Wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie ustalenia możliwości zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych transakcji nabycia udziałów w nieruchomości od członków najbliższej rodziny (I grupa podatkowa).
Podatniczka posiada udział 3/40 w prawie własności lokalu mieszkalnego, nabyty w drodze dziedziczenia po ojcu. Pozostałymi współwłaścicielami są jej matka (1/2) oraz rodzeństwo (dwaj bracia i dwie siostry, każdy po 3/40). Wszystkie strony należą do I grupy podatkowej. Podatniczka planuje odkupić…
Interpretacja indywidualna
- stanowisko nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 maja 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości zastosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowy sprzedaży udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Przedmiotem planowanej czynności cywilnoprawnej jest zakup przez Panią udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego, stanowiącego Pani współwłasność. Obecnie posiada Pani udział w wysokości 3/40, nabyty w drodze dziedziczenia po zmarłym (...) lata temu ojcu (potwierdzony prawomocnym Postanowieniem Sądu, sygn. akt: (…)). Pozostałymi współwłaścicielami nieruchomości są członkowie Pani najbliższej rodziny (I grupa podatkowa w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn): Pani matka (posiadająca udział 1/2), Pani dwaj bracia (posiadający po 3/40 udziału każdy), Pani dwie siostry (posiadające po 3/40 udziału każda). Zamierza Pani odkupić od wyżej wymienionych osób ich wszystkie udziały w drodze umowy sprzedaży, stając się tym samym jedynym właścicielem nieruchomości. Wszystkie strony transakcji (sprzedający i kupujący) należą do I grupy podatkowej względem siebie.
Pytanie
Czy w związku z tym, że nabywa Pani udziały w nieruchomości od członków najbliższej rodziny (I grupa podatkowa), będących współwłaścicielami tej nieruchomości, transakcja ta będzie zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC)?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie, transakcja będzie całkowicie zwolniona z podatku PCC. Zgodnie z art. 9 pkt 4 lit. b ustawy o PCC, zwalnia się od podatku sprzedaż nieruchomości, jeżeli nabywcą jest współwłaściciel, który w wyniku tej czynności staje się jedynym właścicielem (lub powiększa swój udział), a sprzedaż dokonywana jest między osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Ponieważ kupuje Pani udziały od matki oraz rodzeństwa (I grupa podatkowa), a wszyscy jesteście Państwo współwłaścicielami tej konkretnej nieruchomości na podstawie dziedziczenia po ojcu/mężu, spełnione zostają wszystkie przesłanki do zastosowania zwolnienia. Transakcja ta nie powinna zatem podlegać opodatkowaniu stawką 2% PCC.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:
Podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.
W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
Na podstawie art. 4 pkt 1 i 2 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży:
1) przy umowie sprzedaży - na kupującym;
2) przy umowie zamiany - na stronach czynności.
W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ww. ustawy:
Podstawę opodatkowania stanowi:
1) przy umowie sprzedaży -wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego;
2) przy umowie zamiany:
a) lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego na taki lokal lub prawo do lokalu - różnica wartości rynkowych zamienianych lokali lub praw do lokali,
b) w pozostałych przypadkach - wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, od którego przypada wyższy podatek.
Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ww. ustawy, w myśl którego:
Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy:
Stawki podatku wynoszą:
1) od umowy sprzedaży:
a) nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym - 2%,
b) innych praw majątkowych - 1%.
2) od umów zamiany, dożywocia, o dział spadku, o zniesienie współwłasności oraz darowizny:
a) przy przeniesieniu własności nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym - 2%,
b) przy przeniesieniu własności innych praw majątkowych - 1%.
Jak wynika z powołanych przepisów - umowy sprzedaży i zamiany podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.
W myśl art. 9 pkt 4 ww. ustawy:
Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:
4) sprzedaż budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, jeżeli następuje ona:
a) w wykonaniu lub w związku z wielostronną umową o zamianie budynku lub praw do lokalu,
b) w celu uzyskania w zamian spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu albo budynku mieszkalnego lub jego części, zajmowanego przez nabywcę na podstawie umowy najmu, określonej w przepisach o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych.
Z zacytowanego przepisu wynika, że zwolnieniem z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych objęte są szczególne rodzaje umów sprzedaży i zamiany wskazanych w nim w sposób wyczerpujący nieruchomości i praw. Żadna z zawartych w nim sytuacji nie zachodzi jednak w przedstawionym przez Panią zdarzeniu przyszłym.
Dla skorzystania ze zwolnienia wynikającego z art. 9 pkt 4 lit. a ustawy konieczne jest bowiem, aby zawarcie umowy sprzedaży nastąpiło w wykonaniu lub w związku z wielostronną umową o zamianie budynku lub praw do lokalu. Nie chodzi więc tu o każdą umowę sprzedaży, ale o umowę związaną z wielostronną umową zamiany, w wyniku której dochodzi do nabycia budynku lub lokalu.
Natomiast w sytuacji wskazanej w lit. b omawianego przepisu, dla zastosowania przedmiotowego zwolnienia konieczne jest aby sprzedający był osobą, która zostanie przyjęta w poczet członków spółdzielni celem przydziału lokatorskiego prawa do lokalu, lub z którą zostanie zawarta umowa najmu na podstawie wskazanych w nim przepisów. Z literalnego brzemienia tego przepisu wynika konieczność istnienia ścisłego związku (w zamian) pomiędzy dokonywanym zbyciem nieruchomości a uzyskaniem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu albo budynku mieszkalnego - i to tego rodzaju, że poprzez zbycie nieruchomości lub innych praw majątkowych podatnik w zamian zyskuje możliwość uzyskania tego prawa lub jego części.
W Pani sprawie nie znajdzie zastosowania również art. 9 pkt 5 ww. ustawy zgodnie z którym:
Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne: zamianę budynku mieszkalnego lub jego części, lokali mieszkalnych stanowiących odrębną nieruchomość, spółdzielczych własnościowych praw do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: praw do domu jednorodzinnego lub praw do lokalu w małym domu mieszkalnym, jeżeli stronami umowy są osoby zaliczone do I grupy podatkowej zgodnie z przepisami o podatku od spadków i darowizn.
Aby skorzystać z powyższego zwolnienia muszą być łącznie spełnione następujące warunki:
1) musi zostać zawarta umowa zamiany,
2) przedmiotem umowy zamiany musi być:
- budynek mieszkalny lub jego część albo
- lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość albo
- spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego albo
- wynikające z przepisów prawa spółdzielczego: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym,
3) stronami umowy zamiany muszą być osoby zaliczone do I grupy podatkowej zgodnie z przepisami o podatku od spadków i darowizn.
Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że skoro w treści wniosku wskazała Pani, że przedmiotem planowanej czynności cywilnoprawnej jest zakup przez Panią udziałów w prawie własności lokalu mieszkalnego, stanowiącego Pani współwłasność - w sprawie wyłączona jest możliwość zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 5 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Reasumując planowana przez Panią transakcja nabycia udziałów w nieruchomości od członków najbliższej rodziny (I grupa podatkowa), będących współwłaścicielami tej nieruchomości nie będzie zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych.
Tym samym, Pani stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
W odniesieniu do załączonych do wniosku dokumentów, informuję, że zgodnie z nadanymi mi uprawnieniami, dokonuję oceny stanowiska wyłącznie w oparciu o przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego. Tym samym, przy wydawaniu interpretacji nie weryfikuję dokumentów dołączanych do wniosku o wydanie interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo