wprowadzony wpis o zarządzie sukcesyjnym, w którym wyznaczono Panią. Po śmierci (...) prowadziła Pani firmę (...) w spadku, będąc zarządcą sukcesyjnym.

W związku z tym, że w masę spadkową wchodziło dużo składników, m.in. przedsiębiorstwo i gospodarstwo rolne, postanowili Państwo nie dzielić wszystkiego na ustawowe części, a na branże. Brat, (...), przejmie gospodarstwo rolne, a Pani firmę, z racji tego, że od lat w niej Pani pracowała wraz z mężem.

Części składowe masy spadkowej podzielili Państwo na mocy umów o częściowy dział spadku bez spłat i dopłat.

(...) r. zawarli Państwo umowę o częściowy dział spadku – przedsiębiorstwa oraz rzeczy ruchomych (wchodzących w skład przedsiębiorstwa). Dokonali Państwo częściowego działu spadku po zmarłym, znieśli Państwo współwłasność w majątku (...) bez spłat i dopłat. Podpisy zostały poświadczone w Kancelarii Notarialnej (...) – Repertorium A nr (...).

Pytania

1.  Czy po częściowym dziale spadku przedsiębiorstwa, dokonanym (...) r., występuje po Pani stronie obowiązek podatkowy na gruncie ustawy o podatku od spadków i darowizn i jest Pani zobowiązana do zapłaty podatku?

2.  Czy po częściowym dziale spadku po Pani stronie wystąpił obowiązek złożenia zeznań lub zgłoszeń na gruncie ustawy o podatku od spadku i darowizn?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie:

Ad 1. Częściowy dział spadku, obejmujący wybrane składniki majątku wchodzącego w skład masy spadkowej, jest czynnością niewymienioną w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn określonym w artykule 1 i 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zatem nie stanowi przedmiotu opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Pani zdaniem po częściowym dziale spadku (który dotyczył przedsiębiorstwa) nie wystąpił obowiązek podatkowy na gruncie ustawy o podatku od spadków i darowizn. W związku z tym nie jest Pani zobowiązana do zapłaty podatku.

Ad 2. W związku z tym, że złożyła Pani formularz SD-Z2 w ustawowym terminie 6 miesięcy od dnia nabycia spadku i nie występuje obowiązek podatkowy na gruncie ustawy o podatku od spadków i darowizn uważa Pani, że nie wystąpił obowiązek składania zeznań i zgłoszeń na gruncie ww. ustawy.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;

2) darowizny, polecenia darczyńcy;

3) zasiedzenia;

4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;

5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;

6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Stosownie do art. 1 ust. 2 ww. ustawy:

Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że katalog tytułów nabycia podlegającego opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, określony w art. 1 ust. 1 i 2 cyt. ustawy, jest katalogiem zamkniętym. Wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych stanowią jedyne przypadki podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Ponieważ przepisy ww. ustawy nie definiują pojęć: spadek czy dział spadku, należy odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

W myśl art. 922 § 1 ww. Kodeksu cywilnego:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Zgodnie z art. 924 Kodeksu cywilnego:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Stosownie do art. 925 Kodeksu cywilnego:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Zgodnie z art. 1035 cyt. ustawy:

Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.

W myśl art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego:

Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.

Zatem do momentu dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

Na podstawie art. 1038 § 1 i 2 ww. Kodeksu:

Sądowy dział spadku powinien obejmować cały spadek. Jednakże z ważnych powodów może być ograniczony do części spadku.

Umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku.

Dział spadku jest zatem instytucją odrębną od dziedziczenia (nabycia spadku), którego mogą ale nie muszą dokonać spadkobiercy po nabyciu spadku.

Jak wynika z przywołanych przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn może podlegać jedynie nieodpłatne nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych wymienionych w ww. art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, a więc m.in. nieodpłatne zniesienie współwłasności. Tym samym nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych z innych tytułów, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

Z opisu wniosku wynika, że części składowe masy spadkowej po zmarłym ojcu podzielili Państwo (Pani oraz pozostali spadkobiercy – Pani mama i brat) na mocy umów o częściowy dział spadku bez spłat i dopłat.

Biorąc pod uwagę przywołane powyżej przepisy prawa, należy stwierdzić, iż nabycie tytułem działu spadku, jako czynność niewymieniona w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Tym samym, z tytułu opisanego działu spadku nie powstaje dla Pani obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn.

Z tego samego powodu – skoro nie powstaje obowiązek podatkowy – nie ma Pani także obowiązku zgłoszenia nabycia na druku SD-Z2 (zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych) ani obowiązku złożenia zeznania na druku SD-3 (zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych).

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zakres tej interpretacji jest wyznaczony zadanymi przez Panią pytaniami. Skoro więc pyta Pani wyłącznie o skutki podatkowe działu spadku, to interpretacja odnosi się wyłącznie do działu spadku, nie porusza tematu zniesienia współwłasności, które również wspomina Pani w opisie stanu faktycznego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-    Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

-    Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-     w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.