Interpretacja 0112-KDIL1-1.4012.791.2025.2.EK

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu za pomocą prewspółczynnika grupowego ustalonego z uwzględnieniem danych obu członków Grupy, według metody przedstawionej we wniosku oraz ustalenia, czy przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, Wnioskodawca jest uprawniony do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy.

Uzupełnili go Państwo pismem z 9 grudnia 2025 r. (wpływ 9 grudnia 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest grupą VAT, o której mowa w art. 15a ustawy o VAT, w skład której wchodzi dwóch członków: Gmina, będąca jednostką samorządu terytorialnego (JST) oraz A (A lub Spółka) – funkcjonującą pod nazwą X. Przedstawicielem Grupy, o którym mowa w art. 15a ust. 11 ustawy o VAT, jest Gmina, a w konsekwencji osobą umocowaną do przekazania pełnomocnictwa w sprawach Grupy jest Wójt Gminy.

Od 1 stycznia 2024 r. Grupa jako czynny podatnik VAT przejęła prawa i obowiązki poszczególnych jej członków w zakresie podatku od towarów i usług (VAT lub podatek) – zostali oni z urzędu wykreśleni z rejestru czynnych podatników VAT (stosownie do art. 96 ust. 7ba ustawy o VAT), zachowując jednocześnie swoje prawa i obowiązki wynikające z prawa cywilnego, administracyjnego, a także z przepisów ustaw podatkowych odnoszących się do innych niż VAT podatków.

Pytanie we wniosku dotyczy wydatków ponoszonych przez jednego członka X (jednocześnie jej przedstawiciela) – Gminę w ramach funkcjonowania jednostki Urząd Gminy, niemniej opisywany stan sprawy jest związany z działalnością obsługiwaną w pewnym zakresie przez każdego z członków Grupy.

Na podstawie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. 2025, poz. 1153 ze zm., „ustawa o samorządzie gminnym”), Gmina posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów (art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). Do zadań własnych Gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, które to zadania Gmina może realizować poprzez działalność utworzonych przez siebie jednostek organizacyjnych (art. 7 ust. 1 i art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym), w tym poprzez tworzenie lub przystępowanie do spółek z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółek akcyjnych (art. 2 i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej, t. j. Dz. U. 2021, poz. 679 ze zm., „ustawa o gospodarce komunalnej”). Szczegółowy wykaz spraw powierzonych Gminie jako jej zadania własne został wymieniony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Działalność Gminy w dużej mierze ma charakter działalności publicznej wykonywanej przez pracowników i przedstawicieli Urzędu Gminy – w zakresie zasadniczej większości działań Gmina nie występuje jako podatnik VAT, bowiem nie są one realizowane na rzecz wspólnoty lokalnej na podstawie umów cywilnoprawnych. Czynności te pozostają poza zakresem opodatkowania VAT stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Równolegle do powyższej działalności publicznej, w ramach prac w Urzędzie Gminy, Grupa na poziomie swojego członka Gminy wykonuje odpłatne czynności na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z osobami fizycznymi lub podmiotami gospodarczymi, co skutkuje występowaniem przez X (Gminę) w tych relacjach jako czynny podatnik VAT prowadzący działalność gospodarczą opodatkowaną VAT właściwymi stawkami lub zwolnioną z VAT. Wójt jest osobą nadzorującą pracę Urzędu Gminy i zarządzającą na najwyższym szczeblu zadaniami własnymi Gminy, a pracownicy i przedstawiciele Urzędu Gminy w praktyce koordynują i/lub wykonują wszystkie rodzaje działalności Gminy wymienione w ustawie o samorządzie gminnym. Obrót z tytułu czynności stanowiących zadania własne Gminy wykonywane na poziomie Urzędu Gminy, które mają charakter cywilnoprawny i podlegają opodatkowaniu lub zwolnieniu z opodatkowania VAT, jest ewidencjonowany w JPK cząstkowym członka Grupy – Gminy.

Część zadań własnych Gminy została powierzona do wykonania utworzonej w tym celu przez Gminę A (stosownie do możliwości przewidzianej w art. 2 i art. 9 ust. 1 o gospodarce komunalnej), tj. A będącej obecnie członkiem X.

A została utworzona przez Gminę w celu realizacji zadań użyteczności publicznej stanowiących jej zadania własne, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspakajanie zbiorowych potrzeb ludności (§ 1 ust. 1 aktu założycielskiego; „Umowa Spółki”). Na mocy § 1 ust. 2 Umowy Spółki Gmina zleciła A wykonywanie jej zadań własnych obejmujących sprawy: a) gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody; b) zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków; c) utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwianie odpadów; d) utrzymania zieleni gminnej i zadrzewień, e) utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.

Wykonywanie przez A powyższych zadań własnych Gminy obejmuje w szczególności:

a)  w zakresie gospodarki nieruchomościami oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych – administrowanie i zarządzanie nieruchomościami komunalnymi Gminy (w tym poprzez naliczanie czynszów, zbieranie w imieniu i na rzecz Gminy opłat czynszowych od mieszkańców i użytkowników nieruchomości lokalowych Gminy, wykonywanie napraw zasobu lokalowego Gminy, obsługę mieszkańców lokali należących do Gminy);

b)  w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej – administrowanie i zarządzanie sieciami wodociągowymi i kanalizacyjnymi (w tym stanowiącymi własność Gminy i budowanymi oraz modernizowanymi na poziomie działań Urzędu Gminy oczyszczalniami ścieków, przepompowniami i innymi środkami trwałymi wytworzonymi w ramach prac Urzędu Gminy dla celów wykonywania zadań z zakresu dostawy wody i odbioru ścieków komunalnych), jak również prowadzenie całej działalności związanej z dostawą wody i odprowadzeniem ścieków do i od usługobiorców na terenie gminy (A we własnym imieniu i na własną rzecz jest stroną umów cywilnoprawnych w tym zakresie);

c)  w zakresie ochrony środowiska i przyrody oraz utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów – (...);

d)  w zakresie utrzymania zieleni gminnej i zadrzewień – zarządzanie terenami zieleni gminnej, które są własnością Gminy.

Przykładowo, w odniesieniu do zadań z zakresu zarządzania i administrowania (...) Spółka zawarła z Gminą stosowne porozumienie, na mocy którego A dokonuje czynności eksploatacyjnych i administracyjnych związanych z funkcjonowaniem (...). Spółka posiada prawo nieodpłatnego używania działki Gminy, na której znajduje się (...) oraz otrzymuje za wykonywanie czynności opisanych w porozumieniu wynagrodzenie od Gminy. Podobnie w przypadku (...) A wykonuje czynności eksploatacyjne i administracyjne związane z (...) prowadzące do (...), za które otrzymuje zwrot poniesionych kosztów oraz wynagrodzenie od Gminy w wysokości określonej w zawartej umowie z Gminą. Oba powyższe zadania zostały nałożone na A właściwymi uchwałami Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników – czyli w praktyce przez Wójta Gminy reprezentującego Gminę będącej jedynym wspólnikiem Spółki. Wynagrodzenie od Gminy na rzecz A z tytułu tych czynności jest rozliczane bez podatku VAT, na nocie obciążeniowej, od momentu utworzenia i zarejestrowania Grupy (czynności wewnątrz Grupy). Pomimo powierzenia tych usług A, zasadnicza odpowiedzialność publiczna za ich skuteczną realizację, nadzór nad wykonaniem tych czynności czy decyzyjność w zakresie kluczowych spraw związanych z tymi zadaniami nadal spoczywa na Gminie.

Ponadto Spółka świadczy w imieniu i na rzecz Gminy usługi najmu zasobu lokalowego Gminy na rzecz podmiotów trzecich w oparciu o przekazane A w administrowanie i zarządzanie nieruchomości. W szczególności, na podstawie stosownej umowy A wykonuje usługi na rzecz Gminy związane z rozliczaniem opłat i wynagrodzenia należnego Gminie za świadczenie przez nią w lokalach komunalnych (mieszkalnych) i użytkowych usług najmu/dzierżawy.

A dodatkowo jest uprawniona wykonywać samodzielnie inne rodzaje działalności dopuszczone w Umowie Spółki, przykładowo określone prace budowlane związane z wykonywaniem przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych, a to z kolei jest niezbędne do wykonywania zadań z zakresu dostawy wody i odbioru ścieków na terenie Gminy, które w fazie operacyjnej zostały powierzone Spółce, jednak za skuteczność i efektywność których przed lokalną społecznością odpowiedzialność ponosi Gmina jako organ władzy publicznej powołany do zorganizowania tej działalności na swoim terenie.

W związku z wyżej opisanymi okolicznościami, w odniesieniu do części działalności wykonywanych w Urzędzie Gminy zachodzi ścisły związek z działalnością A (działalność dwóch członków X w powyższym zakresie uzupełnia się). Zarówno Gmina, jak i A odpowiadają za zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty lokalnej określonych w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w odniesieniu do zadań wskazanych w tym przepisie w punktach 1, 3, 12 oraz 15 – A w wymiarze bezpośrednim i faktycznym, natomiast Gmina na zasadzie nadzoru, zapewniania odpowiedniej infrastruktury oraz określania strategii działania. Jak bowiem wskazano wyżej, Gmina postanowiła przekazać pewne obszary swojej działalności i zadań własnych do wykonywania „operacyjnie” przez A, jednak za prawidłowość świadczonych przez Spółkę usług odpowiada pośrednio Gmina przed lokalną społecznością i innymi organami administracji publicznej, bowiem to do Gminy pierwotnie należała decyzja o wyborze tej formy prowadzenia gospodarki komunalnej na swoim terytorium i to Gminie przypisana jest odpowiedzialność w zakresie zapewnienia realizacji potrzeb mieszkańców i lokalnej społeczności z zakresu zadań własnych.

Co istotne, działalność Spółki w odniesieniu do wszystkich obszarów działania nie byłaby możliwa bez wykorzystania mienia przekazanego lub udostępnianego przez Gminę do A i bez jej wsparcia finansowego. Zarówno powstanie A oraz jej funkcjonowanie są w dużej mierze uzależnione od wsparcia infrastrukturalnego Gminy. Należy bowiem zauważyć, że działalność powierzona A z zakresu zadań własnych jest kosztochłonna i albo nie daje możliwości pobierania wynagrodzenia komercyjnego w wysokości zapewniającej szybki zwrot nadkładów inwestycyjnych (jak w przypadku usług wodno-kanalizacyjnych) lub szybki zwrot nakładów bieżących (jak w przypadku zarządzenia zasobem lokalowym Gminy), albo w ogóle nie daje możliwości pozyskania wynagrodzenia komercyjnego na pokrycie kosztów inwestycyjnych i bieżących – a wyłącznie pieniądze publiczne z dotacji czy opłat o charakterze publicznym (jak w przypadku (...) czy (...) albo utrzymania zieleni gminnej). W szczególności, w przypadku (...) to Gmina jako organ władzy publicznej pobiera od mieszkańców Gminy oraz innych (...) tzw. opłatę (...), o której mowa w ustawie (...).

Podsumowując, w zakresie zadań własnych Gminy powierzonych A do realizacji, działalność Spółki i działalność Urzędu przenika się, bowiem w praktyce realizacja tych zadań spoczywa częściowo na Gminie a częściowo na A (na co przykłady zostały opisane powyżej).

Odliczenie VAT na poziomie rozliczeń Gminy oraz A

W związku z prowadzeniem przez Gminę na poziomie prac Urzędu Gminy działalności publicznej poza VAT oraz działalności objętej rozliczeniem VAT, Gmina jest objęta obowiązkiem stosowania prewspółczynnika VAT, o którym mowa w art. 86 ust. 2a-2b ustawy o VAT do tzw. wydatków mieszanych na Urząd Gminy, czyli wydatków związanych jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT, jak i działalnością poza zakresem opodatkowania VAT (publiczną). Na poziomie Urzędu Gminy przed utworzeniem Grupy stosowany był prewspółczynnik ustalony według wzoru na podstawie rozporządzenia wykonawczego do art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, tj. prewskaźnik wg metody rekomendowanej, o którym mowa w § 3 ust. 2 Rozporządzenia.

Gmina kalkulowała w przeszłości prewspółczynnik rekomendowany Urzędu w oparciu o dane niezbędne do jego wyliczenia według rekomendowanego wzoru pochodzące z ostatniego roku podatkowego. W związku jednak z faktem, że większość danych budżetowych za rok poprzedni niezbędnych do kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego jest dostępna Gminie dopiero pod koniec lutego roku kolejnego, zazwyczaj Gmina musiała wstrzymać się od odliczeń VAT dla wydatków ponoszonych w styczniu i dopiero w JPK za luty (składanym w marcu) dokonywała odliczenia VAT od wydatków za dwa miesiące (styczeń i luty) w oparciu o świeżo skalkulowany prewspółczynnik rekomendowany obejmujący nowe dane. Obecnie Grupa myśli o zmianie podejścia w tym zakresie (o czym szczegółowo dalej).

Wydatkami o charakterze mieszanym na Urząd Gminy są wydatki na ogólną działalność Urzędu (w dalszej części wniosku określane również jako wydatki na bieżące utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu) np. media, artykuły papiernicze, usługi IT, doradztwa prawnego i podatkowego czy wyposażenie Urzędu.

W przypadku A działalność wykonywaną przez tę spółkę komunalną można podzielić z perspektywy odliczenia VAT na dwa rodzaje – działalność związaną ze świadczeniem odpłatnych usług w zakresie dostaw wody i odprowadzania ścieków (tzw. działalność wodno­kanalizacyjna) oraz działalność związaną z innymi czynnościami powierzonymi Spółce (tzw. działalność administracyjną).

W odniesieniu do działalności wodno-kanalizacyjnej w przeważającej części A wykonuje działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, opodatkowaną tym podatkiem stawkami 8% i 23% i dokumentowaną fakturami, polegającą głównie na świadczeniu usług wodno-kanalizacyjnych na rzecz odbiorców spoza Grupy (tzw. klientów zewnętrznych). Drugim rodzajem działalności realizowanej w A jest działalność pozostająca poza zakresem ustawy i dokumentowana notami księgowymi, polegająca głównie na świadczeniu usług wodno­kanalizacyjnych na rzecz jednostek organizacyjnych Gminy, które wykorzystują ją w głównej mierze do działalności pozostającej poza zakresem ustawy o VAT (a w przypadku części z nich są wykorzystywane w sposób marginalny do działalności opodatkowanej VAT zgodnie z indywidualnym prewspółczynnikiem). Dla wydatków o tym charakterze A stosuje prewspółczynnik do działalności wodno-kanalizacyjnej, którego prawidłowość została potwierdzona w interpretacji wydanej dla Grupy w dniu (…) lipca 2025 r.. W otrzymanej interpretacji indywidualnej Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdził możliwość odliczenia VAT naliczonego od wydatków związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną na poziomie rozliczenia Gminy według prewspółczynnika A ustalonego jako udział rocznego obrotu A z działalności wodno-kanalizacyjnej opodatkowanej VAT na rzecz klientów zewnętrznych (roczna suma kwot netto z faktur na rzecz odbiorców zewnętrznych) w rocznym obrocie A z całej działalności wodno-kanalizacyjnej stanowiącego sumę obrotu z tej działalności na rzecz klientów zewnętrznych (roczna suma kwot netto z faktur na rzecz odbiorców zewnętrznych) powiększoną o sumę obrotu z tej działalności na rzecz jednostek Gminy (roczna suma kwot z not obciążeniowych na rzecz jednostek drugiego członka X – Gminy).

Drugim rodzajem działalności jest wykonywanie innych niż wodno-kanalizacyjnej zadań powierzonych Spółce w ramach ogólnej działalności administracyjnej – wydatki ponoszone w A na ten cel są tzw. wydatkami o charakterze mieszanym obejmującymi przykładowo wydatki na zakup oprogramowania służącego do obsługi księgowej A, wydatki na remont i wyposażenie budynku administracyjnego, usługi IT, doradztwa prawnego. Wydatki te związane są jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT oraz działalnością pozostającą poza zakresem opodatkowania VAT.

Rozliczenie VAT na poziomie Grupy

W związku z utworzeniem Grupy Wnioskodawca ma obowiązek dokonać weryfikacji czy w ramach X ponoszone są wydatki służące działalności całej Grupy – a zatem działaniom wykonywanym przez każdego z jej członków i w przypadku zidentyfikowania takiej działalności, należy wykonać dodatkową kalkulację proporcji – tzw. prewspółczynnika grupowego dla celów odliczenia VAT od wydatków o charakterze mieszanym dla całej Grupy. W szczególności, prewspółczynnik grupowy ma mieć zastosowanie do wydatków, które są związane z działalnością opodatkowaną VAT oraz działalnością pozostającą poza zakresem opodatkowania VAT, a nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie wyłącznie do jednego członka Grupy.

W ocenie X wydatkami związanymi z działaniami całej Grupy, które są jednocześnie związane z działalnością opodatkowaną, jak i działalnością poza zakresem VAT, są wydatki mieszane na działalność Urzędu Gminy oraz wydatki mieszane na działalność administracyjną A. Jak wskazano powyżej działalność prowadzona przez Gminę w Urzędzie i działalność administracyjna Spółki przenikają się i są wykonywane w obu miejscach generując jednocześnie w JPK Grupy obrót opodatkowany VAT (np. obrót z tytułu sprzedaży wody i usług odprowadzania ścieków na rzecz klientów zewnętrznych w A i budowa infrastruktury wodno-kanalizacyjnej prowadzona poprzez działania pracowników Urzędu Gminy czy czynsze najmu zasobu mieszkaniowego Gminy pobierane przez Spółkę a wykazywane w JPK członka Grupy – Gminę) oraz będąc powiązane z działalnością publiczną (np. pobieranie opłaty (...) w Urzędzie Gminy i prowadzenie (...) oraz (...) przez pracowników A).

Prewspółczynnik grupowy został po raz pierwszy zastosowany przez Wnioskodawcę w pliku JPK_VAT za styczeń 2025, o czym Grupa poinformowała Naczelnika Urzędu Skarbowego w złożonym zawiadomieniu. Wnioskodawca, obliczając wartość prewskaźnika grupowego, opierał się na zasadach wskazanych w Rozporządzeniu. W szczególności Wnioskodawca dokonując odpowiednich kalkulacji stosował zasady przewidziane dla obliczania prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu oraz dla zakładu budżetowego – podstawiając dane Spółki do wzoru właściwego dla zakładu budżetowego.

W pierwszej kolejności, obliczając wartość prewspółczynnika grupowego na podstawie § 3 ust. 1-2, w związku z § 2 pkt 5, 8 i 9 Rozporządzenia, Gmina jako jeden z dwóch członków Grupy, dokonała kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu na podstawie swoich odpowiednich dla tego wzoru danych osiągniętych w poprzednim roku, stosując dokładnie metodę kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego przewidzianą w Rozporządzeniu dla Urzędu. Zgodnie z metodą rekomendowaną roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez Urząd Gminy został ujęty w liczniku tej proporcji, a w mianowniku proporcji zostały ujęte dane do wyliczenia tzw. „dochodów wykonanych urzędu obsługującego Gminę”, o których mowa w § 2 pkt 9 Rozporządzenia.

Następnie, na podstawie § 3 ust. 1 i 4, w związku z § 2 pkt 7-8 i 11 Rozporządzenia, A jako drugi członek Grupy, dokonał ustalenia proporcji do odliczeń VAT ponoszonych dla wydatków administracyjnych, mających charakter mieszany – czyli służących częściowo do działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, a częściowo do działalności publicznej – związanej z działaniami na rzecz Gminy obejmującymi zadania publiczne Gminy. A dokonując kalkulacji prewspółczynnika również zastosował metodą rekomendowaną wskazaną w Rozporządzeniu, która jest dedykowana dla zakładu budżetowego. W swojej istocie A nie jest zakładem budżetowym, jednak w związku z tym, że zakres działalności tego członka Grupy, a w konsekwencji również sposób finansowania jego poszczególnych działalności jest w pewien sposób zbieżny z zasadami funkcjonującymi dla zakładu budżetowego, A dokonał kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego zgodnie z wytycznymi wskazanymi dla zakładu budżetowego. A dokonując kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego również wykorzystał odpowiednie dla tego wzoru dane pochodzące z poprzedniego roku w ten sposób, że roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany na poziomie A, został podzielony przez „przychody wykonane zakładu”, o których mowa w § 2 pkt 11 Rozporządzenia.

Końcowo Wnioskodawca, niejako dokonując integracji dwóch prewspółczynników rekomendowanych obu członków Grupy, dodał do siebie liczniki i mianowniki dwóch opisanych wcześniej proporcji – dla urzędu obsługującego JST i dla zakładu budżetowego – i w wyniku tej kalkulacji Grupa ustaliła wysokość prewspółczynnika grupowego.

Należy podkreślić, że na podstawie § 8 Rozporządzenia ustawodawca wprowadził możliwość obliczania prewspółczynnika rekomendowanego w oparciu o dane pochodzące z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy. W związku z trudnością uzyskania danych zaraz po rozpoczęciu nowego roku podatkowego, o czym była mowa powyżej, Grupa chciałaby ustalać prewspółczynnik grupowy na podstawie danych z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy

1.     Na pytanie:

Wobec wskazania w opisie sprawy, że:

w kontekście sformułowanego przez Państwa pytania nr 1:

proszę wyjaśnić:

a)     czy przedmiotem Państwa pytania są wszystkie wydatki związane z utrzymaniem i funkcjonowaniem Urzędu? Jeśli nie, to jakie konkretnie wydatki i w jaki sposób Grupa dokonuje odliczenia od pozostałych wydatków?

b)     dlaczego wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, które są przedmiotem wniosku, nazywają Państwo „mieszanymi”?

c)      czy wydatki będące przedmiotem wniosku są związane wyłącznie z utrzymaniem i funkcjonowaniem Urzędu Gminy?

d)     czy wydatki będące przedmiotem wniosku są wykorzystywane również w prowadzonej przez Spółkę (członka Grupy) działalności gospodarczej? Jeśli tak, to w jaki sposób? Proszę o jednoznaczne wskazanie.

e)     czy wydatki będące przedmiotem wniosku to wydatki przyporządkowane do Gminy (członka Grupy), czy też wydatki przyporządkowane do całej Grupy VAT, których nie ma możliwości przyporządkowania do konkretnego członka Grupy wykorzystującego nabyte towary i usługi?

odpowiedzieli Państwo:

a)     Nie, przedmiotem pytania nie są wydatki związane z utrzymaniem i funkcjonowaniem Urzędu. Przedmiotem pytania są te wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu, których nie można w określonej wartości alokować do poszczególnych działań Urzędu, a które spełniają łącznie następujące warunki: (i) są związane jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT jak i działalnością poza zakresem opodatkowania VAT (publiczną) wykonywaną częściowo przez Gminę i częściowo przez A („A”) – obu członków Grupy, oraz (ii) co do których nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie wyłącznie do jednego członka Grupy: Gminy lub A. Należy podkreślić, że fakt ponoszenia tych wydatków na podstawie faktur VAT wystawionych na Grupę, których odbiorcą jest Gmina jako członek X, nie oznacza, że wydatki są przypisane tylko do jednego członka X. Wydatki są ponoszone na poziomie jednego członka Wnioskodawcy, ale ich wykorzystanie dotyczy realizacji zadań spoczywających częściowo na Gminie a częściowo na A, które to zadania stanowią częściowo działalność opodatkowaną stawkami VAT, a częściowo działalność pozostającą poza zakresem VAT w związku ze związkiem z czynnościami publicznymi.

Przykładowymi wydatkami spełniającymi powyższe kryteria są wydatki na ogólną działalność Urzędu, np. media, artykuły papiernicze, usługi IT, doradztwa prawnego i podatkowego czy wyposażenie Urzędu odnoszące się do części wspólnych budynku (wszystkich pracowników i interesantów) lub do pracowników Urzędu pełniących funkcje związane z zadaniami Gminy i zadaniami drugiego członka grupy VAT – np. pracownicy wydziału finansów publicznych, sekretariatu Wójta i wydziału organizacyjnego, wydziału remontów i inwestycji, referatu zamówień publicznych, wydziału planowania i gospodarki nieruchomościami, wydziału ochrony środowiska, wydziału pozyskiwania zewnętrznych środków finansowych, kadr, referatu prawnego i referatu ds. informatycznych.

Jak wskazano we wniosku również w odniesieniu do A część wydatków ponoszonych na poziomie tego członka Grupy można przypisać jako tzw. wydatki mieszane służące działalności podlegającej VAT oraz poza zakresem opodatkowania VAT przypisane działalności wykonywanej przez obu członków X – A oraz Gminę, są to tzw. wydatki na działalność administracyjną – obejmujące przykładowo wydatki na zakup oprogramowania służącego do obsługi księgowej A, wydatki na remont i wyposażenie budynku administracyjnego, usługi IT, doradztwa prawnego. Wydatki te związane są jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT oraz działalnością pozostającą poza zakresem opodatkowania VAT. W odniesieniu do tych wydatków A dokonuje odliczenia VAT na podstawie skalkulowanego prewspółczynnika dla całej Grupy (prewspółczynnika grupowego).

Od pozostałych wydatków, na poziomie cząstkowych rozliczeń VAT swoich członków, Grupa dokonuje odliczenia VAT w takim zakresie, w jakim konkretne zakupy towarów i usług są związane z czynnościami opodatkowanymi VAT, albo na podstawie prewspółczynnika Grupy przypisanego do określonej działalności. W szczególności pozostałe wydatki, od których Grupa obecnie dokonuje odliczenia VAT – inne niż te, dla których zdaniem Wnioskodawcy znajdzie zastosowanie prewspółczynnik grupowy, to:

a)     wydatki przyporządkowane do działalności jednego członka Grupy VAT w całości związane z działalnością opodatkowaną VAT tego członka Grupy (odliczenie 100% VAT w wyniku alokacji bezpośredniej), przykładowo wydatki na inwestycje wodno­kanalizacyjne będące tzw. sięgaczami w ulicach, służące usługom dostawy wody i odprowadzania ścieków wyłącznie na rzecz klientów zewnętrznych (odliczenie w całości potwierdzono w tym zakresie w uzyskanej przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnej z (…) lipca 2025 r.;

b)     wydatki przyporządkowane do działalności wodno-kanalizacyjnej Grupy VAT, co do których nie można dokonać alokacji bezpośredniej wyłącznie do czynności opodatkowanych VAT – służą celom mieszanym, a odliczenia dokonuje się na podstawie prewspółczynnika wodno-kanalizacyjnego Grupy VAT, co zostało potwierdzone w uzyskanej przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnej z (…) lipca 2025 r.;

c)     wydatki przyporządkowane do działalności jednego członka Grupy VAT – Gminy, dla których nie jest możliwe dokonanie alokacji bezpośredniej wyłącznie do czynności opodatkowanych VAT Gminy, a które służą również częściowo działalności publicznej, a w niektórych przypadkach też działalności zwolnionej z VAT, dla których Grupa VAT na poziomie cząstkowych rozliczeń VAT Gminy stosuje:

·           prewspółczynnik Urzędu Gminy obliczony tzw. metodą rekomendowaną na podstawie Rozporządzenia wykonawczego do art. 86 ust. 22 ustawy o VAT – przykładowo wydatki na bieżące utrzymanie świetlic wiejskich udostępnianych częściowo nieodpłatnie a częściowo wynajmowanych na rzecz zainteresowanych;

·           prewspółczynnik Urzędu Gminy i jednocześnie współczynnik Urzędu Gminy obliczony stosownie do art. 90 ust. 3-6 i ust. 10a-10b ustawy o VAT – w odniesieniu do wydatków o charakterze mieszanym na Urząd, które nie mają żadnego powiązania z działalnością drugiego członka Grupy, a wyłącznie z działalnością publiczną, działalnością opodatkowaną VAT i działalnością zwolnioną wykonywaną na poziomie Urzędu Gminy – przykładowo wydatki na działalność wydziału porządku publicznego i transportu, wydziału spraw obywatelskich i wydziału inicjatyw społecznych, współpracy i promocji;

·           prewspółczynnik jednostki oświatowej, z której działalnością wydatek Urzędu Gminy jest związany – przykładowo do wydatków inwestycyjnych na budowę hali sportowej, która następnie jest przez tę jednostkę oświatową wykorzystywana do zadań w zakresie edukacji publicznej i odpłatnego wynajmu.

d)     (jak wskazano wyżej) wydatki przyporządkowane do działalności administracyjnej A, związane jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT jak i działalnością poza zakresem opodatkowania VAT (publiczną) wykonywaną częściowo przez A i częściowo przez Gminę oraz co do których nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie wyłącznie do jednego członka Grupy: A lub Gminy – bowiem pomimo ponoszenia tych wydatków na podstawie faktur VAT wystawionych na Grupę, których odbiorcą jest A jako członek X, dotyczą one realizacji zadań spoczywających częściowo na A a częściowo na Gminie – w szczególności wydatki na ogólne utrzymanie budynku administracyjnego A (wydatki na media, artykuły papiernicze, usługi IT, doradztwa prawnego i podatkowego czy wyposażenie budynku odnoszące się do części wspólnych budynku – wszystkich pracowników i interesantów) lub do wszystkich pracowników biurowych A.

b)     wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy nazywane są wydatkami mieszanymi, ponieważ są to wydatki związane jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT oraz działalnością pozostającą poza zakresem opodatkowania VAT i nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie (alokacja kwota) do którejkolwiek z tych działalności i nie jest możliwe przyporządkowanie wyłącznie do działań jednego członka Grupy – służą działaniom obu członków X.

c)      wydatki będące przedmiotem wniosku to wydatki mieszane ponoszone na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, ale związane z działaniami podejmowanymi przez obu członków Grupy – A i Gminy w ramach działań wykonywanych przez przedstawicieli Urzędu Gminy oraz przedstawicieli A.

d)     wydatki będące przedmiotem wniosku są wykorzystywane również w prowadzonej przez A – członka Grupy działalności gospodarczej, w szczególności dzięki codziennej pracy i decyzjom przedstawicieli Urzędu Gminy z wydziału finansów publicznych, sekretariatu Wójta i wydziału organizacyjnego, wydziału remontów i inwestycji, referatu zamówień publicznych, wydziału planowania i gospodarki nieruchomościami, wydziału ochrony środowiska, wydziału pozyskiwania zewnętrznych środków finansowych, kadr, referatu prawnego i referatu ds. informatycznych, które służą również działalności A. Przykładowo A otrzymuje nową lub zmodernizowaną infrastrukturę wodno-kanalizacyjną do prowadzenia działalności wodno-kanalizacyjnej, w tym wytworzoną za środki finansowe zewnętrzne pozyskane przez Gminę, dzięki działaniom pracowników i przedstawicieli Urzędu, którzy w ramach swoich obowiązków zawodowych wykonują działania na rzecz infrastruktury używanej przez A. Podobnie pracownicy i przedstawiciele Urzędu wykonują obowiązki służbowe współpracując z przedstawicielami A w celu wspólnego załatwiania spraw z zakresu gospodarki nieruchomościami i utrzymania gminnych obiektów oraz urządzeń użyteczności publicznej z zasobu lokali mieszkalnych i użytkowych będących własnością Gminy, których rozliczanie na co dzień i utrzymywanie co do bieżących mniejszych zadań jest wykonywane przez pracowników A, natomiast w zakresie większych prac utrzymanie jest prowadzone przez pracowników Urzędu. Dodatkowo pracownicy A współpracują z przedstawicielami Urzędu w zakresie zadań z zakresu ochrony środowiska i przyrody oraz utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów, bowiem to podstawowe zadania Gminy, których część jest wykonywana i koordynowana przez pracowników A na podstawie porozumienia Gminy i A, przykładowo w zakresie (...) oraz utrzymania i prowadzenie (...), jak również przy utrzymaniu zieleni i zadrzewień gminnych oraz zarządzaniu terenami zieleni gminnej, które są własnością Gminy. Podsumowując, przykładowe powyższe zadania na co dzień wspólnie są obsługiwane przez pracowników Urzędu i pracowników A. Ścisła współpraca pracowników A i pracowników Urzędu w powyższych kwestiach jest niezbędna, a budynek administracyjny A i budynek Urzędu Gminy stanowią dwa administracyjne punkty uzupełniającej się na co dzień działalności w zakresie tych samych spraw – w wyniku których dochodzi do wykonywania działalności gospodarczej opodatkowanej VAT przez Grupę VAT i działalności poza zakresem opodatkowania VAT przez Gminę i A.

W szczególności, jak zostało opisane w treści wniosku, część zadań własnych Gminy została powierzona do wykonania utworzonej w tym celu przez Gminę A (stosownie do możliwości przewidzianej w art. 2 i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej; t. j. Dz. U. 2021, poz. 679 ze zm., „ustawa o gospodarce komunalnej”), tj. A będącej obecnie członkiem Grupy.

A został utworzony przez Gminę w celu realizacji zadań użyteczności publicznej stanowiących jej zadania własne, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspakajanie zbiorowych potrzeb ludności (§ 1 ust. 1 aktu założycielskiego; „Umowa Spółki”). Na mocy § 1 ust. 2 Umowy Spółki Gmina zleciła A wykonywanie jej zadań własnych obejmujących sprawy: a) gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody; b) zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków; c) utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwianie odpadów; d) utrzymania zieleni gminnej i zadrzewień, e) utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.

Wykonywanie przez A powyższych zadań własnych Gminy obejmuje w szczególności:

a)     w zakresie gospodarki nieruchomościami oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych – administrowanie i zarządzanie nieruchomościami komunalnymi Gminy (w tym poprzez naliczanie czynszów, zbieranie w imieniu i na rzecz Gminy opłat czynszowych od mieszkańców i użytkowników nieruchomości lokalowych Gminy, wykonywanie napraw zasobu lokalowego Gminy, obsługę mieszkańców lokali należących do Gminy);

b)     w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej – administrowanie i zarządzanie sieciami wodociągowymi i kanalizacyjnymi (w tym stanowiącymi własność Gminy i budowanymi oraz modernizowanymi na poziomie działań Urzędu Gminy oczyszczalniami ścieków, przepompowniami i innymi środkami trwałymi wytworzonymi w ramach prac Urzędu Gminy dla celów wykonywania zadań z zakresu dostawy wody i odbioru ścieków komunalnych), jak również prowadzenie całej działalności związanej z dostawą wody i odprowadzeniem ścieków do i od usługobiorców na terenie gminy (A we własnym imieniu i na własną rzecz jest stroną umów cywilnoprawnych w tym zakresie);

c)     w zakresie ochrony środowiska i przyrody oraz utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów – (...);

d)     w zakresie utrzymania zieleni gminnej i zadrzewień – zarządzanie terenami zieleni gminnej, które są własnością Gminy.

W związku z wyżej opisanymi okolicznościami, w odniesieniu do części działalności wykonywanych w Urzędzie Gminy zachodzi ścisły związek z działalnością A (działalność dwóch członków X w powyższym zakresie uzupełnia się). Zarówno Gmina, jak i A odpowiadają za zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty lokalnej określonych w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2025, poz. 1153) w odniesieniu do zadań wskazanych w tym przepisie w punktach 1, 3, 12 oraz 15 – A w wymiarze bezpośrednim i faktycznym, natomiast Gmina na zasadzie nadzoru, zapewniania odpowiedniej infrastruktury oraz określania strategii działania. Jak bowiem wskazano wyżej, Gmina postanowiła przekazać pewne obszary swojej działalności i zadań własnych do wykonywania „operacyjnie” przez A, jednak za prawidłowość świadczonych przez Spółkę usług odpowiada pośrednio Gmina przed lokalną społecznością i innymi organami administracji publicznej, bowiem to do Gminy pierwotnie należała decyzja o wyborze tej formy prowadzenia gospodarki komunalnej na swoim terytorium i to Gminie przypisana jest odpowiedzialność w zakresie zapewnienia realizacji potrzeb mieszkańców i lokalnej społeczności z zakresu zadań własnych.

Przed utworzeniem Grupy VAT pomiędzy Gminą i A miało miejsce odpłatne świadczenie usług z perspektywy VAT, ponieważ A obsługuje jednostki organizacyjne Gminy przede wszystkim w zakresie gospodarki wodno-ściekowej (tj. świadczy usługi dostawy wody i odbioru ścieków na rzecz Urzędu Gminy i jednostek oświatowych Gminy) oraz administrowania i zarządzania nieruchomościami komunalnymi. W szczególności na A zostały powierzone Spółce zadania z zakresu zarządzania nieruchomościami komunalnymi na rzecz Gminy, tj. lokalami użytkowymi i mieszkalnymi należącymi do Gminy oraz lokalami, które są własnością Gminy, ale wchodzą w skład budynków stanowiących własność wspólnot mieszkaniowych. Na podstawie tej umowy A wykonywał usługi na rzecz Gminy związane z rozliczaniem opłat i wynagrodzenia należnego Gminie za świadczenie przez nią w tych lokalach usług najmu/dzierżawy oraz dokonywał wszelkich innych czynności faktycznych i prawnych związanych z obsługą lokalowego zasobu komunalnego.

Za powyższe usługi A wystawiał na rzecz Gminy – przed utworzeniem Grupy VAT – faktury. Po utworzeniu Grupy VAT powyższe czynności stały się czynnościami wykonywanymi wewnątrz Grupy, dokumentowanymi notami. Zatem wydatki na poziomie Urzędu Gminy nie mogą być przyporządkowane wyłącznie do działalności Gminy – są wykorzystywane również w prowadzonej przez A (drugiego członka Grupy) działalności, opartej na zasobach komunalnych Gminy.

e)     jak wskazano w powyższych odpowiedziach na pytania organu oraz w pierwotnej treści wniosku, Grupa VAT nie jest w stanie przyporządkować wydatków będących przedmiotem wniosku wyłącznie do jednego członka Grupy VAT czyli do Gminy, ale są to wydatki przyporządkowane do całej Grupy VAT – służące działalności obu członków X jednocześnie.

2.     Na pytanie:

Czy przed utworzeniem Grupy VAT wydatki, o których mowa we wniosku, Gmina rozliczała za pomocą prewspółczynnika ustalonego według wzoru na podstawie rozporządzenia wykonawczego do art. 86 ust. 22 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?

odpowiedzieli Państwo:

Tak, do wydatków ponoszonych na poziomie Urzędu Gminy przed utworzeniem Grupy stosowany był prewspółczynnik ustalony według wzoru dla metody rekomendowanej Urzędom na podstawie rozporządzenia wykonawczego do art. 86 ust. 22 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2025, poz. 775 ze zm., dalej „ustawa o VAT”), tj. prewskaźnik wg metody rekomendowanej, o którym mowa w § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarowi usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. 2021, poz. 999, „Rozporządzenie”). Gmina kalkulowała w przeszłości ostateczny prewspółczynnik rekomendowany Urzędu w oparciu o dane niezbędne do jego wyliczenia według danych pochodzących z ostatniego roku podatkowego, za który dokonywano kalkulacji.

Dodatkowo, do wydatków będących przedmiotem wniosku – w zależności od rodzaju wydatku – Gmina stosowała tzw. współczynnik Urzędu Gminy, skalkulowany zgodnie z art. 90 ust. 3-6 oraz 10a-10b ustawy o VAT i nadal go stosuje – przy czym ustalony jako tzw. współczynnik grupowy.

3.     Na pytanie:

W jaki sposób wydatki będące przedmiotem wniosku były rozliczane od 1 stycznia 2024 r., gdy Grupa jako czynny podatnik VAT przejęła prawa i obowiązki poszczególnych jej członków w zakresie podatku VAT?

odpowiedzieli Państwo:

Wydatki będące przedmiotem wniosku w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. (tj. w trakcie roku 2024) były rozliczane na bieżąco na zasadach obowiązujących przed powstaniem Grupy VAT, tj. z zastosowaniem wstępnego prewspółczynnika Urzędu Gminy (skalkulowanego według metody rekomendowanej na podstawie Rozporządzenia) oraz współczynnika Urzędu Gminy, obliczonych na podstawie danych z 2023 r.

Grupa VAT zastosowała prewspółczynnik grupowy będący przedmiotem wniosku po raz pierwszy w rozliczeniu JPK_VAT za 01/2025 do korekty rocznej VAT dokonywanej w odniesieniu do wydatków poniesionych w 2024 r., do których zdaniem X prewspółczynnik grupowy się stosuje, i jednocześnie rozpoczęła stosowanie tego prewspółczynnika na bieżąco (jako prewspółczynnika wstępnego) dla wydatków mieszanych na Urząd Gminy o takim charakterze jak te opisane we wniosku począwszy od 2025 r.

Prewspółczynnik grupowy będący przedmiotem wniosku i zastosowany po raz pierwszy w pliku_JPK_VAT za 01/2025, został obliczony na podstawie ostatecznych danych za 2024 r. Na podstawie art. 86 ust. 2e oraz w związku z art. 90 ust. 10d ustawy Grupa VAT złożyła 25 lutego 2025 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego zawiadomienie o przyjętych danych w celu określenia prewspółczynnika grupowego.

4.     Na pytanie:

W kontekście Państwa stwierdzenia: „przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy” proszę wskazać od kiedy stosują lub planują Państwo stosować opisany we wniosku prewspółczynnik grupowy dla wydatków będących przedmiotem Państwa wniosku?

odpowiedzieli Państwo:

Jak wskazano wyżej, Grupa VAT zastosowała prewspółczynnik grupowy będący przedmiotem wniosku po raz pierwszy w rozliczeniu JPK_VAT za 01/2025 do korekty rocznej VAT dokonywanej za 2024 r. i jednocześnie rozpoczęła stosowanie tego prewspółczynnika na bieżąco (jako prewspółczynnika wstępnego) dla wydatków mieszanych na Urząd Gminy o takim charakterze jak te opisane we wniosku począwszy od 2025 r. Sformułowanie „za nowy rok podatkowy” jest użyte dlatego, że Grupa VAT chciałaby mieć możliwość przejścia na dane będące podstawą kalkulacji prewspółczynnika grupowego pochodzące z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy, a nie opierać się w kalkulacji prewspółczynnika na danych finansowych z ostatniego roku podatkowego. Dotychczas powyższy prewspółczynnik grupowy był kalkulowany na podstawie danych za 2024 r., czyli za poprzedni rok podatkowy.

Tym samym, od stycznia 2026 r. Grupa chce w dalszym ciągu stosować prewspółczynnik grupowy kalkulowany w sposób opisany we wniosku (oraz w zawiadomieniu złożonym do właściwego naczelnika urzędu skarbowego), jednak na podstawie danych za rok poprzedzający rok poprzedni, tak jak szczegółowo opisała we wniosku w części odnoszącej się do pytania nr 2 wniosku. Tym samym Grupa zmierza do tego, aby na podstawie możliwości przewidzianej w rozporządzeniu wykonawczym do art. 86 ust. 22 ustawy o VAT prewspółczynnik grupowy za 2025 rok został obliczony na podstawie danych za 2024 r., a nie za 2025 r. – na podstawie § 8 Rozporządzenia.

5.     Na pytanie:

Czy stwierdzenie, że „prewspółczynnik grupowy został po raz pierwszy zastosowany przez Wnioskodawcę w pliku JPK_VAT za styczeń 2025 r.” oznacza, że do wydatków będących przedmiotem wniosku stosują Państwo obecnie prewspółczynnik grupowy, posługując się zasadami przewidzianymi dla obliczania prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu oraz dla zakładu budżetowego, które przedstawili Państwo we wniosku?

odpowiedzieli Państwo:

Tak, Grupa VAT stosuje obecnie opisany we wniosku prewspółczynnik grupowy jako prewspółczynnik wstępny na 2025 rok, o czym poinformowała w stosownym zawiadomieniu złożonym do Naczelnika Urzędu Skarbowego.

6.     Na pytanie:

Jakie okoliczności przesądziły o tym, że do wydatków będących przedmiotem wniosku stosują Państwo (lub „myślą o zmianie podejścia w tym zakresie”) prewspółczynnik grupowy, posługując się zasadami przewidzianymi dla obliczania prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu oraz dla zakładu budżetowego?

odpowiedzieli Państwo:

Jak wskazał Wnioskodawca w opisie sprawy, zdaniem X, prewspółczynnik grupowy jest właściwy do wydatków mieszanych na Urząd Gminy wskazanych we wniosku ze względu na ścisłe powiązania działalności obu członków Grupy wykonywanej tej wspólnej działalności częściowo w budynku administracyjnym Gminy, w konsekwencji czego brak jest możliwości przypisania wydatków na ogólną działalność Urzędu Gminy – zgodnie z przykładami wydatków i zakresem wskazanym w odpowiedzi udzielonej na pytanie oznaczone w wezwaniu 1a), wyłącznie do działalności jednego członka Grupy, czyli do Gminy. Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie oznaczone 1d) wydatki mieszane na Urząd Gminy będące przedmiotem wniosku służą jednocześnie działalności opodatkowanej VAT i działalności poza VAT Gminy i A poprzez ścisłą współpracę przedstawicieli i pracowników Urzędu oraz A w zakresie tych samych spraw, które są zadaniami własnymi Gminy, a jednocześnie są częściowo sprawami scedowanymi na A. Tym samym do tych wydatków, zdaniem Grupy VAT, nie jest możliwe stosowanie prewspółczynnika odliczenia danego członka Grupy, ale właśnie prewspółczynnika grupowego.

W konsekwencji, biorąc pod uwagę treść Objaśnień podatkowych w zakresie grup VAT, zgodnie z którymi, jeśli nie jest możliwe przyporządkowanie zakupów o charakterze mieszanym do danego członka Grupy, zastosowanie znajdzie prewspółczynnik ustalony dla całej grupy VAT, stosownie do zasad określonych w art. 86 ust. 2a-2c ustawy o VAT, z uwzględnieniem obowiązku korekty jego wysokości po zakończeniu roku, zgodnie z art. 91 ustawy o VAT. Fakt, że są to wydatki jednego członka X (tu Gminy) nie przesądza o tym, że są to wydatki związane tylko z działalnością tego jednego członka Grupy. Ta informacja mówi jedynie o tym, który członek X je zamawia, ponosi i księguje.

W ocenie Grupy VAT zaproponowany sposób kalkulacji prewspółczynnika grupowego najpełniej odpowiada zasadom określonym w art. 86 ust. 2a-2c ustawy o VAT.

Gmina będąca członkiem Grupy VAT jest podmiotem o specyficznym charakterze, dla którego ustawodawca wprowadza szczególne zasady obliczania prewspółczynnika dla Urzędu w Rozporządzeniu. Proponowana w Rozporządzeniu metoda obliczania prewspółczynnika jest wprost dedykowana dla urzędu obsługującego JST.

Natomiast A jako drugi członek Grupy VAT, do odliczeń VAT ponoszonych dla wydatków administracyjnych, mających charakter mieszany – czyli służących częściowo do działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, a częściowo do działalności publicznej wykonywanej przez Gminę i A jednocześnie (częściowo przez pracowników i przedstawicieli obu członków X we współpracy), również zastosował metodą rekomendowaną wskazaną w Rozporządzeniu, która jest dedykowana dla zakładu budżetowego. W swojej istocie A nie jest zakładem budżetowym, jednak w związku z tym, że zakres działalności tego członka Grupy w związku z wejściem do X zyskał w pewnej części znamiona działalności jednostki sektora publicznego, czyli znamiona działalności spoza zakresu VAT, a w konsekwencji również sposób finansowania tych poszczególnych działalności jest w dużej mierze zbieżny z zasadami funkcjonującymi dla zakładu budżetowego, A dokonał kalkulacji swoich danych dla celów prewspółczynnika grupowego z zastosowaniem wzoru rekomendowanego dla prewspółczynnika dedykowanego zakładowi budżetowemu na podstawie § 3 ust. 4 Rozporządzenia.

Jednocześnie należy zauważyć, że przepisy VAT nie przewidują żadnych metod kalkulacji prewspółczynnika wprost rekomendowanych grupom VAT.

7.     Na pytanie:

Czy przedmiotem wniosku są wydatki ponoszone przez Gminę w 2024 r., czy przedmiotem wniosku w zdarzeniu przyszłym są przyszłe wydatki ponoszone przez Gminę w innym roku (którym)?

odpowiedzieli Państwo:

Przedmiotem wniosku są wydatki ponoszone przez Gminę od momentu otrzymania interpretacji na wniosek oraz w latach następnych, co do których Grupa VAT zobowiązana będzie po zakończeniu 2025 roku (i odpowiednio w latach następnych) obliczyć ostateczny prewspółczynnik grupowy i wykazać kwotę rocznej korekty VAT z tego tytułu w JPK_VAT składanym za styczeń 2026 r. Wnioskodawca wskazał, że oczekuje interpretacji w odniesieniu do zdarzenia przyszłego (a nie stanu faktycznego), bo w pytaniu oznaczonym numerem 2 oczekuje odpowiedzi czy może zmienić dane źródłowe do wyliczenia prewspółczynnika grupowego na dane pochodzące z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy, co przy obecnym stanie sprawy może mieć miejsce tylko w przyszłości (jako że obecnie dane przyjęte do kalkulacji pochodzą z ostatniego roku podatkowego).

8.     Na pytanie:

Czy przed utworzeniem Grupy VAT część zadań własnych Gminy również była powierzona do wykonywania Spółce na zasadach opisanych w złożonym wniosku – tj. Spółka w wymiarze bezpośrednim i faktycznym, natomiast Gmina na zasadzie nadzoru? Czy przed utworzeniem Grupy VAT w zakresie zadań własnych Gminy powierzonych Spółce do realizacji działalność obu podmiotów również się „przenikała” (jak Państwo wskazują – w praktyce realizacja tych zadań spoczywa częściowo na Gminie a częściowo na Spółce)? Co w tym zakresie zmieniło się po przystąpieniu obu podmiotów do Grupy VAT?

odpowiedzieli Państwo:

Przed utworzeniem Grupy część zadań własnych Gminy również była powierzona do wykonywania A na zasadach opisanych we wniosku – tj. A wykonywał je w wymiarze bezpośrednim i faktycznym, natomiast Gmina na zasadzie nadzoru i współpracy przy bieżących decyzjach i zakresie spraw. Tym samym, przed utworzeniem Grupy VAT w zakresie zadań własnych Gminy powierzonych A do realizacji działalność obu podmiotów również się „przenikała” – część tych zadań spoczywało na Gminie a część na A. Szczegółowe powiązania w tym zakresie zostały opisane przez Wnioskodawcę we wniosku, na którego odpowiedzią jest interpretacja indywidualna z (…) stycznia 2024 r., potwierdzająca spełnienie przesłanek o posiadaniu odpowiednich powiązań pomiędzy Gminą a A do utworzenia Grupy VAT.

Po utworzeniu Grupy VAT zmieniło się wiele kwestii, w szczególności zakres wykorzystania infrastruktury wodno-kanalizacyjnej wytwarzanej przez Gminę do czynności opodatkowanych VAT i czynności poza zakresem VAT, do których stosuje się prewspółczynnik wodno-kanalizacyjny X, a dodatkowo – co bardzo istotne z perspektywy A, zmienił się sposób rozliczania świadczeń pomiędzy Gminą a A z tytułu usług A na rzecz Gminy, z czynności wykonywanych pomiędzy dwoma podatnikami VAT opodatkowanych stawkami VAT przed utworzeniem Grupy na czynności wewnątrzgrupowe pozostające poza zakresem opodatkowania VAT, a w konsekwencji od utworzenia X dochodzi do korzystania przez Gminę z czynności A na cel zadań publicznych spoza zakresu VAT, co dla A zmieniło diametralnie sytuację dotyczącą odliczeń VAT, bowiem z podatnika odliczającego VAT od swoich zakupów w całości, A stał się podmiotem zobowiązanym do stosowania prewspółczynników VAT z uwagi na związek swojej działalności z czynnościami publicznymi (odpowiednio prewspółczynnika wodno­kanalizacyjnego i prewspółczynnika grupowego do działalności administracyjnej).

9.     Na pytanie:

Czy i jeśli tak, to w jaki sposób w odniesieniu do wydatków będących przedmiotem wniosku rodzaje działalności prowadzonej przez członków Grupy VAT uzupełniają się i są współzależne (proszę opisać)?

odpowiedzieli Państwo:

Szczegółowa odpowiedź na to pytanie została udzielona w odniesieniu do pytania oznaczonego numerem 1d) oraz znajduje się w opisie sprawy interpretacji indywidualnej wydanej przez organ (…) stycznia 2024 r.

W szczególności, wydatki będące przedmiotem wniosku są wykorzystywane również w prowadzonej przez A – członka Grupy działalności gospodarczej, w szczególności dzięki codziennej pracy i decyzjom przedstawicieli Urzędu Gminy z wydziału finansów publicznych, sekretariatu Wójta i wydziału organizacyjnego, wydziału remontów i inwestycji, referatu zamówień publicznych, wydziału planowania i gospodarki nieruchomościami, wydziału ochrony środowiska, wydziału pozyskiwania zewnętrznych środków finansowych, kadr, referatu prawnego i referatu ds. informatycznych, które służą również działalności A. Przykładowo A otrzymuje nową lub zmodernizowaną infrastrukturę wodno-kanalizacyjną do prowadzenia działalności wodno-kanalizacyjnej, w tym wytworzoną za środki finansowe zewnętrzne pozyskane przez Gminę, dzięki działaniom pracowników i przedstawicieli Urzędu, którzy w ramach swoich obowiązków zawodowych wykonują działania na rzecz infrastruktury używanej przez A. Podobnie pracownicy i przedstawiciele Urzędu wykonują obowiązki służbowe współpracując z przedstawicielami A w celu wspólnego załatwiania spraw z zakresu gospodarki nieruchomościami i utrzymania gminnych obiektów oraz urządzeń użyteczności publicznej z zasobu lokali mieszkalnych i użytkowych będących własnością Gminy, których rozliczanie na co dzień i utrzymywanie co do bieżących mniejszych zadań jest wykonywane przez pracowników A, natomiast w zakresie większych prac utrzymanie jest prowadzone przez pracowników Urzędu. Dodatkowo pracownicy A współpracują z przedstawicielami Urzędu w zakresie zadań z zakresu ochrony środowiska i przyrody oraz utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów, bowiem to podstawowe zadania Gminy, których część jest wykonywana i koordynowana przez pracowników A na podstawie porozumienia Gminy i A, przykładowo w zakresie (...) oraz (...), jak również przy utrzymaniu zieleni i zadrzewień gminnych oraz zarządzaniu terenami zieleni gminnej, które są własnością Gminy. Podsumowując, przykładowe powyższe zadania na co dzień wspólnie są obsługiwane przez pracowników Urzędu i pracowników A. Ścisła współpraca pracowników A i pracowników Urzędu w powyższych kwestiach jest niezbędna, a budynek administracyjny A i budynek Urzędu Gminy stanowią dwa administracyjne punkty uzupełniającej się na co dzień działalności w zakresie tych samych spraw – w wyniku których dochodzi do wykonywania działalności gospodarczej opodatkowanej VAT przez Grupę VAT i działalności poza zakresem opodatkowania VAT przez Gminę i A.

10.  Na pytanie:

Czy i jaki związek z czynnościami opodatkowanymi świadczonymi przez Gminę jako członka Grupy VAT mają wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, o których mowa we wniosku – proszę opisać.

odpowiedzieli Państwo:

Wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, o których mowa we wniosku, mają związek z czynnościami opodatkowanymi świadczonymi przez Gminę jako członka Grupy VAT, ponieważ za pośrednictwem Urzędu Gminy są dokonywane czynności jednostki samorządu terytorialnego (Gminy), o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, tj. czynności wykonywane na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z osobami fizycznymi lub podmiotami gospodarczymi przez Gminę, w których Grupa VAT (na poziomie rozliczenia Gminy) występuje jako podatnik VAT.

W ramach tych czynności Urząd Gminy – za pomocą swoich pracowników i przedstawicieli, faktycznie realizuje usługi opodatkowane VAT jako wystawca faktur. Chodzi przykładowo o takie czynności opodatkowane VAT jak dostawa nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę, dostawa mediów związana z wynajmowanymi lokalami mieszkalnymi i użytkowymi, dzierżawa nieruchomości użytkowych, dostawa energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalacje fotowoltaiczne znajdujące się na budynkach użyteczności publicznej, rozliczana w ramach systemu net-billing, najem świetlic wiejskich i sal (szatni) sportowych oraz szereg innych świadczeń, których nie można uznać za czynności dokonywane przez organ władzy publicznej stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Wszystkie czynności opodatkowane VAT są ewidencjonowane w JPK_VAT cząstkowym członka X – Gminy. Oczywiście, jednocześnie te wydatki mają związek z czynnościami opodatkowanymi A w postaci świadczenia usług dostawy wody i odprowadzania ścieków, świadczeniami usług pozostałych obejmujących dzierżawy, usługi konserwacji i naprawy, utrzymania terenów zielonych oraz refaktury mediów.

Wszystkie czynności opodatkowane przypisane Gminie są realizowane w ramach działalności gospodarczej Gminy jako członka Grupy VAT, za pośrednictwem Urzędu, co w konsekwencji generuje obrót opodatkowany VAT. W związku z tym, wydatki na funkcjonowanie Urzędu Gminy są związane m.in. z czynnościami opodatkowanymi VAT Gminy jako członka Grupy.

11.  Na pytanie:

Czy i jaki związek z czynnościami opodatkowanymi świadczonymi przez Spółkę jako członka Grupy VAT mają wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, o których mowa we wniosku – proszę opisać.

odpowiedzieli Państwo:

Wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, o których mowa we wniosku, mają związek z czynnościami opodatkowanymi świadczonymi przez A jako członka Grupy VAT, ponieważ – jak wskazano we wniosku oraz niniejszych wyjaśnieniach – Gmina działająca przy pomocy Urzędu Gminy zleciła A wykonywanie zadań własnych jednostki samorządu terytorialnego obejmujących sprawy:

a)     gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody,

b)     zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków,

c)      utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwianie odpadów,

d)     utrzymania zieleni gminnej i zadrzewień,

e)     utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.

Wykonywanie przez A powyższych zadań własnych Gminy polega na administrowaniu i zarządzaniu nieruchomościami komunalnymi Gminy, administrowaniu i zarządzaniu siecią wodociągową i kanalizacyjną (w tym stanowiącymi własność Gminy oczyszczalniami ścieków, przepompowniami i innymi środkami trwałymi wytworzonymi dla celów wykonywania zadań z zakresu dostawy wody i odbioru ścieków komunalnych), zarządzaniu i administrowaniu (...) stanowiącymi własność Gminy oraz zarządzaniu terenami zieleni gminnej na terenie Gminy.

Istnieje związek pomiędzy czynnościami opodatkowanymi świadczonymi przez A jako członka Grupy VAT z wydatkami na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy, o których mowa we wniosku, obejmującymi przede wszystkim dostawę wody i odbiór ścieków opodatkowane obniżoną stawką VAT, świadczenie usług pozostałych (np. konserwacji sieci, wymiany wodomierzy, utrzymania terenów zielonych na rzecz podmiotów zewnętrznych, wykonywanie przyłączy) oraz usługi najmu i dzierżawy wraz z refakturą mediów na rzecz podmiotów trzecich. Zatem wydatki na funkcjonowanie Urzędu Gminy mają związek z działalnością opodatkowaną A wykazywaną w JPK cząstkowym tego członka Grupy (a w konsekwencji w JPK X), ponieważ część zadań została przez Gminę delegowana do A, który wykonuje je w ramach swojej działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, z nadzorem i współpracą z przedstawicielami i pracownikami Urzędu Gminy.

12.  Na pytanie:

Dlaczego Państwa zdaniem „nie jest możliwe przypisanie wydatków na ogólną działalność Urzędu Gminy, do działalności jednego członka X (nie jest możliwe stosowanie prewspółczynnika odliczenia danego członka X)” skoro w opisie sprawy podali Państwo, że „pytanie we wniosku dotyczy wydatków ponoszonych przez jednego członka X (jednocześnie jej przedstawiciela) – Gminę w ramach funkcjonowania jednostki Urząd Gminy”?

odpowiedzieli Państwo:

Jak wskazano we wniosku, działalność prowadzona przez Gminę w Urzędzie i działalność administracyjna Spółki przenikają się i są wykonywane przez obu członków Grupy. Szczegółowe uzasadnienia i opisy w tym zakresie zostały przedstawione w odpowiedzi na powyższe pytania. Wnioskodawca ponownie podkreśla, że działalność Gminy i A w ramach Grupy VAT jest ściśle powiązana, ponieważ oba podmioty współdzielą te same zasoby (np. nieruchomości) i realizują wspólnie przypisane zadania. Działalność Urzędu Gminy związana jest z całością zadań realizowanych przez Gminę jako jednostkę samorządu terytorialnego (zarówno objętych VAT, jak i pozostających poza VAT) – część z tych zadań jest wykonywana przez Gminę, a część z nich została delegowana w jakiejś części do A i stanowi tam działalność mieszaną – częściowo opodatkowaną VAT, a częściowo przypisaną do zadań publicznych Gminy. W związku z tym, przypisanie wydatków na ogólną działalność Urzędu Gminy wyłącznie do jednego członka Grupy VAT byłoby niemożliwe, ponieważ wydatki te obejmują zarówno czynności opodatkowane, jak i nieopodatkowane VAT, wykonywane przez oba podmioty. Fakt, że „pytanie we wniosku dotyczy wydatków ponoszonych przez jednego członka X (jednocześnie jej przedstawiciela) – Gminę w ramach funkcjonowania jednostki Urząd Gminy” oznacza, że wydatki będące przedmiotem pytania są dokumentowane fakturami VAT wystawionymi na Grupę, wskazującym jako odbiorcę członka X – Gminę i opłacane z budżetu tego członka Grupy.

W tym miejscu Wnioskodawca wyjaśnia, że zasada dotycząca prewspółczynnika grupowego, w oparciu o którą nie może być możliwości przyporządkowania zakupów do jednego członka Grupy VAT, aby odliczać VAT prewspółczynnikiem grupowym od takich zakupów oznacza, że nie może być możliwości przyporządkowania takich zakupów jako zakupów służących czy wykorzystywanych wyłącznie przez jednego członka X – muszą one służyć i być wykorzystywane do działalności mieszanej (opodatkowanej i poza VAT) obu członków jednocześnie. Zasada ta nie oznacza, że wydatki nie mogą być oznaczone na fakturach i w budżecie jako wydatki jednego członka Grupy – bo gdyby tak było to nie byłoby żadnych wydatków, do których odnosiłby się prewspółczynnik grupowy. Grupa VAT jest jednym podmiotem tylko dla celów rozliczeń VAT, a członkowie tej Grupy pozostają jako odrębne podmioty dla wszystkich innych rozliczeń podatkowych i aspektów poza-podatkowych (przykładowo A sam jest podatnikiem CIT pod swoim własnym numerem NIP, a każdy członek X ma swoje budżety – środki finansowe, rachunki bankowe i księgi rachunkowe). Nie powstaje jeden wspólny budżet finansowy czy księgi rachunkowe – zatem nie ma żadnego zakupu w Grupie VAT poczynionego bez wskazania członka X, który ten zakup zamówił, przyjął na niego fakturę, opłacił ją i zaksięgował (a zatem nie ma wydatków, które nie byłyby opisane na fakturach i ponoszone przez jednego lub drugiego członka).

13.  Na pytanie:

Jakie konkretnie dane i z jakiego dokładnie okresu przyjmowane są/będą do wyliczenia prewspółczynnika według sposobu, który przedstawili Państwo we wniosku?

odpowiedzieli Państwo:

Obliczając wartość prewspółczynnika grupowego VAT za 2024 r. (jako prewspółczynnik grupowy wstępny na 2025 r.), Grupa VAT dokonała kalkulacji prewspółczynników VAT według metod rekomendowanych z Rozporządzenia w następujący sposób: (a) w pierwszym kroku prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu Gminy na podstawie danych Gminy – Urzędu Gminy za 2024 rok, stosując metodę wskazaną w § 3 ust. 2 Rozporządzenia, (b) w drugim kroku prewspółczynnika rekomendowanego dla zakładu budżetowego na podstawie danych A za 2024 rok, stosując metodę wskazaną w § 3 ust. 4 Rozporządzenia, (c) w trzecim kroku Wnioskodawca scalił te dane w jedną proporcję czyli dodał licznik prewspółczynnika Urzędu Gminy do licznika prewspółczynnika A (policzył ich sumę), dodał mianownik prewspółczynnika Urzędu Gminy do mianownika prewspółczynnika A (policzył ich sumę), (d) dokonał kalkulacji prewspółczynnika grupowego jako proporcji wyliczonej go suma liczników obu prewspółczynników do sumy mianowników obu prewspółczynników (zgodnie z tabelami poniżej).

W liczniku prewspółczynnika Urzędu przyjęto wartość obrotu zrealizowanego z tytułu działalności gospodarczej w Urzędzie Gminy, wynikającą ze złożonych cząstkowych plików JPK_VAT Urzędu za 2024 r. (plików JPK_VAT przygotowanych przez jednostkę Urząd Gminy dla celów przygotowania całościowych comiesięcznych plików JPK_VAT członka X – Gminy). W mianowniku prewspółczynnika Urzędu przyjęto wartość dochodów wykonanych Urzędu za 2024 rok, obliczoną z uwzględnieniem następujących kategorii (zgodne z przywołanym wyżej Rozporządzeniem – tzw. dochody wykonane Urzędu) – dokładna kalkulacja poniżej.

(...).

Z kolei na podstawie § 3 ust. 4 Rozporządzenia ustawodawca określił sposób ustalania prewspółczynnika VAT do odliczeń VAT od wydatków o mieszanym charakterze w zakładzie budżetowym. Grupa VAT dokonała kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego dla zakładu budżetowego zgodnie z powyższym Rozporządzeniem na podstawie odpowiednich danych za 2024 r. W liczniku prewspółczynnika A przyjęto wartość rocznego obrotu z działalności gospodarczej A, wynikającego ze złożonych co miesiąc plików JPK_VAT członka X – A za 2024 r. W mianowniku prewspółczynnika A przyjęto wartość przychodów wykonanych A, przyjmując następujące kategorie danych określone w Rozporządzeniu, właściwe dla zakładów budżetowych, tzw. przychody wykonane zakładu budżetowego – dokładna kalkulacja poniżej.

(...)

W rezultacie liczniki i mianowniki prewspółczynników Urzędu Gminy oraz A przyjętych przy kalkulacji prewspółczynnika grupowego wyniosły:

(...)

Wnioskodawca zsumował dane liczników i mianowników obu członków Grupy, w wyniku tej kalkulacji Grupa ustaliła wysokość prewspółczynnika grupowego za 2024 rok na poziomie 15% (po zaokrągleniu) – zgodnie z kalkulacją wskazaną niżej.

(...)

14.  Na pytanie:

Jaki jest dokładny wzór dla prewspółczynnika grupowego, według którego zamierzają Państwo dokonywać stosownych odliczeń podatku? Proszę również o przedstawienie danych liczbowych wraz z objaśnieniami.

odpowiedzieli Państwo:

Wysokość prewspółczynnika grupowego została obliczona według następującego wzoru:

X = (A x 100) / P

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – prewspółczynnik grupowy (bez zaokrąglenia)

A – kwota obrotu z działalności gospodarczej, powstała z zsumowania rocznego obrotu z działalności gospodarczej zrealizowanego przez Urząd Gminy oraz rocznego obrotu z działalności gospodarczej zrealizowanego przez A

P – sumę dochodów wykonanych Urzędu Gminy oraz przychodów wykonanych A zgodnie ze wzorami z Rozporządzenia,

co, po podstawieniu do wzoru konkretnych wartości daje:

(…) = ((…) x 100)/(…)

Po zaokrągleniu do góry prewspółczynnik grupowy skalkulowany na podstawie danych za 2024 rok wynosi 15%.

Szczegółowe dane liczbowe wraz wyjaśnieniami zostały wskazane w odpowiedzi na pytanie nr 13 w wezwaniu.

15.  Na pytanie:

Jakie konkretnie dane Spółki i za jaki okres będą „podstawiane” do wzoru właściwego dla zakładu budżetowego, składającego się na prewspółczynnik grupowy zaproponowany przez Państwa we wniosku?

odpowiedzieli Państwo:

Odpowiedź na powyższe pytanie została udzielona w ramach wyjaśnień do pytań nr 13 i 14, w tym w załączonych tabelach kalkulacyjnych odnoszących się do A.

16.  Na pytanie:

Jakimi przesłankami kierowali się Państwo uznając, że wskazany sposób obliczenia proporcji będzie najbardziej reprezentatywny – najbardziej będzie odpowiadał specyfice wykonywanej przez Grupę VAT działalności i dokonywanych nabyć towarów i usług opisanych we wniosku?

Prewspółczynnik grupowy zaproponowany we wniosku oparty jest na rzetelnych i mierzalnych danych (opiera się o dane pochodzące z rocznych sprawozdań obu członków Grupy VAT) oraz pozwala dokładnie określić zakres wykorzystania wydatków ponoszonych w Urzędzie Gminy do czynności opodatkowanych VAT obu członków X, którzy z tych wydatków korzystają dla celów działalności opodatkowanej VAT i działalności poza zakresem opodatkowania VAT (publicznej). Metoda odzwierciedla pełny obraz działalności obu podmiotów w danym roku, którego dotyczy kalkulacja. Ponadto, jest to metoda uwzględniająca specyficzną strukturę działalności Grupy VAT – w szczególności jej członków, składającej się ze spółki komunalnej objętej w ramach X częściowo działalnością publiczną oraz jednostki samorządu terytorialnego, która ją utworzyła i delegowała jej zadania własne, tj. specyficzną sytuację członków Grupy „dzielących” między sobą zadania stanowiące zadania własne Gminy ze sfery cywilnoprawnej opodatkowanej VAT i sfery publicznej poza zakresem VAT.

Zaproponowany sposób kalkulacji prewspółczynnika oparty jest na metodzie zalecanej przez Ministerstwo Finansów, dedykowanym podmiotom publicznym.

Przepisy ustawy o VAT nie określają wprost rekomendowanej metody ustalania wysokości prewspółczynnika grupowego, a to Wnioskodawca, posiadając najlepszą wiedzę o charakterze swojej działalności, jest upoważniony do wyboru odpowiedniej metody ustalania prewspółczynnika, najtrafniej oddającej realny podział czynności opodatkowanych VAT i nieopodatkowanych. Mając na względzie powyższe, w ocenie Wnioskodawcy zaproponowany prewspółczynnik grupowy, oparty na metodach kalkulacji prewspółczynników rekomendowanych dla Urzędu i zakładu budżetowego stosowanych w jednostkach samorządu terytorialnego:

·           zapewnia obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane;

·           obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza.

17.  Na pytanie:

Czy wskazany przez Państwa w uzupełnieniu sposób (wzór) obliczenia proporcji będzie zapewniał dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej Grupy VAT czynności opodatkowane? Proszę również wskazać, w czym się to będzie przejawiać.

odpowiedzieli Państwo:

Tak, jak wyjaśnił Wnioskodawca w odpowiedzi na pytanie nr 16, w ocenie Grupy, zaproponowany wzór obliczenia proporcji grupowej będzie zapewniał dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej Grupy czynności opodatkowane. Ze względu na pojawiające się w działalności obu członków X czynności związane z działalnością publiczną poza zakresem VAT, Wnioskodawca uznał, że najlepszym sposobem będzie przyjęcie wzorów i metod kalkulacji prewspółczynników skonstruowanych dla podmiotów publicznych. W ocenie Wnioskodawcy jest to podejście najlepiej odzwierciedlające sposób wykorzystania wydatków mieszanych będących przedmiotem Wniosku na Urząd Gminy, związanych z działalnością opodatkowaną i publiczną obu członków Grupy VAT. Przejawem powyższej adekwatności sposobu wyliczenia tej proporcji jest również fakt, że proponowana metoda odzwierciedla strukturę źródeł finansowania członków Grupy VAT oraz zakres czynności przypadających na działalność opodatkowaną VAT w Grupie w sposób rekomendowany przez Ministra Finansów.

18.  Na pytanie:

Czy wskazany przez Państwa w uzupełnieniu sposób (wzór) obliczenia proporcji będzie obiektywnie odzwierciedlał część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą Grupy VAT oraz na cele inne niż działalność gospodarcza Grupy VAT, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług? Jakie przesłanki to potwierdzają?

odpowiedzieli Państwo:

Tak, w ocenie Grupy, wskazany w uzupełnieniu sposób (wzór) obliczenia proporcji będzie obiektywnie odzwierciedlał część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą Grupy oraz na cele inne niż działalność gospodarcza Grupy, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, ponieważ opiera się na obiektywnych i rzetelnych danych, uwzględnia charakter Grupy VAT oraz źródła jej finansowania, a także okoliczność, że obaj członkowie wykonują częściowo działalność publiczną. Zaproponowana metoda bazuje na wzorach kalkulacji prewspółczynników opracowanych przez Ministra Finansów w Rozporządzeniu dla jednostek samorządu terytorialnego i ich jednostek podrzędnych – w tym zakładów budżetowych i obiektywnie odzwierciedla zakres działalności opodatkowanej.

19.  Na pytanie:

Czy przedstawiona przez Państwa metoda (wzór) ustalenia prewspółczynnika będzie gwarantowała najbardziej dokładne wyliczenie kwoty podatku naliczonego do odliczenia? Proszę uzasadnić.

odpowiedzieli Państwo:

Tak, w ocenie Grupy przedstawiona metoda (wzór) ustalenia prewspółczynnika będzie gwarantowała najbardziej dokładne wyliczenie kwoty podatku naliczonego do odliczenia. Metoda oparta jest na mierzalnych i wiarygodnych danych finansowych. Przyjęty wzór uwzględnia dane jakie Minister Finansów oczekuje uwzględnić w prewspółczynnikach liczonych według rekomendowanych metod dla jednostek sektora publicznego zgodnie z Rozporządzeniem.

20.  Na pytanie:

Proszę przedstawić analizę porównawczą prewspółczynnika grupowego wyliczonego według sposobu przedstawionego we wniosku oraz sposobu dotychczas przez Państwa stosowanego (w okresie funkcjonowania Grupy VAT) dla odliczenia podatku naliczonego od wydatków na utrzymanie i funcjonowanie Urzędu Gminy. Dla analizy porównawczej obu prewspółczynników proszę przyjąć ten sam okres, tak aby przedstawiona analiza była obiektywna i miarodajna.

odpowiedzieli Państwo:

Jak szczegółowo wyjaśnił Wnioskodawca w odpowiedzi do pytań 13-15 wyżej, prewspółczynnik grupowy będący przedmiotem wniosku wyniósł za 2024 rok 15% i został oparty na następujących danych:

(...)

Jednocześnie kalkulacja prewspółczynnika Urzędu Gminy za 2024 rok według metody rekomendowanej (a nieuwzględniająca w ogóle danych finansowych drugiego członka Grupy VAT), wyniosłaby (co również przedstawia jedna z tabel wyżej):

(...)

Tym samym stosowanie prewspółczynnika grupowego dla wybranych wydatków mieszanych Urzędu (objętych wnioskiem) zwiększa odliczenia względem prewspółczynnika rekomendowanego samego Urzędu. Jednocześnie, Wnioskodawca podkreśla, że w przypadku A stosowanie prewspółczynnika grupowego (co ma miejsce) dla wydatków administracyjnych A grupowych zmienia zakres odliczenia dokładnie odwrotnie niż w Gminie – zdecydowanie obniża proporcję odliczenia VAT – z 99% na 15%, zgodnie z tabelami poniżej.

(...)

Pytania

1.  Czy Wnioskodawca jest uprawniony do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu za pomocą prewspółczynnika grupowego ustalonego z uwzględnieniem danych obu członków Grupy?

2.  Czy przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, Wnioskodawca jest uprawniony do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy?

Państwa stanowisko w sprawie

1.  Wnioskodawca jest uprawniony do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu za pomocą prewspółczynnika grupowego ustalonego z uwzględnieniem danych obu członków Grupy.

2.  Przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, Wnioskodawca jest uprawniony do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Uwagi ogólne

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak stanowi art. 2 pkt 47 ustawy o VAT, przez grupę VAT rozumie się grupę podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, zarejestrowaną jako podatnik podatku.

W myśl art. 8c ust. 1-3 ustawy o VAT, dostawa towarów i świadczenie usług dokonane przez członka grupy VAT na rzecz innego członka tej samej grupy VAT nie podlegają opodatkowaniu, natomiast gdy zostały dokonane przez członka grupy VAT na rzecz podmiotu spoza tej grupy VAT uważa się za dokonane przez tę grupę VAT. Jednocześnie dostawę towarów i świadczenie usług dokonane na rzecz członka grupy VAT przez podmiot spoza tej grupy VAT uważa się za dokonane na rzecz tej grupy VAT.

Na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Jak stanowi art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwany sposobem określenia proporcji. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Przy czym w myśl art. 86 ust. 2b ustawy o VAT, sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

(i) zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz

(ii) obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Natomiast w myśl art. 86 ust. 2g ustawy o VAT, proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a, 10 i 10c-10g stosuje się odpowiednio.

Jednocześnie, zgodnie z art. 86 ust. 2h i 22 ustawy o VAT, minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego. W przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Z powyższego przepisu wynika, że w sytuacji nabycia przez jednego członka X towarów i usług służących działalności drugiego członka X, członek Grupy dokonujący nabycia zobowiązany jest uwzględnić sposób wykorzystania tych towarów i usług przez drugiego członka Grupy i ewentualnie zastosować prewspółczynnik/współczynnik VAT drugiego członka X, którego działalności nabyte towary i usługi służą.

Stosownie jednak do Objaśnień podatkowych w zakresie grup VAT z 11 października 2022 r. (Objaśnienia), gdy dokonywane zakupy służą zarówno działalności objętej zakresem ustawy o VAT, jak również działalności wykonywanej poza zakresem podatku VAT a bezpośrednie przyporządkowanie tych zakupów w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe oraz nie ma możliwości przyporządkowania dokonywanych zakupów do danego członka X zastosowanie znajdzie prewspółczynnik ustalony dla całej Grupy (str. 19 Objaśnień).

Zatem w sytuacji przyporządkowania konkretnych towarów lub usług do działalności całej X, a nie wyłącznie jednego członka Grupy, członek X dokonujący odliczenia zobowiązany jest zastosować prewspółczynnik przypisany dla grupy VAT (prewspółczynnik grupowy).

Stosownie do art. 90 ust. 10c ustawy o VAT, w przypadku grupy VAT proporcję, o której mowa w ust. 2, przyjmuje się odrębnie dla każdego jej członka, przy czym w roku, w którym ta grupa VAT uzyskała status podatnika, proporcję tę przyjmuje się w wartości ustalonej przez członków grupy VAT na moment jej utworzenia. Przepisy ust. 3-6 i 8-10, art. 90a, art. 90b oraz art. 91 ust. 1-9 stosuje się odpowiednio.

Ponadto, zgodnie z art. 90 ust. 10d ustawy o VAT, w przypadku gdy grupa VAT dokonuje nabyć towarów lub usług, które są wykorzystywane przez tę grupę VAT do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, oraz nie jest możliwe przyporządkowanie tych czynności do poszczególnych członków grupy VAT, grupa VAT jest obowiązana do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z tymi czynnościami, w stosunku do których przysługuje jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego w sposób określony w ust. 1. Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w zdaniu pierwszym, grupa VAT jest obowiązana do ustalenia proporcji, o której mowa w ust. 2 (prewspółczynnik grupowy). Proporcja, o której mowa w zdaniu drugim, jest wyliczana szacunkowo. Przepisy ust. 3-6 i 8-10, art. 90a, art. 90b oraz art. 91 ust. 1-9 stosuje się odpowiednio.

Jednocześnie, zastosowane odliczenie ma charakter wstępny, bowiem zgodnie z art. 91 ust. 1 i 1a, po zakończeniu roku, w którym podatnikowi (w tym przypadku Grupie) przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6, 10, 10a lub 10c-10g lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego. Podatnik może nie dokonywać korekty, o której mowa w ust. 1, jeżeli różnica między proporcją ustaloną zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g a proporcją ustaloną dla zakończonego roku podatkowego nie przekracza dwóch punktów procentowych.

Tym samym, po zakończeniu roku podatkowego w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego Grupa (na poziomie rozliczeń poszczególnych członków) obowiązana jest do dokonania stosownej korekty dokonanego odliczenia, m.in. w odniesieniu do prewspółczynnika grupowego, z wykorzystaniem realnych danych za rok korygowany (tak też Objaśnienia, str. 19).

Zgodnie z § 2 pkt 5 Rozporządzenia, ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o urzędzie obsługującym jednostkę samorządu terytorialnego – rozumie się przez to urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego, działający w formie samorządowej jednostki budżetowej.

Z kolei w oparciu o § 2 pkt 7 Rozporządzenia, gdy mowa jest o zakładzie budżetowym – rozumie się przez to utworzony przez jednostkę samorządu terytorialnego samorządowy zakład budżetowy.

Na podstawie § 2 pkt 8 Rozporządzenia, gdy mowa jest o jednostkach organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego – rozumie się przez to:

a)  urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego,

b)  jednostkę budżetową,

c)  zakład budżetowy.

Na podstawie § 2 pkt 9 Rozporządzenia ilekroć jest mowa o dochodach wykonanych urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego – rozumie się przez to dochody obejmujące dochody publiczne, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych – wynikające ze sprawozdania rocznego z wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o:

a)  dochody, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. b-d i pkt 5 ustawy o finansach publicznych,

b)  zwrot różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy, lub zwrot kwoty podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 8 pkt 1 ustawy,

c)  dochody wykonane jednostki budżetowej powiększone o kwotę stanowiącą równowartość środków przeznaczonych na wypłatę przez tę jednostkę, na podstawie odrębnych przepisów, zasiłków, zapomóg i innych świadczeń o podobnym charakterze na rzecz osób fizycznych, celem realizacji zadań jednostki samorządu terytorialnego,

d)  środki finansowe pozostające na wydzielonym rachunku, o którym mowa w art. 223 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, odprowadzone na rachunek budżetu jednostki samorządu terytorialnego,

e)  wpłaty nadwyżki środków obrotowych zakładu budżetowego,

f)   kwoty stanowiące równowartość środków, innych niż stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy, przekazanych zakładom budżetowym, innym jednostkom sektora finansów publicznych oraz innym osobom prawnym lub jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej, z wyłączeniem kwot, które zostały zwrócone, celem realizacji przez te podmioty zadań jednostki samorządu terytorialnego,

g)  odszkodowania należne jednostce samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty odszkodowań stanowiących zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Zgodnie z § 2 pkt 11 Rozporządzenia, gdy mowa jest o przychodach wykonanych zakładu budżetowego – rozumie się przez to przychody zakładu budżetowego w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, w tym dotacje przekazane temu zakładowi z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty dotacji, które zostały zwrócone, wynikające ze sprawozdania z wykonania planu finansowego, z których zakład ten pokrywał koszty swojej działalności wykonując przypisane mu zadania jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem odsetek od środków na rachunkach bankowych zaliczonych do przychodów z mienia tego zakładu budżetowego oraz odszkodowań należnych temu zakładowi innych niż odszkodowania stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

W oparciu o § 3 ust. 1 Rozporządzenia, w przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.

Na podstawie § 3 ust. 2 Rozporządzenia jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego sposób ustalony według wzoru:

X=A x 100D_ujst

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

D_ujst – dochody wykonane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego.

Zgodnie z § 3 ust. 4 Rozporządzenia jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku zakładu budżetowego sposób ustalony według wzoru:

X=A x 100P

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład budżetowy, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

P – przychody wykonane zakładu budżetowego.

W nawiązaniu do § 8 Rozporządzenia w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadkach, o których mowa w § 3-7, mogą być przyjęte dane za rok podatkowy poprzedzający poprzedni rok podatkowy.

Ad 1. Stosowanie prewspółczynnika grupowego w Urzędzie Gminy

Jak wskazano w opisie sprawy, w ramach działalności Urzędu Gminy realizowane są zadania, które w dużej mierze mają charakter działalności publicznej wykonywanej przez pracowników i przedstawicieli Urzędu Gminy – w zakresie zasadniczej większości działań Gmina nie występuje jako podatnik VAT, bowiem nie są one realizowane na rzecz wspólnoty lokalnej na podstawie umów cywilnoprawnych. Czynności te pozostają poza zakresem opodatkowania VAT, stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Równolegle do powyższej działalności publicznej, w ramach prac w Urzędzie Gminy, Grupa na poziomie swojego członka Gminy wykonuje odpłatne czynności na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z osobami fizycznymi lub podmiotami gospodarczymi, co skutkuje występowaniem przez X (Gminę) w tych relacjach jako czynny podatnik VAT prowadzący działalność gospodarczą opodatkowaną VAT właściwymi stawkami lub zwolnioną z VAT.

A z kolei prowadzi działalność, którą można podzielić z perspektywy odliczenia VAT na dwa rodzaje – działalność związaną ze świadczeniem odpłatnych usług w zakresie dostaw wody i odprowadzania ścieków (tzw. działalność wodno-kanalizacyjna) oraz działalność związaną z innymi czynnościami powierzonymi Spółce (tzw. działalność administracyjną). Pierwszy rodzaj działalności A jest ściśle związany w przeważającej mierze z działalnością opodatkowaną VAT, natomiast drugi rodzaj działalności częściowo jest związany z działalnością opodatkowaną VAT, a częściowo pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT z uwagi na realizację na rzecz Gminy czynności stanowiących w dużej mierze działalność publiczną Gminy.

Mając powyższe na uwadze, od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy (przykładowo wymienionych w opisie sprawy – są to wydatki na ogólną działalność Urzędu obejmujące media, artykuły papiernicze, usługi IT, doradztwa prawnego i podatkowego czy wyposażenie Urzędu), służących nie tylko działalności opodatkowanej, zwolnionej i pozostającej poza zakresem VAT Gminy, ale także działalności opodatkowanej i pozostającej poza zakresem VAT w A, co do których Wnioskodawca nie będzie w stanie dokonać alokacji bezpośredniej, konieczne będzie odliczenie od nich VAT z zastosowaniem prewspółczynnika grupowego, o którym mowa w art. 90 ust. 10d ustawy o VAT.

W opinii Wnioskodawcy, ze względu na ścisłe powiązania działalności obu członków X opisanych szczegółowo we wniosku, nie jest możliwe przypisanie wydatków na ogólną działalność Urzędu Gminy, do działalności jednego członka X (nie jest możliwe stosowanie prewspółczynnika odliczenia danego członka X).

Tym samym, biorąc pod uwagę przepis art. 90 ust. 10d ustawy o VAT oraz treść Objaśnień, zgodnie z którymi jeśli nie jest możliwe przyporządkowanie zakupów o charakterze mieszanym do danego członka Grupy, zastosowanie znajdzie prewspółczynnik ustalony dla całej grupy VAT, stosownie do zasad określonych w art. 86 ust. 2a-2c ustawy o VAT, z uwzględnieniem obowiązku korekty jego wysokości po zakończeniu roku, zgodnie z art. 91 ustawy o VAT.

W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, Grupa jest uprawniona do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu na poziomie członka X – Gminy za pomocą prewspółczynnika grupowego ustalonego z uwzględnieniem danych obu członków Grupy.

Ad 2. Dane do wyliczenia prewspółczynnika grupowego pochodzące z roku poprzedzającego rok podatkowy na podstawie § 8 Rozporządzenia

W Rozporządzeniu ustawodawca w § 3 ust. 2 oraz 4 wprost określił sposoby obliczenia prewspółczynnika dla urzędu obsługującego JST oraz dla zakładu budżetowego. Są to metody, które w sposób rzetelny odzwierciedlają specyfikę wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć w przypadku, gdy podatnik ten ma status urzędu jednostki samorządu terytorialnego i status zakładu budżetowego.

Dotychczas Gmina oraz A obliczając dane do prewspółczynnika grupowego zgodnie ze zintegrowanymi metodami rekomendowanymi wskazanymi w Rozporządzeniu oparły się na danych osiągniętych w poprzednim roku podatkowym. W związku z tym, że uzyskanie na początku nowego roku danych za ostatni rok podatkowy jest dla członków Grupy problematyczne, co było uargumentowane we wcześniejszej części wniosku, Wnioskodawca chce przyjąć dla wyliczenia prewspółczynnika rekomendowanego metodę przewidzianą w § 8 Rozporządzenia.

Prewspółczynnik rekomendowany dla Urzędu i dla A, i tym samym prewspółczynnik grupowy, jest obliczany dla jednego roku podatkowego. Dla prawidłowego odzwierciedlenia wysokości stosowanej proporcji należy bazować na danych osiągniętych przez obu członków Grupy w tym samym czasie – tj. na danych pochodzących z tego samego roku podatkowego.

Ustawodawca, wprowadzając przepis § 8 Rozporządzenia, daje podatnikom takim jak urzędy jednostki samorządu terytorialnego możliwość dokonania wyboru danych, które zostaną wykorzystane przy kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego – dane mogą pochodzić z ostatniego roku podatkowego lub z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy. Grupa chciałaby z tej możliwości skorzystać w przypadku kalkulacji prewspółczynnika grupowego. Jednocześnie Wnioskodawca ma świadomość, że używanie danych do kalkulacji prewspółczynnika Urzędu pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy jest wprost wskazane w opisywanym przepisie. Wątpliwości dotyczą danych używanych przez A, bowiem nie ma ona formalnie statusu zakładu budżetowego, ale z uwagi na zbieżny sposób finansowania i właściwy dla zakładów budżetowych profil działalności prowadzonej, A niejako „zapożycza” dla potrzeb prewspółczynnika grupowego wzór przewidziany dla zakładów.

Zdaniem Grupy, skoro Wnioskodawca przy obliczaniu proporcji grupowej bazuje na metodach rekomendowanych wskazanych w Rozporządzeniu, a dodatkowo jednym z członków Grupy jest Gmina, dla której możliwość stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy jest dedykowana, to również w odniesieniu do części danych A służących do obliczenia wysokości prewspółczynnika, powinna być możliwość wykorzystania danych z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy. Gdyby przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego Gmina mogła korzystać z danych pochodzących z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy (dla obliczenia wysokości prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu), a A mógłby korzystać wyłącznie z danych pochodzących z roku poprzedniego (dla obliczenia wysokości prewspółczynnika rekomendowanego dla zakładów budżetowych), doszłoby zdaniem Wnioskodawcy do skalkulowania proporcji, która nie byłaby rzetelna.

Dla ustalenia zasad obliczania prewspółczynnika rekomendowanego A nie powinno być ograniczeniem to, że nie jest on zakładem budżetowym. Sięgając do metod rekomendowanych przewidzianych w Rozporządzeniu metoda ustalona dla działalności administracyjnej zakładu budżetowego jest najbardziej adekwatna dla A, ponieważ jej charakter jest tożsamy z zakresem działalności Spółki oraz sposobem finansowania tej działalności.

Gmina zaś jest podatnikiem o specyficznym charakterze, dla którego ustawodawca wprowadza szczególne zasady obliczania prewspółczynnika oraz w efekcie zastosowanie znajdują indywidualne sposoby odliczenia VAT naliczonego. Proponowana w treści § 8 Rozporządzenia metoda obliczania prewspółczynnika jest wprost dedykowana dla urzędu obsługującego JST, dlatego Gmina ma zamiar z takiego rozwiązania skorzystać przy obliczaniu wartości prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu za nowo rozpoczęty rok. Jako że Gmina, obliczając wysokość prewspółczynnika rekomendowanego za nowy rok podatkowy będzie bazowała na danych pochodzących z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy, to w rezultacie taki sam sposób liczenia prewspółczynnika rekomendowanego powinien być przyjęty dla drugiego członka Grupy, którym jest A, aby zachować zasadę, że dane do wyliczenia proporcji grupowej pochodzą od obu członków X z tego samego roku podatkowego. W związku z tym również A powinien móc opierać swoje kalkulacje proporcji na zasadach wskazanych w Rozporządzeniu i wykorzystać dane z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy dla obliczenia prewspółczynnika rekomendowanego.

Należy również zauważyć, że członkowie Grupy są ze sobą zintegrowani nie tylko dla celów rozliczania VAT, ale istnieją między nimi również liczne powiązania na gruncie ekonomicznym, organizacyjnym oraz finansowym, które zostały dokładnie opisane we wcześniejszej części wniosku. Podatnik jakim jest grupa VAT jest specjalnym rodzajem podatnika, który powstaje po łącznym spełnieniu szeregu wymogów nałożonych ustawą o VAT oraz wynikających z praktyki podatkowej. Dzięki tak ukształtowanym zasadom utworzenie grupy VAT prowadzi do powstania podatnika o specyficznym charakterze – gdy jednym z członków jest Gmina, podatnik ten – wraz z pozostałymi członkami, zyskuje atrybuty i cechy działania właściwe dla jednostki samorządu terytorialnego (w szczególności konieczność stosowania prewspółczynnika). Wprowadzenie możliwości wykorzystania danych za rok poprzedzający ostatni rok podatkowy dla obliczenia prewspółczynnika dla jednostki samorządu terytorialnego powinno zdaniem Wnioskodawcy mieć odniesienie też do członka X niebędącego jednostką samorządu terytorialnego (jak tutaj A będący spółką), ale zyskującego w ramach grupy VAT w praktyce obowiązku związane z rozliczeniami VAT w jednostce samorządu terytorialnego.

Podsumowując, przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, Wnioskodawca jest uprawniony do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:

Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu.

Muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

·      w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

·      świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Przy czym oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W konsekwencji stwierdzić należy, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie, w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. Zatem, pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług, określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Nie każda jednak czynność, stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być wykonana przez podatnika.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy:

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE. L. Nr 347 z 11 grudnia 2006 s. 1 ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywy 2006/112/WE Rady”, zgodnie z którym:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zatem jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):

W świetle art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Od 1 stycznia 2023 r. wprowadzono w ustawie przepisy dotyczące m.in. możliwości utworzenia przez kilka podmiotów tzw. Grupy VAT.

Zgodnie z art. 15a ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15a ust. 2 ustawy:

Powyższe uregulowanie przewiduje możliwość uzyskania statusu podatnika podatku od towarów i usług przez grupę podatników ściśle powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie. Regulacja ta implementuje do krajowego porządku prawnego art. 11 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym:

Głównym skutkiem wprowadzenia systemu grupowego rozliczania VAT, przewidzianego w Dyrektywie 2006/112/WE jest umożliwienie traktowania podmiotów, którzy są ściśle powiązani pod względem finansowym, ekonomicznym i organizacyjnym, nie jako odrębnych podatników VAT, lecz jako jednego podatnika. Innymi słowy, pewna liczba ściśle powiązanych ze sobą podatników ulega połączeniu w jednego nowego podatnika do celów VAT.

Jak wynika z treści art. 15a ust. 1 ustawy w celu założenia przez dwa lub więcej podmiotów Grupy VAT, konieczne jest, aby podmioty te były powiązane finansowo, ekonomicznie, organizacyjnie oraz aby zawarły umowę o utworzeniu Grupy VAT. Warunki utworzenia Grupy VAT zostały szczegółowo wymienione w art. 15a ust. 3-5 ustawy. W przepisach tych wskazano jak należy interpretować wymagane powiązania finansowe, ekonomiczne i organizacyjne.

Zgodnie z art. 15a ust. 3 ustawy:

W świetle art. 15a ust. 4 ustawy:

Przez powiązania o charakterze ekonomicznym należy rozumieć nie tylko taki sam charakter głównej działalności członków grupy, ale także uzupełnianie się i współzależność prowadzonej działalności czy też prowadzenie działalności w całości lub w dużej mierze wykorzystywanej przez członków grupy.

Powiązanie ekonomiczne należy uznać za istniejące, jeśli działalność członków Grupy VAT jest tego samego rodzaju, nawet jeżeli ich działania są prowadzone w różnych sektorach gospodarki.

Komplementarna lub wzajemna działalność członków, może natomiast obejmować przypadki, gdy towary lub usługi wytwarzane przez członka Grupy VAT są niezbędne do działania dla innych członków oraz przypadki, w których towary lub usługi są konsumowane wspólnie.

Natomiast działalność członków Grupy VAT, którzy całkowicie lub częściowo działają na korzyść innych członków, może obejmować przypadki, w których podmiot bezpośrednio dostarcza towary lub usługi innemu członkowi, nawet jeśli działalność tego ostatniego nie jest koniecznie zależna od tych dostaw lub usług.

Na podstawie art. 15a ust. 5 ustawy:

Całkowicie lub częściowo dzielone struktury zarządzania skutkują podejmowaniem decyzji w Grupie VAT przez jeden podmiot, który zapewnia strategiczne przywództwo dla całej Grupy VAT będącej już w rozumieniu VAT pojedynczym podatnikiem. Obecność takiego podmiotu zarządzającego działającego poprzecznie w całej grupie VAT można ustalić na podstawie jego miejsca w hierarchii (np. dzielone kierownictwo najwyższego szczebla) lub rodzaju działań o których ma prawo decydować (np. wspólnego zarządzania sprawami prawnymi lub zagadnieniami finansowymi). Podmiot taki powinien być w stanie narzucić swoją wolę innym członkom Grupy VAT podlegającym jakiejś formie nadzoru i rozliczalności.

Zgodnie z art. 15a ust. 6 ustawy:

Podczas całego okresu istnienia Grupy VAT zachodzić muszą wszystkie trzy typy powiązań. Należy mieć na względzie, że Grupa VAT jest specjalnym rodzajem podatnika, który powstaje w oparciu o wyjątkowe podstawy obwarowane ściśle określonymi warunkami, co można osiągnąć przez łączne spełnienie powyższych wymogów.

Na podstawie art. 2 pkt 47 ustawy:

Stosownie do art. 2 pkt 48 ustawy:

W myśl art. 8c ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 8c ust. 2 ustawy:

Natomiast jak stanowi art. 8c ust. 3 ustawy:

A zatem na podstawie art. 8c ustawy o VAT transakcje dostawy towarów i świadczenia usług pomiędzy podmiotami z grupy VAT nie są opodatkowane podatkiem od towarów i usług. W transakcjach z podmiotami spoza grupy VAT, grupa VAT jest uznawana jako jeden podatnik, bez podziału na tworzące ją spółki.

Głównym skutkiem wprowadzenia systemu grupowego rozliczania VAT jest umożliwienie traktowania podmiotów, którzy są ściśle powiązani pod względem finansowym, ekonomicznym i organizacyjnym, nie jako odrębnych podatników VAT, lecz jako jednego podatnika. Innymi słowy, pewna liczba ściśle powiązanych ze sobą podatników ulega połączeniu w jednego nowego podatnika do celów VAT.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym:

Z powołanego przepisu art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego) oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.

Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych wówczas – po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych – odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.

W każdym więc przypadku należy dokonać oceny, czy intencją dokonującego określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo-prawne było wykonywanie czynności opodatkowanych. Z ogólnie przyjętej definicji „zamiaru” wynika, że jest to projekt, plan czy intencja zrealizowania czegoś. Istotą zamiaru są intencje jakie przyświecają dokonywanym czynnościom, jak i cel, który dana osoba ma osiągnąć dokonując tych czynności.

Na mocy art. 86 ust. 2a ustawy:

Według art. 86 ust. 2b ustawy:

W świetle art. 86 ust. 2c ustawy:

Z postanowień art. 86 ust. 2d ustawy wynika, że:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2e ustawy:

Zgodnie natomiast z art. 86 ust. 2f ustawy:

Powołane powyżej przepisy ustawy mają zastosowanie wyłącznie do sytuacji, w której nabywane towary i usługi, wykorzystywane będą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej (opodatkowanej podatkiem VAT), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, w sytuacji gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

W takich okolicznościach kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej. Jak wynika z art. 86 ust. 2a ustawy – sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

W przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych od podatku, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy. Przepisy te uzupełniają generalną zasadę wyrażoną w art. 86 ust. 1 ustawy.

Na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 90 ust. 2 ustawy:

W myśl art. 90 ust. 3 ustawy:

Na mocy art. 90 ust. 4 ustawy:

Jak stanowi przepis art. 90 ust. 8 ustawy:

Według art. 90 ust. 9 ustawy:

Z kolei zgodnie z art. 90 ust. 10 ustawy:

Na podstawie art. 90 ust. 10c ustawy:

W świetle art. 90 ust. 10d ustawy:

Grupa VAT ma prawo do odliczenia podatku naliczonego na zasadach wskazanych w ustawie, tj. w zakresie, w jakim zakupione towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Jeśli towary i usługi nabywane przez Grupę VAT są wykorzystywane zarówno do sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT, jak i do sprzedaży zwolnionej od podatku VAT wykonywanej przez tę Grupę VAT, jest ona zobowiązana do przyporządkowywania dokonywanych zakupów do tych dwóch rodzajów. Jest to realizacja zasady alokacji bezpośredniej – podstawowej zasady odliczania podatku VAT.

Podobne zasady dotyczą również wykorzystania nabytych przez Grupę VAT towarów i usług do działalności gospodarczej, jak i działalności pozostającej poza sferą podatku VAT.

W sytuacji, gdy dokonywane przez Grupę VAT (przez poszczególnych jej członków) zakupy towarów i usług służą zarówno działalności gospodarczej, jak i działalności pozostającej poza zakresem podatku VAT oraz nie jest możliwe bezpośrednie ich przyporządkowanie do któregoś z rodzajów tej działalności, podatek naliczony do odliczenia ustala się z wykorzystaniem tzw. prewspółczynnika.

Zastosowanie przepisów o prewspółczynniku poprzedza stosowanie regulacji przewidujących dokonywanie bezpośredniej alokacji podatku naliczonego. Stosowanie prewspółczynnika stanowi kolejny etap odliczenia w przypadku braku możliwości alokacji zakupu wprost do prowadzonej działalności gospodarczej lub poza nią.

Przed utworzeniem Grupy VAT istotne jest ustalenie, czy podmioty zawiązujące Grupę VAT stosują, tzw. prewspółczynnik, tj. dokonują zakupów, które będą służyć działalności gospodarczej jak i działalności pozostającej poza sferą podatku VAT i w związku z tym odliczają podatek VAT zgodnie z ustalonym dla nich prewspółczynnikiem proporcji.

W przypadku, gdy każdy z członków Grupy VAT przed jej utworzeniem stosował prewspółczynnik, oraz po zawiązaniu Grupy VAT nadal będą dokonywane zakupy służące działalności gospodarczej, jak i działalności pozostającej poza sferą podatku VAT, Grupa VAT posługuje się prewspółczynnikami stosowanymi przez poszczególnych członków w roku zawiązania Grupy VAT. Sposób (metodę) ustalania tego prewspółczynnika zasadniczo wybiera podatnik. Wyliczony dla członka Grupy VAT prewspółczynnik znajdzie zasadniczo zastosowanie do zakupów towarów i usług dokonywanych przez tego członka Grupy VAT, wykorzystywanych do celów „mieszanych”, które mogą być przyporządkowane do tego członka Grupy VAT.

W sytuacji, gdy dokonywane zakupy (towarów i usług) będą służyć również działalności wykonywanej poza zakresem podatku VAT a bezpośrednie przyporządkowanie tych zakupów w całości do działalności gospodarczej nie będzie możliwe oraz nie będzie możliwości przyporządkowania dokonywanych zakupów do danego członka grupy VAT, zastosowanie znajdzie prewspółczynnik ustalony dla całej grupy VAT.

Czynności wykonywane pomiędzy członkami grupy VAT nie są uznawane za czynności wykonywane poza zakresem VAT na potrzeby ustalania prewspółczynnika. W związku z tym, że konsekwencją tych czynności będzie np. wyłącznie opodatkowana lub zwolniona dostawa towarów/świadczenie usług przez grupę VAT – poza samą grupę – wykonywanie czynności wewnątrz grupy, pomimo że pozostaje neutralne na gruncie przepisów ustawy, nie powoduje obowiązku stosowania prewspółczynnika przy odliczeniu podatku VAT. Prewspółczynnik może natomiast znaleźć zastosowanie w przypadku, jeżeli konsekwencją czynności wykonywanych między członkami grupy VAT będą czynności świadczone – poza samą grupę – poza sferą opodatkowania VAT.

Po utworzeniu grupy VAT czynności wykonywane pomiędzy członkami grupy VAT jako czynności o charakterze wewnętrznym będą neutralne z punktu widzenia VAT, tzn. nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT. Natomiast dostawy towarów i świadczenie usług pomiędzy członkami grup VAT, a innymi podmiotami spoza grupy VAT podlegają opodatkowaniu na zasadach ogólnych wynikających z ustawy o VAT.

Jak wyżej wskazano, wskaźnik ustalony dla grupy VAT zawsze powinien być stosowany przez grupę VAT, gdy nie ma możliwości wyodrębnienia całości lub części kwot, w stosunku do których przysługuje prawo do odliczenia oraz których nie da się przyporządkować do konkretnego członka grupy VAT.

Taka sytuacja – jak Państwo wskazali – zachodzi w opisanej we wniosku sprawie.

Jak wynika z przedstawionego opisu sprawy:

·      Przedmiotem wniosku wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu, których nie można w określonej wartości alokować do poszczególnych działań Urzędu, a które spełniają łącznie następujące warunki: (i) są związane jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT, jak i działalnością poza zakresem opodatkowania VAT (publiczną) wykonywaną częściowo przez Gminę i częściowo przez A (A) – obu członków Grupy, oraz (ii) co do których nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie wyłącznie do jednego członka Grupy: Gminy lub A. Wydatki są ponoszone na poziomie jednego członka Grupy, ale ich wykorzystanie dotyczy realizacji zadań spoczywających częściowo na Gminie a częściowo na A, które to zadania stanowią częściowo działalność opodatkowaną stawkami VAT, a częściowo działalność pozostającą poza zakresem VAT w związku ze związkiem z czynnościami publicznymi.

·      Wydatki na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu Gminy to wydatki związane jednocześnie z działalnością opodatkowaną VAT oraz działalnością pozostającą poza zakresem opodatkowania VAT i nie jest możliwe ich bezpośrednie przyporządkowanie do którejkolwiek z tych działalności i nie jest możliwe przyporządkowanie wyłącznie do działań jednego członka Grupy – służą działaniom obu członków X.

·      Wydatki będące przedmiotem wniosku są wykorzystywane również w prowadzonej przez A – członka Grupy działalności gospodarczej.

·      Grupa VAT nie jest w stanie przyporządkować wydatków będących przedmiotem wniosku wyłącznie do jednego członka Grupy VAT czyli do Gminy, ale są to wydatki przyporządkowane do całej Grupy VAT – służące działalności obu członków X jednocześnie.

Państwa zdaniem wydatkami związanymi z działaniami całej Grupy, które są jednocześnie związane z działalnością opodatkowaną, jak i działalnością poza zakresem VAT, są wydatki mieszane na działalność Urzędu Gminy oraz wydatki mieszane na działalność administracyjną A. Wskazali Państwo, że działalność prowadzona przez Gminę w Urzędzie i działalność administracyjna Spółki przenikają się i są wykonywane w obu miejscach generując jednocześnie w JPK Grupy obrót opodatkowany VAT oraz będąc powiązane z działalnością publiczną.

Z opisu sprawy wynika, że prewspółczynnik grupowy został po raz pierwszy zastosowany przez Państwa w pliku JPK_VAT za styczeń 2025, o czym Grupa poinformowała Naczelnika Urzędu Skarbowego w złożonym zawiadomieniu. Obliczając wartość prewskaźnika grupowego opierali się Państwo na zasadach wskazanych w Rozporządzeniu. W szczególności dokonując odpowiednich kalkulacji stosowali Państwo zasady przewidziane dla obliczania prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu oraz dla zakładu budżetowego – podstawiając dane Spółki do wzoru właściwego dla zakładu budżetowego.

I tak – w pierwszej kolejności, obliczając wartość prewspółczynnika grupowego na podstawie § 3 ust. 1-2, w związku z § 2 pkt 5, 8 i 9 Rozporządzenia, Gmina jako jeden z dwóch członków Grupy, dokonała kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego dla Urzędu na podstawie swoich odpowiednich dla tego wzoru danych osiągniętych w poprzednim roku, stosując dokładnie metodę kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego przewidzianą w Rozporządzeniu dla urzędu. Zgodnie z metodą rekomendowaną roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez Urząd Gminy został ujęty w liczniku tej proporcji, a w mianowniku proporcji zostały ujęte dane do wyliczenia tzw. „dochodów wykonanych urzędu obsługującego Gminę”, o których mowa w § 2 pkt 9 Rozporządzenia.

Następnie, na podstawie § 3 ust. 1 i 4, w związku z § 2 pkt 7-8 i 11 Rozporządzenia, A jako drugi członek Grupy, dokonał ustalenia proporcji do odliczeń VAT ponoszonych dla wydatków administracyjnych, mających charakter mieszany – czyli służących częściowo do działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, a częściowo do działalności publicznej – związanej z działaniami na rzecz Gminy obejmującymi zadania publiczne Gminy. A dokonując kalkulacji prewspółczynnika również zastosował metodą rekomendowaną wskazaną w Rozporządzeniu, która jest dedykowana dla zakładu budżetowego. A dokonując kalkulacji prewspółczynnika rekomendowanego również wykorzystał odpowiednie dla tego wzoru dane pochodzące z poprzedniego roku w ten sposób, że roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany na poziomie A, został podzielony przez „przychody wykonane zakładu”, o których mowa w § 2 pkt 11 Rozporządzenia.

Końcowo – niejako dokonując integracji dwóch prewspółczynników rekomendowanych obu członków Grupy – dodali Państwo do siebie liczniki i mianowniki dwóch opisanych wcześniej proporcji – dla urzędu obsługującego JST i dla zakładu budżetowego – i w wyniku tej kalkulacji Grupa ustaliła wysokość prewspółczynnika grupowego.

Jednocześnie zaznaczyli Państwo, że w związku z trudnością uzyskania danych zaraz po rozpoczęciu nowego roku podatkowego, Grupa chciałaby ustalać prewspółczynnik grupowy na podstawie danych z roku poprzedzającego ostatni rok podatkowy (§ 8 Rozporządzenia).

Mając na względzie przedstawiony opis sprawy zaznaczyć należy, że obniżenie podatku należnego o podatek naliczony może nastąpić jedynie na ściśle określonych przez ustawodawcę zasadach, a jedną z podstawowych przesłanek pozytywnych jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.

Dla ustalenia zakresu prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest stwierdzenie możliwości przyporządkowania danego zakupu do konkretnych czynności. Jeżeli możliwa jest alokacja zakupu wyłącznie do czynności opodatkowanych (dowolnego) członka danej Grupy VAT, Grupie VAT stanowiącej podatnika tego podatku przysługuje prawo do odliczenia podatku w całości. W przypadku przyporządkowania do czynności niepodlegających opodatkowaniu oraz zwolnionych realizowanych faktycznie przez (dowolnego) członka – prawo do odliczenia nie przysługuje.

W celu zapewnienia neutralności podatku VAT konieczne pozostaje ustalenie ostatecznego wykorzystania dokonanych zakupów.

W przypadku zakupów, które są związane równocześnie z wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej czynnościami opodatkowanymi i zwolnionymi oraz realizacją zadań w ramach działalności innej niż działalność gospodarcza – czynności niepodlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, dla ustalenia kwoty podatku naliczonego przysługującego do odliczenia, należy zastosować dwuetapowy podział podatku naliczonego.

W pierwszym etapie, w przypadku zakupów towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów działalności gospodarczej, jak i do celów pozostających poza taką działalnością, których nie ma możliwości bezpośrednio przyporządkować do działalności gospodarczej, należy dokonać obliczenia kwoty podatku naliczonego, zgodnie z zasadami określonymi w art. 86 ust. 2a-2h ustawy.

Z kolei w drugim etapie, w odniesieniu do zakupów związanych z działalnością gospodarczą, tj. związanych zarówno z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług, jak i zwolnionymi od opodatkowania tym podatkiem, w sytuacji, gdy nie ma obiektywnej możliwości przyporządkowania całości lub części kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w części odpowiadającej proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 ustawy.

Wyjaśnić przy tym należy, że czynności pozostające poza zakresem działania ustawy, nie mają wpływu na ustalenie proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy, bowiem nie stanowią obrotu w rozumieniu ustawy.

Jak wynika z art. 86 ust. 2a ustawy sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Jak już wskazano powyżej, z uwagi na różnorodność i bogactwo życia gospodarczego wybór sposobu, według którego dokonuje się tego proporcjonalnego przypisania, należy do podatnika. Przepisy ustawy wymagają jedynie, aby odpowiadał on najbardziej specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Będzie to spełnione, jeśli sposób ten:

-     zapewni dokonanie odliczenia podatku naliczonego wyłącznie w części przypadającej na działalność gospodarczą (co do zasady dotyczącej czynności opodatkowanych VAT) oraz

-     obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających na działalność gospodarczą oraz na cele inne (z wyjątkiem celów prywatnych) – gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Ponadto sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Oznacza to, że podatnik zobowiązany jest do wyodrębnienia takiej części podatku naliczonego, którą można przypisać prowadzonej działalności gospodarczej. Zastosowane przez podatnika metody, czy też sposoby, na podstawie których dokona on wydzielenia odpowiedniej kwoty podatku naliczonego, muszą odpowiadać wartościom faktycznym i rzeczywistym. Ciężar rzetelnego ustalenia, jaka część podatku naliczonego związana jest z prowadzoną działalnością gospodarczą, a jaka część wykorzystywana jest dla potrzeb innych niż prowadzona działalność gospodarcza, spoczywa zawsze na podatniku.

Ustawodawca zaproponował w art. 86 ust. 2c ustawy kilka metod, które podatnik może wykorzystać celem proporcjonalnego odliczenia podatku naliczonego, jednakże katalog ten nie ma charakteru zamkniętego.

W przedstawionej sytuacji proponują Państwo prewspółczynnik grupowy oparty na metodach kalkulacji prewspółczynników rekomendowanych dla Urzędu i zakładu budżetowego stosowanych w jednostkach samorządu terytorialnego.

Państwa zdaniem, prewspółczynnik grupowy zaproponowany we wniosku oparty jest na rzetelnych i mierzalnych danych (opiera się o dane pochodzące z rocznych sprawozdań obu członków Grupy VAT) oraz pozwala dokładnie określić zakres wykorzystania wydatków ponoszonych w Urzędzie Gminy do czynności opodatkowanych VAT obu członków X, którzy z tych wydatków korzystają dla celów działalności opodatkowanej VAT i działalności poza zakresem opodatkowania VAT (publicznej).

W Państwa ocenie zaproponowany sposób kalkulacji prewspółczynnika grupowego najpełniej odpowiada zasadom określonym w art. 86 ust. 2a-2c ustawy.

Z Państwa oceną nie mogę się jednak zgodzić.

Zgodnie z art. 86 ust. 22 ustawy:

Na podstawie powyższej delegacji zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999 ze zm.), zwane dalej „rozporządzeniem”.

Jak stanowi § 1 rozporządzenia:

W rozporządzeniu tym zostali wskazani podatnicy, do których przepisy w nim zawarte się odnoszą. Są to: jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury, państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze.

Rozporządzenie to określa również co należy rozumieć przez jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego.

W myśl § 2 pkt 8 rozporządzenia:

Jak wynika z powyższego spółka prawa handlowego jaką jest A nie została wymieniona w przepisach ww. rozporządzenia.

Również jak sami Państwo wskazali „w swojej istocie A nie jest zakładem budżetowym”.

Dla przyjęcia przez Państwa, że dokonując kalkulacji prewspółczynnika A zastosował metodę rekomendowaną wskazaną w Rozporządzeniu, która jest dedykowana dla zakładu budżetowego, nie jest wystarczające stwierdzenie, że „zakres działalności tego członka Grupy, a w konsekwencji również sposób finansowania jego poszczególnych działalności jest w pewien sposób zbieżny z zasadami funkcjonującymi dla zakładu budżetowego”.

Powyższego nie zmienia również okoliczność, że – jak Państwo stwierdzili – „zakres działalności tego członka Grupy w związku z wejściem do X zyskał w pewnej części znamiona działalności jednostki sektora publicznego, czyli znamiona działalności spoza zakresu VAT, a w konsekwencji również sposób finansowania tych poszczególnych działalności jest w dużej mierze zbieżny z zasadami funkcjonującymi dla zakładu budżetowego”.

Powyższe nie znajduje jednak uzasadnienia we wskazanych przez Państwa przepisach rozporządzenia oraz sposobie kalkulacji prewspółczynnika grupowego.

Zaznaczenia wymaga, że stosując dla A sposób z Rozporządzenia dla zakładu budżetowego, przedstawiając sposób jego wyliczenia licznik jest praktycznie zrównany z mianownikiem (wyliczenie na poziomie 96%).

Odnieść się natomiast należy do § 2 pkt 11 rozporządzenia, zgodnie z którym:

W odniesieniu zatem do A nie jest prawidłowe stosowanie sposobu wyliczenia prewspółczynnika z rozporządzenia dla zakładu budżetowego, bowiem Spółka nie otrzymuje dotacji przekazanych od jednostki samorządu terytorialnego, które otrzymuje zakład budżetowy.

Ponadto w rozpatrywanej sprawie zaznaczenia wymaga, że jednym ze skutków utworzenia Grupy VAT jest zmiana w opodatkowaniu czynności wykonywanych pomiędzy podmiotami, które tworzą grupę VAT. Czynności, które przed utworzeniem Grupy VAT były opodatkowane na zasadach ogólnych, po utworzeniu Grupy VAT stają się nieopodatkowanymi czynnościami wewnątrzgrupowymi.

Należy podkreślić, że metoda jaką zamierzają Państwo stosować nie odpowiada żadnemu wskazanemu przez ustawodawcę wariantowi określonemu w art. 86 ust. 2c ustawy.

Propozycja z ustawy – zgodnie z art. 86 ust. 2c pkt 3 – wykorzystuje następujące dane: roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza.

Podkreślenia jednak wymaga, że w kalkulacji prewspółczynnika przedstawionego we wniosku nie zostały uwzględnione czynności niepodlegające opodatkowaniu, które Spółka świadczy na rzecz Gminy. Czynności te nie zostały przez Państwa uwzględnione ani w liczniku, ani w mianowniku ustalonego prewspółczynnika dla Grupy VAT.

W konsekwencji zaproponowany przez Państwa sposób wyliczenia prewspółczynnika dla Grupy VAT nie może zostać uznane za najbardziej odpowiadające specyfice wykonywanej działalności i dokonywanych nabyć. Nie przedstawili Państwo przesłanek pozwalających na stwierdzenie, że przedstawiony sposób będzie gwarantował, że zakres wykorzystywania do działalności gospodarczej nabywanych towarów i usług będzie odzwierciedlony w sposób obiektywny i pełny. Wręcz przeciwnie, przedstawiony sposób nie jest w pełni obiektywny i nie jest w stanie precyzyjnie odzwierciedlić stopnia wykorzystania wydatków do działalności gospodarczej oraz do działalności innej niż gospodarcza.

Mając na uwadze powyższe stwierdzam, że za pomocą prewspółczynnika grupowego ustalonego z uwzględnieniem danych obu członków Grupy według metody przedstawionej we wniosku nie są Państwo uprawnieni do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu.

Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 oceniłem jako nieprawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą także ustalenia, czy przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, są Państwo uprawnieni do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy.

Powtórzenia wymaga, że z postanowień art. 86 ust. 2d ustawy wynika, że:

Jednocześnie w myśl § 8 rozporządzenia:

Należy zauważyć, że regulacje § 8 rozporządzenia w odniesieniu do prewspółczynnika obowiązują w stosunku do podatników będących jednostkami samorządu terytorialnego.

Natomiast Grupa VAT nie jest podmiotem w odniesieniu do którego zastosowanie ma § 8 rozporządzenia.

Wobec powyższego powtórzenia wymaga, że – jak wskazano powyżej – nie są Państwo uprawnieni do odliczenia VAT naliczonego od wydatków mieszanych na utrzymanie i funkcjonowanie Urzędu za pomocą prewspółczynnika grupowego, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego. Tym samym przy obliczaniu prewspółczynnika grupowego za nowy rok podatkowy, który składa się z licznika i mianownika skalkulowanych oddzielnie dla Urzędu Gminy oraz dla A według tzw. metod rekomendowanych w Rozporządzeniu odpowiednio dla urzędu i dla zakładu budżetowego, Wnioskodawca jest nie uprawniony do stosowania danych pochodzących z roku poprzedzającego poprzedni rok podatkowy.

W konsekwencji Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest również nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zauważam, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisem sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Interpretacja została wydana w szczególności w oparciu o informację, że: Grupa VAT nie jest w stanie przyporządkować wydatków będących przedmiotem wniosku wyłącznie do jednego członka Grupy VAT czyli do Gminy, ale są to wydatki przyporządkowane do całej Grupy VAT – służące działalności obu członków X jednocześnie”. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie podkreślam, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Zaznaczam także, ze wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy oraz własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego, uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację indywidualną Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przedstawia jedynie pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego (którego elementy przyjmuje, jako podstawę rozstrzygnięcia bez weryfikacji).

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.