Interpretacja 0111-KDIB3-1.4012.49.2026.2.MG

Interpretacja indywidualna
- stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

 

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

 

20 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług.

 

Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 26 lutego 2026 r. (wpływ 26 lutego 2026 r.).

 

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Spółka (…) S.A. z siedzibą w (…) jest polskim rezydentem podatkowym, podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych. Jest również czynnym podatnikiem VAT. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej Spółka zawiera z dostawcami towarów i usług umowy faktoringu pełnego.

Spółka jako Faktor, w ramach świadczonej usługi faktoringu, zobowiązuje się do nabycia od Faktoranta bezspornych i niewymagalnych wierzytelności wyrażonych w walucie polskiej, wynikających z zawieranych przez Faktoranta umów handlowych. Na podstawie zawieranych umów faktoringu następuje cesja wierzytelności przysługującej Faktorantowi od nabywcy towaru lub świadczonej przez niego usługi na rzecz Faktoranta, który zastrzega sobie prawo do dalszej cesji wierzytelności.

 

Faktorowi, z tytułu zawartej umowy, przysługuje od Faktoranta wynagrodzenie w formie prowizji i opłat. Rodzaj prowizji i opłat określony jest w Umowie faktoringowej, Regulaminie oraz w Tabeli Opłat i Prowizji. Na wynagrodzenie Faktora składa się:

   - prowizja (X) w wysokości (...)% przyznanego limitu,

   - opłata (Y) w wysokości (...)% naliczana od wartości brutto faktury przyjęte do finansowania przez Faktora. Opłata (Y) pobierana jest z góry i odliczana od wypłaconej Zaliczki Faktoringowej oraz

   - koszty odsetkowe (prowizja (Z)), w formie odsetek od finansowania w wysokości (...), ustalony na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększony o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...). Wysokość pobranych od Faktoranta odsetek od finansowania, liczona jest od dnia uruchomienia finansowania do dnia upływu terminu płatności dnia zapłaty przez nabywcę towarów i usług, jeśli płatność ta jest dokonana przed upływem terminu płatności wskazanego na fakturze.

Zgodnie z zapisami umowy faktoringowej wysokość opłat i prowizji jest ustalana w wysokości netto i powiększana o należny podatek VAT. Spółka wystawia faktury w terminach ustalonych w umowie faktoringowej, przy czym z tytułu prowizji (X) faktura wystawiana jest w momencie zawarcia umowy faktoringowej, natomiast z tytułu prowizji (ZZ) do 10 dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni. Pozostałe faktury są wystawiane do 15 dnia następującego miesiąca za miesiąc, w którym świadczona była usługa faktoringowa.

W związku z tym, iż faktury za usługi faktoringowe wystawiane są w różnych terminach i dotyczą wynagrodzenia naliczonego w odmienny sposób powstały wątpliwości co do zasad opodatkowania podatkiem VAT usług faktoringu, w tym w szczególności prowizji (ZZ), którą de facto stanowią odsetki od finansowania.

 

Uzupełnienie

 

W piśmie z 26 lutego 2026 r. uzupełnili Państwo opis sprawy o poniższe informacje:

  1. Jakie usługi dodatkowe (poza samym finansowaniem wierzytelności) świadczą Państwo na rzecz Faktoranta w ramach umowy faktoringu pełnego? Proszę je wymienić.

Pkt 1.

Jak już zostało zawarte we wniosku o interpretację z dnia 20.01.2026 r., przedmiotem zawartej umowy faktoringowej jest przeniesienie na rzecz Faktora wierzytelności przysługującej Faktorantowi z tytułu wykonanej dostawy towarów lub świadczonych usług.

W ramach faktoringu pełnego, wnioskodawca (Faktor):

   - Finansuje w (…)% wartość nabytej wierzytelności, pozostałe (...)% stanowi depozyt zabezpieczający i jest przekazywane Faktorantowi po uregulowaniu faktury przez kontrahenta na rzecz Faktora,

   - zajmuje się kompleksowym zarządzaniem należnościami - od kontroli kredytowej dłużników, przez monitoring i obsługę płatności, aż po windykację, jeśli zachodzi taka potrzeba.

  2. Co stanowi dla Państwa zapłatę za świadczone usługi faktoringu?

Pkt 2.

Tak jak wskazano we wniosku z dnia 20.01.2026 r., Faktorowi, z tytułu zawartej umowy, faktoringowej przysługuje od Faktoranta wynagrodzenie, na które składa się:

   - prowizja (X) w wysokości (...)% przyznanego limitu,

   - opłata (Y) w wysokości (...)% naliczana od wartości brutto faktury przyjętej do finansowania przez Faktora. Opłata (Y) pobierana jest z góry i jest odliczana od wypłaconej Zaliczki Faktoringowej oraz

   - prowizja (ZZ) (prowizja (Z)), w formie odsetek od finansowania w wysokości (...), ustalona na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększona o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...). Wysokość pobranych od Faktoranta odsetek od finansowania (prowizja (ZZ)), liczona jest od dnia uruchomienia finansowania do dnia upływu terminu płatności wskazanego przez Faktoranta na fakturze wystawionej z tytułu dostawy towarów i usług, bądź do dnia zapłaty przez nabywcę towarów i usług, jeśli płatność ta jest dokonana przed upływem terminu płatności wskazanego na fakturze.

Umowa faktoringu jest umową kompleksową, a przysługujące wynagrodzenie pomimo, iż składa się z różnych części naliczanych w sposób odmienny, stanowi w całości wynagrodzenie za usługę faktoringu. Spółka nie uzależnia rodzaju wynagrodzenia od rodzaju wykonanych czynności w ramach świadczonej usługi faktoringowej.

  3. Jakie opłaty/wynagrodzenie należy rozumieć pod Państwa sformułowaniem „prowizji (ZZ)”?

Pkt 3.

Pod pojęciem Prowizji (ZZ) (prowizji (Z)), należy rozumieć wynagrodzenie w formie odsetek od finansowania w wysokości (...), ustalone na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększone o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...). Wysokość pobranych od Faktoranta odsetek od finansowania (prowizja (ZZ)), liczona jest od dnia uruchomienia finansowania do dnia upływu terminu płatności wskazanego przez Faktoranta na fakturze wystawionej z tytułu dostawy towarów i usług, bądź do dnia zapłaty przez nabywcę towarów i usług, jeśli płatność ta jest dokonana przed upływem terminu płatności wskazanego na fakturze.

W opisie stanu faktycznego błędnie zostało użyte sformułowanie „koszty odsetkowe (prowizja (Z))” - powinno być „prowizja (ZZ) (prowizja (Z))”.

Pytanie

Czy w opisanym stanie faktycznym wynagrodzenie należne Faktorowi od Faktoranta za świadczone usługi faktoringowe w całości będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT a w szczególności, czy opodatkowaniu VAT będzie podlegała również ta część wynagrodzenia, która stanowi prowizję koszty odsetkowe, naliczaną jako odsetki od finansowania według zmiennej stopy (...), ustalony na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększonej o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...)? Czy jednak do odsetek od finansowania można zastosować zwolnienie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawie o podatku od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że wynagrodzenie z tytułu usług wykonywanych przez Faktora na rzecz Faktoranta w całości podlegać będą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według zasad ogólnych. W przypadku zaś wynagrodzenia w formie kosztów odsetkowych ustalanej w formie odsetek od finansowania nie znajdzie zastosowania zwolnienia przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 361), zwanej dalej „ustawą”, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 i w art. 8 ustawy, przy czym przez dostawę towarów, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel a przez świadczenie usług, każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

 

Pod pojęciem usługi należy zatem rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Niemniej jednak muszą być przy tym spełnione łącznie następujące warunki:

- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.

Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Aby dana czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika wskazanego w art. 15 ustawy. I tak zgodnie z tym przepisem podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności, przy czym działalność ta obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W opisanym stanie faktycznym przedmiotem zawartej umowy faktoringowej jest przeniesienia na rzecz Faktora wierzytelności przysługującej Faktorantowi z tytułu wykonanej dostawy towarów lub świadczonych usług. Wierzytelność jest prawem majątkowym, które może być przedmiotem obrotu gospodarczego. Instytucja przelewu wierzytelności została uregulowana w art. 509-518 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1610 z późn. zm.) - zwanej dalej Kodeksem.

Podstawą przelewu wierzytelności (cesji wierzytelności) jest umowa zawierana przez wierzyciela z osobą trzecią, na podstawie której osoba ta nabywa od wierzyciela przysługującą mu wierzytelność oraz wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.

W wyniku przelewu wierzytelności prawa przysługujące dotychczasowemu wierzycielowi przechodzą na nabywcę wierzytelności, przy czym sam stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie. W zamian za nabywaną wierzytelność cesjonariusz (nabywca) zobowiązuje się do spełnienia określonego świadczenia na rzecz cedenta. Spełnienie świadczenia, wynikającego z umowy przelewu nastąpi, gdy cedent przeniesie wierzytelność na cesjonariusza, a on zapłaci mu cenę za cedowaną wierzytelność (w sytuacji, kiedy cesja miała charakter odpłatny).

Podsumowując, wnioskodawca - Faktor, będący podatnikiem podatku VAT zawiera umowę faktoringu, której przedmiotem każdorazowo jest przelew wierzytelności przysługujących Faktorantowi z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług. Faktor przejmując wierzytelność przejmuje jednocześnie ryzyko niewykonania zobowiązania przez nabywcę towarów i usług. Wynagrodzeniem Faktora należnym z tytułu przejęcia wierzytelności od Faktoranta jest prowizja (X), naliczana w momencie podpisania umowy, do której doliczana jest kwota podatku VAT, płatna w terminie 14 dni. Wynagrodzeniem jest także ustalona procentowo opłata (Y), która potrącana jest z kwoty wypłaconej Faktorantowi z kwoty środków jako zaliczka na finansowanie.

Umowa faktoringowa przewiduje również, że obok kosztów prowizji (X) z tytułu nabycia wierzytelności przez Faktora oraz opłaty (Y), Faktorant będzie ponosić również koszt odsetek należnych Faktorowi w okresie od momentu cesji wierzytelności wynikającej z danej faktury do upływu terminu płatności tej faktury bądź do dnia faktycznej zapłaty za tę fakturę przez nabywcę, w zależności co nastąpi wcześniej. Jest to tzw. Koszty odsetkowe (odsetki finansowe), która naliczana jest według zmiennej stopy (...) ustalonej na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększonej o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...).

Ponoszenie przez Faktoranta kosztów odsetek naliczanych w tym okresie - mimo iż dłużnikiem jest nabywca towarów lub usług - jest powszechną praktyką rynkową, standardowym elementem ogólnych kosztów faktoringu.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług zwolnienie od podatku.

 

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ust. 1 ustawy. Zwolnieniu z podatku VAT podlegają m.in.:

 - usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych - pkt 38,

   - usługi w zakresie udzielania poręczeń, gwarancji i wszelkich innych zabezpieczeń transakcji finansowych i ubezpieczeniowych - pkt 39,

   - usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych, prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych, przekazów i transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli - pkt 40.

Powyższe zwolnienia obejmują w praktyce większość typowych transakcji dokonywanych na rynkach finansowych, a w szczególności usługi świadczone przez banki, biura maklerskie, fundusze inwestycyjne i powiernicze itp.

Wnioskodawca powziął wątpliwość, czy odsetki finansowe naliczane w sposób opisany w stanie faktycznym swoim charakterem nie są zbliżone do odsetek naliczanych od udzielanych pożyczek, jako wynagrodzenie z tytułu pożyczki, które korzysta ze zwolnienia opisanego w pkt 38. Czy zatem ze względu na podobny charakter do wynagrodzenia za udzielenie pożyczki również nie powinien podlegać zwolnieniu z podatku VAT?

Odpowiadając na tak postawione pytanie należy w tym miejscu przytoczyć jednak treść przepisu art. 43 ust. 15 ustawy, zgodnie z którym zwolnienia, wskazane m.in. w pkt 38-40, nie mają zastosowania do czynności ściągania długów, w tym factoringu.

Wyłączenie dotyczące stosowania zwolnień wprost zawarte w art. 43 ust. 15 oraz ogólne zasady prawa podatkowego, które nakazują interpretowanie ulg i zwolnień w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, wskazują na obowiązek opodatkowania podatkiem od towarów i usług każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika bez względu na rodzaj wynagrodzenia i sposób jego kalkulacji.

Z uwagi na powyższe dla ustalenia opodatkowania, bądź też zastosowania zwolnienia od podatku w przedmiotowej sprawie, niezbędnym jest również dokonanie analizy wykonywanych czynności - usług faktoringu.

Usługi faktoringu nie zostały zdefiniowane w polskich przepisach prawa i należą do tzw. umów nienazwanych. Co do zasady, przez faktoring rozumie się nabywanie przez faktora określonych wierzytelności, przysługujących przedsiębiorcy z tytułu dokonania sprzedaży lub wykonania usług w zamian za określoną kwotę, odpowiadającą wartości nominalnej wierzytelności, pomniejszonej o dyskonto uwzględniające wynagrodzenie faktora. Ponadto, dokonując nabycia wierzytelności faktor zobowiązuje się dodatkowo do świadczenia na rzecz faktoranta (przedsiębiorcy) różnorodnych czynności, które przykładowo mogą obejmować: przejmowanie ryzyka wypłacalności dłużników (przy faktoringu właściwym), inkasowanie wierzytelności, finansowanie przez dyskonto, udzielanie pożyczek, księgowanie wierzytelności itp. Usługa tego typu polega więc na „wyręczeniu” klienta z czynności zmierzających do odzyskania długu.

Ustawa nie uzależnia opodatkowania usług faktoringu od rodzaju umowy zawartej pomiędzy stronami, co oznacza, że każdy typ faktoringu podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W każdym przypadku, gdy celem działania jest przejęcie wierzytelności (długu) innego podmiotu w celu wyegzekwowania (ściągnięcia długu) - usługę tę należy opodatkować.

Należy w tym miejscu odnieść się również do kwestii ustawowej definicji podstawy opodatkowania.

Zgodnie z art. 29a ustawy podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy. Kluczowa dla zrozumienia konstrukcji podstawy opodatkowania jest zatem analiza pojęcia wynagrodzenia w kontekście świadczenia usługi faktoringu.

Pomimo, iż na wynagrodzenie Faktora składa się kilka elementów, w tym przede wszystkim Koszty odsetkowe (odsetki finansowe), to fakt ten, w ocenie Wnioskodawcy, nie ma wpływa na obowiązek opodatkowania wszystkich tych elementów w sposób jednorodny, właściwy dla usług faktoringu.

Usługa świadczona przez Faktora ma charakter kompleksowy, a z perspektywy Faktoranta jako nabywcy tych usług - wszystkie elementy świadczenia są równie istotne i składają się na jedną, z perspektywy ekonomicznej, całość.

Biorąc natomiast pod uwagę, że podstawą opodatkowania VAT na gruncie art. 29a ust. 1 ustawy o VAT jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą usługodawca ma otrzymać od usługobiorcy (bądź osoby trzeciej), wszystkie elementy składowe wynagrodzenia należnego B stanowić będą podstawę opodatkowania świadczonych przez B usług faktoringu. Bez znaczenia jest przy tym określenie jednego z tych elementów mianem odsetek za tzw. okres odroczenia (karencji) - o zasadach opodatkowania tego elementu podatkiem VAT nie powinno bowiem decydować nazewnictwo, lecz usługa, z tytułu której wynagrodzenie to jest należne.

W związku z powyższym wnioskodawca stoi na stanowisku, że usługi przez nią świadczone na rzecz Faktoranta w wykonaniu zawartej umowy faktoringu, podlegać będą opodatkowaniu podatkiem VAT wg zasad ogólnych, w szczególności nie znajdzie do nich zastosowania zwolnienie od VAT.

Ponadto, zasada ta znajdzie zastosowanie do całokształtu wynagrodzenia należnego z tytułu świadczonych usług faktoringu, w tym w szczególności w odniesieniu do Prowizji (ZZ) (odsetek finansowych).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”:

Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 i w art. 8 ustawy.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

 

Natomiast art. 8 ust. 1 ustawy stanowi, że:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Definicja świadczenia usług ma charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatnika w ramach działalności gospodarczej.

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa o podatku od towarów i usług zalicza do grona usług każde świadczenie niebędące dostawą towarów.

 

Pod pojęciem usługi należy zatem rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7 ustawy. Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przy czym z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy). Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.

W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z dnia 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.

Jednocześnie, skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

 

Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

- istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,

- wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,

- istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,

- odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,

- istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Zatem, dostawa towarów lub świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wtedy, gdy są wykonane odpłatnie, oraz gdy pomiędzy dostawcą towaru lub świadczącym usługę i ich beneficjentem (odbiorcą) istnieje jawny lub dorozumiany stosunek prawny (umowa), w ramach którego spełniane są świadczenia wzajemne.

Przy czym nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usługi w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem VAT. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej zawierają Państwo z dostawcami towarów i usług umowy faktoringu pełnego. W ramach świadczonej usługi faktoringu, zobowiązują się Państwo do nabycia od Faktoranta bezspornych i niewymagalnych wierzytelności wyrażonych w walucie polskiej, wynikających z zawieranych przez Faktoranta umów handlowych.

 

W ramach faktoringu pełnego:

   - finansują Państwo (Faktor) w (...)% wartość nabytej wierzytelności, pozostałe (...)% stanowi depozyt zabezpieczający i jest przekazywane Faktorantowi po uregulowaniu faktury przez kontrahenta na rzecz Państwa (Faktora),

   - zajmują się Państwo (Faktor) kompleksowym zarządzaniem należnościami - od kontroli kredytowej dłużników, przez monitoring i obsługę płatności, aż po windykację, jeśli zachodzi taka potrzeba.

 

Z tytułu zawartej umowy, przysługuje Państwu od Faktoranta wynagrodzenie w formie prowizji i opłat. Rodzaj prowizji i opłat określony jest w Umowie faktoringowej, Regulaminie oraz w Tabeli Opłat i Prowizji. Na Państwa (Faktora) wynagrodzenie składa się:

   - prowizja (X) w wysokości (...)% przyznanego limitu,

   - opłata (Y) w wysokości (...)% naliczana od wartości brutto faktury przyjętej do finansowania przez Faktora. Opłata (Y) pobierana jest z góry i jest odliczana od wypłaconej Zaliczki Faktoringowej oraz

   - prowizja (ZZ) (prowizja (Z)), w formie odsetek od finansowania w wysokości (...), ustalona na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększona o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...). Wysokość pobranych od Faktoranta odsetek od finansowania (prowizja (ZZ)), liczona jest od dnia uruchomienia finansowania do dnia upływu terminu płatności wskazanego przez Faktoranta na fakturze wystawionej z tytułu dostawy towarów i usług, bądź do dnia zapłaty przez nabywcę towarów i usług, jeśli płatność ta jest dokonana przed upływem terminu płatności wskazanego na fakturze.

Państwa wątpliwości dotyczą kwestii czy w opisanym stanie faktycznym wynagrodzenie należne Państwu od Faktoranta za świadczone usługi faktoringowe w całości będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT a w szczególności, czy opodatkowaniu VAT będzie podlegała również ta część wynagrodzenia, która stanowi prowizję koszty odsetkowe, naliczaną jako odsetki od finansowania według zmiennej stopy (...), ustalony na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększonej o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...) czy jednak do odsetek od finansowania można zastosować zwolnienie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawie o podatku od towarów i usług.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy o VAT.

Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy:

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 39 ustawy:

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy:

Powyższe zwolnienia uregulowane zostały w ustawie o podatku od towarów i usług wskutek odzwierciedlenia odpowiednich przepisów Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L z 2006 r. Nr 347 str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady.

 

Zgodnie z regulacją zawartą w art. 135 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE:

Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje:

   b) udzielanie kredytów i pośrednictwo kredytowe, oraz zarządzanie kredytami przez kredytodawcę;

   c) pośrednictwo lub wszelkie działania w zakresie gwarancji kredytowych, poręczeń i wszelkich innych zabezpieczeń i gwarancji oraz zarządzanie gwarancjami kredytowymi przez kredytodawcę;

   d) transakcje, łącznie z pośrednictwem, dotyczące rachunków depozytowych, rachunków bieżących, płatności, przelewów, długów, czeków i innych zbywalnych instrumentów finansowych, z wyłączeniem windykacji należności.

Przytoczone przepisy Dyrektywy 2006/112/WE dotyczą tylko ściśle wymienionych rodzajów czynności, których charakter pozwala na zakwalifikowanie ich do kategorii usług związanych z obrotem bankowym i finansami. W związku z tym, należy uznać, że wszelkie inne czynności niewymienione w tym przepisie, nawet jeśli mają charakter czynności bankowych, bądź finansowych lub zakres ich jest zbliżony do tego typu usług, nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie tego przepisu. Powyższe zwolnienia obejmują w praktyce większość typowych transakcji dokonywanych na rynkach finansowych, a w szczególności usługi świadczone przez banki, biura maklerskie, fundusze inwestycyjne i powiernicze itp.

 

Jednakże w myśl art. 43 ust. 15 ustawy:

Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do:

1) czynności ściągania długów, w tym factoringu;

2) usług doradztwa;

3) usług w zakresie leasingu.

Z powołanych przepisów wynika, że usługi w zakresie długów, co do zasady, korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy. Jednakże w odniesieniu do usług, o których mowa w art. 43 ust. 15 ustawy, tj. m.in. w odniesieniu do usług ściągania długów, w tym faktoringu, nie stosuje się zwolnienia od podatku.

Sprecyzowanie przepisów regulujących zwolnienie od podatku od towarów i usług dla usług finansowych ma na celu zapewnienie jednolitego stosowania tego zwolnienia w odniesieniu do rynku wspólnotowego, jak również zapewnienie spójności przepisów dotyczących podatku od towarów i usług z przepisami krajowymi regulującymi funkcjonowanie rynku finansowego.

Należy podkreślić, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy, winny być interpretowane w sposób ścisły, gdyż zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika. Zwolnienia stanowią pojęcia autonomiczne prawa wspólnotowego, które mają na celu uniknięcie rozbieżności pomiędzy państwami członkowskimi w stosowaniu systemu VAT i które należy sytuować w ogólnym kontekście wspólnego systemu VAT.

Biorąc pod uwagę przywołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy stwierdzić należy, że wskazane we wniosku usługi świadczone przez Państwa (Faktora) na rzecz Faktoranta stanowią usługę faktoringu, do której mają zastosowanie przepisy ograniczające prawo do skorzystania ze zwolnienia od podatku, tj. art. 43 ust. 15 ustawy o VAT. W związku z tym, usługi te nie korzystają ze zwolnienia od podatku i podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według zasad ogólnych z zastosowaniem właściwej dla tych usług stawki podatku VAT.

Natomiast zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy:

 

Na podstawie art. 29a ust. 6 ustawy:

Podstawa opodatkowania obejmuje:

  1) podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;

  2) koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

 

Jak stanowi ust. 7 ww. artykułu:

Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:

   1) stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;

   2) udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży;

   3) otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Kluczowa dla zrozumienia konstrukcji podstawy opodatkowania jest zatem analiza pojęcia wynagrodzenia rozumianego jako wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług.

W orzeczeniu C-427/98 (Komisja Europejska v. Republika Federalna Niemiec) Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że wynagrodzenie (kwota należna w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy) jest wartością subiektywną, a więc wartością faktycznie otrzymaną w danym przypadku. W szczególności, niedopuszczalna jest sytuacja, gdy podstawa opodatkowania byłaby wyższa od kwoty, którą podatnik ostatecznie otrzymuje.

Pojęcie kwoty należnej z tytułu sprzedaży łączy się ściśle z pojęciem „wynagrodzenie”, które jest sprzedawcy należne z tytułu jego świadczenia na rzecz nabywcy. O wynagrodzeniu w ramach danej sprzedaży można mówić, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem będącym świadczeniem wzajemnym. Dostawcę towarów lub usługodawcę musi łączyć z odbiorcą stosunek prawny, z którego wynika obowiązek dostawy towarów lub świadczenia usług oraz wysokość wynagrodzenia (świadczenia wzajemnego). Za dokonanie tych czynności, wynagrodzenie musi być wyrażalne w pieniądzu, co jednak nie oznacza, że musi mieć ono postać pieniężną, gdyż wynagrodzenie (odpłatność) jako świadczenie wzajemne może również przybrać postać rzeczową (zapłatą za towar lub usługę może być inny towar lub usługa), albo mieszaną (zapłata w części pieniężna, a w części rzeczowa). Innymi słowy, musi istnieć możliwość określenia ceny wyrażonej w pieniądzu w stosunku do świadczenia wzajemnego stanowiącego wynagrodzenie za dostawę towarów lub świadczenie usług.

We wniosku wskazali Państwo, że jako Faktor, w ramach świadczonej usługi faktoringu, zobowiązują się Państwo do nabycia od Faktoranta bezspornych i niewymagalnych wierzytelności. Z tytułu zawartej umowy faktoringowej przysługuje Państwu od Faktoranta wynagrodzenie, na które składa się: prowizja (X) w wysokości (...)% przyznanego limitu, opłata (Y) w wysokości (...)% naliczana od wartości brutto faktury przyjętej do finansowania przez Faktora. Opłata (Y) pobierana jest z góry i jest odliczana od wypłaconej Zaliczki Faktoringowej oraz prowizja (ZZ) (prowizja (Z)), w formie odsetek od finansowania w wysokości (...), ustalona na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększona o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...). Wysokość pobranych od Faktoranta odsetek od finansowania (prowizja (ZZ)), liczona jest od dnia uruchomienia finansowania do dnia upływu terminu płatności wskazanego przez Faktoranta na fakturze wystawionej z tytułu dostawy towarów i usług, bądź do dnia zapłaty przez nabywcę towarów i usług, jeśli płatność ta jest dokonana przed upływem terminu płatności wskazanego na fakturze. Umowa faktoringu jest umową kompleksową, a przysługujące wynagrodzenie pomimo, iż składa się z różnych części naliczanych w sposób odmienny, stanowi w całości wynagrodzenie za usługę faktoringu. Nie uzależniają Państwo rodzaju wynagrodzenia od rodzaju wykonanych czynności w ramach świadczonej usługi faktoringowej.

Przenosząc okoliczności przedstawione we wniosku na grunt obowiązujących przepisów stwierdzić należy, że wszystkie elementy wynagrodzenia z tytułu świadczenia przez Państwa (Faktora) usług faktoringu należy traktować jako elementy wynagrodzenia z tytułu świadczenia jednej kompleksowej usługi faktoringu, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Skoro usługi factoringu, o których mowa w art. 43 ust. 15 pkt 1 ustawy o VAT, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 37-41 ustawy o VAT to również elementy wynagrodzenia należne Państwu od Faktoranta tj.: prowizja (X), opłata (Y) oraz prowizja (ZZ) (prowizja (Z)) są wyłączone ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Podsumowując, wynagrodzenie należne Państwu od Faktoranta za świadczone usługi faktoringowe w całości podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według zasad ogólnych. W szczególności, opodatkowaniu VAT podlega również ta część wynagrodzenia, która stanowi prowizję operacyjną (prowizja (Z)), naliczaną jako odsetki od finansowania według zmiennej stopy (...), ustalony na dzień zawarcia umowy faktoringowej, powiększonej o marżę stałą w wysokości (...) % dla waluty (...).

Tym samym Państwa stanowisko, że wynagrodzenie z tytułu usług wykonywanych przez Faktora na rzecz Faktoranta w całości podlegać będą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według zasad ogólnych. W przypadku zaś wynagrodzenia w formie kosztów odsetkowych ustalanej w formie odsetek od finansowania nie znajdzie zastosowania zwolnienia przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

W związku z Państwa wyjaśnieniami, zawartymi w piśmie z 26 lutego 2026 r., że w opisie sprawy błędnie zostało użyte sformułowanie „koszty odsetkowe (prowizja (Z))” - powinno być „prowizja (ZZ) (prowizja (Z))”, tutejszy organ przyjął te wyjaśnienia również w odniesieniu do ww. sformułowania w pytaniu oraz stanowisku.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym albo opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego, uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację indywidualną Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przedstawia jedynie pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego (którego elementy przyjmuje jako podstawę rozstrzygnięcia bez weryfikacji).

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

  - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

  - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.