Wnioskodawca, spółka X Polska Sp. z o.o., planuje transakcję restrukturyzacyjną z podmiotami powiązanymi w grupie kapitałowej, obejmującą cesję wierzytelności handlowych wobec spółki rumuńskiej na rzecz spółki włoskiej po cenie równej…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług, w kwestii objętej pytaniem nr 3, jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od towarów i usług.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca - X Polska Sp. z o.o. (dalej również: „Spółka” lub „X PO”) jest spółką kapitałową z siedzibą w Polsce, podlegającą w Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania.
Spółka jest również czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT). Przedmiotem działalności gospodarczej Wnioskodawcy jest m.in. ...
W planowanej transakcji restrukturyzacyjnej (dalej: „Transakcja ICO”), oprócz Wnioskodawcy, udział wezmą następujące podmioty powiązane należące do Grupy X:
1. X ITA (dalej: „ITA”) - spółka z siedzibą we Włoszech, będąca jednostką dominującą najwyższego szczebla w Grupie. W ramach opisanej niżej transakcji X ITA będzie występować w roli nabywcy wierzytelności (cesjonariusza).
2. X RO (dalej: „RO”) - spółka z siedzibą w Rumunii, w całości należąca do X ITA. X RO jest dłużnikiem Wnioskodawcy z tytułu dostaw towarów.
2. Tło gospodarcze i cel transakcji
Wnioskodawca planuje przeprowadzenie transakcji restrukturyzacyjnej, której głównym celem jest uporządkowanie wzajemnych rozliczeń wewnątrzgrupowych oraz poprawa struktury bilansu spółki zależnej (X RO). Działania te mają na celu dokapitalizowanie X RO (poprzez oddłużenie), co pozwoli na uzyskanie dodatniej wartości kapitałów własnych tej spółki. Transakcja posiada racjonalne uzasadnienie ekonomiczne (biznesowe), a jej głównym celem nie jest osiągnięcie korzyści podatkowej, lecz restrukturyzacja zadłużenia wewnątrz grupy kapitałowej.
3. Opis planowanych działań (Transakcja ICO)
Transakcja zostanie przeprowadzona w dwóch kluczowych etapach:
Etap I: Cesja wierzytelności handlowych
Wnioskodawca posiada wobec X RO wymagalne wierzytelności handlowe o łącznej wartości nominalnej wynoszącej około 8,7 mln EUR (dalej: „Wierzytelności"). Wierzytelności te wynikają z dokonanej przez Wnioskodawcę sprzedaży towarów na rzecz X RO.
Istotne cechy Wierzytelności będących przedmiotem planowanej cesji:
- Zostały one uprzednio prawidłowo zarachowane przez Wnioskodawcę jako przychody należne, zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „ustawa o CIT”).
- Nie są one przedawnione.
- Nie zostały one umorzone ani nie utworzono od nich odpisów aktualizujących zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów (w tym w ramach tzw. ulgi na złe długi).
- Są to wierzytelności handlowe (kwota główna), bez naliczonych odsetek.
W ramach Etapu I:
Wnioskodawca (jako Cedent) zawrze z X ITA (jako Cesjonariuszem) umowę przelewu wierzytelności (cesji). Na mocy tej umowy Wnioskodawca przeniesie na rzecz X ITA opisane wyżej Wierzytelności przysługujące mu wobec X RO.
Strony ustaliły, że cena sprzedaży Wierzytelności (cena transakcyjna) będzie odpowiadać ich wartości nominalnej (parytet 1:1). Oznacza to, że za przeniesienie Wierzytelności o wartości nominalnej ok. 8,7 mln EUR, Wnioskodawca uzyska roszczenie wobec X ITA o zapłatę ceny w tożsamej wysokości, tj. ok. 8,7 mln EUR. Wnioskodawca zaznacza, że przyjęta cena odpowiada wartości rynkowej, a transakcja nie przewiduje dyskonta ani dodatkowego wynagrodzenia dla Cesjonariusza za przejęcie długu.
Umowa cesji zostanie zawarta w formie pisemnej. Zgodnie z rozporządzeniem Rzym I, prawem właściwym dla zbywanej wierzytelności (a tym samym dla oceny skutków jej przeniesienia) jest prawo polskie.
Etap II: Kompensata (Potrącenie) wzajemnych wierzytelności
Po dokonaniu cesji, Wnioskodawca będzie posiadał nową wierzytelność wobec X ITA z tytułu ceny za zbyte Wierzytelności (ok. 8,7 mln EUR). Jednocześnie Wnioskodawca posiada wymagalne zobowiązania handlowe wobec X ITA (wynikające z zakupów towarów/usług) w kwocie około 5,5 mln EUR. Dodatkowo Wnioskodawca posiada inne, drobne wierzytelności wobec X ITA (ok. 0,1 mln EUR).
W celu uregulowania wzajemnych rozrachunków, strony (X PO i X ITA) dokonają potrącenia (kompensaty) wzajemnych wierzytelności. Kompensata obejmie:
1. Wierzytelność Wnioskodawcy wobec X ITA z tytułu ceny za cesję (powstałą w Etapie I);
2. Istniejące zobowiązania Wnioskodawcy wobec X ITA.
W wyniku kompensaty dojdzie do umorzenia wzajemnych wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej. Po dokonaniu potrącenia po stronie Wnioskodawcy pozostanie do uregulowania przez X ITA nadwyżka (wierzytelność netto) w wysokości około 3,3 mln EUR.
4. Dodatkowe informacje istotne dla sprawy
- Wnioskodawca dla celów ustalania różnic kursowych w podatku CIT stosuje metodę podatkową, o której mowa w art. 15a ustawy o CIT.
- Wierzytelności oraz zobowiązania podlegające kompensacie są wyrażone w walucie obcej (EUR).
- Miejscem siedziby Wnioskodawcy (zbywcy wierzytelności) jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Pytanie w zakresie podatku od towarów i usług oznaczone jak we wniosku
3. Czy opisana transakcja zbycia wierzytelności własnych przez Wnioskodawcę na rzecz X ITA będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako odpłatne świadczenie usług, czy też pozostanie poza zakresem opodatkowania tym podatkiem (nie będzie stanowiła czynności podlegającej opodatkowaniu VAT)?
Państwa stanowisko w sprawie podatku od towarów i usług
Ad. 3 (W zakresie VAT)
Zdaniem Wnioskodawcy, planowana transakcja zbycia wierzytelności własnych nie będzie stanowiła odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu ustawy o VAT i w konsekwencji pozostanie poza zakresem opodatkowania tym podatkiem.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług. Wierzytelność jest prawem majątkowym, a nie towarem, zatem jej zbycie należy analizować w kategorii świadczenia usług (art. 8 ust. 1 ustawy o VAT).
Kluczowe znaczenie dla oceny skutków VAT przy obrocie wierzytelnościami ma orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), w szczególności wyrok w sprawie C-93/10 (GFKL Financial Services). TSUE stwierdził, że nabycie wierzytelności na własne ryzyko po cenie niższej od jej wartości nominalnej nie stanowi odpłatnego świadczenia usług, jeżeli różnica w cenie odzwierciedla rzeczywistą ekonomiczną wartość wierzytelności. Tym bardziej nie jest usługą zbycie wierzytelności po wartości nominalnej (bez dyskonta).
Na gruncie krajowym kwestię tę przesądziła uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2012 r. (sygn. akt I FPS 5/11). NSA wskazał, że transakcja zbycia wierzytelności nie jest usługą, jeśli nie występuje w niej element wynagrodzenia dla nabywcy (np. w postaci prowizji lub dyskonta stanowiącego wynagrodzenie za usługę ściągania długu lub przejęcia ryzyka). Podobnie w wyroku WSA w Kielcach z 15 marca 2012 r. (I SA/Ke 89/12) wprost wskazano, że „nabycia wierzytelności za cenę równą jej wartości nie można traktować jako usługi podlegającej obowiązku podatkowemu z tytułu VAT”.
W analizowanym zdarzeniu przyszłym:
1. Wnioskodawca zbywa wierzytelność po cenie równej wartości nominalnej (1:1).
2. X ITA (nabywca) nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia od Wnioskodawcy.
3. Transakcja ma charakter restrukturyzacyjny (zmiana wierzyciela), a nie charakter usługi windykacyjnej czy faktoringowej świadczonej przez X ITA na rzecz Wnioskodawcy.
Brak jest bezpośredniego związku pomiędzy czynnością zbycia a jakimkolwiek świadczeniem wzajemnym, które mogłoby zostać uznane za wynagrodzenie za usługę. Transakcja stanowi jedynie zamianę jednego aktywa (wierzytelność wobec X RO) na inne aktywo (wierzytelność wobec X ITA) o tej samej wartości. W związku z powyższym, czynność ta nie mieści się w katalogu czynności opodatkowanych VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku w zakresie podatku od towarów i usług, w kwestii objętej pytaniem nr 3, jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 i w art. 8 ustawy.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Przy czym na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pod pojęciem usługi należy zatem rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7 ustawy. Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przy czym z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).
Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść dla świadczącego usługę. Zatem odpłatne świadczenie usług może zostać opodatkowane wtedy, gdy pomiędzy świadczącym usługę i jej beneficjentem istnieje stosunek prawny, w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne.
W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.
Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.
Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Wobec powyższej analizy, dostawa towarów lub świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wtedy, gdy są wykonane odpłatnie, oraz gdy pomiędzy dostawcą towaru lub świadczącym usługę i ich beneficjentem (odbiorcą) istnieje jawny lub dorozumiany stosunek prawny (umowa), w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne.
Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, planują Państwo przeprowadzenie transakcji restrukturyzacyjnej, której głównym celem jest uporządkowanie wzajemnych rozliczeń wewnątrzgrupowych oraz poprawa struktury bilansu spółki zależnej (X S.p.A.). Działania te mają na celu dokapitalizowanie X RO S.r.l. (poprzez oddłużenie), co pozwoli na uzyskanie dodatniej wartości kapitałów własnych tej spółki. Transakcja posiada racjonalne uzasadnienie ekonomiczne (biznesowe), a jej głównym celem nie jest osiągnięcie korzyści podatkowej, lecz restrukturyzacja zadłużenia wewnątrz grupy kapitałowej. Transakcja zostanie przeprowadzona w dwóch kluczowych etapach. Etap I: Cesja wierzytelności handlowych – posiadają Państwo wobec X RO wymagalne wierzytelności handlowe o łącznej wartości nominalnej wynoszącej około 8,7 min EUR. Wierzytelności te wynikają z dokonanej przez Państwa sprzedaży towarów na rzecz X RO S.r.l. Są to wierzytelności handlowe (kwota główna), bez naliczonych odsetek. W ramach Etapu I - Państwo (jako Cedent) zawrą z X ITA (jako Cesjonariuszem) umowę przelewu wierzytelności (cesji). Na mocy tej umowy przeniosą Państwo na rzecz X S.p.A opisane wyżej Wierzytelności przysługujące mu wobec X RO S.r.l.
W Etapie II: nastąpi kompensata (Potrącenie) wzajemnych wierzytelności
Państwa wątpliwości w zakresie podatku od towarów i usług dotyczą kwestii czy opisana transakcja zbycia wierzytelności własnych przez Wnioskodawcę na rzecz X ITA będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako odpłatne świadczenie usług, czy też pozostanie poza zakresem opodatkowania tym podatkiem (nie będzie stanowiła czynności podlegającej opodatkowaniu VAT).
Ustosunkowując się do powyższego, w pierwszej kolejności zauważyć należy, że wierzytelność jest prawem majątkowym, które może być przedmiotem obrotu gospodarczego. Instytucja przelewu wierzytelności została uregulowana w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 1071 ze zm.), dalej zwany Kodeksem cywilnym, zaś podstawą do dokonania cesji wierzytelności jest art. 509 Kodeksu cywilnego.
Zgodnie z art. 509 § 1 Kodeksu cywilnego:
Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki – art. 509 § 2 Kodeksu cywilnego.
Stosownie do art. 510 § 1 Kodeksu cywilnego:
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia wierzytelności przenosi wierzytelność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Istotą przelewu wierzytelności jest umowa zawierana przez wierzyciela z osobą trzecią, na mocy, której osoba ta nabywa od wierzyciela przysługującą mu wierzytelność. W wyniku przelewu wierzytelności, prawa przysługujące dotychczasowemu wierzycielowi przechodzą na nabywcę wierzytelności, przy czym sam stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie. Na podstawie umowy przelewu wierzytelności cesjonariusz może dochodzić spełnienia określonego świadczenia od dłużnika, przysługuje mu również uprawnienie do rozporządzania wierzytelnością przez jej dalszą odsprzedaż, zamianę, darowiznę, zapis w testamencie lub zastaw.
Ze wskazanych uregulowań wynika, że wierzytelność jest prawem jednego podmiotu do żądania od drugiego podmiotu pewnego zachowania się zwanego świadczeniem (wyrażalnym pieniężnie). Wobec tego wierzytelność jest prawem majątkowym, będącym przedmiotem obrotu gospodarczego.
Przeniesienie wierzytelności z majątku dotychczasowego wierzyciela do majątku nabywcy wierzytelności jest skutkiem rozporządzania tą wierzytelnością przez dotychczasowego wierzyciela i stanowi wykonanie przez niego przysługującego mu prawa własności.
Zatem czynności zbycia wierzytelności nie można uznać za dostawę towaru w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, gdyż wierzytelność stanowi prawo majątkowe, które nie mieści się dyspozycji art. 2 pkt 6 ustawy, określającego co należy rozumieć na potrzeby podatku od towarów i usług pod pojęciem towaru. Zbycie wierzytelności nie stanowi również świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, ponieważ jest ono jedynie przejawem wykonania prawa własności w stosunku do wierzytelności powstałej z innego tytułu (dostawy towaru lub świadczenia usługi).
Na podstawie art. 3531 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Zgodnie z tym przepisem, strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Zgodnie z art. 498 § 1 Kodeks cywilny:
Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym.
W myśl art. 498 § 2 Kodeks cywilny:
Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Wzajemna kompensata wierzytelności, polega na zaliczeniu jednej wierzytelności na poczet drugiej – zwana jest również potrąceniem.
Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelności, jak i zobowiązania względem tej drugiej strony. Na skutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Nie dochodzi do efektywnej zapłaty w pieniądzu. Pomimo, iż potrącenie dotyczy zobowiązania do świadczeń tego samego rodzaju, nie prowadzi do ich realizacji, a jedynie do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej, co w rezultacie skutkuje zaspokojeniem wierzyciela i osiągnięciem przez to celu zobowiązania. Na skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Potrącenie wierzytelności jest więc jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że z przepisu art. 498 Kodeksu cywilnego, wynika, że każdy podmiot prawa cywilnego może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności innego podmiotu, gdy spełnione są łącznie następujące przesłanki pozytywne:
1) dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami (wzajemność wierzytelności);
2) przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku (jednorodzajowość wierzytelności);
3) obie wierzytelności są wymagalne (wymagalność roszczeń);
4) obie wierzytelności mogą być dochodzone przed sądem lub innym organem państwowym (zaskarżalność wierzytelności).
Jak wskazano w wyroku WSA, prawna instytucja potrącenia, określana także jako kompensata albo kompensacja, należy do kategorii zdarzeń powodujących wygaśnięcie zobowiązania. Polega ona na wzajemnym umorzeniu jednorodnych wierzytelności, jakie dwie osoby mają jednocześnie względem siebie. Wierzytelności, będące przedmiotem potrącenia, poddane zostają działaniu rachunkowemu, którego rezultatem jest wzajemne zniesienie tych wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej (por. A. Kidyba Kodeks cywilny Komentarz, LEX).
Z powyższego wynika, że przeniesienie wierzytelności z majątku dotychczasowego wierzyciela do majątku nabywcy wierzytelności, które następuje na podstawie umowy sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej umowy zobowiązującej do przeniesienia wierzytelności (kompensaty), jest skutkiem rozporządzania tą wierzytelnością przez dotychczasowego wierzyciela i stanowi wykonanie przez niego przysługującego mu prawa własności.
Biorąc pod uwagę opis zdarzenia przyszłego oraz powołane przepisy należy stwierdzić, że w analizowanym przypadku transakcja zbycia wierzytelności własnych w ramach umowy kompensaty jest skutkiem rozporządzenia tymi wierzytelnościami przez dotychczasowego wierzyciela (Państwa -czyli X Polska Sp. z o.o.) i stanowi wykonanie przez Państwa przysługującego Państwu prawa własności.
Wobec powyższego w omawianym zakresie czynności tej nie można utożsamiać ze świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. W konsekwencji cesja wierzytelności handlowych wykonana prze Państwa w ramach transakcji restrukturyzacyjnej nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Przedmiotowa czynność w takim zakresie nie stanowi dostawy towarów ani świadczenia usługi w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Niniejsza interpretacja rozstrzyga ściśle w zakresie pytania sformułowanego na płaszczyźnie podatku od towarów i usług, tj. w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3, stąd wszelkie inne kwestie poruszone we wniosku, a nie objęte pytaniem - nie jest przedmiotem rozstrzygnięcia.
Ponadto informuję, że ocena Państwa stanowiska w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od czynności cywilnoprawnych jest przedmiotem odrębnych rozstrzygnięć.
Ponadto odnosząc się do powołanego przez Państwa we własnym stanowisku orzeczenia TSUE C-93/10 oraz wyroku sądu administracyjnego wskazać należy, że:
- w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-NordOst przeciwko GFKL Financial Services AG - Sąd orzekł, że podmiot, który nabywa wierzytelności na własne ryzyko, płacąc za nie cenę niższą od ich wartości nominalnej (wierzytelności trudne), nie świadczy usług w rozumieniu przepisów o VAT (art. 2 pkt 1 i art. 4 szóstej dyrektywy VAT) na rzecz zbywcy wierzytelności. Tym samym wyrok ten ma zastosowanie do czynności nabycia (kupna) wierzytelności pieniężnych po cenie niższej od ich wartości nominalnej.
- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2012 r. (sygn. akt I FPS 5/11) ma zastosowanie również do czynności nabywania wierzytelności trudnych (wierzytelności o podwyższonym ryzyku) na własne ryzyko (tzw. cesja wierzytelności) po cenie niższej od ich wartości nominalnej.
Wobec powyższego orzeczenia te nie mają zastosowania w omawianej sprawie, bowiem przedmiotem interpretacji jest ocena czynności zbycia wierzytelności własnych.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego, uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację indywidualną Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przedstawia jedynie pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego (którego elementy przyjmuje jako podstawę rozstrzygnięcia bez weryfikacji).
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo