Wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie i zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych transakcji nabycia połowy udziałów w nieruchomości do majątku wspólnego przy jednoczesnej darowiźnie połowy udziałów do majątku osobistego małżonki
Wnioskodawca wraz z żoną 30 czerwca 2026 r. nabyli nieruchomość gruntową zabudowaną domem jednorodzinnym w drodze dwóch czynności: sprzedaży udziału 1/2 do majątku wspólnego (za 700 000 zł, od której zapłacono 14 000 zł PCC) oraz darowizny drugiego udziału 1/2 do majątku osobistego wnioskodawcy.…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
3 lipca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
W dniu 30 czerwca 2026 r. przed notariuszem wraz z Pana żoną, (…), zawarli Państwo transakcję, na skutek której uzyskali Państwo prawo własności zabudowanej nieruchomości gruntowej (KW Nr …). Przedmiotowa transakcja składała się z dwóch czynności, tj. sprzedaży (do majątku małżeńskiego wspólnego Pana i Pana żony) udziału wynoszącego 1/2 własności ww. nieruchomości oraz darowizny (do Pana majątku osobistego) udziału wynoszącego 1/2 własności ww. nieruchomości.
Czynność sprzedaży opiewała na kwotę 700 000 zł, od czego uiścił Pan płatnikowi kwotę podatku od czynności cywilnoprawnych w wysokości 14 000 zł. Mając na uwadze treść art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych uznaje Pan pobranie ww. kwoty podatku za niezasadne. Zgodnie z art. 9 pkt 17 ustawy o PCC zwolniona od podatku jest sprzedaż, której przedmiotem jest m.in. prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna, której w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało takie prawo ani udział w takim prawie (z wyjątkiem udziału nieprzekraczającego 50% nabytego w drodze dziedziczenia) - warunek ten Państwo spełniają. Stanowisko, zgodnie z którym zwolnienie nie obejmuje nabycia udziału w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, nie znajduje oparcia ani w treści przepisu, ani w celu jego wprowadzenia.
Po pierwsze, ustawodawca w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC nie ograniczył zwolnienia wyłącznie do przypadków nabycia całego prawa własności nieruchomości. Przepis posługuje się pojęciem „sprzedaży, której przedmiotem jest prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego”, nie wskazując, że przeniesieniu musi podlegać całość tego prawa. Tymczasem zgodnie z art. 195 i nast. Kodeksu cywilnego współwłasność stanowi szczególną postać prawa własności. Udział we współwłasności nie jest odrębnym prawem rzeczowym, lecz częścią prawa własności tej samej nieruchomości. Nabycie udziału oznacza zatem nabycie prawa własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego w określonym ułamku. Tym bardziej, że w przedmiotowej sytuacji przedmiotem transakcji była de facto cała nieruchomość, a nie tylko jeden z udziałów w niej.
Po drugie, stanowisko odmienne prowadzi do sprzecznego z zasadami wykładni prawa wniosku, że ustawodawca jest nieracjonalny. Jeżeli bowiem ustawodawca, w celu odciążenia nabywców pierwszej w życiu nieruchomości mieszkalnej, zwalnia ich z obowiązku uiszczenia podatku, ale jednocześnie nie zwalnia tych, którzy nabywają udział w nieruchomości mieszkalnej, musiałby się godzić z faktem, że niektóre osoby nigdy nie skorzystają z tego zwolnienia mimo spełniania ustawowych warunków. Jeżeli przedmiotowa ulga nie obowiązywałaby Państwa teraz, to nie będzie obowiązywała Państwa już nigdy, gdyż przy ew. przyszłym nabywaniu nieruchomości nie będą Państwo już spełniać warunku nieposiadania nieruchomości.
Po trzecie, wykładnia przyjęta przez notariusza prowadziłaby do rezultatów sprzecznych z celem przepisu. Zwolnienie zostało wprowadzone w celu ułatwienia nabycia pierwszego mieszkania lub domu przez osoby, które dotychczas nie posiadały nieruchomości mieszkalnych. Cel ten jest realizowany zarówno wtedy, gdy kupujący nabywa 100% własności nieruchomości, jak i wtedy, gdy w wyniku kilku jednoczesnych czynności prawnych staje się właścicielem całej nieruchomości. W przedstawionym stanie faktycznym nabycie udziału 1/2 w drodze sprzedaży nastąpiło równocześnie z otrzymaniem drugiego udziału 1/2 w drodze darowizny, a skutkiem obu czynności było uzyskanie przez nabywcę pełnego prawa własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Trudno przyjąć, że ustawodawca zamierzał różnicować sytuację osoby nabywającej dom jedną czynnością od sytuacji osoby uzyskującej ten sam efekt gospodarczy poprzez równoczesne nabycie udziałów różnymi tytułami prawnymi. Po czwarte, przepisy ustawy o PCC nie zawierają normy wyłączającej zastosowanie zwolnienia do sprzedaży udziału w nieruchomości mieszkalnej. W konsekwencji nie ma podstaw do zawężającej interpretacji przepisu, która prowadziłaby do pozbawienia podatnika preferencji przewidzianej przez ustawodawcę. W dniu sprzedaży kupującemu nie przysługiwało wcześniej prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego ani udział w takim prawie. Spełnione zostały zatem wszystkie przesłanki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC.
Okoliczność, że przedmiotem umowy sprzedaży był udział wynoszący 1/2, nie wyłącza możliwości zastosowania zwolnienia, gdyż udział stanowi część prawa własności nieruchomości, a przepis nie wymaga nabycia całego prawa własności w ramach jednej czynności prawnej. Stanowisko to znajduje potwierdzenie m.in. w interpretacji nr 0111-KDIB2-2.4014.100.2025.1.KK. Zwrócił Pan również uwagę, że w przepisie jest mowa o „osobie fizycznej” pytając, czy jeśli małżeństwo nabywa całość na raz (dwie osoby fizyczne) również nie korzystają ze zwolnienia.
Pytanie
Czy w przypadku transakcji sprzedaży 1/2 własności nieruchomości gruntowej zabudowanej domem jednorodzinnym do majątku małżeńskiego wspólnego oraz darowizny pozostałej 1/2 własności ww. nieruchomości do majątku osobistego jednego z małżonków, przy spełnianiu przez oboje małżonków warunku nieposiadania w dniu sprzedaży ani przed tym dniem prawa własności nieruchomości mieszkalnej, należny jest PCC w wysokości 2% od ww. transakcji sprzedaży?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy PCC od takiej transakcji w takich okolicznościach nie jest należny.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:
Podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie sprzedaży – na kupującym.
W myśl art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy:
Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.
Jeżeli obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach albo na stronach umowy zamiany, albo wspólnikach spółki cywilnej, zobowiązanymi solidarnie do zapłaty podatku są odpowiednio te podmioty, strony umowy zamiany albo wspólnicy spółki cywilnej.
W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit a ww. ustawy:
Stawki podatku wynoszą od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym − 2%.
Jak wynika z powołanych przepisów – umowa sprzedaży podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym/kupujących. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że 30 czerwca 2026 r. wraz z żoną dokonał Pan zakupu do majątku wspólnego Pana i Pana żony udziału wynoszącego 1/2 własności nieruchomości gruntowej zabudowanej domem jednorodzinnym oraz otrzymał Pan darowiznę (do Pana majątku osobistego) w postaci udziału wynoszącego 1/2 własności przedmiotowej nieruchomości.
Pana zdaniem, przysługuje Panu zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych.
Z Pana stanowiskiem nie można się zgodzić.
Analizowany przepis jednoznacznie wskazuje jakie warunki muszą być spełnione do zastosowania zwolnienia:
- w wyniku umowy sprzedaży nabyty musi być cały lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, cały budynek mieszkalny jednorodzinny czy też spółdzielcze własnościowe prawo do całego lokalu albo domu jednorodzinnego,
- żaden z kupujących nie może być, w dniu sprzedaży ani przed tym dniem, właścicielem praw do żadnej substancji mieszkaniowej wskazanej w tym przepisie, za wyjątkiem nabytego – w drodze dziedziczenia – udziału nieprzekraczającego 50%.
W przypadku opisanym przez Pana, umowa sprzedaży obejmowała zakup jedynie 1/2 udziału w prawie własności nieruchomości gruntowej zabudowanej domem jednorodzinnym, który to udział trafił do majątku wspólnego Pana i Pana żony. Z kolei pozostały udział w prawie własności tej nieruchomości został Panu darowany do Pana osobistego majątku.
Z analizowanego przepisu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że zwolnieniem objęta jest umowa sprzedaży, której przedmiotem jest prawo własności do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, budynku mieszkalnego jednorodzinnego lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego. Nie podlega zatem zwolnieniu sprzedaż jedynie udziału/udziałów w takich prawach. Co za tym idzie w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży jest udział w wysokości 1/2 w prawie własności nieruchomości gruntowej zabudowanej domem jednorodzinnym, a pozostały udział w tym prawie (½) objęty jest umową darowizny – nie może Pan skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
W związku z powyższym, Pana stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Odnosząc się do powołanej we wniosku interpretacji indywidualnej stwierdzić należy, że została ona wydana w indywidualnej sprawie i nie wiąże organu w sprawie będącej przedmiotem wniosku.
Przedmiotowa interpretacja – zgodnie ze złożonym wnioskiem, została wydana wyłącznie dla Pana. Stosownie bowiem do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Nie rozstrzyga ona zatem o skutkach podatkowych nabycia nieruchomości jakie wystąpią po stronie Pana małżonki. Stosownie do powyższego, jeżeli Pana małżonka chciałby również otrzymać interpretację indywidualną, to powinna złożyć odrębny wniosek i uiścić wymaganą opłatę.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo