Interpretacja 0112-KDIL1-1.4012.1003.2025.1.EB

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia, czy transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera należy identyfikować jako wynagrodzenie za czynność opodatkowaną VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 4) – jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

16 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 14 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie:

• podlegania opodatkowaniu wpłat mieszkańców dokonywanych w związku z dostawą i montażem Instancji (pytanie oznaczone we wniosku nr 1),
• udokumentowania wpłaty mieszkańców dokonywane w związku z dostawą i montażem Instalacji (pytanie oznaczone we wniosku nr 2),
• prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją projektu (pytanie oznaczone we wniosku nr 3),
• ustalenia, czy transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera należy identyfikować jako wynagrodzenie za czynność opodatkowaną VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 4).

Uzupełnili go Państwo pismem z 16 marca 2026 r. (wpływ 17 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie, oraz pismem z 31 marca 2026 r. (wpływ 31 marca 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

1.    Opis zadania inwestycyjnego, którego dotyczy Wniosek.

Gmina (...) (dalej jako: „Gmina” lub „Wnioskodawca”) jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina – wykonując ustawowe zadania własne wynikające z art. 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym – realizuje zadanie inwestycyjne polegające na dostawie i montażu na i w budynkach stanowiących własność/współwłasność osób posiadających stałe zamieszkanie na obszarze Gminy (dalej jako: „Mieszkaniec”):

1) instalacji fotowoltaicznej;

2) instalacji fotowoltaicznej wraz z magazynami energii;

3) instalacji solarnych;

4) powietrznych pomp do c.w.u.

(dalej jako: „Instalacja”)

Powyższe zadanie inwestycyjne jest realizowane we współpracy – partnerstwie z Gminą (...) jako projekt pn. (...) w ramach Działania (...) (dalej jako: „Projekt”). Instytucją Zarządzającą jest (...)

Projekt obejmuje wykonanie instalacji OZE dla obiektów mieszkalnych zlokalizowanych na terenie Gmin (...) i (...):

•      (...) instalacji fotowoltaicznych o łącznej mocy 1,7390 MW, w tym 223 instalacji wraz z magazynami energii działającymi na potrzeby danego źródła OZE;

•      (...) powietrznych pomp ciepła o łącznej mocy 0,0924 MW;

•      (...) szt. kolektorów słonecznych o mocy 0,3295 MW     

Przedsięwzięcie obejmuje również:

•      działania zwiększające wiedzę mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej i zmian klimatu;

•      działania promocyjne – zgodnie z zapisami „Podręcznika wnioskodawcy i beneficjenta Funduszy Europejskich na lata 2021-2027”.

Głównym celem Projektu jest zwiększenie produkcji energii elektrycznej i ciepła ze źródeł odnawialnych, umożliwiające osiągnięcie celów Unii Europejskiej w dziedzinie energii i klimatu oraz w kierunku neutralnej dla klimatu gospodarki

Cel główny zostanie zrealizowany poprzez realizację celów szczegółowych, które są odpowiedzią na zdefiniowane problemy.

Cele szczegółowe to:

a)  ograniczenie emisji gazów i pyłów w związku z wykorzystaniem OZE, w tym negatywnego wpływu zanieczyszczeń na środowisko, a także zdrowia mieszkańców Gmin (...), a także powiatu (...);

b)  zmniejszenie produkcji energii z paliw kopalnych;

c)  zwiększenie dostępności i wykorzystania rozwiniętej, nowoczesnej, neutralnej dla klimatu energetyki opartej na OZE;

d)  poprawa jakości powietrza zapewniająca wysoki komfort życia lokalnej społeczności; zmniejszenie prawdopodobieństwa zachorowania na choroby układu oddechowego;

e)  zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego województwa (...), w szczególności obszaru Sprawiedliwej Transformacji (...);

f)   podniesienie świadomości ekologicznej mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej i zmian klimatu;

g)  przeciwdziałanie zmianom klimatu i zwiększanie odporności lokalnych systemów energetycznych na zagrożenia wynikające z tych zmian;

h)  zmniejszenie obciążenia budżetów gospodarstw domowych – mniejsze koszty związane z zakupem energii i zmniejszenie zjawiska ubóstwa energetycznego;

i)   wsparcie dla rozwoju mikrosieci i energii rozproszonej (integracja źródeł energii odnawialnej na poziomie lokalnym).

2.    Finansowanie zadania inwestycyjnego, którego dotyczy Wniosek.

Zadanie inwestycyjne jest finansowane z udziałem środków europejskich.

Całkowita wartość Projektu (całkowite wydatki kwalifikowalne) wynosi (wynoszą) (…) zł, z czego dofinansowanie to (…) zł (co stanowi nie więcej niż 70% kwoty całkowitych wydatków kwalifikowanych Projektu), a wkład własny Gminy to (…) zł.

Dofinansowanie może być przekazywane w formie refundacji poniesionych na realizację Projektu części wydatków kwalifikowalnych w postaci płatności pośrednich i/lub płatności końcowej, i/lub w formie zaliczki.

3.    Relacja Wnioskodawcy z Gminą (...).

Jak już wskazano powyżej, Projekt zakłada współpracę – partnerstwo z Gminą (...).

W związku z powyższym, w celu realizacji Projektu Gmina zawarła z Gminą (...) umowę partnerską, która określa w szczególności zasady funkcjonowania partnerstwa oraz zasady współpracy przy realizacji Projektu.

Gmina (...) pełni w Projekcie funkcję Lidera, natomiast Gmina (...) ma status Partnera.

Lider odpowiada w szczególności za:

1) reprezentowanie Partnera przed Instytucją Zarządzającą;

2) koordynowanie (w tym monitorowanie i nadzorowanie) prawidłowości działań Partnera przy realizacji zadań zawartych w Projekcie;

3) zapewnienie równego udziału Partnera w podejmowaniu decyzji i realizacji zadań;

4) wsparcie Partnera w realizacji powierzonych zadań w ramach realizacji Projektu;

5) zapewnienie sprawnego systemu komunikacji z Partnerem oraz Instytucją Zarządzającą;

6) przedkładanie wniosków o płatność do Instytucji Zarządzającej celem rozliczenia wydatków w Projekcie oraz otrzymania środków z tytułu dofinansowania zadań Lidera i Partnera;

7) przedkładanie sprawozdań z realizacji Projektu;

8) gromadzenie i przekazywanie informacji o nieprawidłowościach;

9) pozyskiwanie, gromadzenie i archiwizację dokumentacji związanej z realizacją zadań Partnerstwa.

Partner upoważnia Lidera do reprezentowania Partnerstwa wobec Instytucji Zarządzającej oraz wobec osób trzecich w działaniach związanych z realizacją Projektu. Pełnomocnictwo obejmuje również upoważnienie do zawierania aneksów do umowy o dofinansowanie Projektu.

Partner zobowiązany jest w szczególności do:

1)  informowania Lidera celem uzyskania akceptacji o planowanych zmianach w zadaniach Partnera realizowanych w ramach Projektu;

2)  udzielania na wniosek Lidera informacji i wyjaśnień, co do zadań realizowanych w ramach Projektu, w terminie i formie umożliwiającej Liderowi wywiązanie się z jego obowiązków względem Instytucji Zarządzającej;

3)  niezwłocznego informowania Lidera o przeszkodach przy realizacji zadań;

4)   nadzoru nad realizacją poszczególnych zadań i ich rozliczenia oraz przekazywania Liderowi dokumentów, sprawozdań i informacji z podjętych działań;

5)  poddania się kontroli lub audytowi w zakresie prawidłowej realizacji zadań w Projekcie realizowanej przez Lidera, Instytucję Zarządzającą oraz inne uprawnione do kontroli podmioty;

6)  przedstawiania Liderowi informacji finansowych i sprawozdawczych w terminach i w formie umożliwiającej przygotowanie wniosków o płatność;

7)  wykorzystywania materiałów informacyjnych i wzorów dokumentów przekazywanych przez Lidera.

Wszelkie przepływy finansowe z Instytucją Zarządzającą będą się odbywały za pośrednictwem wyodrębnionego do tego celu rachunku bankowego Lidera. Następnie będą one przekazywane (redystrybuowane) na rachunek bankowy Partnera. Wszelkie płatności dokonywane w związku z realizacją Projektu pomiędzy Liderem a Partnerem są dokonywane za pośrednictwem wyodrębnionych dla Projektu rachunków bankowych.

Strony ponosić będą następujące koszty związane z Projektem, w zakresie odpowiadającym jego realizacji na terenie danej gminy:

1)  koszty opracowania dokumentacji technicznej dla zakresu Projektu;

2)  koszty promocji Projektu;

3)  koszty zarządzania Projektem, rozliczenia Projektu

4)  koszty inspektora nadzoru;

5)  inne koszty przewidziane w budżecie Projektu oraz nieprzewidziane w budżecie, a powstałe w trakcie jego realizacji i niezbędne do jego prawidłowego zakończenia związanych z Projektem, w zakresie odpowiadającym jego realizacji na terenie danej gminy (np. koszty opracowania dokumentacji technicznej dla zakresu Projektu, czy koszty promocji Projektu).

Lider i Partner będą indywidualnie dokonywać płatności z tytułu kosztów kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych w ramach Projektu.

Lider Projektu będzie dokonywał finansowych rozliczeń Projektu w terminach przewidzianych w umowie o dofinansowanie oraz zgodnie z zatwierdzonym harmonogramem płatności.

4.    Relacja Gminy i Mieszkańca.

W związku z budową Instalacji z każdym z zainteresowanych mieszkańców (dalej jako: Mieszkaniec) Gmina zawrze umowę (dalej jako: Umowa). Na podstawie Umowy mieszkaniec wyraża zgodę na dostawę i montaż Instalacji. Zawierając Umowę Mieszkaniec składa oświadczenie w przedmiocie prowadzenia bądź nieprowadzenia na nieruchomości, na której ma zostać zamontowana Instalacja, działalności gospodarczej/rolniczej.

Niezależnie od powyższego Mieszkaniec zobowiązuje się do wykorzystywania uzyskanej energii z Instalacji przez cały okres trwałości Projektu, tj. 5 lat od dnia przekazania na rzecz Gminy ostatniej płatności w ramach Projektu, wyłącznie na potrzeby własne gospodarstwa domowego, niezwiązane z działalnością gospodarczą, rolniczą lub agroturystyczną.

Naruszenie tego zobowiązania skutkować będzie koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania (70% kosztów kwalifikowalnych Instalacji).

Mieszkaniec oświadcza, że użycza Gminie na okres realizacji Umowy część nieruchomości w celu realizacji dostawy i usługi polegającej na montażu Instalacji.

Wyrażając chęć udziału w Projekcie, Mieszkaniec dobrowolnie zobowiązuje się do partycypacji w kosztach realizacji Projektu i zapłaty na rachunek bankowy Gminy:

1)    zaliczki;

2)    pozostałej części – po przeprowadzeniu postępowania o zamówienie publiczne.

Niedokonanie wpłaty oznacza rezygnację Mieszkańca z udziału w Projekcie i skutkuje jej natychmiastowym rozwiązaniem.

Po zamontowaniu Instalacji Gmina zobowiązuje się do nieodpłatnego użyczenia Mieszkańcowi Instalacji wraz z wyposażeniem i urządzeniami wchodzącymi w jej skład.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy

1.   Jako datę początkową realizacji Projektu należy przyjąć datę zawarcia pomiędzy Gminą a Zarządem Województwa (...) (działającym jako Instytucja Zarządzająca Programem  (...)) umowy o dofinansowanie środkami europejskimi. Zawarcie ww. umowy nastąpiło w dniu 16 stycznia 2025 r.

2.   Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej jako: „usg”), do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. Przywołany przepis zawiera ponadto otwarty katalog zadań własnych gminy.

Zadania związane z realizacją Projektu w zakresie obejmującym wykonanie instalacji OZE na rzecz Mieszkańców wpisują się przede wszystkim w zadanie własne Gminy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 usg, tj. zadanie obejmujące sprawy z zakresu ochrony środowiska i przyrody. Dodatkowo - w tym zakresie - można wskazać na realizację przez Gminę zadań z obszaru zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną, tj. zadań własnych, o których stanowi art. 7 ust. 1 pkt 3 usg. Działania zwiększające wiedzę mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej i zmian klimatu również należy zakwalifikować do zadań obejmujących sprawy ochrony środowiska i przyrody, tj. zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 usg.

Z kolei działania promocyjne realizowane w ramach Projektu stanowią realizację zadań obejmujących sprawy wspierania i upowszechniania idei samorządowej (art. 7 ust. 1 pkt 17 usg) oraz promocji Gminy (art. 7 ust. 1 pkt 19 usg).

3.   Głównym celem inwestycji, o której mowa we wniosku – w zakresie obejmującym wykonanie instalacji OZE na rzecz Mieszkańców – jest zwiększenie produkcji energii elektrycznej i ciepła ze źródeł odnawialnych umożliwiające osiągnięcie celów Unii w dziedzinie energii i klimatu oraz w kierunku neutralnej dla klimatu gospodarki. Celem działań zwiększających wiedzę mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej i zmian klimatu jest doprowadzenie do zwiększenia świadomości ekologicznej Mieszkańców (niedostateczna świadomość ekologiczna jest bowiem przeszkodą przy wprowadzaniu różnego rodzaju programów środowiskowych np. związanych z wymianą pieców węglowych na ekologiczne). Z kolei celem działań promocyjnych jest m.in. poinformowanie o wsparciu dofinansowaniem środkami europejskimi i realizowanych z ich udziałem inwestycjach.

4.   Zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, w ramach działań zwiększających wiedzę mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej i zmian klimatu (działania bezkosztowe) zaplanowano dwa spotkania dla mieszkańców, a także umieszczanie informacji na wskazany temat na stronach internetowych Partnerów. Spotkania będą odbywały się w salach na parterze budynków z dostępem dla osób z niepełnosprawnościami. Będą mieć jasną strukturę i zaplanowane poszczególne części. Prezentacja multimedialna przedstawiana podczas wydarzeń będzie uwzględniała kryteria dostępności. Materiały dotyczące wydarzeń będą możliwe do pozyskania dla jego uczestników/czek w postaci dostępnego pliku, w tym w miejscach dostępnych dla osób na wózkach. Zostaną opracowane materiały w wersji elektronicznej. Wszystkie materiały dotyczące podnoszenia wiedzy mieszkańców w zakresie transformacji energetycznej, łagodzenia zmian klimatu i adaptacji do ich skutków będą dostępne w wersji elektronicznej na stronie internetowej Partnerów. Z kolei działania promocyjne realizowane mają być zgodnie z zapisami „Podręcznika wnioskodawcy i beneficjenta Funduszy Europejskich na lata 2021-2027”. Przy tworzeniu grafik stosowane będą (...). W ramach projektu planowane jest (...) wszystkich działań informacyjnych i promocyjnych dotyczących inwestycji. Beneficjent odpowiednio oznaczy dokumenty dotyczące projektu m.in.: w zakresie dokumentacji wyboru wykonawców, ogłoszeń, publikacji, materiałów itd. oraz wszystkich dokumentów związanych z realizacją projektu podawanych do wiadomości publicznej oraz dokumentów i materiałów dla osób i podmiotów uczestniczących w projekcie. Oznaczenia te będą wykonane w sposób trwały i trudny do usunięcia. Przy Urzędzie Gminy (...) i Urzędzie Gminy (...) umieszczone będą tablice informacyjno-pamiątkowe.

Jednocześnie Gmina nie otrzymuje za powyższe działania wynagrodzenia.

5.   Projekt zakłada partycypację Mieszkańców (wkład własny Mieszkańca) w wysokości 30%.

6.   70% kosztów związanych z montażem instalacji fotowoltaicznych, instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii, instalacji solarnych i powietrznych pomp c.w.u. stanowi dofinansowanie ze środków europejskich w ramach Projektu (dotyczy wszystkich z ww. instalacji), 30% kosztów związanych z montażem ww. instalacji stanowi wkład własny Mieszkańców.

7.   Mieszkańcy przystępują dobrowolnie do udziału w przedsięwzięciu na podstawie składanych deklaracji.

8.   Udział Mieszkańców na terenie Gminy (...) w przedsięwzięciu jest dobrowolny.

9.   Prace instalatorskie instalacji fotowoltaicznych, instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii, instalacji solarnych i powietrznych pomp c.w.u. będzie wykonywał wykonawca wyłoniony w drodze postępowania prowadzonego w trybie zamówień publicznych – firma (...).

10. Gmina nie będzie zatrudniać pracowników w celu zrealizowania przedmiotowej inwestycji.

11.  Gmina nie będzie pobierać z tytułu realizacji inwestycji – oprócz wkładu własnego – żadnego wynagrodzenia.

12.  Za całość realizacji przedsięwzięcia odpowiada Państwa Gmina.

Mieszkaniec udziela Gminie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie niezbędnym do realizacji Projektu i na okres jego trwałości, tj. 5 lat od dnia przekazania na rzecz Gminy ostatniej płatności w ramach Projektu, a w przypadku braku jej wypłaty od dnia zatwierdzenia wniosku o płatność końcową. Mieszkaniec również użycza Gminie na okres realizacji umowy część nieruchomości, w celu realizacji dostawy i usługi polegającej na montażu: instalacji fotowoltaicznej/instalacji fotowoltaicznej wraz z magazynami energii/instalacji solarnych/powietrznych pomp do c.w.u.

13.  Realizacja ww. inwestycji nie ma na celu osiąganie przez Gminę stałego dochodu/zysku z tego tytułu.

14.  Realizując ww. przedsięwzięcie Państwa celem nie będzie stale i zorganizowane wykonywanie tego typu działalności w celach zarobkowych.

15.  Pytanie Gminy oznaczone we wniosku nr 3 dotyczy wydatków poniesionych przez Gminę na dostawę i montaż instalacji. Wydatki Gminy (w zakresie dostawy i montażu instalacji) obejmują wynagrodzenie dla Wykonawcy za:

1)     wykonanie dokumentacji przedmiotu zamówienia dla zakresu dotyczącego Gminy (...):

2)     wykonanie dokumentacji przedmiotu zamówienia dla zakresu dotyczącego Gminy (...):

3)     realizację dostaw i montażu urządzeń objętych przedmiotem zamówienia dla zakresu dotyczącego Gminy (...);

4)     realizację dostaw i montaż urządzeń objętych przedmiotem zamówienia dla zakresu Gminy (...).

Ponadto wydatki te dotyczą nadzoru inwestorskiego

16. Wydatki związane są wyłącznie z realizacją Projektu.

17. Wydatki poniesione na realizację Projektu objętego zakresem wniosku są udokumentowane fakturami wystawionymi na Państwa rzecz

18. Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie oznaczone numerem 15, pytanie nr 3 dotyczy wydatków związanych z wykonaniem instalacji OZE na rzecz Mieszkańców.

19. Na pytanie: „Co dokładnie rozumieją Państwo pod pojęciem „transferu środków finansowych”, których dotyczy Państwa pytanie nr 4?”, odpowiedzieli Państwo, że: „Zgodnie z Umową Partnerską zawartą pomiędzy Gminą (...) a Gmina (...) wszelkie przepływy finansowe z Instytucją Zarządzającą będą się odbywały za pośrednictwem wyodrębnionego do tego celu rachunku bankowego Gminy (...) (jako Lidera Projektu); następnie będą one przekazywane (redystrybuowane) na rachunek Gminy (...) (jako Partnera Projektu).

 Jako transfer środków finansowych określono ww. „przekazanie (redystrybuowanie)” środków finansowych na rzecz Gminy (...) (jako Partnera Projektu)”.

20. Na pytanie: „Wykonanie jakich dokładnie czynności przez Państwa na rzecz Partnera obejmuje „transfer środków finansowych”?, odpowiedzieli Państwo, że: „Transfer środków finansowych obejmuje przelew na wyodrębniony dla celów Projektu rachunek bankowy”.

21. Na pytanie: „Czy Państwa Gmina za „transfer środków finansowych” do Partnera otrzymują jakiekolwiek wynagrodzenie? Jeśli tak, to na jakiej podstawie, od kogo i w jaki sposób jest ono skalkulowane, odpowiedzieli Państwo, że: „Nie. Gmina nie otrzymuje jakiegokolwiek wynagrodzenia z tytułu „transferu środków finansowych”.

Następnie doprecyzowali Państwo odpowiedź na pytanie oznaczone w wezwaniu numerem 15 wskazując, że:

„konstrukcja finansowa Projektu zakłada, że Gmina posiadająca w Projekcie status Lidera:

·         podpisuje umowę o dofinansowanie z Zarządem Województwa (...) (działającym jako Instytucja Zarządzająca Programem (...));

·         składa wnioski o płatność;

·         przekazuje dofinansowanie Partnerowi (Gminie (...)) w odpowiedniej części.

Jednocześnie faktury dokumentujące montaż instalacji fotowoltaicznych, instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii, instalacji solarnych i powietrznych pomp c.w.u. wystawiane są bezpośrednio na poszczególne gminy, tj. odrębnie na Gminę (jako Lidera Projektu) oraz Gminę (...) (jako Partnera Projektu). Tym samym nabycia realizowane są odrębnie przez Gminę (Lidera) i Gminę (...) (Partnera).

Przekazanie przez Gminę (Lidera) środków Gminie (...) (Partnerowi) ma charakter techniczny i wynika z roli Lidera, którą w Projekcie pełni Gmina”

Pytanie

Czy transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera należy identyfikować jako wynagrodzenie za czynność opodatkowaną VAT? (pytanie oznaczone we wniosku nr 4)

Państwa stanowisko w sprawie

W Państwa ocenie, transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera nie stanowi wynagrodzenia za czynność opodatkowaną VAT.

Co do zasady, opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (art. 5 ust. 1 pkt 1 uptu).

Podział przychodów i kosztów związany z rozliczeniami finansowymi dokonywanymi przez Lidera pomiędzy Lidera i Partnera stosownie do wielkości określonej w umowie o współpracy, nie stanowi dostawy towarów ani świadczenia usług i nie powinien podlegać VAT.

Odnosząc się do powyższego warto odwołać się choćby do wyroku NSA z dnia 12 sierpnia 2015 r. (sygn. akt I FSK 1373/14), kompleksowe rozliczenie w zakresie podatku od towarów i usług odbywa się na linii pomiędzy konsorcjum (reprezentowanym przez Lidera), a Zamawiającym. To w tym stosunku prawnym dochodzi do świadczenia usług i dostaw towarów objętych podatkiem VAT. Określony w umowie podział wszystkich wydatków i uzyskanych przychodów dokonywany przez Lidera Konsorcjum nie może zostać uznany za odsprzedaż usług przez jeden podmiot innym podmiotom wchodzącym w skład Konsorcjum, gdy jego partnerzy w ogóle nie korzystają z tak wykonywanych usług, nie są ich usługobiorcami, a wręcz odwrotnie, występują zbiorowo w charakterze usługodawców, których reprezentuje Lider. Rozliczenia pieniężne między uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia, jeśli nie towarzyszy im świadczenie usługi, nie mogą być bowiem same przez się potraktowane jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Skoro z przyjętego w tej sprawie stanu faktycznego wynika, że Lider Konsorcjum nie działa wyłącznie we własnym imieniu, lecz w ramach zawartego porozumienia i nie odsprzedaje usług na rzecz Partnerów, lecz obciąża pozostałe podmioty częścią kosztów i przekazuje im przychód, to nie może być mowy o jakimkolwiek transferze, czy refakturowaniu usług świadczonych na rzecz Zamawiającego.

Podobnie NSA wypowiedział się w wyrokach: z dnia 25 czerwca 2014 r. (sygn. akt I FSK 1072/13), z dnia 29 lutego 2012 r. (sygn. akt I FSK 562/11), z dnia 12 czerwca 2013 r. (sygn. akt I FSK 1128/12), z dnia 10 października 2014 r. (sygn. akt I FSK 1418/13) oraz z dnia 6 kwietnia 2018 r. (sygn. akt I FSK 961/16).

Należy także zwrócić uwagę na stanowisko wyrażane w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego, np. z dnia 8 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 1839/15 czy z dnia 12 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 1128/12, że dychotomlczny podział na gruncie VAT na świadczenie usług i dostawę towarów nie oznacza, że wypełnia on wszelkie przejawy bogatej aktywności podmiotów gospodarczych, a każdy przepływ środków finansowych, odbywający się w ramach relacji pomiędzy podatnikami VAT, musi być przyporządkowany świadczeniu usług lub dostawie towarów. Takiego przyporządkowania nie determinuje także okoliczność, że każdy podmiot będący partnerem konsorcjum jest odrębnym podatnikiem VAT, a takim podatnikiem nie jest samo konsorcjum.

Powyższe stanowisko znajduje także oparcie w wyroku TSUE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie Empresa de Desenvolvimento Mineiro SGPS SA (EDM), C-77/01, EU:C:2004:243, zgodnie z którym czynności wykonywane przez członków konsorcjum, na podstawie postanowień umowy tworzącej to konsorcjum oraz odpowiadające części przypisanej każdemu z nich w tej umowie, nie stanowią dostawy towarów lub świadczenia usług za wynagrodzeniem w rozumieniu art. 2 pkt 1 Szóstej Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EWG; Dz. Urz. UE z dnia 13 czerwca 1977 r. Nr L 145, s. 1; obecnie art. 2 ust. 1 lit a i c) dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej; Dz. Urz. UE z dnia 11 grudnia 2006 r. Nr L 347, s. 1 i nast.), ani też w konsekwencji czynności opodatkowanej na podstawie tej dyrektywy

Powyższe stanowisko sądów administracyjnych akceptowane jest również przez organy podatkowe. Przykładowo w interpretacji z dnia 1 czerwca 2021 r. (sygn. 0114-KDIP4-2.4012.83.2021.3.AS) Dyrektor KIS wskazał „(...) okolicznością, która w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy decyduje o opodatkowaniu, jest odpłatność za świadczoną usługę, którą należy rozumieć jako wynagrodzenie należne za dane świadczenie. Jest ono najczęściej określane umową pomiędzy stronami transakcji i stanowi skutek określonego przysporzenia. Trudno taką cechę przypisywać operacji księgowej dokonywanej przez lidera na rzecz partnera konsorcjum. Brak jest takiego stosunku prawnego, z którego wynikałaby wzajemność świadczenia lidera przybierającego postać rozdziału przychodów całego przedsięwzięcia. Nie jest to zatem świadczenie wzajemne lidera konsorcjum, a jedynie umownie określony obowiązek „rozdziału” przychodów całego przedsięwzięcia. Lider konsorcjum nie pozostaje dłużnikiem partnera z tytułu świadczenia na jego rzecz usługi rozdziału przychodów.

Rozdział ten w odpowiednich proporcjach wynika z mocy samej umowy konsorcjum, a nie z jakiegoś świadczenia wzajemnego, do którego zobowiązany został jego lider (por. wyrok NSA z dnia 10 października 2014 r., sygn. akt I FSK 1418/13). (...) skoro w analizowanym przypadku transfer części wynagrodzenia oraz kosztów z tytułu realizacji wspólnego przedsięwzięcia nie będzie stanowił odpłatności z tytułu dostawy towarów bądź świadczenia usług pomiędzy konsorcjantami, to rozliczenia stanowiące transfer przez Lidera części wynagrodzenia oraz kosztów z tytułu realizacji wspólnego przedsięwzięcia, nie będą stanowić dostawy towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy, jak również świadczenia usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy, a zatem nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W konsekwencji czynności, których dotyczy pytanie oznaczone we wniosku, tj. rozliczenia stanowiące jedyne transfer przez Lidera części wynagrodzenia oraz kosztów z tytułu realizacji wspólnego przedsięwzięcia nie powinny być dokumentowane fakturą, lecz innym dowodem księgowym, np. notą księgową”.

Analogiczne stanowisko, odnosząc się również do innych czynności podlegających VAT w relacjach między konsorcjantami, wyraził organ w wydanej na wspólny wniosek konsorcjantów interpretacji z dnia 7 kwietnia 2021 r. (sygn. 0114-KDIP4-1.4012.82.2021.1.RMA).

W świetle powyższego zasadnym jest uznanie, że Lider oraz Partner nie będą wykonywać na swoją rzecz żadnych czynności podlegających opodatkowaniu VAT. Nie sposób zatem przyjąć, że podział przychodów/kosztów z realizacji zamówienia publicznego stanowić będzie dla Lidera oraz Partnera wynagrodzenie z tytułu świadczenia usług czy dostawy towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 oraz w art. 8 ustawy.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:

Z powyższego wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Bowiem tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r., poz. 1153 ze zm.):

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów, o czym stanowi art. 6 ust. 1 ww. ustawy.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1, 3 i 14 ww. ustawy:

Z opisu sprawy wynika, że:

−   Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT.

−   Zgodnie z Umową Partnerską zawartą pomiędzy Gminą (...) a Gmina (...) wszelkie przepływy finansowe z Instytucją Zarządzającą będą się odbywały za pośrednictwem wyodrębnionego do tego celu rachunku bankowego Gminy (...) (jako Lidera Projektu); następnie będą one przekazywane (redystrybuowane) na rachunek Gminy (...) (jako Partnera Projektu).

−   Jako transfer środków finansowych określono ww. „przekazanie (redystrybuowanie)” środków finansowych na rzecz Gminy (...) (jako Partnera Projektu)”.

−   Transfer środków finansowych obejmuje przelew na wyodrębniony dla celów Projektu rachunek bankowy.

−   Gmina nie otrzymuje jakiegokolwiek wynagrodzenia z tytułu „transferu środków finansowych”.

−   Konstrukcja finansowa Projektu zakłada, że Gmina posiadająca w Projekcie status Lidera podpisuje umowę o dofinansowanie z Zarządem Województwa (...) (działającym jako Instytucja Zarządzająca Programem (...)), składa wnioski o płatność, przekazuje dofinansowanie Partnerowi w odpowiedniej części.

−   Jednocześnie faktury dokumentujące montaż instalacji fotowoltaicznych, instalacji fotowoltaicznych wraz z magazynami energii, instalacji solarnych i powietrznych pomp c.w.u. wystawiane są bezpośrednio na poszczególne gminy, tj. odrębnie na Gminę (jako Lidera Projektu) oraz Gminę (jako Partnera Projektu).

−   Nabycia towarów i usług związanych z projektem realizowane są odrębnie przez Gminę (Lidera) i Gminę (Partnera).

−   Przekazanie przez Gminę (Lidera) środków Gminie (Partnerowi) ma charakter techniczny i wynika z roli Lidera, którą w Projekcie pełni Gmina (...).

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera należy identyfikować jako wynagrodzenie za czynność opodatkowaną VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 4).

Należy jeszcze raz zauważyć, że z treści powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że dostawa towarów i świadczenie usługi co do zasady podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Obydwa warunki muszą być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wskazać należy, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z dnia 15 lipca 1982 r. w sprawie Hong-Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z dnia 8 marca 1988 r. w sprawie Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

W konsekwencji, należy stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie jest usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem w odniesieniu do każdej płatności pieniężnej rozpatrywać należy, czy nie stanowi ona otrzymanego wynagrodzenia za jakieś świadczenia wykonane przez dany podmiot. Jeśli można zidentyfikować takie świadczenie, to wówczas otrzymaną płatność należałoby potraktować jako wynagrodzenie za usługę. W przypadku więc, gdy podmiot płacący uzyskuje korzyść z pewnego rodzaju sytuacji, zobowiązanie takie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako świadczenie usługi. W konsekwencji powinno być ono opodatkowane podatkiem VAT.

W rozpatrywanej sprawie trudno doszukać się bezpośredniego związku pomiędzy przekazywanymi przez Państwa na rzecz Gminy (Partnera) w ramach realizowanego projektu kwotami, a czynnościami jakie Partner wykonuje w ramach realizacji wspólnego działania. Nie istnieje również korzyść jaką mieli by Państwo uzyskać z tytułu płatności przekazywanej Partnerowi. W konsekwencji przekazywane przez Państwa (Lidera) na rzecz Partnera płatności w związku z realizacją projektu nie będą stanowiły wynagrodzenia za świadczone usługi lub dostawę towarów. Będą to wyłącznie wewnętrzne przepływy pieniężne związane z realizacją Projektu, które nie będą podlegały opodatkowaniu VAT. Przekazanie środków przez Państwa Partnerowi nastąpi w formie refundacji poniesionych wydatków, tj. Gmina otrzyma je na swoje konto, a następnie prześle odpowiednią część Partnerowi. Jak bowiem Państwo wskazali - nabycia towarów i usług związanych z projektem realizowane są odrębnie przez Gminę (Lidera) i Gminę (Partnera). Przekazanie przez Gminę (Lidera) środków Gminie (Partnerowi) ma charakter techniczny i wynika z roli Lidera, którą w Projekcie pełni Państwa Gmina. Gmina będzie więc tylko pośrednikiem w przekazaniu dofinansowania Gminie (...).

Oznacza to, że przekazanie przez Państwa (Lidera) płatności na rzecz Partnera projektu nie będzie wiązało się z powstaniem obowiązku podatkowego.

Podsumowanie

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz okoliczności sprawy należy stwierdzić, że wpłaty przekazane Gminie (...) (Partnerowi) w ramach projektu będą neutralne na gruncie podatku od towarów i usług dla Państwa w zakresie w jakim przekazują je Państwo na realizacje zadania objętego projektem – nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.

Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 oceniłem jako prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Podkreślam, że przedmiotowa interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione w opisywanym stanie sprawy, które nie zostały objęte pytaniem – nie mogą być zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Jednocześnie informuję, że ta interpretacja wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko dla Państwa, nie dotyczy zaś skutków prawnopodatkowych wynikających z przedstawionego opisu sprawy dla Partnera projektu.

Ta interpretacja jest rozstrzygnięciem w zakresie ustalenia, czy transfer środków finansowych przez Gminę (jako Lidera) do Partnera należy identyfikować jako wynagrodzenie za czynność opodatkowaną VAT (pytania oznaczonego we wniosku nr 4). Natomiast w zakresie pytań oznaczonych we wniosku nr od 1-3 zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·   Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·    w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·    w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.