Interpretacja 0112-KDIL1-1.4012.760.2025.2.JKU

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

13 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 8 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania rozliczenia nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) oraz udokumentowania tej czynności notą księgową. Uzupełnili go Państwo pismami: z 17 listopada 2025 r. (wpływ 20 listopada 2025 r.) oraz z 17 grudnia 2025 r. (wpływ 22 grudnia 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Lokalna Grupa Działania „(...)” (dalej: Wnioskodawca, Stowarzyszenie) jest stowarzyszeniem rejestrowym, nieprowadzącym działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług oraz nigdy niezarejestrowanym jako czynny podatnik VAT.

W ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa (…) na lata 2014–2020 Stowarzyszenie uzyskało dofinansowanie na realizację projektu polegającego na budowie obiektu (...).

Dofinansowanie przyznano w kwotach brutto, przy czym podatek VAT był kosztem kwalifikowalnym projektu. W związku z tym Stowarzyszenie nie odzyskiwało podatku VAT, a wszystkie wydatki dokumentowane były fakturami w kwotach brutto.

Obiekt został wybudowany na gruncie dzierżawionym od Gminy (…), zgodnie z zawartą umową dzierżawy.

Po zakończeniu budowy obiekt był wykorzystywany do prowadzenia odpłatnej działalności pożytku publicznego w zakresie turystyki, zgodnie z przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej i nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców.

W roku 2025 Gmina (…) zwróciła się z propozycją przejęcia obiektu (...) w związku z planowanymi inwestycjami na tym terenie. Strony uzgodniły, że Gmina dokona zwrotu poniesionych nakładów w wysokości ustalonej na podstawie szacunku biegłego.

Stowarzyszenie stoi na stanowisku, że przekazanie obiektu Gminie nie stanowi sprzedaży towaru ani świadczenia usług w rozumieniu ustawy o VAT, a jedynie rozliczenie poniesionych nakładów w związku z wygaśnięciem stosunku dzierżawy.

W konsekwencji rozliczenie to powinno być udokumentowane notą księgową, bez naliczania podatku VAT, gdyż Stowarzyszenie nie jest czynnym podatnikiem VAT, a podatek VAT przy budowie (...) był kosztem kwalifikowalnym i nie podlegał odliczeniu.

Uzupełnienie wniosku

1.  Pytanie: Od kiedy Stowarzyszenie prowadzi działalność? Proszę podać datę, odpowiedź:

Stowarzyszenie prowadzi działalność od (...) września 2008 r.

2.  Pytanie: Kiedy Stowarzyszenie ponosiło wydatki na budowę obiektu (...)? Proszę podać datę, odpowiedź:

Wydatki na budowę (...) ponoszone były od 30 listopada 2018 r. do 30 czerwca 2019 r.

3.  Pytanie: W jaki sposób (do jakiej działalności) Stowarzyszenie wykorzystywało obiekt (...) od momentu zakończenia budowy do chwili obecnej?, odpowiedź:

Od momentu wybudowania (...) do chwili uzgodnienia przekazania terenu dla Gminy (...) Stowarzyszenie wykorzystywało obiekt dla realizacji usług turystycznych w ramach odpłatnej i nieodpłatnej działalności pożytku publicznego. Działalność polegała między innymi na:

-     zapewnieniu dostępu do zaplecza sanitarnego dla turystów (...),

-     prowadzeniu świetlicy (...) dla dorosłych i dzieci,

-     organizowaniu (...), umożliwiających poznawanie obszaru (...),

-     kolportaż materiałów informacyjno-edukacyjnych związanych z ekologicznym wypoczynkiem i poznawaniem atrakcji turystycznych obszaru.

4.  Pytanie: Na jakiej podstawie prawnej obiekt był wykorzystywany do prowadzenia odpłatnej działalności pożytku publicznego w zakresie turystyki?, odpowiedź:

Podstawą prowadzenia działalności odpłatnej pożytku publicznego w zakresie turystyki były zapisy Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (§ 4 ust. 1 pkt 19), który wskazuje, że do sfery zadań obejmujących działalność pożytku publicznego zalicza się zadania w zakresie „turystyki i krajoznawstwa”.

Dodatkowe uregulowania określone zostały w Statucie Stowarzyszenia, w którym zawarto zapisy: w § 7 ust. 9 Cele i sposoby realizacji zadań statutowych – promocja i rozwój turystyki i agroturystyki, § 8.3 Działalność odpłatna pożytku publicznego może być prowadzona w zakresie:

-     Pozostała działalność rozrywkowa i rekreacyjna – PKD 93.29.Z

-     Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane – PKD 85.59.B

-     Działalność wspomagająca edukację – PKD 85.60.Z

-     (…).

5.  Pytanie: Jakie czynności wykonywane są w obiekcie (...), tj. czynności niepodlegające opodatkowaniu, czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług, czy czynności zwolnione od podatku – jeżeli wykonywane są czynności niepodlegające opodatkowaniu lub czynności zwolnione od podatku – należy podać podstawę prawną tego zwolnienia?, odpowiedź:

1)  Na obiekcie (...) wykonywane były czynności w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług takie jak:

-     prowadzenie świetlicy (...) dla dzieci i dorosłych,

-     kolportaż materiałów informacyjno-edukacyjnych związanych z ekologicznym wypoczynkiem i poznawaniem atrakcji turystycznych (…),

-     nieodpłatne działania edukacyjne, rekreacyjne i turystyczne.

Podstawa prawna:

-     art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – brak statusu podatnika w zakresie działalności nieodpłatnej,

-     art. 3 ust. 3 i art. 4 ust. 1 pkt 19 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie – realizacja zadań w sferze turystyki i krajoznawstwa jako działalności pożytku publicznego,

2)  Na obiekcie (...) wykonywane były czynności w ramach odpłatnej działalności pożytku publicznego, zwolnione z podatku od towarów i usług, takie jak:

-     udostępnianie zaplecza sanitarnego,

-     odpłatne (...).

Podstawa prawna:

-     art. 113 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)

6.  Pytanie: Jakie nakłady ponieśli Państwo na obiekt (...) – należy wyjaśnić, jakie to naniesienia, czy stanowią one budynki, budowle lub urządzenia budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.)? Należy wymienić i opisać. Jeśli nie, jaka jest klasyfikacja tych nakładów?, odpowiedź:

1)  Stowarzyszenie poniosło nakłady na obiekt (...) w kwocie (...) zł brutto.

2)  Zrealizowano naniesienia w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, według określeń ujętych we wniosku o dofinansowanie:

a)  Budynki:

-     płyta fundamentowa pod budynek higieniczno-sanitarny,

-     dwuspadowe przykrycie budynku higieniczno-sanitarnego,

-     budynek higieniczno-sanitarny z wyposażeniem o powierzchni zabudowy (...) m²,

b)  Budowle:

-     droga wewnętrzna ((...)),

-     nawierzchnie (...), parking, nawierzchnie z kostki brukowej,

c)  Urządzenia budowlane:

-     pozostałe utwardzenie trawników, zieleń, grodzenie terenu,

-     elementy małej architektury,

-     instalacje elektryczne, instalacje wod-kan,

-     monitoring, oświetlenie terenu.

7.  Pytanie: Czy Stowarzyszenie korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 113 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), odpowiedź:

Tak, Stowarzyszenie korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 113 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r.

Ponadto wniosek został uzupełniony o następujące informacje:

1.  Pytanie: Czy obiekt (...) udostępniali Państwo odpłatnie, w tym nawierzchnie (...), parking, nawierzchnie z kostki brukowej?, odpowiedź:

Nawierzchnie na obiekcie udostępniane były nieodpłatnie.

2.  Pytanie: Czy oprócz czynności udostępniania zaplecza sanitarnego i odpłatnych (...), pobierali Państwo jakiekolwiek opłaty w ramach prowadzonej na obiekcie (...) działalności?, odpowiedź:

Nie pobierali Państwo innych opłat.

3.  Pytanie: Czy świetlica (...) dla dzieci i dorosłych była udostępniana dla osób korzystających z obiektu (...)?, odpowiedź:

Tak, świetlica była udostępniana dla osób korzystających z obiektu (...).

4.  Pytanie: Czy korzystający odpłatnie z zaplecza sanitarnego korzystali z obiektu (...)? Jeśli tak, to w jaki sposób i czy za odpłatnością?, odpowiedź:

Korzystający z zaplecza sanitarnego korzystali z obiektu (...) poprzez użytkowanie świetlicy (…). Powyżej opisane wykorzystanie odbywało się nieodpłatnie.

5.  Pytanie: Czy oprócz opłat za udostępnianie zaplecza sanitarnego za pobyt na (...) były pobierane jakiekolwiek opłaty? Należy szczegółowo opisać i wymienić, odpowiedź:

Nie były pobierane inne opłaty.

Pytanie

Czy w opisanym stanie faktycznym, tj. przy rozliczeniu nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) przekazywanego Gminie (…), Lokalna Grupa Działania „(...)” – jako podmiot niebędący czynnym podatnikiem VAT i nieprowadzący działalności gospodarczej – może udokumentować zwrot nakładów notą księgową, bez obowiązku wystawienia faktury i bez naliczania podatku VAT?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, rozliczenie z Gminą (…) nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Nie dochodzi bowiem do odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2024 r. poz. 361 z późn. zm.).

Zwrot nakładów w związku z dzierżawą gruntu stanowi jedynie wyrównanie nakładów inwestycyjnych, a nie sprzedaż majątku. Stowarzyszenie nie posiada prawa własności do gruntu ani do obiektu jako odrębnego środka trwałego – jest to majątek trwale związany z gruntem Gminy.

W konsekwencji:

1.  Czynność przekazania obiektu i rozliczenia nakładów nie mieści się w zakresie przedmiotowym ustawy o VAT.

2.  Wnioskodawca nie jest podatnikiem w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ nie prowadzi działalności gospodarczej.

3.  Wnioskodawca nie ma obowiązku wystawiania faktury VAT, a rozliczenie może zostać udokumentowane notą księgową.

4.  Wartość rozliczenia powinna odpowiadać rzeczywistym, uzgodnionym nakładom poniesionym przez Stowarzyszenie, ustalonym przez rzeczoznawcę.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w utrwalonej linii interpretacyjnej organów KIS (np. interpretacje indywidualne:

·      0114-KDIP1-1.4012.117.2019.2.EW,

·      0111-KDIB3-1.4012.180.2018.1.IK,

·      0113-KDIPT1-3.4012.667.2021.2.MJ),

gdzie wskazano, że zwrot nakładów poniesionych przez dzierżawcę na cudzym gruncie nie stanowi czynności opodatkowanej VAT, jeżeli nie dochodzi do przeniesienia prawa własności towarów w ramach działalności gospodarczej.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:

Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej.

Przez świadczenie usług należy zatem każde zachowanie się na rzecz innej osoby. Na zachowanie to składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Spod pojęcia usługi będzie natomiast wyłączone takie świadczenie, którego treścią jest przeniesienie na inny podmiot prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Stanowi ono bowiem dostawę towarów. Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do usług każde świadczenie nie będące dostawą towarów. Jeśli tylko mamy do czynienia ze świadczeniem, to na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowi ono albo usługę, albo dostawę towarów.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:

Należy wskazać, że działalność stowarzyszeń uregulowana jest w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2261). Zgodnie z art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy:

Na podstawie art. 34 ustawy Prawo o stowarzyszeniach:

Co do zasady, na podstawie ww. przepisów działalność stowarzyszenia można więc podzielić na działalność związaną z realizacją celów, dla których stowarzyszenie została powołane (statutową) oraz pozostałą działalność gospodarczą (która, co do zasady, ma wspomagać działalność statutową).

Należy wskazać, że działalność gospodarcza, w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, nie musi, co do zasady, być prowadzona w celu uzyskania zysku. W ramach działalności gospodarczej podatnik VAT może dążyć do osiągnięcia celów innych niż zarobkowe. Tym samym, podatnikami VAT mogą być również podmioty typu non profit, realizujące np. zadania charytatywne, przy czym opodatkowaniu mogą podlegać jedynie takie czynności wykonywane przez tych podatników, działających w tym charakterze, które są realizowane odpłatnie. Bez znaczenia także dla bycia podatnikiem VAT jest efekt prowadzonej działalności, w szczególności, czy jest to działalność dochodowa, czy też przynosząca straty.

Należy zauważyć, że definicja działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług zawarta w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy stanowi odzwierciedlenie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. (Dz. Urz. UE L. z 2006 r. nr 347/1), zwanej dalej: „Dyrektywą 2006/112/WE”, zgodnie z którym:

Powyższe przepisy stanowią o realizacji zasady powszechności opodatkowania VAT, wynikającej zarówno z przedmiotowego opodatkowania tym podatkiem, który obejmuje wszelkie dostawy towarów i usług za wynagrodzeniem, jak i zakresu podmiotowego z uwagi na szeroko zakreślony krąg podmiotów uznawanych za podatników VAT.

Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te powinny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.

Zatem wszelkie czynności wykonywane odpłatnie przez stowarzyszenia, czyli odpłatna dostawa towarów, czy odpłatne świadczenie usług, będą podlegać regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, jako czynności wymienione w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że dla uznania danego podmiotu za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy nie ma znaczenia rezultat prowadzonej działalności. Oznacza to, że aby uznać działalność podmiotu za działalność gospodarczą nie jest konieczne, aby przyniosła ona jakiekolwiek efekty. Podatnikiem jest zatem również podmiot prowadzący działalność generującą straty, a nawet podmiot, który w ogóle nie dokona żadnej sprzedaży. Działalność gospodarcza, w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, nie musi być – co do zasady – prowadzona w celu uzyskania zysku. W ramach działalności gospodarczej podatnik VAT może dążyć do osiągnięcia celów inne niż zarobkowe. Tym samym, podatnikami VAT mogą być również podmioty (w tym stowarzyszenia) prowadzące działalność pożytku publicznego, przy czym opodatkowaniu mogą podlegać jedynie takie czynności wykonywane przez tych podatników, działających w tym charakterze, które są realizowane odpłatnie. Bez znaczenia także dla bycia podatnikiem VAT jest efekt prowadzonej działalności, w szczególności, czy jest to działalność dochodowa, czy też przynosząca straty.

Dochodzi więc do sytuacji, że działalność nieuznawana za działalność gospodarczą na gruncie przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców, jest działalnością w rozumieniu przepisów ustawy.

Z opisu sprawy wynika, że:

·      Stowarzyszenie jest stowarzyszeniem rejestrowym, które nigdy nie było zarejestrowane jako czynny podatnik VAT. Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej i nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców. Stowarzyszenie prowadzi działalność od (...) września 2008 r.,

·      Stowarzyszenie uzyskało dofinansowanie na realizację projektu polegającego na budowie obiektu (...). Dofinansowanie przyznano w kwotach brutto, przy czym podatek VAT był kosztem kwalifikowalnym projektu. W związku z tym Stowarzyszenie nie odzyskiwało podatku VAT, a wszystkie wydatki dokumentowane były fakturami w kwotach brutto, wydatki na budowę (...) ponoszone były od 30 listopada 2018 r. do 30 czerwca 2019 r.,

·      obiekt został wybudowany na gruncie dzierżawionym od Gminy (…), zgodnie z zawartą umową dzierżawy,

·      po zakończeniu budowy obiekt był wykorzystywany do prowadzenia odpłatnej działalności pożytku publicznego w zakresie turystyki, zgodnie z przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie,

·      w roku 2025 Gmina (…) zwróciła się z propozycją przejęcia obiektu (...) w związku z planowanymi inwestycjami na tym terenie. Strony uzgodniły, że Gmina dokona zwrotu poniesionych nakładów w wysokości ustalonej na podstawie szacunku biegłego,

·      od momentu wybudowania (...) do chwili uzgodnienia przekazania terenu dla Gminy (...) Stowarzyszenie wykorzystywało obiekt dla realizacji usług turystycznych w ramach odpłatnej i nieodpłatnej działalności pożytku publicznego. Działalność polegała między innymi na:

-     zapewnieniu dostępu do zaplecza sanitarnego dla turystów (...),

-     prowadzeniu świetlicy (...) dla dorosłych i dzieci,

-     organizowaniu (...), umożliwiających poznawanie obszaru (…),

-     kolportaż materiałów informacyjno-edukacyjnych związanych z ekologicznym wypoczynkiem i poznawaniem atrakcji turystycznych obszaru.

·      podstawą prowadzenia działalności odpłatnej pożytku publicznego w zakresie turystyki były zapisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (§ 4 ust. 1 pkt 19), który wskazuje, że do sfery zadań obejmujących działalność pożytku publicznego zalicza się zadania w zakresie „turystyki i krajoznawstwa”.

Dodatkowe uregulowania określone zostały w Statucie Stowarzyszenia, w którym zawarto zapisy: w § 7 ust. 9 Cele i sposoby realizacji zadań statutowych – promocja i rozwój turystyki i agroturystyki, § 8.3 Działalność odpłatna pożytku publicznego może być prowadzona w zakresie:

-     Pozostała działalność rozrywkowa i rekreacyjna – PKD 93.29.Z

-     Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane – PKD 85.59.B

-     Działalność wspomagająca edukację – PKD 85.60.Z

-     (…)

·      na obiekcie (...) wykonywane były czynności w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług takie jak:

-     prowadzenie świetlicy (...) dla dzieci i dorosłych,

-     kolportaż materiałów informacyjno-edukacyjnych związanych z ekologicznym, wypoczynkiem i poznawaniem atrakcji turystycznych (…),

-     nieodpłatne działania edukacyjne, rekreacyjne i turystyczne.

·      na obiekcie (...) wykonywane były czynności w ramach odpłatnej działalności pożytku publicznego, zwolnione z podatku od towarów i usług takie jak:

-     udostępnianie zaplecza sanitarnego,

-     odpłatne (...).

·      Stowarzyszenie poniosło nakłady na obiekt (...) w kwocie (...) zł brutto i realizowało naniesienia w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, według określeń ujętych we wniosku o dofinansowanie:

-     Budynki (płyta fundamentowa pod budynek higieniczno-sanitarny, dwuspadowe przykrycie budynku higieniczno-sanitarnego, budynek higieniczno-sanitarny z wyposażeniem o powierzchni zabudowy (...) m²),

-     Budowle (droga wewnętrzna – (...), nawierzchnie (...), parking, nawierzchnie z kostki brukowej),

-     Urządzenia budowlane: (pozostałe utwardzenie trawników, zieleń, grodzenie terenu, elementy małej architektury, instalacje elektryczne, instalacje wod-kan, monitoring, oświetlenie terenu),

·      Stowarzyszenie korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 113 ustawy.

Wątpliwości Stowarzyszenia dotyczą możliwości dokumentowania zwrotu nakładów notą księgową, bez obowiązku wystawienia faktury i bez naliczania podatku VAT przy rozliczeniu nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) przekazywanego Gminie.

Analiza przedstawionego opisu sprawy oraz treści powołanych przepisów prowadzi do stwierdzenia, że rozliczenie nakładów poniesionych na budowę obiektu (...), będzie wykonywane w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, a Stowarzyszenie z tytułu dokonania tego rozliczenia należy uznać za podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy.

Powyższe wynika z faktu, że – jak wynika z opisu sprawy – nakłady poniesione na budowę (...) były wykorzystywane w prowadzonej przez Państwa odpłatnej działalności pożytku publicznego, gdyż korzystający odpłatnie z zaplecza sanitarnego korzystali z obiektu (...) poprzez użytkowanie świetlicy (oglądanie telewizji, zabawy dla dzieci, gry integracyjne), placu zabaw, terenu zielonego, a świetlica była udostępniana dla osób korzystających z obiektu (...).

Tym samym poniesione przez Państwa nakłady na obiekt (...) były wykorzystywane w prowadzonej przez Państwa działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Mając zatem na uwadze opis sprawy w kontekście powołanych przepisów prawa stwierdzić należy, że w odniesieniu do rozliczenia nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) (które nastąpi odpłatnie) będą Państwo występować w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. W konsekwencji czynność ta będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej Kodeksem cywilnym:

Z powyższej definicji wynika, że na gruncie polskiego prawa można wyodrębnić trzy rodzaje nieruchomości w sensie prawnym:

-     grunty (stanowiące część powierzchni ziemskiej),

-     budynki trwale z gruntem związane (tzw. nieruchomości budynkowe),

-     części tych budynków (tzw. nieruchomości lokalowe).

Stosownie natomiast do treści art. 47 § 1, 2 i 3 Kodeksu cywilnego:

Jak stanowi art. 48 Kodeksu cywilnego:

Wskazać należy, że na podstawie art. 693 § 1 Kodeksu cywilnego:

Zgodnie z art. 694 Kodeksu cywilnego:

W myśl art. 676 Kodeksu cywilnego:

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy i opis sprawy należy stwierdzić, że z punktu widzenia prawa cywilnego, nakłady poniesione na budowę obiektu (...), stanowią część składową gruntu i tym samym własność właściciela gruntu. Wszystko to, co zostało trwale z gruntem złączone, stanowi bowiem jego część składową. W związku z tym, w sytuacji, gdy Stowarzyszenie wykonało inwestycję polegającą na budowie obiektu (...) na nieruchomości Gminy, tj. poniosło nakłady na majątku, który nie stanowi jego własności, nakłady te stały się częścią nieruchomości.

W świetle powyższych przepisów stwierdzić należy, że nakłady poniesione przez Stowarzyszenie na dzierżawionym gruncie nie będą stanowić towaru w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy. Poniesione nakłady nie stanowią odrębnej rzeczy, a jedynie powodują po stronie Stowarzyszenia powstanie roszczenia, względem właściciela gruntu, o zwrot poniesionych kosztów. Roszczenie to nie stanowi natomiast prawa rzeczowego, a jedynie prawo o charakterze zobowiązaniowym, uprawniające do żądania zwrotu poniesionych nakładów.

Tym samym, prawo to nie może stanowić towaru w rozumieniu ustawy. W konsekwencji, w przypadku zbycia poniesionych nakładów, nie dochodzi do przeniesienia prawa do dysponowania towarem jak właściciel. Zatem należy przyjąć, że przeniesienie nakładów poniesionych na obcym gruncie nie stanowi dostawy towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, gdyż nie mamy tu do czynienia z odrębną rzeczą, która mogłaby stanowić towar.

Niemniej jednak podmiot, który poniósł nakłady, dysponuje pewnym prawem do poniesionych nakładów i może to prawo przenieść na rzecz innego podmiotu. Wskazać zatem należy, że nakład jest prawem majątkowym, które może być przedmiotem obrotu gospodarczego.

Z uwagi na powyższe, odpłatna czynność zwrotu nakładów, jako przekazanie za wynagrodzeniem ulepszeń dokonanych na gruncie wydzierżawiającego, stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, a tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy.

Ustawodawca w art. 43 ustawy określił zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dla dostawy towarów lub świadczenia usług. Wskazać przy tym należy, że ani ustawa, ani przepisy wykonawcze nie przewidują zwolnienia od podatku dla ww. czynności.

Stowarzyszenie wskazało, że nie jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i aktualnie korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 113 ustawy. Strony uzgodniły, że Gmina dokona zwrotu poniesionych nakładów w wysokości ustalonej na podstawie szacunku biegłego.

Należy zauważyć, że ustawodawca przewiduje zwolnienie od podatku VAT dla pewnej grupy podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty wskazanej w przepisie art. 113 ust. 1 ustawy.

Regulacje w tym zakresie zawarte zostały w art. 113 ustawy. Stosownie do art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2025 r.:

Natomiast na mocy do art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2026 r.:

Na podstawie art. 113 ust. 2 ustawy:

Jak stanowi art. 113 ust. 5 ustawy:

Zgodnie z art. 113 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług:

Stosownie do art. 113 ust. 10 ustawy o podatku od towarów i usług:

Z kolei przepis art. 113 ust. 13 ustawy stanowi, że:

Z powyższego wynika, że podatnik może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie i według zasad określonych przepisami art. 113 ust. 1-12 ustawy pod warunkiem, że nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy.

W analizowanej sprawie do transakcji rozliczenia nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) nie ma zastosowania art. 113 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy. Jak wyżej wskazano sprzedaż poniesionych nakładów inwestycyjnych na wybudowanie obiektu (...) na gruncie dzierżawionym od Gminy nie może zostać uznana za odpłatną dostawę towarów. Ww. sprzedaż nakładów inwestycyjnych – jak rozstrzygnięto wyżej – stanowi odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, które nie korzysta ze zwolnienia od podatku.

Tym samym do wartości sprzedaży, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, należy wliczyć wartość wynagrodzenia otrzymanego przez Stowarzyszenie z tytułu rozliczenia poniesionych nakładów inwestycyjnych na wybudowanie obiektu (...) na gruncie dzierżawionym od Gminy, z uwagi na fakt, że rozliczenie nakładów przez Stowarzyszenie będzie stanowiło świadczenie usług niekorzystające ze zwolnienia od podatku, a nie czynności, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy.

Należy wskazać, że Stowarzyszenie staje się podatnikiem VAT na takich samych zasadach, jak każdy inny przedsiębiorca, w momencie, gdy wartość sprzedaży przekroczy kwotę, o której mowa w przepisie art. 113 ust. 1 ustawy. Zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę. Zatem realizowane przez Stowarzyszenie odpłatne świadczenia usług na podstawie umów cywilnoprawnych podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wskazali Państwo w opisie sprawy, że Stowarzyszenie poniosło nakłady na obiekt (...) w kwocie (...) zł. Uzgodniliście Państwo, że Gmina dokona zwrotu poniesionych nakładów w wysokości ustalonej na podstawie szacunku biegłego. Zatem, skoro wartość świadczonych usług (rozliczenie poniesionych nakładów) przekroczy kwotę, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, to przedmiotowa czynność spowoduje utratę zwolnienia podmiotowego Stowarzyszenia.

Transakcja polegająca na dokonaniu przez Stowarzyszenie rozliczenia nakładów na obiekt (...) w związku z rozwiązaniem umowy dzierżawy i zwrotem wartości nakładów na rzecz Stowarzyszenia odpowiadającej wartości poniesionych nakładów (wybudowania obiektu (...)) – jak już wskazano – będzie stanowić odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, niekorzystające ze zwolnienia od podatku.

Zatem skoro wartość świadczonych usług (rozliczenie poniesionych nakładów) przekroczy kwotę, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, Stowarzyszenie będzie zobowiązane do opodatkowania transakcji zbycia na rzecz Gminy nakładów na obiekt (...). W związku z tym czynność ta będzie opodatkowana właściwą stawką podatku VAT.

Odnosząc się więc do kwestii ustalenia, czy ww. transakcja powinna zostać przez Stowarzyszenie udokumentowana fakturą, należy wskazać, że na podstawie art. 106b ust. 1 ustawy:

Przepis art. 106b ust. 2 ustawy stanowi, że:

W świetle art. 106b ust. 3 ustawy:

Na mocy art. 2 pkt 22 ustawy:

Z przytoczonych przepisów wynika, że podatnik, który dokonuje sprzedaży – co do zasady – jest zobowiązany do wystawienia faktury.

Faktura jest dokumentem sformalizowanym (potwierdzającym zaistnienie określonego zdarzenia gospodarczego), który powinien spełniać szereg wymogów przewidzianych przepisami prawa.

Należy w tym miejscu podkreślić, że celem faktury jest przede wszystkim udokumentowanie rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych, pełni ona bowiem szczególną rolę dowodową w prawidłowym wymiarze podatku VAT. Prawidłowość materialnoprawna faktury zachodzi, jeżeli odzwierciedla ona prawdziwe zdarzenie gospodarcze, czyli w istocie stwierdza fakt nabycia określonych towarów lub usług, czy też otrzymania zaliczki, co oznacza, że nie można uznać za prawidłową fakturę, gdy nie wskazuje ona zaistniałego zdarzenia gospodarczego. Faktura jest zatem dokumentem potwierdzającym zaistnienie zdarzenia gospodarczego i nierozerwalnie związana jest z powstaniem obowiązku podatkowego.

Mając zatem na uwadze powyższe oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie, skoro wartość świadczonych usług (rozliczenie poniesionych nakładów) przekroczy kwotę, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, Stowarzyszenie będzie zobowiązane udokumentować ww. odpłatne świadczenie usług wystawiając we własnym imieniu fakturę na rzecz Gminy.

Podsumowanie

Przy rozliczeniu nakładów poniesionych na budowę obiektu (...) przekazywanego Gminie (...), Lokalna Grupa Działania „(...)” będzie działać w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w myśl art. 15 ust. 2 ustawy. Zatem zbycie nakładów będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, jako odpłatne świadczenie usług na podstawie art. 5 ust. pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy. Skoro wartość świadczonych usług (zbycie poniesionych nakładów) przekroczy kwotę, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, czynność ta będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług właściwą stawką podatku VAT, i będą Państwo zobowiązani do udokumentowania ww. świadczenia usług fakturą.

Zatem Państwa stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

W myśl art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa:

W interpretacji udzielono odpowiedzi w zakresie zadanego pytania i przedstawionego stanowiska. Inne kwestie nieobjęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.

Wskazuję, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Ponadto, odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych, należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.