Wnioskodawczyni jest radcą prawnym prowadzącym działalność gospodarczą. Została wylosowana do świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej i zawarła z Gminą C umowy na lata 2023, 2024 i 2026. Usługi są wykonywane w lokalu Gminy, która zapewnia wyposażenie i ponosi koszty. Wynagrodzenie jest stałe, oparte na stawce godzinowej. Wnioskodawczyni nie ma wpływu na dobór klientów,…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
28 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 21 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług dotyczący ustalenia, czy:
1) udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej stanowi świadczenie usług w ramach prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej, które podlega opodatkowaniu VAT i czy jest i była Pani zobowiązana odprowadzić podatek od towarów i usług z tytułu uzyskanego wynagrodzenia z umów zawartych z Gminą o których mowa we wniosku;
2) w przypadku uznania, że usługa określona w pkt 1 nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, będzie Pani miała prawo do korekty podatku VAT za lata 2026, 2024 i 2023.
Uzupełniła go Pani pismem z 13 lutego 2026 r. (wpływ 19 lutego 2026 r.) oraz pismem z 18 marca 2026 r. (wpływ 24 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni jest radcą prawnym, prowadzi działalność gospodarczą wpisaną do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Przeważający przedmiot działalności gospodarczej posiada kod: 69.10.Z Działalność prawnicza.
W wyniku losowania przeprowadzonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych Wnioskodawczyni została wylosowana do świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej.
30 grudnia 2025 r. Wnioskodawczyni zawarła z Gminą C umowę „o świadczenie usług udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej”.
W przedmiotowej umowie zostało wskazane, że Wnioskodawczyni jako „Zleceniobiorca” zobowiązuje się osobistego wykonania za wynagrodzeniem udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej zgodnie z ustawą z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej – zwanej dalej „ustawą” – oraz aktami wykonawczymi wydanymi na jej podstawie, w ramach zorganizowanego przez Zleceniodawcę punktu świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej. W umowie wskazano nadto, że Zleceniobiorca zobowiązuje się do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej z najwyższą starannością, według swojej najlepszej wiedzy i umiejętności, wykorzystując w tym celu posiadane możliwości i doświadczenie. W umowie ustalono okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2026 r. Usługa jest wykonywana przez Wnioskodawczynię w trakcie 4 godzinnego dyżuru w określonym dniu tygodnia w konkretnych godzinach.
Przedmiot umowy jest wykonywany (tzw. dyżur) w lokalu wskazanym przez Zleceniodawcę – Gminę C, która ponosi koszty związane z organizacją punktu nieodpłatnej pomocy prawnej i jego bieżącym funkcjonowaniem. Jak wynika z treści zawartej przez Strony umowy, Wnioskodawczyni (Zleceniobiorca) jest zobowiązana do korzystania z lokalu wyłącznie dla celów świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej, a także do przestrzegania w lokalu obowiązujących przepisów przeciwpożarowych oraz innych regulacji dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy. W lokalu Zleceniodawca zapewnia m.in. meble (biurko, krzesła, szafę zamykaną na klucz), komputer stacjonarny, oprogramowanie, sieć internetową, drukarki, dostęp do bazy aktów prawnych materiały biurowe itp. W umowie zastrzeżono, iż urządzenia techniczne oraz materiały biurowe mogą być wykorzystywane wyłącznie do czynności związanych z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej.
Wynagrodzenie stanowi w poszczególnych miesiącach odpowiednio kwoty brutto, wskazane w załączniku do umowy. Kalkulacja i kwota wynagrodzenia miesięcznego jest ustalana w oparciu o stałą kwotę za godzinę dyżuru.
Zgodnie z umową Wnioskodawczyni będzie zobowiązana do dokumentowania każdego przypadku udzielenia nieodpłatnej pomocy prawnej w karcie pomocy, zgodnej ze wzorem określonym na podstawie art. 13 pkt 3 ustawy.
Nieodpłatna pomoc prawna obejmuje podejmowanie przez Zleceniobiorcę czynności, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy i jest udzielana osobom uprawnionym, wymienionym w art. 4 ust. 1 i art. 41 ustawy.
Artykuł 3 ust. 1 ustawy przewiduje, iż:
„Nieodpłatna pomoc prawna obejmuje:
1) poinformowanie osoby fizycznej, zwanej dalej „osobą uprawnioną”, o obowiązującym stanie prawnym oraz przysługujących jej uprawnieniach lub spoczywających na niej obowiązkach, w tym w związku z toczącym się postępowaniem przygotowawczym, administracyjnym, sądowym lub sądowoadministracyjnym lub
2) wskazanie osobie uprawnionej sposobu rozwiązania jej problemu prawnego, lub
3) sporządzenie projektu pisma w sprawach, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyłączeniem pism procesowych w toczącym się postępowaniu przygotowawczym lub sądowym i pism w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, lub
3a) nieodpłatną mediację, lub
4) sporządzenie projektu pisma o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowym lub ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz poinformowanie o kosztach postępowania i ryzyku finansowym związanym ze skierowaniem sprawy na drogę sądową”.
Jak wynika z powyższego, nieodpłatna pomoc prawna polega na informowaniu i edukowaniu petentów – osób uprawnionych (po zapoznaniu się z ich stanem faktycznych) o ich prawach, obowiązkach i pomocy przy sporządzaniu projektów pism. W zakresie czynności polegających na sporządzaniu pism to należy zaakcentować, że obejmują one jednak tylko projekty pism, pod którymi Wnioskodawczyni nie podpisuje się osobiście.
W zakresie obowiązków Zleceniobiorcy to w umowie wskazano, że w przypadku wystąpienia przeszkód uniemożliwiających osobiste udzielenie przez Zleceniobiorcę nieodpłatnej pomocy prawnej w czasie i miejscu wskazanym w umowie to Zleceniobiorca zobowiązuje się zapewnić na koszt własny zastępstwo innego radcy prawnego zgodnie z listą zastępców, przy czym zastępstwo nie może mieć charakteru ciągłego ani dotyczyć pojedynczych godzin danego dyżuru. Nadto Zleceniobiorca jest zobowiązany do przestrzegania ustalonej kolejności wybierania swoich zastępców z listy zastępców. W sytuacji, gdy Zleceniobiorca nie będzie w stanie wykonywać usługi osobiście, usługi wynikające z umowy świadczyć może w pierwszej kolejności radca prawny z listy zastępców, a także inny radca prawny spoza listy zastępców lub w szczególnych okolicznościach aplikant adwokacki/radcowski. W umowie przewidziano, że Zleceniobiorca ponosi odpowiedzialność za działania i zaniechania osób, którym powierzył wykonanie na rzecz Zleceniodawcy poszczególnych czynności, z wyłączeniem zastępców z listy zastępców.
Zawarta przez Strony Umowa nie nakłada na Wnioskodawczynię odpowiedzialności za udzielone porady. W przedmiotowej umowie brak jest zapisu o odpowiedzialności Zleceniobiorcy wobec osób trzecich za świadczone usługi. Nie ma również zapisu, aby Gmina wzięła na siebie jakąkolwiek odpowiedzialność wobec osób trzecich za czynności wykonywane przez Zleceniobiorcę na jej rzecz. Umowa nie przewiduje zobowiązania Wnioskodawczyni do zawarcia umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności wobec osób trzecich. Jednak z racji wykonywanego zawodu, obowiązkowo podlega ona takiemu ubezpieczeniu OC.
Wnioskodawczyni nie używa w punkcie swoich pieczątek, szyldu, nie reprezentuje osób korzystających z darmowych porad prawnych przed sądem, nie ma również żadnego wpływu na dobór klientów. Wnioskodawczyni może jedynie na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy z ważnych powodów (takich jak np. konflikt interesów, bądź gdyby udzielenie pomocy wiązało się z naruszeniem zasad etyki radcy prawnego) odmówić udzielenia nieodpłatnej pomocy prawnej. Wnioskodawczyni w trakcie świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej nie wykonuje zatem typowych czynności, które wykonuje w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Jako radca prawny Wnioskodawczyni jest czynnym podatnikiem podatku VAT.
Wynagrodzenie otrzymane z tytułu realizacji przedmiotowej umowy będzie stanowiło przychód.
Wnioskodawczyni w ramach realizacji umowy ponosi jedynie wydatki dojazdu do Punktu Nieodpłatnej Pomocy.
Wnioskodawczyni nie ma wpływu na wysokość przyznanego wynagrodzenia i nie może negocjować tego wynagrodzenia. Ponadto Wnioskodawczyni nie może przyjmować od osób uprawnionych żadnych korzyści materialnych za udzieloną pomoc prawną.
Za czynności wykonywane w ramach umowy Wnioskodawczyni nie ponosi ryzyka gospodarczego ani ekonomicznego. Ponosi je Gmina C – zarówno w zakresie obowiązku dostarczenia lokalu, jego wyposażenia, infrastruktury, sieci, bazy aktów prawnych.
Wnioskodawczyni wskazuje ponadto, że oprócz powyższej umowy w poprzednich latach zawarła z Gminą C dwie inne umowy o świadczenie usług nieodpłatnej pomocy prawnej. Mianowicie, Wnioskodawczyni zawarła umowę z dnia 27 grudnia 2023 r. obejmującą okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r. oraz umowę z dnia 29 grudnia 2022 r. obejmującą okres realizacji zlecenia od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. Wskazane powyżej umowy zawierały analogiczne postanowienia jak opisane szczegółowo w niniejszym wniosku zapisy umowy o świadczenie usług udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej z 30 grudnia 2025 r.
Pytania
1. Czy udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej na zasadach przedstawionych we wniosku o interpretację indywidualną stanowi świadczenie usług w ramach prowadzonej przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej, które podlega opodatkowaniu VAT i czy Wnioskodawczyni jest i była zobowiązana odprowadzić podatek od towarów i usług z tytułu uzyskiwanego wynagrodzenia z umów zawartych z Gminą C, tj.:
- umowy z 30 grudnia 2025 r. obejmującą okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2026 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.;
- umowy z 27 grudnia 2023 r. obejmującą okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r.;
- umowy z 29 grudnia 2022 r. obejmującą okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
2. Czy w przypadku uznania, że usługa określona w pkt 1 nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, Wnioskodawczyni będzie miała prawo do korekty podatku VAT za lata 2026, 2024 i 2023? (pytanie ostatecznie sformułowane w piśmie z 18 marca 2026 r.)
Pani stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawczyni, przychody z nieodpłatnej pomocy prawnej świadczonej w ramach umowy o nieodpłatną pomoc prawną, powinny być kwalifikowane jako przychody z działalności wykonywanej osobiście, a nie prowadzonej przez Wnioskodawczynię działalności gospodarczej, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej przez Wnioskodawczynię nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu VAT, na podstawie art. 13 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Artykuł 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi, jakich czynności nie uznaje się za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą.
Aby odpłatne świadczenie usług było opodatkowane VAT-em, muszą one być świadczone w ramach prowadzonej działalności gospodarczej podatnika, który w związku z ich wykonaniem, będzie podatnikiem podatku od towarów i usług.
Działalnością gospodarczą podatnika jest działalność prawnicza, klasyfikowana wg kodu PKD 69.10.Z. Działalność ta obejmuje, m.in. doradztwo prawne, przygotowywanie dokumentów prawnych: umów, ugód, porozumień, regulaminów, testamentów oraz reprezentowanie jednej strony przeciwko drugiej przed sądami, organami, urzędami RP.
W celu uznania, że świadczone na rzecz Gminy C, usługi nieodpłatnej pomocy prawnej, były opodatkowane VAT-em, musiałyby być one świadczone w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Tymczasem, w ocenie Wnioskodawczyni, w kontaktach z petentami nieodpłatnej pomocy prawnej, Wnioskodawczyni nie działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, lecz jako osoba fizyczna – prywatna – radca prawny, który de facto pozostaje w dyspozycji Zleceniodawcy, i nie ma żadnego wpływu na dobór klientów, gdyż zapisów do punktu dokonuje Zleceniodawca, a klient składa jedynie oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów odpłatnej pomocy prawnej. W zorganizowanym przez Zleceniodawcę punkcie NPP Wnioskodawczyni nie używa logo kancelarii, pieczątki, nie podpisuje sporządzonych projektów pism, nie reprezentuje osób przed sądem, nie pobiera od nich wynagrodzenia, a lokal – zgodnie z zapisami umowy – może być wykorzystywany wyłącznie do celów świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej.
W przypadku, gdy klient przychodzi z problemem dotyczącym sprawy, która jest w toku np. przed sądem, w ogóle pism się nie sporządza, a wyjątkiem są jedynie wnioski o ustanowienie radcy prawnego/adwokata z urzędu. W punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej nie wykonuje się zatem typowych czynności, charakterystycznych dla działalności gospodarczej prowadzonej przez radcę prawnego. W żadnym zakresie świadcząc usługi Wnioskodawczyni nie występuje jako Kancelaria, a jako osoba prywatna – fizyczna.
W zakresie warunków wykonywania umowy i wynagrodzenia, Wnioskodawczyni jest całkowicie podporządkowana Gminie C. Punkt jest z góry wyznaczony w określonej miejscowości, pod wskazanym adresem, nr lokalu i pokoju i według ściśle określonych godzin.
Wynagrodzenie jest stałe, ze stawką godzinową, nie zależy od ilości udzielonych porad, wyliczane zgodnie z harmonogramem dyżurów ustalonych przez Gminę. Wnioskodawczyni nie ponosi też ryzyka ekonomicznego ani gospodarczego. Jedynym kosztem są ewentualnie koszty dojazdu do punktu, lub miejsca udzielania porady w sytuacjach wyjątkowych tj. np. w przypadku osób ze znaczną niepełnosprawnością ruchową, gdyż wówczas porada może być udzielona (w dniu i godzinach pełnienia dyżuru) poza punktem.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W świetle art. 8 ust. 1 ustawy: Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres. Przez świadczenie należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie, powstrzymanie się od działania (nieczynienie bądź też tolerowanie).
Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Należy jednak zaznaczyć, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności, przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Należy przy tym podkreślić, że nie każda czynność stanowiąca świadczenie usług podlega opodatkowaniu. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika. Warunkiem bowiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: po pierwsze czynność powinna być ujęta w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie musi ona być zrealizowana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, będzie podatnikiem podatku od towarów i usług.
W oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy: Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy: Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Według art. 15 ust. 3 ustawy: Za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, nie uznaje się czynności:
1) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych;
2) (uchylony)
3) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
Reasumując, Wnioskodawczyni uważa, że spełnia łącznie wszystkie przesłanki art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT i nie musi płacić podatku od świadczenia na rzecz Gminy C usług nieodpłatnej pomocy prawnej.
Ponadto, zdaniem Wnioskodawczyni, w przypadku gdy podatek ten został już opłacony co do umowy zawartej obejmującej okres świadczenia usług w roku 2023 i roku 2024, a także obecnie realizowanej w roku 2026, odprowadzony podatek i podatek, który zostanie zapłacony do czasu wydania niniejszej indywidualnej interpretacji podatkowej powinien zostać zwrócony.
Jednocześnie Wnioskodawczyni podkreśla, że w podobnych stanach faktycznych zostały wydane następujące interpretacje Krajowej Informacji Skarbowej, które potwierdzają stanowisko prezentowane przez Wnioskodawczynię:
- Pismo z 26 czerwca 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0114-KDIP4-2.4012.316.2025.1.KS,
- Pismo z 12 czerwca 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0114-KDIP4-2.4012.318.2025.1.SKJ,
- Pismo z 21 stycznia 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0113-KDIPT1-1.4012.998.2024.2.AK,
- Pismo z 18 kwietnia 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0112-KDIL1-1.4012.124.2025.1.DS,
- Pismo z 24 stycznia 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0113-KDIPT1-1.4012.960.2024.1.MSU,
- Pismo z 3 grudnia 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0113-KDIPT1-1.4012.1082.2025.1.KKO,
- Pismo z 30 kwietnia 2025 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej 0114-KDIP4-2.4012.151.2025.1.MŻA,
- Pismo z 4 sierpnia 2025 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0114-KDIP4-2.4012.436.2025.1.MC.
Stanowisko w zakresie pytania nr 2 ostatecznie sformułowane w piśmie z 18 marca 2026 r.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w przypadku uznania, że usługi nieodpłatnej pomocy prawnej wykonywane na podstawie umów zawartych z Gminą C nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, Wnioskodawczyni ma prawo do skorygowania rozliczeń VAT za lata 2023, 2024 i 2026 w zakresie podatku należnego wykazanego z tego tytułu.
Skoro bowiem czynności objęte pytaniem nr 1 nie stanowią czynności podlegających opodatkowaniu VAT, to wykazanie podatku należnego z tego tytułu było i jest nieprawidłowe. W takiej sytuacji Wnioskodawczyni jest uprawniona do skorygowania uprzednio dokonanych rozliczeń podatkowych w trybie właściwym dla korekty deklaracji podatkowych, w szczególności na podstawie art. 81 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 81 § 1 Ordynacji podatkowej: „Jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy, płatnicy i inkasenci mogą skorygować uprzednio złożoną deklarację”. W art. 81 § 2 Ordynacji podatkowej określono zaś, że: „Skorygowanie deklaracji następuje przez złożenie korygującej deklaracji”. Ponadto, w przedmiotowej sprawie w odniesieniu do okresu czasu objętego pytaniem nie nastąpił upływ określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej 5 letniego terminu przedawnienia, który mógłby wykluczać możliwość korekty podatku należnego.
Wnioskodawczyni zaznacza, że w podobnym stanie faktycznym została wydana następująca Interpretacja Krajowej Informacji Skarbowej, która potwierdza stanowisko prezentowane przez Wnioskodawczynię: pismo z dnia 13 lutego 2026 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0114-KDIP4-2.4012.924.2025.1.MŻA.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
W świetle art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres. Przez świadczenie należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie, powstrzymanie się od działania (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Należy jednak zaznaczyć, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności, przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Należy wskazać, że aby dana czynność stanowiąca świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, była opodatkowana podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
W oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Według art. 15 ust. 3 ustawy:
Za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, nie uznaje się czynności:
1) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych;
2) (uchylony)
3) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
Na mocy art. 13 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się:
1) (uchylony)
2) przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, przychody z tytułu udziału w badaniach i eksperymentach prowadzonych przez podmioty tworzące system szkolnictwa wyższego i nauki, jak również przychody z uprawiania sportu, stypendia sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych;
3) przychody z działalności duchownych, osiągane z innego tytułu niż umowa o pracę;
4) przychody z działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z partnerami zagranicznymi;
5) przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7;
6) przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników, z zastrzeżeniem art. 14 ust. 2 pkt 10, i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 9;
7) przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych;
7a) przychody otrzymywane przez członków Rady Mediów Narodowych;
8) przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:
a) osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,
b) właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością,
c) przedsiębiorstwa w spadku
- z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9;
9) przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej – z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.
Z cytowanego przepisu art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy wynika, że dla uznania, że określone czynności wykonywane przez osobę fizyczną nie stanowią samodzielnie wykonywanej działalności gospodarczej i tym samym pozostają poza regulacjami ustawy, istotne jest łączne spełnienie wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, tj. związanie zleceniobiorcy ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym a wykonującym zlecane czynności co do warunków:
- wykonywania tych czynności,
- wynagrodzenia, oraz
- odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
Zatem, użycie słowa „samodzielnie” w kontekście art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy, wyklucza opodatkowanie pracowników i innych osób, o ile są one związane z pracodawcą przez umowę o pracę lub inny stosunek prawny tworzący więzi (stosunek podporządkowania) między pracodawcą a pracownikiem co do (w zakresie) warunków pracy, wynagrodzenia i odpowiedzialności pracodawcy.
Oznacza to, że przychody z tytułu wykonywanych czynności nie tylko powinny być wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, lecz także spełnione muszą zostać pozostałe kryteria przedmiotowe określające m.in., czy działanie usługodawcy odbywa się na warunkach ryzyka gospodarczego, a tym samym kto ponosi odpowiedzialność za wykonane usługi. Nie stanowią bowiem samodzielnej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, tylko i wyłącznie te czynności, gdy pomiędzy zlecającym ich wykonanie i wykonującym zlecone czynności istnieją więzy tworzące stosunek prawny w zakresie warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
Odnośnie dwóch pierwszych warunków stwierdzić należy, że każdy w zasadzie stosunek prawny o charakterze odpłatnym, istniejący pomiędzy podmiotem zlecającym wykonanie danej czynności a podmiotem, który daną czynność wykonuje, jest w jakimś sensie określony co do warunków wykonywania danych czynności oraz wynagrodzenia.
Nie będzie więc podatnikiem w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług osoba, która w ramach podpisanej umowy, tworzyć będzie ze zlecającym więzi analogiczne ze stosunkiem pracy, nie ponosząc tym samym ryzyka ekonomicznego w związku z wykonywanymi czynnościami. Tylko spełnienie wymogów wyłączających samodzielność działania, poprzez zawarcie więzi prawnej między zleceniodawcą a zleceniobiorcą co do warunków wykonywania zleconych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich, pozwala wyłączyć wykonywane czynności z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Mając na uwadze fakt, że w zasadzie każdy stosunek prawny o charakterze odpłatnym, istniejący pomiędzy podmiotem zlecającym wykonanie danej czynności a podmiotem, który daną czynność wykonuje, określa wynagrodzenie oraz przynajmniej podstawowe warunki wykonywania czynności, należy uznać, że „odpowiedzialność zlecającego wobec osób trzecich” jest kryterium kluczowym dla oceny charakteru prawnopodatkowego danego podmiotu. Jest to czynnik odróżniający na gruncie ustawy o podatku VAT prowadzenie działalności gospodarczej (przesłanki warunkującej status podatnika podatku VAT) od innego rodzaju aktywności zawodowej niepowodującej powstania podmiotowości prawnopodatkowej na gruncie ustawy.
Przychody otrzymywane przez Panią z tytułu wykonywania umowy zawartej z Gminą (świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej) mieszczą się/będą mieściły się w zakresie przychodów wymienionych w art. 13 pkt 2-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co zostało potwierdzone interpretacją indywidualną z 14 kwietnia 2026 r. znak 0112-KDIL2-2.4011.117.2026.4.WS, w której stwierdzono, że „wynagrodzenie, które przysługiwało i będzie przysługiwało Pani z tytuły realizacji umów zawartych z gminą należy kwalifikować do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 8 lit. a, tj. przychody z tytułu wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia uzyskiwane wyłącznie od osoby prawnej”.
A zatem należy przeanalizować pozostałe warunki, o których mowa w art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy.
Zauważenia wymaga, że sformułowanie w powołanym art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy odnoszące się do odpowiedzialności, należy rozumieć jako odpowiedzialność zleceniodawcy, w stosunku do osób trzecich, za czynności realizowane przez zleceniobiorcę w ramach wykonywania zlecenia. Tylko w takim przypadku ryzyko wykonania czynności zleconych przechodzi z faktycznego wykonawcy na osobę zlecającą ich wykonanie, co wyklucza samodzielny charakter działalności zleceniobiorcy. Tak bowiem rozumiana odpowiedzialność za wykonanie czynności wskazuje, kto ponosi ryzyko prowadzonej działalności, a tym samym wskazuje na wyłączenie ze sfery samodzielności (i z grona podatników podatku od towarów i usług) tego podmiotu, który nie odpowiada za efekt wykonywanej pracy wobec osób trzecich.
O wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług można zatem mówić w przypadku, gdy zleceniobiorcę będą łączyć ze zleceniodawcą więzi analogiczne jak w przypadku stosunku pracy, jako że nie będzie on ponosił ryzyka ekonomicznego w związku z wykonywaniem czynności, będących przedmiotem wskazanych umów, a odpowiedzialność za te czynności w stosunku do osób trzecich będzie bezwzględnie ponosił zlecający. Oznacza to, że z treści zawartych umów wynikać powinno zobowiązanie, które w swej istocie kładzie na zlecającego odpowiedzialność, zamiast na zleceniobiorcę, podobnie jak ma to miejsce w przypadku stosunku pracy.
Powyższe oznacza, że jeżeli analiza umowy cywilnoprawnej (stosunku prawnego) pomiędzy Zleceniobiorcą (Panią) a Zleceniodawcą (Gminą) wykaże, że spełnione są wszystkie trzy warunki, to nie można uznać Pani za podatnika VAT. Jednocześnie brak spełnienia któregokolwiek warunku oznacza, że zleceniobiorca występuje w charakterze podatnika VAT.
Warunek pierwszy – warunki wykonywania czynności: należy uznać, że co do zasady w istotę typowej umowy zlecenia, której przedmiotem jest poradnictwo obywatelskie oraz pomoc prawna świadczone przez osobę fizyczną, wpisane jest wykorzystywanie infrastruktury i organizacji wewnętrznej zlecającego – w niniejszej sprawie Gminy.
W tym kontekście należy zauważyć, że wykorzystywanie infrastruktury i organizacji wewnętrznej zlecającego powoduje, że zleceniobiorca nie ponosi również w tym zakresie ryzyka ekonomicznego (co ma ścisły związek z tym jak kształtuje się wynagrodzenie – warunek drugi).
Warunek drugi – wynagrodzenie: zakładając, że umowa przewiduje, że zleceniobiorca korzysta z infrastruktury i organizacji wewnętrznej zlecającego (spełniony warunek pierwszy), ustalenie, że warunek drugi jest spełniony w praktyce sprowadza się do weryfikacji czy umowa przewiduje stałe wynagrodzenie. Jeżeli umowa przewiduje stałe wynagrodzenie, to nie można mówić o ponoszeniu ryzyka ekonomicznego przez zleceniobiorcę.
Warunek trzeci – odpowiedzialność zlecającego wobec osób trzecich: warunek będzie spełniony jeżeli zgodnie z umową odpowiedzialność jest po stronie zlecającego, a nie po stronie faktycznego wykonawcy – zleceniobiorcy, co wyklucza samodzielny charakter jego działalności. Warunek będzie także spełniony, gdy dana umowa nie przewiduje (nie wprowadza) takiej odpowiedzialności.
Z opisu sprawy wynika, że:
· jest Pani radcą prawnym, prowadzi działalność gospodarczą wpisaną do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej;
· przeważający przedmiot działalności gospodarczej posiada kod: 69.10.Z Działalność prawnicza;
· 30 grudnia 2025 r. zawarła Pani z Gminą C umowę „o świadczenie usług udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej”;
· przedmiot umowy jest wykonywany (tzw. dyżur) w lokalu wskazanym przez Zleceniodawcę – Gminę C, która ponosi koszty związane z organizacją punktu nieodpłatnej pomocy prawnej i jego bieżącym funkcjonowaniem;
· wynagrodzenie stanowi w poszczególnych miesiącach odpowiednio kwoty brutto, wskazane w załączniku do umowy. Kalkulacja i kwota wynagrodzenia miesięcznego jest ustalana w oparciu o stałą kwotę za godzinę dyżuru;
· zgodnie z umową będzie Pani zobowiązana do dokumentowania każdego przypadku udzielenia nieodpłatnej pomocy prawnej w karcie pomocy, zgodnej ze wzorem określonym na podstawie art. 13 pkt 3 ustawy;
· nieodpłatna pomoc prawna obejmuje podejmowanie przez Panią czynności, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy i jest udzielana osobom uprawnionym, wymienionym w art. 4 ust. 1 i art. 41 ustawy;
· zawarta przez Strony Umowa nie nakłada na Panią odpowiedzialności za udzielone porady;
· w przedmiotowej umowie brak jest zapisu o odpowiedzialności Pani wobec osób trzecich za świadczone usługi;
· Gmina również nie ponosi jakąkolwiek odpowiedzialność wobec osób trzecich za czynności wykonywane przez Panią na jej rzecz;
· nie ma Pani wpływu na wysokość przyznanego wynagrodzenia i nie może negocjować tego wynagrodzenia. Ponadto nie może Pani przyjmować od osób uprawnionych żadnych korzyści materialnych za udzieloną pomoc prawną;
· za czynności wykonywane w ramach umowy nie ponosi Pani ryzyka gospodarczego ani ekonomicznego.
Analiza okoliczności sprawy i powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że świadczenie przez Panią usług z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, na podstawie zawartych z Gminą umów, nie mieści się w definicji działalności gospodarczej określonej w ustawie o podatku od towarów i usług.
Realizując czynności na podstawie ww. umów nie ponosi Pani odpowiedzialności wobec osób trzecich za wykonywane czynności oraz nie ponosi ryzyka gospodarczego i ekonomicznego związanego z wykonywanymi ww. czynnościami.
Powyższe wskazuje, że zawarcie opisanych umów powoduje powstanie stosunku prawnego posiadającego cechy zbliżone do stosunku pracy, w ramach którego Pani jako Zleceniobiorca związana jest ze Zleceniodawcą (Gminą) więzami prawnymi co do warunków wykonywania czynności, wynagrodzenia, a także odpowiedzialności Zleceniodawcy wobec osób trzecich. Jak bowiem wskazano wyżej, warunek ten będzie także spełniony, gdy dana umowa nie przewiduje (nie wprowadza) takiej odpowiedzialności.
Wobec powyższego, przy spełnieniu wszystkich warunków określonych w art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy, wykonywane przez Panią czynności, tj. usługi z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, na podstawie zawartych umów, objętych zakresem pytania, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Tym samym, otrzymane z tego tytułu wynagrodzenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zatem, w analizowanej sprawie, nie powstanie obowiązek zapłaty podatku od towarów i usług od świadczonych, na podstawie zawartych z Gminą umów, usług z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej.
Podsumowanie
Udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej przez Panią w ramach zawartej umowy z Gminą nie stanowi świadczenia usług w ramach prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej, które podlega opodatkowaniu VAT. Nie jest i nie była Pani więc zobowiązana do odprowadzenia podatku od towarów i usług z tytułu uzyskanego wynagrodzenia z umów zawartych z Gminą, o których mowa we wniosku, tj.:
- umowy z 30 grudnia 2025 r. obejmującej okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2026 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.;
- umowy z 27 grudnia 2023 r. obejmującej okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r.;
- umowy z 29 grudnia 2022 r. obejmującej okres realizacji zlecenia od 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
Tym samym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe.
Ponadto Pani wątpliwości dotyczą ustalenia, czy w przypadku uznania, że udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej przez Panią nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT będzie Pani miała prawo do korekty podatku VAT za lata 2026, 2024 i 2023.
Stosownie do art. 99 ust. 1 ustawy:
Podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10, art. 130c, art. 133 i art. 138g ust. 2.
W myśl art. 99 ust. 12 ustawy:
Zobowiązanie podatkowe, kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1, przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba że organ podatkowy określi je w innej wysokości.
Zgodnie z art. 109 ust.1 ustawy:
Podatnicy, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 albo art. 113a ust. 1, są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży za dany dzień, nie później jednak niż przed dokonaniem sprzedaży w dniu następnym.
Według art. 109 ust. 3 ustawy:
Podatnicy, z wyjątkiem podatników wykonujących wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 oraz podatników, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 albo art. 113a ust. 1, są obowiązani prowadzić ewidencję zawierającą dane pozwalające na prawidłowe rozliczenie podatku i sporządzenie informacji podsumowującej, w szczególności dane dotyczące:
1) rodzaju sprzedaży i podstawy opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego, w tym korekty podatku należnego, z podziałem na stawki podatku;
2) kwoty podatku naliczonego obniżającego kwotę podatku należnego, w tym korekty podatku naliczonego;
3) kontrahentów;
4) dowodów sprzedaży i zakupów.
Podatek od towarów i usług należy do grupy podatków powstających z mocy prawa, który pobierany jest w trybie tzw. samoobliczenia. Dlatego też szczególnie istotną rolę w tym podatku odgrywają deklaracje podatkowe. Przy ich pomocy podatnik określa i zgłasza organowi podatkowemu (deklaruje) wysokość zobowiązania podatkowego. Przepisy dotyczące deklaracji podatkowych mają zatem duże znaczenie w procesie poboru podatku.
Zgodnie z art. 81 § 1 Ordynacji podatkowej:
Jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy, płatnicy i inkasenci mogą skorygować uprzednio złożoną deklarację.
Na mocy art. 81 § 2 Ordynacji podatkowej:
Skorygowanie deklaracji następuje przez złożenie korygującej deklaracji.
Ponadto, w myśl art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej:
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Korekta deklaracji ma na celu poprawienie błędu, który został popełniony przy jej sporządzeniu. Może on dotyczyć określenia wysokości zobowiązania podatkowego, wysokości nadpłaty lub zwrotu podatku oraz innych danych zawartych w treści deklaracji. Należy zauważyć, że skorygowanie deklaracji polega na ponownym, poprawnym już wypełnieniu deklaracji.
Wskazane wyżej przepisy statuują ogólną zasadę, prawo podatnika do korygowania uprzednio złożonych deklaracji. Korekta pliku JPK_VAT z deklaracją podatkową zastępuje poprzednio złożony plik JPK_VAT z deklaracją, czyli za prawidłowe uważane są te dane, które zostały wykazane w skorygowanym pliku JPK_VAT z deklaracją. Składając korektę pliku JPK_VAT z deklaracją podatkową podatnik oświadcza, że jego wiedza w zakresie skonkretyzowania zobowiązania podatkowego uległa zmianie, a także wyraża wolę nadania swojemu uprzedniemu oświadczeniu wiedzy w tym przedmiocie odmiennego brzmienia. Zatem skorzystanie przez podatnika z wprowadzonej przez ustawodawcę instytucji korekty pliku JPK_VAT z deklaracją powoduje, że złożony przez niego korygujący plik JPK_VAT z deklaracją zastępuje pierwotny (korygowany) plik JPK_VAT z deklaracją podatkową i pociąga za sobą skutki prawne, pozbawiając jednocześnie pierwotny pliku JPK_VAT z deklaracją mocy prawnej.
Z wniosku wynika, że świadczenie usług nieodpłatnej pomocy prawnej na rzecz Gminy realizuje Pani od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2026 r. oraz realizowała Pani od 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r. od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
Jak ustalono powyżej, wykonane przez Panią czynności na rzecz Gminy, tj. usługi nieodpłatnej pomocy prawnej nie podlegały/nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W związku z powyższym skoro w okolicznościach niniejszej sprawy wykonywane przez Panią czynności na rzecz Gminy nie podlegały/nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT, to stwierdzić należy, że z tego tytułu nie powstał/nie powstanie obowiązek podatkowy.
W konsekwencji uznać należy, że nie była/nie jest Pani zobowiązana z tytułu świadczenia usług nieodpłatnej pomocy prawnej do wykazania podstawy opodatkowania i kwoty podatku należnego w pliku JPK_VAT z deklaracją podatkową.
Mając zatem na uwadze powołane przepisy oraz okoliczności przedstawione we wniosku stwierdzić należy, że ma Pani prawo do dokonania korekty pliku JPK_VAT w związku z wpłacaniem za rok 2023, 2024 oraz 2026 podatku VAT, gdyż nie miała/nie ma Pani obowiązku rozpoznawania podatku VAT należnego z tytułu usług nieodpłatnej pomocy prawnej.
Podsumowanie
Skoro udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej przez Panią w ramach zawartej umowy z Gminą nie stanowi świadczenie usług w ramach prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej, które podlega opodatkowaniu VAT, ma Pani prawo do korekty podatku VAT za lata 2026, 2024 i 2023.
Zatem Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
· stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia
· zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Końcowo informuję, że niniejsza interpretacja rozstrzyga wniosek w części dotyczącej podatku od towarów i usług. Z kolei wniosek w części dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych został załatwiony w odrębnym rozstrzygnięciu.
W myśl art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
W interpretacji udzielono odpowiedzi w zakresie zadanych pytań. Inne kwestie nieobjęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone. W szczególności dotyczy to wystawienia ewentualnych korekt do faktur wystawionych na rzecz Gminy, jak i dokumentowania czynności wykonywanych na rzecz Gminy.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo