Interpretacja 0112-KDIL1-1.4012.916.2025.1.JKU

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 listopada 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 21 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do częściowego odliczenia podatku od wydatków inwestycyjnych oraz wydatków bieżących związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), stosując metodę kalkulacji prewspółczynnika metrażowego i możliwości zwrotu podatku oraz możliwości dokonania korekty wydatków w trybie art. 90c ustawy. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Gmina (...) (dalej: „Wnioskodawca” lub „Gmina”) jest jednostką samorządu terytorialnego, utworzoną na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1465 ze zm.; dalej: „ustawa o samorządzie”), zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

Poszczególne zadania własne Gminy (...) przewidziane w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie, jak i zadania zlecone przez jednostki samorządu terytorialnego, są w ramach Gminy wykonywane przez jej samorządowe jednostki budżetowe, samorządowy zakład budżetowy oraz urząd obsługujący Gminę (dalej: „Urząd Gminy”). Urząd Gminy wraz z jej samorządowymi jednostkami budżetowymi, samorządowym zakładem budżetowym traktowane są jako jeden podatnik VAT, którym jest Gmina.

Zarówno Zakład, jak i inne jednostki gminne, objęte są centralizacją rozliczeń VAT i wykazują osiągany obrót w deklaracji składanej przez Gminę.

Wykonując wskazane wyżej zadania, Gmina działa zarówno w charakterze organu władzy publicznej, jak i na podstawie stosunków o charakterze cywilnoprawnym, stanowiących działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT (objętą opodatkowaniem według właściwych stawek VAT lub zwolnioną od VAT).

Jednym z obszarów działania Gminy, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie, są zadania z zakresu wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych. Zadania te w imieniu Gminy (...) realizowane są przez Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) (dalej: „GZUK w (...)” lub „Zakład”). GZUK w (...) to samorządowy zakład budżetowy Gminy (...), nieposiadający osobowości prawnej, powołany uchwałą nr (...) Rady Gminy (...) dnia 5 października 1996 r. Bezpośredni nadzór nad działalnością Zakładu sprawuje Wójt Gminy (...).

We wskazanym powyżej zakresie Gmina za pośrednictwem Zakładu wykonuje zadania własne polegające m.in. na świadczeniu usług w zakresie zbiorowego dostarczania wody i zbiorowego odprowadzania ścieków, budowy infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, wywozu nieczystości ciekłych gromadzonych w zbiornikach bezodpływowych i z przydomowych oczyszczalni ścieków za pomocą wozu asenizacyjnego oraz oczyszcza ścieki dowożone przez podmioty zewnętrzne.

Czynności te są realizowane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Usługi wodociągowe i kanalizacyjne świadczone są przez Gminę za pośrednictwem Zakładu, głównie na rzecz podmiotów trzecich, a także w niewielkim stopniu na rzecz jednostek organizacyjnych Gminy.

W celu świadczenia ww. usług, Gmina realizuje inwestycje związane z budową infrastruktury wodno-kanalizacyjnej za pośrednictwem swojego zakładu budżetowego, tj. Gminnego Zakładu Usług Komunalnych w (...), poprzez przekazanie zakładowi w tym celu dotacji celowych oraz zlecaniu innym podmiotom zewnętrznym. Inwestycje związane z budową infrastruktury wodnokanalizacyjnej są i będą wykorzystywane dla potrzeb dostarczania wody oraz odprowadzania i oczyszczania ścieków od odbiorców zewnętrznych i w niewielkim zakresie od odbiorców wewnętrznych.

W związku z powyższym istniejąca i planowana budowa infrastruktury wodno-kanalizacyjnej jest i będzie wykorzystywana zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (tj. do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT), jak i czynności niepodlegających opodatkowaniu. Infrastruktura wodno-kanalizacyjna nie jest i zgodnie z obecnie posiadaną wiedzą nie będzie wykorzystywana do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania VAT.

Wszystkie faktury dokumentujące wydatki poniesione w ramach zadań inwestycyjnych dotyczących działalności wodociągowej i kanalizacyjnej są wystawiane na Gminę (...). Infrastruktura wodociągowa, jak i kanalizacyjna po wybudowaniu przez podmioty zewnętrzne jest przekazywana do zarządzania i administrowania do zakładu budżetowego Gminy (...), tj. GZUK (...), na podstawie dokumentu PT-protokołu przekazania-przejęcia środka trwałego lub nakładów inwestycyjnych. Infrastruktura wodno-kanalizacyjna wykonana przez zakład budżetowy w ramach otrzymanej dotacji celowej z Gminy (...) jest przyjmowana na stan środków trwałych zakładu budżetowego i przez niego zarządzana. Infrastruktura wodociągowa jak i kanalizacyjna, o której mowa we wniosku jest zarządzania i administrowana wyłącznie przez Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...), tj. samorządowy zakład budżetowy Gminy (...).

Do zadań statutowych Zakładu należy prowadzenie gospodarki wodociągowej i kanalizacyjnej na terenie Gminy (...). Przedmiotem działalności Zakładu, wynikającym ze statutu jest:

a)    świadczenie usług dla ludności w zakresie gospodarki komunalnej i mieszkaniowej,

b)    eksploatacja urządzeń infrastruktury technicznej stanowiącej własność komunalną gminy,

c)    remonty nieruchomości stanowiących własność gminy,

d)    wykonywanie usług komunalnych,

e)    organizacja i prowadzenie robót publicznych i prac interwencyjnych.

W latach 2021-2025 zakład budżetowy, tj. GZUK w (...), wykonywał inne prace niż związane z gospodarką wodociągową i kanalizacyjną na rzecz Gminy (...), tj. zimowe utrzymanie dróg, utrzymanie zieleni i dróg gminnych, prace remontowe nieruchomości będące własnością Gminy.

Zakład traktował/traktuje te zadania jako własne Gminy i od ponoszonych wydatków nie dokonywał/nie dokonuje odliczenia podatku naliczonego ujętych w fakturach VAT. Gmina (...) pokrywała/ pokrywa wydatki w kwocie brutto. W latach 2021-2025 Zakład wykonywał/wykonuje liczne prace inwestycyjne dotyczące budowy, modernizacji sieci wodno-kanalizacyjnych, na które otrzymał od Gminy (...) dotacje celowe. Głównym zadaniem zakładu budżetowego jest dostarczanie wody i odbiór ścieków oraz budowa nowych sieci wodno-kanalizacyjnych. Świadczone usługi wykonywane na rzecz tzw. „Odbiorców zewnętrznych” (tj. na rzecz mieszkańców, przedsiębiorców i instytucji z terenu Gminy oraz podmiotów nie wchodzących w skład struktury organizacyjnej Gminy) są czynnościami opodatkowanymi VAT i są dokumentowane fakturami wystawianymi przez GZUK w (...) na rzecz finalnego odbiorcy usług. Zakład odpowiednio rozlicza należny podatek w deklaracjach cząstkowych składanych miesięcznie w ramach JPK_V7M do Urzędu Gminy (...).

Z kolei świadczone usługi na rzecz tzw. „Odbiorców wewnętrznych” (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe) są dokumentowane notami księgowymi.

GZUK w (...) ilość wody dostarczanej odbiorcom usług oraz ilość ścieków odebranych od odbiorców usług wyrażoną w m³ ustala w oparciu o wskazania wynikające ze wskazań wodomierzy, zainstalowanych u odbiorcy usług (posiadających stosowne atesty i dopuszczonych do użytkowania), a w jednym przypadku dla pomiaru ilości odprowadzanych ścieków na podstawie przepływomierza dla spółdzielni mieszkaniowej (pomiar ścieków przepompownia w Brzeźnie Lęborskim) lub w oparciu o przeciętne normy poboru wody dla odbiorców nie posiadających możliwości technicznych założenia wodomierza, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody.

GZUK w (...) ilość ścieków dowożonych przez wozy asenizacyjne, określona w m³, ustala na podstawie pojemności beczkowozu. GZUK w (...) posiada beczki asenizacyjne o pojemności 10 m³. Ilość ścieków odebranych od podmiotów zewnętrznych rozlicza się na podstawie pojemności beczki asenizacyjnej i są one różne od 4,5 m³ do 20 m³. Każdy wywóz jest dokumentowany dowodem dokonania wywozu ścieków, w którym jest określona pojemność beczki asenizacyjnej. Zakład przyjmuje do rozliczeń ilość ścieków, określonych w m³, według pojemności beczki asenizacyjnej (uznaje, że beczki są wypełnione w całości). Nie ma możliwości dokładnego pomiaru ilości dowożonych ścieków z uwagi na brak wyposażenia stacji zlewczych w urządzenia pomiarowe. Zakład przyjmuje że ilości zadeklarowane przez zleceniodawcę wywozu są ilościami rzeczywistymi.

Pobór wody zużytej na cele przeciwpożarowe Zakład ustala ryczałtowo, zgodnie z zawartą umową z Urzędem Gminy (...) w ilości 600 m³ rocznie. Niniejszym Gmina wyjaśnia, że wody na cele przeciwpożarowe przez GZUK w (...), określane jest ryczałtowo w ilości 600 m³ rocznie, rozliczane w dwumiesięcznym okresie rozliczeniowym tj. 50 m³ miesięcznie, zużyta jest podczas realizacji zawartej z gminą umowy na badania przeglądu hydrantów na terenie gminy (...) w ciągu całego roku.

Umowa zawarta z Gminą nie uwzględnia wody pobranej na cele przeciwpożarowe przez jednostki straży pożarnej. Państwowe bądź też Ochotnicze Straże Pożarne zobowiązane są do niezwłocznego przekazania GZUK w (...) pisemnej informacji o ilości pobieranej wody i rozliczana jest na podstawie pisemnych nie później niż następnego dnia po pobraniu wody z sieci. Informacja powinna uwzględniać przede wszystkim ilość, miejsce i datę poboru wody. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obciąża Gminę za wodę pobieraną na cele przeciwpożarowe stosując ceny ustalone w taryfie, w dwumiesięcznym okresie rozliczeniowym. Zapisy o warunkach dostarczania wody na cele przeciwpożarowe uwzględnione zostały również w Regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy (...) (Dziennik Urzędowy Województwa (...) z 2021 r. poz. (...)– w treści sprostowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa (...) poz. (...)).

Informacja ta nie została uwzględniona w złożonym wniosku z uwagi na brak poboru wody dla celów przeciwpożarowych przez jednostki straży pożarnej w okresie objętym wnioskiem. Wykorzystanie hydrantów w celach przeciwpożarowych przez jednostki straży pożarnej jest marginalne – pożary wymagające użycia hydrantów i dostarczenia przez nie wody zdarzają się niezwykle rzadko.

Zużycie tej wody GZUK w (...) przyporządkowuje do czynności niepodlegających opodatkowaniu (traktuje jako zużycie na potrzeby wewnętrzne). Zakład obciąża Gminę za tę wodę notą księgową.

Ponadto woda wykorzystywana jest również na cele technologiczne, tj. płukanie sieci, uzdatnianie wody. Czynności te są niezbędne w celu zachowania ustawowych wymagań dotyczących jakości i ciśnienia wody. Wytworzenie wody, spełniającej wymagania zawarte w Rozporządzeniu w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, dostarczanej odbiorcom wewnętrznym i zewnętrznym świadczone jest w ramach usług zbiorowego dostarczania wody. Zakład nie przyporządkowuje wody do celów technologicznych do żadnej działalności, tj. ani do działalności opodatkowanej, ani do działalności niepodlegającej opodatkowaniu. Gmina informuje, iż za pośrednictwem GZUK w (...) dokonuje/dokonywać będzie pomiaru w zakresie zużycia wody wykorzystywanej na cele technologiczne, co do zasady, przy pomocy dostosowanych do tego celu urządzeń pomiarowych. Faktyczne zużycie wody na cele technologiczne GZUK w (...) opiera na wyliczeniach pracowników Zakładu, wynikających m.in. z częstotliwości i czasu płukania sieci wodociągowej oraz stacji uzdatniania wody i prac eksploatacyjnych na ujęciach wody. W tym celu prowadzona jest miesięczna ewidencja ilości poboru wody na cele technologiczne, a wyliczenia te uwzględniane w bilansie poboru wody.

Natomiast w przypadku płukania sieci wodociągowej przy pomocy występujących na sieciach wodociągowych hydrantów pomiar dokonywany jest w oparciu o czas i częstotliwość płukania.

Gmina przyjmuje, iż na potrzeby płukania hydrantów przez sieć przepływa ok. 10l wody na sekundę. Infrastruktura wodociągowa i infrastruktura kanalizacyjna, która jest przedmiotem wniosku jest zaliczona według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowalnych do obiektów inżynierii lądowej i wodnej: Sekcja 2, Dział 22:

Grupa 221, Klasa 2212, tj. Rurociągi dalekiego zasięgu do transportu wody i ścieków

Grupa 222, Klasa 2222, tj. Rurociągi sieci wodociągowej rozdzielczej

Grupa 223, Klasa 2223, tj. Rurociągi sieci kanalizacyjnej rozdzielczej (obejmuje oczyszczalnie wód i ścieków)

Grupa 242, Klasa 2420, tj. Obiekty inżynierii lądowej i wodnej pozostałe, gdzie indziej nie sklasyfikowane

Przedmiotem rozpatrywanego wniosku są wydatki inwestycyjne związane z budową infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej oraz bieżące wydatki związane z działalnością wodno-kanalizacyjną (tj. funkcjonowanie oczyszczalni ścieków oraz całej infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej), które zostały ujęte w deklaracji VAT-7 od stycznia 2021 r. do 31 października 2025 r. oraz dotyczą planowanych do realizacji wydatków bieżących i nowej infrastruktury wodno-kanalizacyjnej przedstawione w uchwale nr (...) Rady Gminy (...) z 16 grudnia 2024 r. w sprawie uchwalenia budżetu Gminy (...) na rok 2025, który został aktualizowany 8 września 2025 r. uchwałą Rady Gminy nr (...) oraz w uchwale nr (...) Rady Gminy (...) z 16 grudnia 2024 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy (...) na lata 2025-2029.

Zadania inwestycyjne według Prognozy Wieloletniej na lata 2025-2029 dotyczą:

-        Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej (...).

-        Rozbudowa sieci w ramach gospodarki wodnościekowej w miejscowościach (...).

-        Modernizacja oczyszczalni ścieków (...) i (...) – I etap projektowanie.

-        Rozbudowa sieci wodociągowo-kanalizacyjnej w miejscowościach (...) (…) oraz (...).

-        Projekt i budowa sieci wodociągowej (...).

Zadania inwestycyjne według budżetu Gminy na rok 2025 dotyczą:

1.    Zadania inwestycyjne do zrealizowania przez Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) w ramach otrzymanej dotacji celowej w roku 2025.

Lp. Nazwa zadania inwestycyjnego do realizacji w roku 2025.

1.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

2.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

3.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...), (...).

4.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

5.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

6.    Budowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

7.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

8.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

9.    Kontynuacja przepięć wodociągowych w m. (...).

10. Przebudowa pompowni wody (...).

11. Kontynuacja przepięć wodociągowych w m. (...).

12. Modernizacja bloków technologicznych oczyszczalni ścieków w (...).

13. Zakup pompy i igłofiltrów do odwadniania wykopów.

14. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

15. Modernizacja stacji uzdatniania wody w (...).

16. Modernizacja przepompowni ścieków w m. (...).

17. Przebudowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

18. Przebudowa i rozbudowa sieci wodociągowo-kanalizacyjnej w (...).

19. Budowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

20. Zakup przyczepy rolniczej skorupowej do wywozu osadu.

Większość zadań za rok 2025 są w trakcie realizacji i podatek naliczony od ich wydatków ujęto w deklaracji VAT-7 za okres 01-10/2025 r.

2.    Zadania inwestycyjne do zrealizowania przez Gminę (...) w roku 2025:

-        Projekt sieci wodociągowej (...),

-        Projekt sieci wodociągowej (...),

-        Projekt przebudowy sieci wodociągowej dla m. (...),

-        Projekt sieci kanalizacji sanitarnej w m. (...),

-        Wykonanie dokumentacji projektowej dla budowy sieci wodnokanalizacyjnej w m. (...).

W latach 2021-2024 w ramach dotacji celowej Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) wykonał niżej wymienione zadania inwestycyjne z zakresu gospodarki wodno-kanalizacyjnej, które są przedmiotem wniosku.

Lp. Nazwa zadania inwestycyjnego wykonane w roku 2021:

1.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

2.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

3.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

4.    Budowa sieci wodociągowej (...) w m. (...).

5.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

6.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

7.    Budowa sieci wodociągowej (...) i (...) wraz z wykonaniem przepompowni ścieków i fragmentu kanalizacji SM (...).

8.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

9.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

10. Budowa odcinka sieci wodociągowej i sieci kanalizacji sanitarnej w m. (...).

11. Budowa odcinków kanalizacji sanitarnej w m. (...).

12. Modernizacja kanalizacji sanitarnej w (...) w m. (...).

13. Doposażenie poprzez zakup samochodu asenizacyjnego.

14. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

15. Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

Lp. Nazwa zadania inwestycyjnego wykonane w roku 2022:

1.    Przebudowa budynku hydroforni w m. (...) z modernizacją sterowania ujęcia wody.

2.    Budowa kanalizacji sanitarnej w m. (...).

3.    Budowa odcinka sieci wodociągowej i sieci kanalizacji sanitarnej w m. (...).

4.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

5.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

6.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

7.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

8.    Budowa sieci kanalizacji sanitarnej i wodociągowej w m. (...).

9.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

10. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

11. Doposażenie poprzez zakup pomp ściekowych przepompowni ścieków.

12. Doposażenie poprzez zakup przyczepy skorupowej do transportu osadu.

13. Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

14. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

15. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

16. Projekt i przebudowa kanalizacji w m. (...).

Lp. Nazwa zadania inwestycyjnego wykonane w roku 2023:

1.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

2.    Projekt i budowa kanalizacji (...).

3.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

4.    Budowa odcinka sieci wodociągowej na terenie (...).

5.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

6.    Renowacja studni głębinowej (...) na ujęciu wody w (...).

7.    Przebudowa układu kanalizacyjnego pod rzeką (...) wraz z wykonaniem zjazdu.

8.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

9.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

Lp. Nazwa zadania inwestycyjnego wykonane w roku 2024:

1.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

2.    Budowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

3.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w m. (...).

4.    Budowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

5.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

6.    Modernizacja systemu napowietrzania ścieków reaktora (...) w oczyszczalni ścieków (...).

7.    Budowa sieci kanalizacyjnej w m. (...).

8.    Budowa sieci wodociągowej ujęcie wody w m. (…).

9.    Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

10. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

11. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

12. Wykonanie przepięć wodociągu i kanalizacji (...).

13. Budowa sieci wodociągowej w m. (...).

W latach 2021-2025 Gmina (...) wykonała niżej wymienione zadania inwestycyjne z zakresu gospodarki wodno-kanalizacyjnej, które są przedmiotem wniosku:

Rok 2021

1. Budowa sieci wodociągowej (...) i (...) wraz z wykonaniem przepompowni ścieków o fragmentu kanalizacji SM (...).

Rok 2022

1.    Budowa sieci kanalizacyjnej i wodociągowej w miejscowości (...) i (...),

2.    Budowa ujęcia wody w miejscowości (...).

Rok 2023

1.    Przebudowa sieci wodociągowej w miejscowości (...).

Rok 2024

1.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej (...).

2.    Budowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej (...).

3.    Modernizacja czterech przepompowni ścieków na terenie Gminy (...).

Rok 2025

1.    Kontynuacja budowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej (...).

Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) poniósł w latach 2021-2025 i będzie nadal ponosił wydatki bieżące będące przedmiotem tego wniosku niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania oczyszczalni ścieków, posiadanej infrastruktury wodno-kanalizacyjnej oraz obsługi odbiorców świadczonych usług wodno-kanalizacyjnych. W tym celu poniósł i ponosi wydatki na energię elektryczną, badania laboratoryjne (tj. wody, ścieków, osadów), flopam, usługi bieżących napraw, usługi konserwacji, materiały eksploatacyjne i naprawcze do infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, pompy, wodomierze, usługi udrożnienia sieci kanalizacyjnej, usługi czyszczenia przepompowni, usługi informatyczne i oprogramowania (tj. obsługa odbiorców wod-kan, monitoring telemetryczny sieci kanalizacyjnych), Internet, usługi ochrony oczyszczalni, usługi wywozu nieczystości, narzędzia, olej napędowy do pojazdu asenizacyjnego, środki BHP oraz inne materiały i usługi konieczne do prowadzenia działalności wodno-kanalizacyjnej. Wszystkie te wydatki są wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (tj. do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT), jak czynności niepodlegających opodatkowaniu w zakresie obsługi Gminy (...) i jej jednostek organizacyjnych, które stanowią do 2-3% całkowitej sprzedaży.

Gmina (...) poniosła w latach 2021-2024, w minimalnym stopniu wydatki bieżące na działalność wodno-kanalizacyjną, od których odliczyła podatek naliczony w wysokości (...) zł w okresie od stycznia 2021 r. do grudnia 2024 r.

Wydatki będące przedmiotem wniosku są bezpośrednio i wyłącznie związane z infrastrukturą wodociągową i/lub infrastrukturą-kanalizacyjną, tj. utrzymanie i zabezpieczenie stałej obsługi oczyszczalni oraz sieci wodno-kanalizacyjnych, a także inwestycje z zakresu gospodarki wodnokanalizacyjnej.

Reasumując obejmuje wydatki konieczne do prawidłowego funkcjonowania zakładu w obszarze działalności wodno-kanalizacyjnej. Ww. wydatki bieżące i inwestycyjne będące przedmiotem wniosku (2021-2025) są ponoszone przez Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) oraz Gminę (...) od 1 stycznia 2021 r., w tym faktury z roku 2020, ujęte w deklaracjach VAT-7 w dacie wpływu w roku 2021.

Gmina informuje, iż wystawione faktury dokumentujące wydatki bieżące i inwestycyjne objęte zakresem wniosku otrzymano w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 31 października 2025 r. oraz nadal otrzymuje kolejne dotyczące zdarzeń przyszłych.

Dodatkowo Gmina informuje, iż w latach 2021-2025 poniosła wydatki objęte przedmiotem wniosku na infrastrukturę wodociągową i/lub kanalizacyjną, które zostały zaliczone do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji. Wydatki obejmują środki trwałe, których wartość początkowa przekroczyła 15.000,00 zł.

Obecnie Gmina, jako podatnik odlicza VAT od wydatków bieżących i wydatków inwestycyjnych związanych z funkcjonowaniem oczyszczalni ścieków oraz całej infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, ponoszone przez GZUK w (...) i Gminę przy zastosowaniu prewspółczynnika (proporcja dla zakładu budżetowego), zgodnie z § 3 ust. 4 Rozporządzeniem Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. z dnia 28 grudnia 2015 r. poz. 2193 ze zm.). Prewspółczynnik ustalony zgodnie z Rozporządzeniem z dnia 17 grudnia 2015 r. na 2025 r. wynosi 63%.

Należy nadmienić, iż według danych, którymi dysponuje Zakład, dotyczące liczby metrów sześciennych dostarczanej wody i odebranych ścieków od mieszkańców oraz przedsiębiorców w całkowitej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków (tj. do mieszkańców, przedsiębiorców oraz jednostek gminnych) za rok 2024 r., wskazują na następującą strukturę prowadzonej działalności w zakresie dostaw wody i odbioru ścieków:

I – Odbiorcy zewnętrzni (obrót opodatkowany VAT) – 601.651,87 m³

II – Odbiorcy wewnętrzni (nie podlegający opodatkowaniu VAT) – 13.740,66 m³

SUMA (I+II) – 615.392,53 m³

Proporcja sprzedaży opodatkowanej do całkowitej sprzedaży = I / (I+II) wynosi 97,77% – proporcję określoną procentowo zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej, która to po zaokrągleniu wynosi 98%.

Gmina wskazuje, iż:

1.    do pozycji I „Odbiorcy zewnętrzni” zalicza się :

·         liczbę m³ dostarczonej wody na rzecz mieszkańców, przedsiębiorców i instytucji z terenu Gminy, stanowiących odrębnych od Gminy podatników VAT, która to liczba określana jest przy wykorzystaniu zamontowanych wodomierzy oraz w przypadku odbiorców nieposiadających wodomierzy, na podstawie przeciętnych norm zużycia wody wynikających z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody.

·         liczbę m³ ścieków odprowadzonych od mieszkańców, przedsiębiorców i instytucji z terenu Gminy, stanowiących odrębnych od Gminy podatników VAT, która to liczba określana jest przy wykorzystaniu zamontowanych wodomierzy lub przepływomierzy oraz w przypadku odbiorców nieposiadających wodomierzy lub przepływomierzy, na podstawie przeciętnych norm zużycia wody wynikających z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody. Z kolei w przypadku części odbiorców zewnętrznych posiadających przydomowe oczyszczalnie ścieków lub szamba bezodpływowe – liczba odebranych ścieków ustalana jest na podstawie m3 ścieków odebranych beczką asenizacyjną.

2.    do pozycji II „Odbiorcy wewnętrzni” zalicza się :

·         liczbę m³ dostarczonej wody na rzecz jednostek organizacyjnych Gminy oraz innych miejsc wykorzystywanych do realizacji zadań własnych Gminy, która to liczba określana jest przy wykorzystaniu zamontowanych wodomierzy oraz zużycia przeciwpożarowego na zasadzie ryczałtu, tj. 600 m³ rocznie,

·         liczbę m³ ścieków odebranych od jednostek organizacyjnych Gminy oraz innych miejsc wykorzystywanych do realizacji zadań własnych Gminy, która to liczba określana jest przy wykorzystaniu zamontowanych wodomierzy lub przepływomierzy. Z kolei w przypadku części odbiorców wewnętrznych posiadających przydomowe oczyszczalnie ścieków lub szamba bezodpływowe – ilość odebranych ścieków ustalana jest na podstawie m3 ścieków odebranych beczką asenizacyjną.

Biorąc pod uwagę powyższe dane, Gmina uznała, że prewspółczynnik, obliczony zgodnie z Rozporządzeniem z dnia 17 grudnia 2015 r., nie odzwierciedla struktury i specyfiki gospodarki wodnej i kanalizacyjnej prowadzonej przez Gminę oraz GZUK w (...).

Posiadana przez Gminę infrastruktura zarządzana i administrowana za pośrednictwem samorządowego zakładu budżetowego, tj. GZUK (...) jest i będzie wykorzystywana oraz zużywa się głównie w ramach świadczeń realizowanych na rzecz podmiotów zewnętrznych (a więc opodatkowanych VAT). Świadczenia w ramach potrzeb własnych Gminy stanowią i będą stanowić natomiast jedynie marginalną część wszystkich działań w przedmiotowym obszarze.

Na tej podstawie Gmina doszła do przekonania, że najbardziej właściwą metodą kalkulacji prewspółczynnika, pozwalającą na odliczenie podatku VAT w odpowiednim zakresie, będzie metoda oparta o stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (działalność opodatkowana) i wewnętrznych (działalność niepodlegająca opodatkowaniu) – dalej: „prewspółczynnik metrażowy”.

Tak ustalony sposób kalkulacji prewspółczynnika pozwala bowiem na określenie w precyzyjny, przejrzysty i dokładny sposób proporcji, w jakiej wydatki Gminy oraz Zakładu w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej są wykorzystywane do czynności opodatkowanych dających prawo do odliczenia podatku naliczonego, a jaka część wiąże się ze zużyciem własnym Gminy.

W tym miejscu Gmina pragnie wyjaśnić, iż na przestrzeni lat proporcje te mogą ulegać wahaniom, niemniej jednak w każdym roku będą precyzyjnie oddawać stopień wykorzystania infrastruktury do czynności na rzecz odbiorców zewnętrznych oraz odbiorców wewnętrznych.

Powyższe oznacza, iż Gmina za pośrednictwem Zakładu jest i będzie w stanie precyzyjnie ustalić wartość sprzedaży w oparciu o ilość dostarczonej wody i odebranych ścieków do odbiorców zewnętrznych i na potrzeby własne Gminy.

W konsekwencji, analiza specyfiki działalności prowadzonej przez Gminę za pośrednictwem GZUK w (...), w zakresie dostaw wody i odbioru ścieków oraz zadań inwestycyjnych w zakresie infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, prowadzi do wniosku, że najbardziej reprezentatywnym sposobem obliczania podatku naliczonego podlegającego odliczeniu jest metoda obliczania prewspółczynnika oparta o obiektywne kryterium ilościowe.

Gmina wskazuje również, że przy wyborze metody obliczania prewspółczynnika opartej o kryterium ilościowe kierowała się licznymi interpretacjami indywidualnymi oraz wyrokami sądów administracyjnych, w których niejednokrotnie potwierdzono możliwość odliczenia podatku naliczonego za pomocą sposobu określenia proporcji opartego o kryterium ilościowe w odniesieniu do działalności w zakresie wodociągów i kanalizacji.

Gmina wskazuje jednocześnie, że w jej ocenie, w opisanym obszarze nie powinna mieć zastosowania metoda wskazana w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r. Metoda ta odnosi się bowiem do ogółu działalności jednostek samorządu terytorialnego, która to działalność w przeważającej mierze pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT (stanowi bowiem realizację zadań własnych, nałożonych przepisami prawa).

Zdaniem Gminy, nie odnosi się on jednak w żadnym wypadku do specyfiki poszczególnych wydatków Gminy na inwestycje związane z budową infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, a także wydatków bieżących związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną.

Działania podejmowane w obszarze gospodarki wodno-kanalizacyjnej stanowi bowiem odstępstwo od generalnej struktury działalności Gminy, jak zostało wskazane powyżej, w zdecydowanej większości mają one charakter działalności gospodarczej, opodatkowanej VAT.

Infrastruktura wodno-kanalizacyjna jest i będzie wykorzystywana oraz zużywana przede wszystkim w związku z czynnościami opodatkowanymi VAT, tj. ze sprzedażą na rzecz podmiotów zewnętrznych, co odzwierciedla struktura sprzedaży opodatkowanej Zakładu. Blisko 98% realizowanych dostaw wiąże się z działalnością opodatkowaną.

Gmina informuje, iż dokonała częściowego odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne i bieżące objęte zakresem pytania (2021-2025) według proporcji obliczonej na podstawie § 3 ust. 4 Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. z dnia 28.12.2015 r., poz. 2193 ze zm.)

Zastosowano wzór :

X = A x 100 / P

gdzie:

X – proporcja określona procentowo, zaokrąglona w górę do najbliższej liczby całkowitej

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład

P – przychody wykonane przez zakład

Roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład – to wartość netto sprzedaży ujęty w deklaracji VAT-7 za okres stycznia do grudnia danego roku kalendarzowego bez sprzedaży majątku.

Przez przychody wykonane zakładu budżetowego – rozumie się przez to przychody zakładu budżetowego w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, w tym dotacje przekazane temu zakładowi z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty dotacji, które zostały zwrócone, wynikające ze sprawozdania z wykonania planu finansowego, z których zakład ten pokrywał koszty swojej działalności wykonując przypisane mu zadania jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem odsetek od środków na rachunkach bankowych zaliczonych do przychodów z mienia tego zakładu budżetowego oraz odszkodowań należnych temu zakładowi innych niż odszkodowania stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) będący samorządowym zakładem budżetowym dokonał częściowego odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne i bieżące objęte zakresem pytania w wysokości i w okresie :

Wykaz podatku naliczonego VAT w deklaracjach VAT-7 za rok 2021 GZUK w (...).

L.p. Deklaracja VAT-7 odliczono w roku 2021 odliczono w roku 2021 za okres

Pozostałe nabycia - dział. wod-kan Nabycie środków trwałych – dział. wod-kan

1.    01.2021 (...).

2.    02.2021 (...).

3.    03.2021 (...).

4.    04.2021 (...).

5.    05.2021 (...).

6.    06.2021 (...)

7.    07.2021 (...).

8.    08.2021 (...).

9.    09.2021 (...).

10. 10.2021 (...).

11. 11.2021 (...).

12. 12.2021 (...).

13. Razem (...).

w tym:

14. VAT od nabyć śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł – (...).

15. VAT od nabyć śr. trwałych przekraczających wartość początkową 15.000,00 zł – (...).

16. korekta roczna za 2021 r. – 2 marca 2022 r. – pozostałe nabycia (72%) – (...).

17. Korekta roczna od śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł oddanych w roku 2021 Poz. 44 JPKV7M – (...).

18. Korekta wieloletnia od nabyć nieruchomości i poz. śr. trwałych przekraczających wartości początkową 15.000,00 zł oddane w latach 2012-2021 Poz. 44 JPKV7M – (...).

19. Po korekcie z 2 marca 2022 r. odliczono (poz.13+16+17+18) (...).

Wykaz podatku naliczonego VAT w deklaracjach VAT-7 za rok 2022, GZUK w (...)

L.p. Deklaracja VAT-7 odliczono w roku 2022 odliczono w roku 2022

za okres Pozostałe nabycia – dział. wod-kan Nabycie środków trwałych – dział. wod-kan

1.    01.2022 (...).

2.    02.2022 (...).

3.    03.2022 (...).

4.    04.2022 (...).

5.    05.2022 (...).

6.    06.2022 (...).

7.    07.2022 (...).

8.    08.2022 (...).

9.    09.2022 (...).

10. 10.2022 (...).

11. 11.2022 (...).

12. 12.2022 (...).

13. Razem (...).

w tym:

14. VAT od nabyć śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł.

15. VAT od nabyć śr. trwałych przekraczających wartość początkową 15.000,00 zł – (...).

16. Korekta roczna za 2022 – 15 lutego 2023 r. – pozostałe nabycia (67%) – (...).

17. Korekta roczna od śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł oddanych w roku 2021 Poz.44 JPKV7M.

18. Korekta wieloletnia od nabyć nieruchomości i poz. śr. trwałych przekraczających wartości początkową 15.000,00 zł oddane w latach 2012-2021 Poz. 44 JPKV7M – (...).

19. Po korekcie z 15 lutego 2023 r. odliczono (poz.13+16+17+18) (...).

Wykaz podatku naliczonego VAT w deklaracjach VAT-7 za rok 2023 GZUK w (...)

L.p. Deklaracja VAT-7 odliczono w 2023 odliczono w 2023 odliczono w 2023

za okres Pozostałe nabycia – dział. wod-kan rej. VAT – śr. trwałe Nabycie środków trwałych – dział. wod-kan

1.    01.2023 (...).

2.    02.2023 (...).

3.    03.2023 (...).

4.    04.2023 (...).

5.    05.2023 (...).

6.    06.2023 (...).

7.    07.2023 (...).

8.    08.2023 (...).

9.    09.2023 (...).

10. 10.2023 (...).

11. 11.2023 (...).

12. 12.2023 (...).

13. Razem (...).

w tym:

14. VAT od nabyć śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł (...).

15. VAT od nabyć śr. trwałych przekraczających wartość początkową 15.000,00 zł (...).

16. Korekta roczna za rok 2023 – 15 marca 2024 r. pozostałe nabycia (58%) – (...).

17. Korekta roczna od śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł oddanych w 2023r. Poz.44 JPKV7M – (...).

18. Korekta wieloletnia od nabyć nieruchomości i poz. śr. trwałych przekraczających wartości początkową 15.000,00 zł oddane w latach 2014-2023 Poz. 44 JPKV7M – (...).

19. Po korekcie z 15 marca 2024 r. odliczono (poz. 14+17+18+19) (...).

Wykaz podatku naliczonego VAT w deklaracjach VAT-7 za rok 2024 GZUK w (...)

L.p. Deklaracja VAT-7 odliczono w roku 2024 odliczono w roku 2024

za okres Pozostałe nabycia – dział. wod-kan Nabycie środków trwałych – dział. wod-kan

1.    01.2024 (...).

2.    02.2024 (...).

3.    03.2024 (...).

4.    04.2024 (...).

5.    05.2024 (...).

6.    06.2024 (...).

7.    07.2024 (...).

8.    08.2024 (...).

9.    09.2024 (...).

10. 10.2024 (...).

11. 11.2024 (...).

12. 12.2024 (...).

13. Razem VAT (...).

w tym:

14. VAT od nabyć śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł.

15. VAT od nabyć śr. trwałych przekraczających wartość początkową 15.000,00 zł (...).

16. kor. roczna za rok 2024 – 26 marca 2025 r. – pozostałe nabycia (63%) (...).

17. Korekta roczna od śr. trwałych nie przekraczających wartości początkowej 15.000,00 zł oddanych w roku 2024 Poz. 44 JPKV7M.

18. Korekta wieloletnia od nabyć nieruchomości i poz. śr. trwałych przekraczających wartości początkową 15.000,00 zł oddane w latach 2015-2024Poz. 44 JPKV7M – (...).

19. Po korekcie z 26 marca 2025 r. odliczono (poz.13+16+17+18) (...).

Wykaz podatku naliczonego VAT w deklaracjach VAT-7 za rok 2025 GZUK w (...)

L.p. Deklaracja VAT-7 odliczono w roku 2025 odliczono w roku 2025

za okres Pozostałe nabycia – dział. wod-kan Nabycie środków trwałych – dział. wod-kan

1.    01.2025 (...).

2.    02.2025 (...).

3.    03.2025 (...).

4.    04.2025 (...).

5.    05.2025 (...).

6.    06.2025 (...).

7.    07.2025 (...).

8.    08.2025 (...).

9.    09.2025 (...).

10. 10.2025 (...).

x Razem (...).

Gmina (...) dokonała częściowego odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne i bieżące objęte zakresem pytania w wysokości i w okresie:

Nabycie towarów i usług pozostałych Gmina (...) w latach 2021-2025.

Miesiąc Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony

ROK 2021 ROK 2022 ROK 2023 ROK 2024 01-10/2025

Styczeń – (...)

Listopad – (...).

Grudzień (...)

SUMA (...).

NABYCIE TOWARÓW I USŁUG ZALICZANYCH DO ŚRODKÓW TRWAŁYCH GMINA (...) W LATACH 2021-2025

Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony Podatek VAT naliczony

Lp. ROK 2021 ROK 2022 ROK 2023 ROK 2024 ROK 2025

Styczeń (...)

Luty (...).

Marzec (...).

Kwiecień (...).

MAJ (...).

Czerwiec (...).

Lipiec (...).

Sierpień (...).

Wrzesień (...).

Październik (...).

Listopad (...).

Grudzień (...).

SUMA (...).

Niniejszym Gmina przedstawia analizę porównawczą sposobu określenia proporcji ustalonego według metody ilościowej – m³ oraz wynikającego z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999).

Wyliczenia porównawcze z zastosowania prewspółczynnika zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 oraz według metody ilościowej – m³

Rok Prewspółczynnik (metoda ilościowa-m3) Prewspółczynnik (metoda z Rozporządzenia)

Uwagi

·         2021 98% 72% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2021,

·         2022 98% 67% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2022,

·         2023 98% 58% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2023,

·         2024 98% 63% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2024,

·         2025 98% 63% prewspółczynnik planowany ustalony na podstawie danych za rok 2024.

Dane liczbowe przyjęte do wyliczenia prewspółczynnika metodą ilościową – m³

Rok ilość m³ wody i odebranych ścieków od/do odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) całkowita ilość m3 wody i odebranych ścieków Prewspółczynnik ( po zaokrągleniu)

·         2021 (...) 98%,

·         2022 (...) 98%,

·         2023 (...) 98%,

·         2024 (...) 98%.

Rok Roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład Przychody wykonane przez zakład Prewspółczynnik ( po zaokrągleniu)

Uwagi

·         rok 2021 (...) 72% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2021.

·         rok 2022 (...) 67% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2022 2023 (...) 58% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2023.

·         rok 2024 (...) 63% prewspółczynnik ustalony na podstawie danych za rok 2024..

·         rok 2025 (...) 63% prewspółczynnik planowany- ustalony na podstawie danych za rok 2024

I.       Sposób ustalenia proporcji według metody metrażowej wynika z zastosowania wzoru:

Pre = Liczba m³ dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych

(obrót opodatkowany) / Liczba m³ dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy i gminne jednostki organizacyjne, w tym na cele przeciwpożarowe)

gdzie :

Pre – prewspółczynnik metrażowy

Wskazana metoda polega na ustaleniu proporcji w oparciu o liczbę metrów sześciennych dostarczanej wody i odebranych ścieków od odbiorców zewnętrznych do łącznej liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków realizowanych przez Gminę (tj. zarówno na rzecz odbiorców zewnętrznych, jak Gminy i jej jednostek organizacyjnych, w tym na cele przeciwpożarowe).

Przewaga wykorzystania infrastruktury do działalności opodatkowanej uzasadnia odliczenie VAT w proporcji wynikającej z zastosowania prewspółczynnika metrażowego.

II.     Sposób ustalenia proporcji według z § 3 ust. 4 Rozporządzeniem Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. z dnia 28.12.2015 r. poz. 2193 ze zm.)

Proporcja obliczona według Rozporządzenia Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. wynika ze wzoru:

X = A x 100/P

gdzie:

X – proporcja określona procentowo, zaokrąglona w górę do najbliższej liczby całkowitej

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład

P – przychody wykonane przez zakład

Roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład – to wartość netto sprzedaży ujęty w deklaracji VAT -7 za okres stycznia do grudnia danego roku kalendarzowego bez sprzedaży majątku.

Przez przychody wykonane zakładu budżetowego – rozumie się przez to przychody zakładu budżetowego w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, w tym dotacje przekazane temu zakładowi z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty dotacji, które zostały zwrócone, wynikające ze sprawozdania z wykonania planu finansowego, z których zakład ten pokrywał koszty swojej działalności wykonując przypisane mu zadania jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem odsetek od środków na rachunkach bankowych zaliczonych do przychodów z mienia tego zakładu budżetowego oraz odszkodowań należnych temu zakładowi innych niż odszkodowania stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy;

Różnica w wielkości proporcji między metodą metrażową, a z Rozporządzenia jest istotna.

Dysproporcja wynika z odmiennego podejścia ustawodawcy. Rozporządzenie Ministra Finansów bazuje na osiągniętych przychodach z działalności gospodarczej oraz przychodach wykonanych przez zakład budżetowy. W mianowniku uwzględniono przychody za prace niezwiązane z gospodarką wodnokanalizacyjną zlecone przez Gminę (...) oraz otrzymane dotacje przedmiotowe.

Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...) otrzymał od Gminy (...) dotacje przedmiotowe na bieżące utrzymanie dróg gminnych; utrzymanie terenów zielonych oraz odpiaszczania chodników i innych terenów publicznych Gminy (...); dopłaty do wywozu nieczystości ciekłych gromadzonych w zbiornikach bezodpływowych, znajdujących się na posesjach, należących do mieszkańców Gminy (...) nie posiadających możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej; pokrycie kosztów działalności GZUK w (...) w zakresie usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków.

Należy nadmienić, iż zakład budżetowy przy ponoszonych wydatkach na prace niezwiązane z gospodarką wodno-kanalizacyjną zlecone przez Gminę (...) ( np. zimowe utrzymanie dróg ) oraz pokryte z dotacji traktuje jako zadanie własne Gminy i nie odlicza podatku naliczonego wykazanego w fakturach VAT. Cały koszt pokrywa Gmina.

W ocenie Gminy, wskazany we wniosku sposób obliczenia prewspółczynnika będzie obiektywnie odzwierciedlał część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza. Ponadto, zaprezentowany we wniosku sposób obliczenia prewspółczynnika będzie zapewniał dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonane przez Gminę lub Zakład czynności opodatkowane w ramach działalności gospodarczej w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej.

Pytania

1.    Czy w przedstawionym stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym Gmina jest i będzie mogła obniżyć kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub zwrotu podatku VAT, wynikający z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne oraz wydatki bieżące związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), stosując opisaną we wniosku metodę kalkulacji prewspółczynnika opartą o rzeczywiste dane dotyczące ilości dostarczonej wody i ilości odbioru ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców, tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu), a więc sposób inny, niż wymieniony w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników?

2.    Czy Gmina, w przypadku otrzymania prawidłowego stanowiska w odpowiedzi na rozpatrywany wniosek, będzie mogła obniżyć kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub zwrotu podatku VAT, wynikający z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne oraz wydatki bieżące związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną) poprzez dokonanie korekty rocznej podatku naliczonego zgodnie z art. 90c ust. 1, tj. w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego (tj. styczniu lub I kwartale), kiedy podatnik zobowiązany jest do dokonania stosownej korekty dokonanego odliczenia z wykorzystaniem już realnych danych za rok korygowany?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad. 1

Zdaniem Gminy, w przedstawionych stanach faktycznych oraz przyszłych Gmina jest i będzie mogła odliczyć kwotę podatku naliczonego z tytułu wydatków inwestycyjnych oraz bieżących związanych z prowadzoną działalnością wodno-kanalizacyjną, stosując opisaną we wniosku metodę kalkulacji prewspółczynnika opartą o rzeczywiste dane dotyczące ilości dostarczonej wody i ilości odbioru ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu), a więc sposób inny, niż wymieniony w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników.

Ad. 2

Zdaniem Gminy, w przypadku uznania przedstawionego we wniosku sposobu określenia proporcji poprzez zastosowanie prewspółczynnika metrażowego w odniesieniu do działalności wodnokanalizacyjnej przysługuje jej prawo do korekty rejestrów VAT za lata ubiegłe. Korekta przeszłych wydatków powinna zostać ujęta zgodnie z art. 90c ust. 1 w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego (tj. styczniu lub I kwartale), kiedy podatnik jest obowiązany dokonać korekty podatku naliczonego przy ich nabyciu, uwzględniając dane dla zakończonego roku podatkowego.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Ad. 1

Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników – rozporządzenie:

1)    określa w przypadku niektórych podatników sposób określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć, zwany dalej „sposobem określenia proporcji”;

2)    wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem sposobu określenia proporcji.

W myśl § 3 ust. 1 ww. Rozporządzenia: „W przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego”.

Do zakładów budżetowych zastosowanie znajdzie § 3 ust. 4 rozporządzenia, zgodnie z którym jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku zakładu budżetowego sposób ustalony według wzoru:

X = A x 100 / P

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład budżetowy, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

P – przychody wykonane zakładu budżetowego.

Zauważyć jednak należy, że podstawą wydania ww. rozporządzenia jest art. 86 ust. 22 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, a art. 86 ust. 2h tej ustawy stanowi, że w przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Z powyższego wynika, że zastosowanie współczynnika określonego w § 3 ust. 4 rozporządzenia nie jest obligatoryjne, jeżeli istnieje inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Zdaniem Gminy, zastosowanie prewspółczynnika opartego na ilości dostarczonej wody i ilości odebranych ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców, tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu) jest prawidłowe, ponieważ najlepiej odzwierciedla stopień wykorzystania infrastruktury wodno-kanalizacyjnej do działalności opodatkowanej.

Należy zauważyć, iż w przypadku zakupów bezpośrednio i w całości związanych z działalnością opodatkowaną (i niezwolnioną z VAT), podatnik, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT odlicza podatek naliczony w całości. W sytuacji zaś, gdy dane zakupy związane są zarówno z działalnością opodatkowaną jak i inną działalnością (zwolnioną lub niepodlegającą opodatkowaniu), podatnik powinien dokonać alokacji wydatków do jednej ze wskazanych sfer, tzw. „alokacji bezpośredniej” tak, by odliczenie podatku naliczonego dotyczyło jedynie czynności opodatkowanych wykonywanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Natomiast w sytuacji, gdy nabyte towary wykorzystywane są zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza i przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT (dalej: „prewspółczynnik”).

Z punktu widzenia stosowania prewspółczynnika należy mieć na uwadze, że stosownie do treści art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, będzie on miał zastosowanie wyłącznie do sytuacji, w których nabywane towary i usługi wykorzystywane są zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza oraz gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

W powyższych okolicznościach kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Zatem podstawową przesłanką warunkującą stosowanie przepisu art. 86 ust. 2a jest wykonywanie przez podatnika czynności „innych niż działalność gospodarcza” (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o VAT).

Przepisy ustawy o VAT wskazują przykładowe metody ustalania prewspółczynnika (art. 86 ust. 2c ustawy), w tym oparte na obrotach, liczbie pracowników czy powierzchni użytkowej.

Zastosowanie prewspółczynnika metrażowego znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym:

·         NSA w wyroku z 26 czerwca 2018 r. (sygn. I FSK 219/18) wskazał, że metoda obrotowa określona w rozporządzeniu Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. nie jest adekwatna w przypadku działalności wodno-kanalizacyjnej, gdyż nie odzwierciedla rzeczywistego wykorzystania infrastruktury do działalności opodatkowanej,

·         NSA w wyroku z 19 grudnia 2018 r. (sygn. I FSK 1448/18) podkreślił, że kluczowy przy wyborze prewspółczynnika jest jego związek ze specyfiką działalności podatnika.

Na podstawie art. 86 ust. 2h ustawy o VAT, Gmina ma możliwość zastosowania innej, bardziej reprezentatywnej metody niż ta wynikająca z rozporządzenia Ministra Finansów, jeżeli pozwala ona precyzyjniej określić podział wydatków.

W przypadku Gminy (...), poniesione wydatki bieżące oraz poniesione wydatki inwestycyjne, a także planowane wydatki bieżące i planowane wydatki inwestycyjne ponoszone na działalność związaną z dostarczaniem wody i odbiorem ścieków powinny być rozliczone w oparciu o prewspółczynnik „metrażowy”.

Jak wynika bowiem z opisu przedstawionych stanów faktycznych oraz przyszłych Gmina poprzez GZUK w (...) świadczy odpłatnie usługi dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków na rzecz mieszkańców, osób prowadzących działalność gospodarczą oraz przedsiębiorstw.

Dostarczanie wody i odbiór ścieków do/z budynku Urzędu Gminy oraz do jednostek organizacyjnych Gminy jest natomiast czynnością wewnętrzną Gminy. Innymi słowy, takie dostawy uznać należy za wykorzystywanie infrastruktury związanej z dostarczaniem wody dla celów własnych Gminy, wykraczających poza zakres prowadzonej przez Gminę działalności gospodarczej.

Ilość dostarczanej wody i odbieranych ścieków z poszczególnych lokalizacji mierzona jest przy zastosowaniu wodomierzy lub w jednym przypadku przy zastosowaniu przepływomierza lub według przeciętnych norm poboru wody. Z kolei ilość ścieków z wozów asenizacyjnych GZUK w (...) lub od podmiotów zewnętrznych, wyrażona w m³, ustalana jest na podstawie pojemności beczki asenizacyjnej.

Powyższe oznacza, iż Gmina za pośrednictwem Zakładu jest i będzie w stanie precyzyjnie ustalić ilość dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych oraz na potrzeby własne Gminy.

Mając zatem na uwadze zakres zadań realizowanych przez Gminę lub przez GZUK w (...), zarówno podlegających opodatkowaniu VAT, jak i wykonywanych poza działalnością gospodarczą w rozumieniu VAT, zasadnym jest, aby poczynione przez Gminę wydatki były rozliczone z zastosowaniem prewspółczynnika, który w najbardziej reprezentatywny sposób odpowiada specyfice działalności i dokonywanych nabyć w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej. Niemniej jednak, w ocenie Gminy, brak jest uzasadnienia stosowania do omawianych wydatków prewspółczynnika obliczonego według rekomendowanych przez Ministra Rozwoju i Finansów zasad wskazanych w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r.

Jak stanowi bowiem przepis art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, „W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć”.

Zasady obliczania prewspółczynnika zostały zawarte w art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT.

Zgodnie z brzmieniem art. 86 ust. 2b ustawy o VAT, sposób określenia prewspółczynnika odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

·       zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz

·       obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Zgodnie z art. 86 ust. 2h ustawy o VAT: „W przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.”.

Oznacza to, iż podmioty te mogą stosować inną metodę określenia proporcji pod warunkiem, że metoda ta zapewnia bardziej dokładne, niż metoda wskazana w rozporządzeniu, przyporządkowanie podatku naliczonego do czynności dających prawo do odliczenia oraz obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających na działalność gospodarczą. Prawidłowość takiego stanowiska była wielokrotnie podkreślana w doktrynie prawa podatkowego, przykładowo: „Lista ujęta w ust. 2c ma charakter jedynie przykładowy i może być wykorzystywana przez podatnika jako pomoc. Podatnik może wybrać wszystkie dane z tych ujętych w ust. 2c albo też pominąć je, jeżeli uzna, że inna metoda w lepszym stopniu odnosi się do jego rodzaju działalności i dokonywanych nabyć towarów i usług” (za: T. Michalik, VAT. Komentarz. Wyd. 12, Warszawa 2016), czy „Wskazanie sposobu określania proporcji odliczania podatku naliczonego dla jednostek samorządu terytorialnego zapewni tym podatnikom pewność w stosowaniu przepisów. Podmiotom tym pozostawiono jednakże możliwość zastosowania innego, w ich ocenie, bardziej reprezentatywnego sposobu ustalenia proporcji odliczenia podatku.” (za: W. Modzelewski, Komentarz do ustawy o podatku od towarów i usług. Komentarz. Wyd. 12, Warszawa 2017). Mimo, iż wskazana w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r. metoda jest rekomendowana, nie jest obligatoryjna (jeśli sytuacja danej jednostki uzasadnia odstąpienie od jej stosowania).

Mając powyższe na uwadze, Gmina stoi na stanowisku, iż może zastosować inny, niż wymienione w ustawie o VAT oraz w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. sposób obliczania prewspółczynnika, precyzyjniej odpowiadający specyfice wykonywanych przez Gminę czynności i dokonywanych nabyć.

Stosowana metoda nie powinna ani zawyżać kwoty odliczanego podatku naliczonego, ani jej zaniżać. Powinna być obiektywna i odzwierciedlać charakter wykonywanego przez podatnika rodzaju działalności.

Przyjęcie restrykcyjnej interpretacji przepisów, zabraniającej określenia realnej wartości prewspółczynnika dla zadań realizowanych w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej, stoi w oczywistej sprzeczności z zasadami VAT i narusza neutralność podatku.

Tym samym nie sposób przyjąć, że w przypadku rozliczeń Gminy wykonującej działalność wodnokanalizacyjną poprzez samorządowy zakład budżetowy tj. Gminny Zakład Usług Komunalnych w (...), mając na uwadze prewspółczynnik ustalony dla zakładu budżetowego, pozwala odliczyć wyłącznie 63% VAT od wydatków ponoszonych w tym właśnie zakresie. Wydatki te są bezpośrednio alokowane do czynności z zakresu dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków, a wartość 63% w żaden sposób nie odzwierciedla realizowanych działań komercyjnych (obrót opodatkowany) w tym obszarze.

Tym samym należy przyjąć, że w przypadku rozliczeń Gminy, jako metodę obliczenia prewspółczynnika, która w sposób najbardziej reprezentatywny odpowiada specyfice działalności i dokonywanych nabyć w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej, należy uznać przedstawioną poniżej metodę opartą o klucz ilościowy.

Wskazana metoda polega na ustaleniu proporcji w oparciu o liczbę metrów sześciennych dostarczanej wody i odebranych ścieków od odbiorców zewnętrznych do łącznej liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków realizowanych przez Gminę (tj. zarówno na rzecz odbiorców zewnętrznych, jak Gminy i jej jednostek organizacyjnych, w tym na cele przeciwpożarowe):

Pre = Liczba m³ dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) / Liczba m³ dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy i gminne jednostki organizacyjne, w tym na cele przeciwpożarowe)

gdzie :

Pre – prewspółczynnik metrażowy

Gmina informuje, iż w ww. sposobie obliczenia prewspółczynnika przyjęła co następuje:

1.    Ilość ścieków odebrana przez wozy asenizacyjne wliczana jest do prewspółczynnika metrażowego przez GZUK w (...) na podstawie ilości podanej przez zleceniodawcę wywozu w dokumentacji przewozowej tj. na podstawie m.in. zlecenia wykonania usługi wywozu nieczystości płynnych. Zakład przyjmuje że ilości zadeklarowane przez zleceniodawcę wywozu są ilościami rzeczywistymi.

2.    Zużycie wody na cele technologiczne związane jest zarówno z czynnościami świadczonymi na rzecz odbiorców zewnętrznych jak i odbiorców wewnętrznych. W związku z powyższym woda wykorzystywana do celów technologicznych nie zwiększa ani licznika, ani mianownika w kalkulacji prewspółczynnika metrażowego, gdyż woda ta służy działalności na rzecz odbiorców zewnętrznych, jak i działalności na rzecz odbiorców wewnętrznych, dokładnie w takim stopniu, jaki będzie odpowiadać udziałowi wody zużytej na cele odbiorców zewnętrznych w sumie zużycia wody zarówno na cele odbiorców zarówno zewnętrznych jak i wewnętrznych. Powyższe wynika z faktu, iż będzie to zużycie techniczne, które jest niezbędne dla czynności realizowanych ogółem przez Gminę za pośrednictwem GZUK w (...) z wykorzystaniem infrastruktury gminnej. Czynności te są niezbędne w celu zachowania ustawowych wymagań dotyczących jakości i ciśnienia wody. Działania te dotyczą zarówno odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (niepodlegający Vat) w takim samym stopniu/udziale procentowym.

3.    Do kalkulacji prewspółczynnika metrażowego jest uwzględniany wyłącznie odbiór ścieków i dostarczona woda do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz do/od odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy i gminne jednostki organizacyjne, w tym na cele przeciwpożarowe).

4.    Ilość wody pobieranej na cele przeciwpożarowe, określona w umowie zawartej z Gminą, jak również woda pobierana z sieci przez jednostki straży pożarnej, tj. Państwowa i Ochotnicza Straż Pożarna uwzględniona jest w mianowniku proporcji pozwalającej obliczyć prewspółczynnik metrażowy. Wykorzystywanie infrastruktury w celach przeciwpożarowych wynika z realizacji zadań własnych Gminy, w konsekwencji czego jest to wykorzystanie przedmiotowej infrastruktury dla potrzeb Odbiorców wewnętrznych.

5.    Przy kalkulacji prewspółczynnika metrażowego GZUK w (...) opiera się na założeniu, że ilość metrów sześciennych wody dostarczonej do danego odbiorcy odpowiada ilości metrów sześciennych ścieków odprowadzonych od danego odbiorcy w oparciu o wskazania wynikające z wodomierzy/liczników zainstalowanych u odbiorców usług. Wyjątkiem od powyższego założenia jest fakt posiadania przez odbiorcę usług wodomierza dodatkowego, opomiarowującego ilość wody bezpowrotnie zużytej, tj. wody nietrafiającej do systemu kanalizacji sanitarnej. W takim przypadku ilość ścieków, odprowadzanych do systemu kanalizacji sanitarnej, określana jest na podstawie wskazań wodomierza głównego pomniejszonego o wskazania podwodomierza opomiarowującego ilość wody bezpowrotnie zużytej.

Zdaniem Gminy, przedstawiony powyżej sposób kalkulacji prewspółczynnika pozwala na określenie w precyzyjny, przejrzysty i dokładny sposób proporcji, w jakiej wydatki Gminy na gospodarkę wodnokanalizacyjną są wykorzystywane oraz używane do czynności opodatkowanych dających prawo do odliczenia podatku naliczonego, a jaka część wiąże się ze zużyciem własnym Gminy.

Gmina informuje, iż kieruje się przesłankami ustawowymi wynikającymi z art. 86 ust. 2b oraz 2h ustawy o VAT. Działalność wodno-kanalizacyjna Gminy jest prowadzona za pośrednictwem zakładu budżetowego, tj. Gminnego Zakładu Usług Komunalnych w (...), posiadana i użytkowana przez nią infrastruktura wodnokanalizacyjna jest i będzie wykorzystywana oraz zużywa się głównie w ramach świadczeń realizowanych na rzecz podmiotów zewnętrznych (a więc opodatkowanych VAT).

Świadczenia w ramach potrzeb własnych Gminy stanowią i będą stanowić natomiast jedynie marginalną część wszystkich działań w przedmiotowym obszarze.

Tylko prewspółczynnik metrażowy w analizowanym przypadku pozwala ustalić część podatku naliczonego przypadającego wyłącznie na realizowane przez zakład budżetowy z wykorzystaniem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej odpłatne czynności na rzecz Odbiorców zewnętrznych (które jak wskazane we Wniosku, stanowią czynności opodatkowane VAT wykonywane w ramach działalności gospodarczej), gdyż opiera się on na obiektywnych i precyzyjnych pomiarach dostarczonej wody/odebranych ścieków w ramach świadczonych odpłatnych czynności dostawy wody/odbioru ścieków. W ten sposób przedstawiona metoda najpełniej odzwierciedla specyfikę wykonywanej przez zakład budżetowy działalności (tj. sprzedaż wody/odbiór ścieków – specyfika ta polega na tym, że działalność tę mierzy się metrami sześciennymi wody/ścieków), a także specyfikę dokonywanych przez zakład budżetowy nabyć (m. in. Usługi związane z budową/modernizacją sieci wodociągowych/kanalizacyjnych, które wykorzystywane mogą być wyłącznie dla potrzeb dostaw wody/odbioru ścieków i w żaden inny sposób, co determinuje sposób ustalenia zakresu prawa do odliczenia VAT od takich usług i wyklucza metody przyjęte dla innych usług, które mogą być wykorzystywane w inny sposób).

Inne metody wskazane w ustawie o VAT lub w rozporządzeniu Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. z 2021 r., poz. 999) nie pozwalają na to w żadnym stopniu, prowadząc do zafałszowania wysokości proporcji – nie uwzględniają one ani specyfiki działalności Gminnego Zakładu Usług Komunalnych w (...), ani jej nabyć, a zatem ich zastosowanie w tym przypadku jest wykluczone.

Sposób określenia proporcji wskazany w Rozporządzeniu obliczany jest jako udział obrotu z działalności gospodarczej zakładu budżetowego do całości przychodów wykonanych. Oznacza to, że proporcja ta uwzględnia wszystkie przychody zrealizowane przez zakład budżetowy (zwłaszcza otrzymane dotacje przedmiotowe i przychody z wykonanych prac zleconych na rzecz Gminy (...)), które rodzajowo w istotnym zakresie nie mają żadnego związku z infrastrukturą wodociągową i kanalizacyjną, a zaniżają przysługujące Gminie prawo do odliczenia VAT w związku z wydatkami na działalność wodno-kanalizacyjną. Innymi słowy, przychody te – poza przychodami z tytułu usług dostawy wody/odbioru ścieków – nie są/nie będą generowane poprzez wykorzystanie infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, ale w drodze zupełnie innych czynności.

Takie podejście powoduje, iż zastosowanie proporcji opartej na udziale obrotu z działalności gospodarczej w ogólnych przychodach byłoby całkowitym zaprzeczeniem wymogów określonych w art. 86 ust. 2a i 2b ustawy o VAT. Co więcej, podejście takie byłoby ewidentnie krzywdzące dla Wnioskodawcy, bowiem doprowadziłoby do znaczącego obniżenia zakresu prawa do odliczenia VAT.

Zastosowanie pre-współczynnika obliczonego na podstawie Rozporządzenia względem wskazanych zakupów wodno-kanalizacyjnych stanowiłoby zatem nieuzasadnione naruszenie zasady neutralności podatku VAT.

W konsekwencji powyższego, Gmina uznaje, iż sposób obliczenia proporcji VAT z wykorzystaniem przepisów Rozporządzenia jest niereprezentatywny dla poniesionych i planowanych wydatków inwestycyjnych związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną.

W konsekwencji powyższego, Gmina uznaje, iż sposób obliczenia proporcji VAT z wykorzystaniem przepisów Rozporządzenia jest niereprezentatywny dla poniesionych i planowanych wydatków bieżących związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną.

Wnioskodawca pragnie podkreślić, iż celem złożenia niniejszego wniosku jest uzyskanie odpowiedzi w postaci potwierdzenia, iż w sytuacji, w której Gmina będzie w stanie zastosować opisany, bardziej reprezentatywny sposób obliczenia proporcji, niż wskazany w ustawie o VAT i wydanym na jej podstawie Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r., właśnie taki sposób (metoda) powinien znaleźć zastosowanie jako „najbardziej odpowiadający specyfice” wykonywanej przez Wnioskodawcę działalności.

Wnioskodawca pragnie podkreślić, że prawidłowość takiego stanowiska, tj. możliwości zastosowania bardziej reprezentatywnej metody, znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przede wszystkim należy wskazać na rozstrzygnięcia wydawane przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W wyroku z dnia 26 czerwca 2018 r., sygn. I FSK 219/18, NSA potwierdził, że: „Całokształt przepisów ustawy o VAT poświęconych określaniu proporcji odliczenia w przypadku wykonywania działalności o charakterze mieszanym wskazuje, że ustawodawca – mając na względzie różnorodność czynności dokonywanych przez podatnika – nie narzuca w tym względzie jakichkolwiek rozwiązań czy schematów, których stosowanie miałoby być obligatoryjne. Nawet tam, gdzie ustawodawca dopuszcza możliwość ustalenia konkretnego wzoru w drodze rozporządzenia, podatnikowi pozostawiono swobodę i możliwość rozliczenia podatku według proporcji bardziej reprezentatywnej dla prowadzonej przez niego działalności i dokonywanych nabyć”.

Jednocześnie w wyroku z dnia 7 kwietnia 2021 r., sygn. akt. I FSK 1/21 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: „(...) w przypadku różnego wykorzystania wydatków zasadne jest natomiast zastosowanie różnych sposobów określenia proporcji. W przypadku analizowanym w niniejszej sprawie proporcja "ilościowa" daje możliwość obiektywnego i najbardziej rzetelnego wyodrębnienia części wydatków faktycznie przypadających wyłącznie na działalność opodatkowaną.

Gmina wykorzystuje odpowiednio infrastrukturę kanalizacyjną do czynności opodatkowanych oraz w jakimś zakresie na potrzeby funkcjonowania samej Gminy i jej jednostek organizacyjnych. [...] We wniosku o wydanie interpretacji Gmina podała jednostkę miary tj. m3, wedle której będzie wykazywała ilość odebranych ścieków. Jeśli zatem posłużyła się konkretną jednostką miary, to oczywistym powinno być, że dysponuje/będzie dysponować możliwością dokonywania stosownych ustaleń w tym przedmiocie, zgodnych z rzeczywistością. Natomiast kwestia urządzenia pomiarowego tudzież techniki przy zastosowaniu, którego/której będzie dokonywać takich ustaleń faktycznych, są zupełnie wtórne”.

Tożsame stanowisko w zakresie możliwości zastosowania indywidualnego prewspółczynnika do działalności wodno-kanalizacyjnej potwierdza również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2019 r., sygn. akt I FSK 411/18, w którym Sąd uznał, że: „(...) sposób obliczenia prewspółczynnika wskazany przez Gminę odpowiada specyfice wykonywanej przez nią działalności wodno-kanalizacyjnej. Raz jeszcze należy podkreślić, że wydatki na nabycie towarów i usług są tu sprecyzowane jako wydatki na sieć wodno-kanalizacyjną. Pytaniem jest, w jakim zakresie sieć wodno-kanalizacyjna służy działalności opodatkowanej, a w jakim nie. Ustalenie tego za pomocą prewspółczynnika "metrażowego" jest, zdaniem NSA, oparte na wymiernych, konkretnych i dających się ustalić kryteriach prowadzących do oczekiwanego rezultatu. Pozwala bowiem w sposób wymierny ustalić, w jakim zakresie sieć wodno-kanalizacyjna jest wykorzystywana do czynności opodatkowanych, a w jakim nie. Infrastruktura ta wykorzystywana jest w ten sposób, że za jej pomocą dostarcza się wodę do odbiorców i odbiera od nich ścieki. Do żadnych innych celów nie jest ona wykorzystywana, co również zaznaczono w opisie stanu faktycznego we wniosku o interpretację. Pomiar ilości wody dostarczonej i ścieków odebranych prowadzi wprost do określenia zakresu wykorzystania nabytych towarów i usług do czynności opodatkowanych i innych. Stan ten odpowiada treści art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w którym mowa jest o zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Pozwala jednocześnie na obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane”.

Podobne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w prawomocnym wyroku z dnia 18 kwietnia 2019 r., sygn. akt. I SA/Ke 104/19, w którym Sąd stwierdził, że: „(...) prewspółczynnik obliczony przez Gminę, który odnosi się do rocznej ilości odebranych ścieków od Użytkowników w stosunku do całości odebranych ścieków od Użytkowników, budynków publicznych i innych budynków użyteczności publicznej wykorzystywanych m.in. przez jednostki budżetowe Gminy opiera się na jednoznacznych i jasnych kryteriach i pozwala na obiektywne ustalenie proporcji między czynnościami opodatkowanymi i nieopodatkowanymi w obszarze prowadzonej działalności wodnokanalizacyjnej.” oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt. I SA/Gd 969/21, w myśl którego „Zaproponowany przez skarżącą sposób określenia proporcji w oparciu o posiadane dane, dotyczące ilości wody dostarczanej i odbieranej z poszczególnych lokalizacji i obliczenia prewspółczynnika w oparciu o udział rocznej ilości w m³ wody dostarczonej do podmiotów trzecich (z tytułu których to usług Gmina opodatkowuje VAT wykonywane przez siebie czynności), w ogólnej ilości wody w m3 dostarczonej do podmiotów trzecich oraz do Urzędu Gminy i jednostek organizacyjnych Gminy, odpowiada specyfice wykonywanej przez nią działalności wodno-kanalizacyjnej i związanych z tą działalnością nabyć towarów i usług. Zaproponowana przez Gminę metoda obliczenia prewspółczynnika według udziału procentowego metrów sześciennych wody dostarczanej do podmiotów zewnętrznych w liczbie metrów sześciennych wody dostarczanej do podmiotów zewnętrznych i na własne potrzeby jest bardziej precyzyjna, aniżeli wskazana w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. i pozwala w istocie rzeczy na dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane, a także obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza”.

Co więcej, prawidłowość powyższego podejścia potwierdza również Minister Rozwoju i Finansów w wydanej 17 lutego 2016 r. Broszurze informacyjnej pt. „Zasady odliczania podatku od towarów i usług przez podatników prowadzących działalność o charakterze mieszanym, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych od 1 stycznia 2016 r.” („Broszura”). Na stronie 6. Broszury, w części dotyczącej odliczania podatku naliczonego przy użyciu prewspółczynnika, Minister Finansów zaznacza, że „wybór sposobu, według którego dokonuje się tego proporcjonalnego przypisania, należy do podatnika.” Natomiast na stronie 7. Broszury, Minister Finansów wprost uznaje, że „Ustawa proponuje kilka metod, które podatnik może wykorzystać celem proporcjonalnego obliczenia podatku naliczonego, jednakże katalog ten nie ma charakteru obligatoryjnego i zamkniętego [wyszczególnienie Gminy]”. Jak wskazano dalej w odniesieniu do wskazanych przykładowych metod, „Dopuszczalna jest także metoda będąca kompilacją metod ustawowych czy też każda inna metoda, pod warunkiem jednak, że będzie odpowiadała ona najbardziej specyfice prowadzonej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Możliwe jest także zastosowanie kilku różnych metod w zależności od różnorodności prowadzonych przez podatnika rodzajów działalności lub w zależności od rodzajów dokonywanych nabyć, jeśli jest to uzasadnione ekonomicznie”.

Co jednak szczególnie istotne z perspektywy niniejszego wniosku, Minister Rozwoju i Finansów w cytowanej Broszurze wprost stwierdza, że jednostki samorządu terytorialnego „(…) mogą stosować inną [niż określona w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r., przyp. Gminy] metodę określenia proporcji pod warunkiem, że metoda ta zapewnia bardziej dokładne niż metoda wskazana w rozporządzeniu przyporządkowanie podatku naliczonego do czynności dających prawo do odliczenia oraz obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających na działalność gospodarczą”.

Zdaniem Gminy, zaprezentowana powyżej metoda, którą Gmina uznaje za pozwalającą na dokładniejsze przyporządkowanie podatku naliczonego, spełnia wskazane przez Ministra Rozwoju i Finansów kryteria i w konsekwencji powinna zostać zastosowana zamiast metody określonej w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r. W szczególności Gmina pragnie podkreślić, iż infrastruktura służąca dostarczaniu wody i odbieraniu ścieków jest i będzie wykorzystywana oraz zużywana przede wszystkim w związku ze sprzedażą na rzecz podmiotów zewnętrznych względem Gminy (blisko 98% ogólnej sprzedaży). Tym samym ten obszar działalności ma charakter wyjątkowy na tle ogółu działań realizowanych przez Gminę, co do zasady bowiem Gmina działa jako organ władzy publicznej, a czynności przez nią realizowane nie podlegają opodatkowaniu VAT. W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy, nie można uznać, żeby metoda kalkulacji prewspółczynnika zaproponowana w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r. była w analizowanym obszarze najbardziej reprezentatywna. Regulacje ujęte w Rozporządzeniu mają bowiem charakter ogólny i nie odnoszą się do specyficznych rodzajów działalności realizowanych przez Gminę.

Dlatego też, w ocenie Gminy, proporcja wyliczona w oparciu o obiektywne kryterium ilościowe, na podstawie którego ustalane byłoby prawo do odliczenia podatku naliczonego w omawianym zakresie, w sposób bardziej reprezentatywny odpowiada specyfice działalności i dokonywanych nabyć.

Podsumowując: Gmina uwzględniając podstawowe zasady systemu VAT (w szczególności zasadę neutralności podatku), przewidzianą przez ustawodawcę możliwość wyboru przez podatnika takiego prewspółczynnika, który odzwierciedli najwierniej prowadzoną przez niego działalność oraz stanowisko przedstawione przez Ministra Rozwoju i Finansów w broszurze, jak również aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych i racjonalność kalkulacji podatkowych w zakresie, w jakim będzie musiała stosować prewspółczynnik w działalności wodno-kanalizacyjnej, powinna mieć prawo do określenia takiej wartości prewspółczynnika dla wydatków związanych z tą działalnością, jaka będzie odpowiadać prowadzonej przez nią działalności w tym zakresie. Sztywne stosowanie prewspółczynnika określonego Rozporządzeniem z dnia 17 grudnia 2015 r. wypaczyłoby wynik rozliczeń podatkowych Gminy.

Przedstawione przez Gminę stanowisko potwierdzone zostało również w licznych interpretacjach indywidualnych prawa podatkowego, wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, w tym m.in.:

·         interpretacja indywidualna z 7 listopada 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.900.2025.1.JK,

·         interpretacja indywidualna z 27 października 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.513.2025.3.AS,

·         interpretacja indywidualna z 24 października 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.842.2025.2.MK,

·         interpretacja indywidualna z 28 maja 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.223.2025.2.AS,

·         interpretacja indywidualna z 27 maja 2025 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.168.2025.1.AK,

·         interpretacja indywidualna z 26 maja 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.441.2025.1.PRP,

·         interpretacja indywidualna z 23 maja 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.120.2025.2.DS,

·         interpretacja indywidualna z 12 maja 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.393.2025.1.AM,

·         interpretacja indywidualna z 9 kwietnia 2025 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.116.2024.10.S.AK,

·         interpretacja indywidualna z 27 listopada 2024 r., sygn. 0114-KDIP4-3.4012.529.2024.2.AAR,

·         interpretacja indywidualna z 26 czerwca 2024 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.192.2024.2.KSA,

·         interpretacja indywidualna z 24 czerwca 2024 r., sygn. 0114-KDIP4-2.4012.203.2024.2.SKJ,

·         interpretacja indywidualna z 19 czerwca 2024 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.309.2024.1.AK,

·         interpretacja indywidualna z 13 czerwca 2024 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.265.2024.1.KFK,

·         interpretacja indywidualna z 7 czerwca 2024 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.231.2024.2.MK,

·         interpretacja indywidualna z 24 lipca 2023 r., sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.447.2023.1.PRP,

·         interpretacja indywidualna z 2 czerwca 2023 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.202.2023.1.KM,

·         interpretacja indywidualna z 4 maja 2023 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.125.2023.2.MC,

·         interpretacja indywidualna z 17 kwietnia 2023 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.97.2023.2.RMA,

·         interpretacja indywidualna z 22 lutego 2023 r., sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.913.2022.1.MC,

·         interpretacja indywidualna z 25 lutego 2022 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.781.2021.2.RMA,

·         interpretacja indywidualna z 22 września 2021 r., sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.454.2021.2.KT,

·         interpretacja indywidualna z 13 kwietnia 2021 r., sygn. 0114-KDIP4-3.4012.12.2019.9.RK,

·         interpretacja indywidualna z 12 stycznia 2021 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.591.2020.1.SL.

Mając na uwadze powyższe, Gmina wnosi o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska.

Ad. 2

Zdaniem Gminy, będzie jej przysługiwało prawo do korekty rejestrów VAT za lata ubiegłe w przypadku uznania sposobu określenia proporcji poprzez zastosowanie prewspółczynnika metrażowego w odniesieniu do działalności wodno-kanalizacyjnej. Korekta przeszłych wydatków powinna zostać ujęta zgodnie z art. 90c ust.1 w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego (tj. styczniu lub I kwartale), kiedy podatnik jest obowiązany dokonać korekty podatku naliczonego przy ich nabyciu, uwzględniając dane dla zakończonego roku podatkowego.

Liczba metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych wynosiła odpowiednio:

·         rok 2021: 97,85% całkowitej ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków,

·         rok 2022: 97,62% całkowitej ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków,

·         rok 2023: 97,67% całkowitej ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków,

·         rok 2024: 97,77% całkowitej ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków,

Przewaga wykorzystania infrastruktury do działalności opodatkowanej uzasadnia odliczenie VAT w proporcji wynikającej z zastosowania prewspółczynnika metrażowego.

Gmina wykazała, że prewspółczynnik metrażowy (oparty na udziale liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych w liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków ogółem) jest bardziej reprezentatywny niż prewspółczynnik ustalony na podstawie § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników, ponieważ:

·         odzwierciedla rzeczywiste wykorzystanie infrastruktury do działalności opodatkowanej (odpłatne usługi dostarczania wody i odbioru ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych) oraz niepodlegającej VAT (dostarczania wody i odbioru ścieków na potrzeby odbiorców wewnętrznych, w tym na cele przeciwpożarowe),

·         jest zgodny z orzecznictwem sądów administracyjnych oraz interpretacjami podatkowymi dotyczącymi infrastruktury wodno-kanalizacyjnej.

W szeregu interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej Organ potwierdził, że Gmina ma prawo do korekty rejestrów VAT i zastosowania bardziej reprezentatywnego prewspółczynnika metrażowego, jeśli zmiana ta odzwierciedla rzeczywisty podział wydatków na działalność opodatkowaną i nieopodatkowaną.

W związku z powyższym na podstawie art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, Gmina zamierza dokonać korekty rejestrów VAT w odniesieniu do faktur zakupu dotyczących inwestycji oraz wydatków bieżących związanych z jej eksploatacją, od których dokonano odliczenia podatku VAT według Rozporządzenia Rozporządzeniem Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. z dnia 28.12.2015 r. poz. 2193 ze zm.).

Gmina zastosuje w tym zakresie bardziej reprezentatywny prewspółczynnik metrażowy, ustalony na podstawie udziału ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od Odbiorców zewnętrznych w całkowitej ilości dostarczonej wody i odebranych ścieków.

Jednocześnie, w przypadku wydatków przeszłych bieżących i przeszłych inwestycyjnych, od których podatek VAT został odliczony przy zastosowaniu mniej reprezentatywnego prewspółczynnika, Gmina dokona korekty podatku naliczonego zgodnie z art. 91 ust. 1-3 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, korekta będzie dokonywana raz w roku, tj. w pierwszym okresie rozliczeniowym danego roku i obejmie:

·         w deklaracji VAT-7 za styczeń 2022 r. – korektę za rok 2021,

·         w deklaracji VAT-7 za styczeń 2023 r. – korektę za rok 2022,

·         w deklaracji VAT-7 za styczeń 2024 r. – korektę za rok 2023,

·         w deklaracji VAT-7 za styczeń 2025 r. – korektę za rok 2024.

W każdym z tych przypadków korekta uwzględni bardziej precyzyjne dane dotyczące rzeczywistego wykorzystania infrastruktury do działalności opodatkowanej, ustalone przy zastosowaniu nowego, metrażowego prewspółczynnika. Gmina posiada bowiem jednoznaczne dane pomiarowe (ilości m³ dostarczonej wody i odebranych ścieków), które pozwalają obiektywnie określić proporcję wykorzystania infrastruktury wodno-kanalizacyjnej do czynności opodatkowanych VAT.

Możliwość dokonania korekty jednorazowej, gdy zmianie uległa wartość prewspółczynnika potwierdza Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, w interpretacji indywidualnej prawa podatkowego z 23 maja 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.120.2025.2.DS : „(...) Jak wynika z powyższego, zmiana wartości prewspółczynnika ma wpływ na wartość odliczonego podatku naliczonego za okresy przeszłe.

Mając na uwadze przywołane przepisy prawa oraz okoliczności analizowanej sprawy należy stwierdzić, że w zakresie wydatków, w stosunku do których nie upłynął okres przedawnienia, na mocy art. 90c ustawy, mają Państwo prawo do dokonania korekt deklaracji VAT, z zastosowaniem wyliczonego prewspółczynnika metrażowego, za lata 2022-2024, w którym to okresie, w celu odliczenia podatku VAT od wydatków objętych zakresem wniosku, stosowali Państwo prewspółczynnik z rozporządzenia. Korekty przeszłych wydatków są Państwo obowiązani dokonać na podstawie art. 90c ust. 1 i art. 91 ust. 1-3 bądź art. 90c ust. 2 ustawy, według proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy, obliczonej z uwzględnieniem danych dla zakończonego roku podatkowego, bądź danych za rok podatkowy poprzedzający poprzedni rok podatkowy, jeżeli takie dane przyjęto w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.

Skoro wartość prewspółczynnika ulegnie zmianie, to mogą Państwo odpowiednio w rozliczeniu za styczeń 2023 r., styczeń 2024 r., styczeń 2025 r. dokonać skorygowania dokonanej korekty rocznej podatku odliczonego, bez konieczności dokonywania korekt poszczególnych okresów rozliczeniowych, w których pierwotnie ujęto dany wydatek. Jako ostateczny prewspółczynnik za lata od 2022 do 2024, w rozumieniu przepisów o korekcie rocznej, przyjmą Państwo prewspółczynnik wyliczony według udziału liczby metrów sześciennych odprowadzonych od Odbiorców zewnętrznych ścieków (czynności opodatkowane VAT) w liczbie metrów sześciennych odprowadzonych ścieków ogółem (tj. od Odbiorców zewnętrznych oraz Odbiorców wewnętrznych) (...)”.

Powyższe stanowisko zostało potwierdzone przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w licznych interpretacjach indywidualnych. Przykładowo z 20 grudnia 2024 r. (nr 0114-KDIP4-1.4012.577.2024.1.MK), z 5 listopada 2024 r. (nr 0113-KDIPT1-1.4012.710.2024.1.AKA), z 4 lipca 2024 r. (nr 0114-KDIP4-1.4012.269.2024.1.DP), czy z 13 września 2023 r. (nr 0112-KDIL3.4012.414.2023.1.MC). W tej pierwszej interpretacji czytamy: „(...) Skoro wartość prewspółczynnika ulegnie zmianie, to mogą Państwo – odpowiednio w rozliczeniu za styczeń roku następującego po roku korygowanym – dokonać rocznej korekty podatku odliczonego z uwzględnieniem nowego prewspółczynnika metrażowego, bez dokonywania korekt poszczególnych okresów rozliczeniowych, w których pierwotnie ujęto dany wydatek. Przy czym dotyczy to wyłącznie rocznych korekt VAT ujętych w okresach rozliczeniowych, w których rozliczenia VAT nie uległy przedawnieniu (...)”.

Mając na uwadze powyższe, Gmina wnosi o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”. Zgodnie z tym przepisem:

Na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy:

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika zostały określone w art. 87 ust. 2-6I ustawy.

Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Z art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Ta zasada wyklucza możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych.

Ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zgodnie z art. 88 ust. 3a ustawy:

Natomiast w myśl art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Obowiązkiem podatnika jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Wnioskodawca ma zatem obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. alokacji podatku.

Wyrażoną w art. 86 ust. 1 ustawy generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte m.in. w art. 86 ust. 2a ustawy, zgodnie z którym:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy:

Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy:

W myśl art. 86 ust. 2d ustawy:

Na podstawie art. 86 ust. 2g ustawy:

Z treści art. 86 ust. 2h ustawy wynika, że:

Jak stanowi art. 86 ust. 22 ustawy:

Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999), zwane dalej rozporządzeniem.

Na mocy § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:

Podatnikami, do których odnoszą się przepisy zawarte w rozporządzeniu, są jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury, państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze.

W świetle zapisów § 2 pkt 8 rozporządzenia:

W myśl § 2 pkt 5 rozporządzenia:

Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia:

Oznacza to, że w przypadku jednostek samorządu terytorialnego, nie będzie ustalany jeden „całościowy” sposób określenia proporcji dla jednostki samorządu terytorialnego jako osoby prawnej, tylko będą ustalane odrębnie sposoby określenia proporcji dla wymienionych wyżej jej poszczególnych jednostek organizacyjnych.

W rozporządzeniu ustawodawca podał ustalone według wzoru sposoby określania proporcji m.in. w przypadku urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego, w przypadku jednostki budżetowej oraz zakładu budżetowego.

Stosownie do § 3 ust. 4 rozporządzenia:

Zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia:

W myśl § 2 pkt 11 rozporządzenia:

Zgodnie z § 3 ust. 5 rozporządzenia:

Zaproponowana metoda ma charakter „obrotowy”, polegający na ustaleniu udziału „obrotów” z tytułu działalności gospodarczej w całkowitym „obrocie” z tytułu działalności gospodarczej oraz działalności pozostającej poza sferą VAT.

Powołany wyżej przepis art. 86 ust. 2a ustawy wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych.

Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne, rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i 3 ustawy (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).

Z powołanych powyżej przepisów wynika, że w celu odliczenia podatku naliczonego podatnik powinien w pierwszej kolejności przyporządkować ponoszone wydatki do poszczególnych rodzajów działalności (opodatkowanej podatkiem VAT, zwolnionej i niepodlegającej opodatkowaniu tym podatkiem). W przypadku zakupów bezpośrednio związanych z działalnością opodatkowaną, podatnik, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, odlicza podatek naliczony w całości. Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy oraz (w przypadku wystąpienia także czynności zwolnionych od podatku) w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy.

Z uwagi na powyższe, należy wyjaśnić pojęcia „podatnik” oraz „działalność gospodarcza” w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Określenie działalności producenta, handlowca lub usługodawcy następuje każdorazowo w stosunku do odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnie świadczonych usług na terenie kraju, będących przedmiotem opodatkowania. Przez pojęcie producenta w takim razie będziemy rozumieli podmiot, który w zorganizowany sposób dokonuje produkcji towarów w celu ich dalszego zbycia. Handlowiec dokonuje w sposób zorganizowany zakupu towarów w celu ich odsprzedaży. Podobnie usługodawca, który świadczy usługi w celach zarobkowych. Płaszczyzna działalności podmiotów, będących podatnikami podatku od towarów i usług, o czym świadczy zdanie drugie art. 15 ust. 2 ustawy, opierać się musi na działalności podejmowanej w szczególności w sposób ciągły w celach zarobkowych, w ramach prowadzonego przez nich profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Organy władzy publicznej mają na gruncie podatku od towarów i usług szczególny status, wynikający z art. 15 ust. 6 ustawy:

A zatem organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te będą natomiast podatnikami VAT w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Według art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

Z uregulowań ustawy o podatku od towarów i usług wyraźnie wynika, że dla realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego, niezbędne jest istnienie związku między dokonywanymi zakupami towarów i usług a prowadzoną działalnością opodatkowaną. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością podatnika może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.

W pierwszej kolejności Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Gmina jest i będzie mogła obniżyć kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub otrzymać zwrot podatku, wynikający z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne oraz wydatki bieżące związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), stosując opisaną we wniosku metodę kalkulacji prewspółczynnika opartą o rzeczywiste dane dotyczące ilości dostarczonej wody i ilości odbioru ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców, tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu), a więc sposób inny, niż wymieniony w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników.

Jak wyżej wskazano w myśl art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Ponadto, z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

W analizowanej sprawie warunki uprawniające do częściowego odliczenia podatku VAT będą spełnione, ponieważ – jak wskazali Państwo w opisie sprawy – są Państwo zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT. Ponadto istniejąca i planowana budowa infrastruktury wodno-kanalizacyjnej jest i będzie wykorzystywana zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (tj. do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy), jak i czynności niepodlegających opodatkowaniu. Infrastruktura wodno-kanalizacyjna nie jest i zgodnie z obecnie posiadaną wiedzą nie będzie wykorzystywana do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania podatkiem VAT.

Zatem w związku z wykorzystywanie infrastruktury wodno-kanalizacyjnej w celu odpłatnego (opodatkowanego podatkiem VAT) świadczenia usług odprowadzania ścieków oraz dostaw wody na rzecz Odbiorców zewnętrznych oraz odbioru ścieków oraz dostaw wody (usługi niepodlegające VAT) od Odbiorców wewnętrznych, Gmina ma prawo do odliczenia części podatku naliczonego od zakupionych towarów i usług dotyczących zrealizowanych inwestycji, a także od towarów i usług dotyczących bieżącej działalności wodno-kanalizacyjnej. Prawo do odliczenia podatku VAT przysługuje pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Jak już wcześniej wskazano, w przypadku, gdy nabywane towary i usługi, wykorzystywane są zarówno do celów wykonywanej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, w sytuacji gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, podatnik zobowiązany jest do wydzielenia podatku naliczonego przy zastosowaniu współczynnika (proporcji) umożliwiającego odliczenie podatku naliczonego w prawidłowej wysokości, zgodnie z zasadami określonymi w art. 86 ust. 2a-2h ustawy.

Mając na uwadze powołane przepis oraz opis sprawy należy stwierdzić, że w przypadku wydatków inwestycyjnych objętych zakresem wniosku, jak i wydatków bieżących związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), których Gmina nie jest w stanie przyporządkować wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem VAT (świadczonych usług wykonywanych na rzecz tzw. „Odbiorców zewnętrznych”, tj. na rzecz mieszkańców, przedsiębiorców i instytucji z terenu Gminy oraz podmiotów nie wchodzących w skład struktury organizacyjnej Gminy) lub wyłącznie do pozostających poza zakresem regulacji ustawy (odprowadzonych ścieków i dostawy wody na rzecz tzw. „Odbiorców wewnętrznych”, tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe), przy odliczaniu podatku naliczonego od ww. wydatków, powinny znaleźć zastosowanie regulacje art. 86 ust. 2a-2h ustawy. W takiej sytuacji podatnik zobowiązany jest do wydzielenia podatku naliczonego przy zastosowaniu współczynnika (proporcji) umożliwiającego odliczenie podatku naliczonego w prawidłowej wysokości, zgodnie z zasadami określonymi w art. 86 ust. 2a-2h ustawy.

Z uwagi na różnorodność i bogactwo życia gospodarczego wybór sposobu, według którego dokonuje się tego proporcjonalnego przypisania, należy do podatnika. Przepisy ustawowe wymagają jedynie, aby odpowiadał on najbardziej specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Będzie to spełnione, jeśli sposób ten:

‒      zapewni dokonanie odliczenia podatku naliczonego wyłącznie w części przypadającej na działalność gospodarczą (co do zasady dotyczącej czynności opodatkowanych VAT) oraz

‒      obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających na działalność gospodarczą oraz na cele inne (z wyjątkiem celów prywatnych) – gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Sposób określenia proporcji, jak wyżej wskazano, powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Oznacza to, że są Państwo zobowiązani do wyodrębnienia takiej części podatku naliczonego, którą można przypisać prowadzonej działalności gospodarczej. Warto nadmienić, że zastosowana przez Państwa metoda, czy też sposób, na podstawie którego dokonują Państwo wydzielenia odpowiedniej kwoty podatku naliczonego, musi odpowiadać wartościom faktycznym i rzeczywistym. Ciężar rzetelnego ustalenia, jaka część podatku naliczonego związana jest z prowadzoną działalnością gospodarczą, a jaka część wykorzystywana jest dla potrzeb innych niż prowadzona działalność gospodarcza, spoczywa zawsze na podatniku.

Podkreślić należy, że – na podstawie art. 86 ust. 2h ustawy – mogą Państwo zastosować inną metodę niż wskazana w ww. rozporządzeniu tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy wybrana przez Państwa metoda jest bardziej reprezentatywna i tym samym najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej działalności. Dokonując wyboru sposobu określenia proporcji, należy w szczególności mieć na uwadze charakter działalności prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1448/18 wskazał, że:

Ustawodawca na mocy art. 86 ust. 2h ustawy, daje podatnikom możliwość zastosowania innego sposobu określenia proporcji niż wskazują przepisy art. 86 ust. 22 ustawy, jednak tylko w sytuacji, gdy wybrany sposób jest bardziej reprezentatywny. Zatem podatnik może zastosować inną metodę tylko i wyłącznie, gdy wybrana przez niego metoda jest bardziej reprezentatywna i tym samym najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej działalności.

NSA, wypowiadając się w kwestii możliwości odliczenia podatku naliczonego z tytułu infrastruktury wodnokanalizacyjnej, wskazuje, że cechy konstrukcyjne systemu VAT uzasadniają taką wykładnię art. 86 ust. 2a, ust. 2b i ust. 2h ustawy, która dopuszcza możliwość określenia proporcji odliczenia podatku naliczonego w odniesieniu do konkretnego rodzaju działalności wykonywanej przez daną gminę.

W wyroku z 26 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 219/18, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że:

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na to, że w przypadku działalności wodno‑kanalizacyjnej, specyfika tego rodzaju działalności przejawia się w odwrotnej proporcji czynności opodatkowanych w stosunku do niepodlegających VAT. Działalność wodno-kanalizacyjna jest bowiem w głównej mierze działalnością gospodarczą, zaś działania podejmowane w innych niż gospodarczy celach mają tu znaczenie marginalne. Przyznawane w tym obszarze dotacje mają charakter celowy i z uwagi na relację czynności opodatkowanych do nieopodatkowanych nie mogą być przypisane wyłącznie do działań pozostających poza VAT. Nie można dotacji z zasady traktować jako niemającej związku z działalnością gospodarczą, gdyż jest ona celowa i może dotować właśnie tę sferę działalności gminy (zob. A. Bartosiewicz, Komentarz do art. 86 ustawy o VAT – System Informacji Prawnej LEX). W rezultacie NSA wskazał, że o ile prewspółczynnik proponowany w rozporządzeniu odpowiada charakterowi określonych obszarów działalności gminy, to nie uwzględnia specyfiki działalności wodno-kanalizacyjnej.

Podatnicy, do których kierowane jest rozporządzenie, mogą zastosować inny sposób określenia proporcji niż wskazują przepisy - ale tylko w sytuacji, gdy wybrany sposób jest bardziej reprezentatywny. Możliwość ta wynika z art. 86 ust. 2h ustawy. Możliwość zastosowania innego niż w rozporządzeniu sposobu określania proporcji nie oznacza dowolności w odliczeniu, gdyż zaproponowana metoda ustalenia prewspółczynnika musi odpowiadać kryteriom przewidzianym w art. 86a ust. 2a-2b ustawy.

Zatem mogą Państwo zastosować inną metodę tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy wybrana przez Państwa metoda jest bardziej reprezentatywna i tym samym najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej działalności. Wybierając sposób określenia proporcji należy w szczególności mieć na uwadze charakter działalności prowadzonej przez jednostkę, a także sposób finansowania tego podmiotu.

Z opisu sprawy wskazali, że zamierzają Państwo stosować metodę kalkulacji prewspółczynnika („prewspółczynnik metrażowy”) opartą o rzeczywiste dane dotyczące ilości dostarczonej wody i ilości odbioru ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców, tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu).

Ponadto wskazali Państwo, że w ww. sposobie obliczenia prewspółczynnika przyjęto, że:

1.    Ilość ścieków odebrana przez wozy asenizacyjne wliczana jest do prewspółczynnika metrażowego przez GZUK w (...) na podstawie ilości podanej przez zleceniodawcę wywozu w dokumentacji przewozowej, tj. na podstawie m.in. zlecenia wykonania usługi wywozu nieczystości płynnych. Zakład przyjmuje, że ilości zadeklarowane przez zleceniodawcę wywozu są ilościami rzeczywistymi.

2.    Zużycie wody na cele technologiczne związane jest zarówno z czynnościami świadczonymi na rzecz odbiorców zewnętrznych, jak i odbiorców wewnętrznych. W związku z powyższym woda wykorzystywana do celów technologicznych nie zwiększa ani licznika, ani mianownika w kalkulacji prewspółczynnika metrażowego, gdyż woda ta służy działalności na rzecz odbiorców zewnętrznych, jak i działalności na rzecz odbiorców wewnętrznych, dokładnie w takim stopniu, jaki będzie odpowiadać udziałowi wody zużytej na cele odbiorców zewnętrznych w sumie zużycia wody zarówno na cele odbiorców zarówno zewnętrznych jak i wewnętrznych. Powyższe wynika z faktu, iż będzie to zużycie techniczne, które jest niezbędne dla czynności realizowanych ogółem przez Gminę za pośrednictwem GZUK w (...) z wykorzystaniem infrastruktury gminnej. Czynności te są niezbędne w celu zachowania ustawowych wymagań dotyczących jakości i ciśnienia wody. Działania te dotyczą zarówno odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (niepodlegający VAT) w takim samym stopniu/udziale procentowym.

3.    Do kalkulacji prewspółczynnika metrażowego jest uwzględniany wyłącznie odbiór ścieków i dostarczona woda do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz do/od odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy i gminne jednostki organizacyjne, w tym na cele przeciwpożarowe).

4.    Ilość wody pobieranej na cele przeciwpożarowe, określona w umowie zawartej z Gminą, jak również woda pobierana z sieci przez jednostki straży pożarnej, tj. Państwowa i Ochotnicza Straż Pożarna uwzględniona jest w mianowniku proporcji pozwalającej obliczyć prewspółczynnik metrażowy. Wykorzystywanie infrastruktury w celach przeciwpożarowych wynika z realizacji zadań własnych Gminy, w konsekwencji czego jest to wykorzystanie przedmiotowej infrastruktury dla potrzeb Odbiorców wewnętrznych.

5.    Przy kalkulacji prewspółczynnika metrażowego GZUK w (...) opiera się na założeniu, że ilość metrów sześciennych wody dostarczonej do danego odbiorcy odpowiada ilości metrów sześciennych ścieków odprowadzonych od danego odbiorcy w oparciu o wskazania wynikające z wodomierzy/liczników zainstalowanych u odbiorców usług. Wyjątkiem od powyższego założenia jest fakt posiadania przez odbiorcę usług wodomierza dodatkowego, opomiarowującego ilość wody bezpowrotnie zużytej, tj. wody nietrafiającej do systemu kanalizacji sanitarnej. W takim przypadku ilość ścieków, odprowadzanych do systemu kanalizacji sanitarnej, określana jest na podstawie wskazań wodomierza głównego pomniejszonego o wskazania podwodomierza opomiarowującego ilość wody bezpowrotnie zużytej.

Państwa zdaniem, przedstawiony powyżej sposób kalkulacji prewspółczynnika pozwala na określenie w precyzyjny, przejrzysty i dokładny sposób proporcji, w jakiej wydatki Gminy na gospodarkę wodnokanalizacyjną są wykorzystywane oraz używane do czynności opodatkowanych dających prawo do odliczenia podatku naliczonego, a jaka część wiąże się ze zużyciem własnym Gminy. Tylko prewspółczynnik metrażowy w analizowanym przypadku pozwala ustalić część podatku naliczonego przypadającego wyłącznie na realizowane przez zakład budżetowy z wykorzystaniem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej odpłatne czynności na rzecz Odbiorców zewnętrznych (które stanowią czynności opodatkowane VAT wykonywane w ramach działalności gospodarczej), gdyż opiera się on na obiektywnych i precyzyjnych pomiarach dostarczonej wody/odebranych ścieków w ramach świadczonych odpłatnych czynności dostawy wody/odbioru ścieków. W ten sposób przedstawiona metoda najpełniej odzwierciedla specyfikę wykonywanej przez zakład budżetowy działalności (tj. sprzedaż wody/odbiór ścieków – specyfika ta polega na tym, że działalność tę mierzy się metrami sześciennymi wody/ścieków), a także specyfikę dokonywanych przez zakład budżetowy nabyć (m.in. usługi związane z budową/modernizacją sieci wodociągowych/kanalizacyjnych, które wykorzystywane mogą być wyłącznie dla potrzeb dostaw wody/odbioru ścieków i w żaden inny sposób, co determinuje sposób ustalenia zakresu prawa do odliczenia VAT od takich usług i wyklucza metody przyjęte dla innych usług, które mogą być wykorzystywane w inny sposób).

Jak Państwo wskazali:

·       tak ustalony sposób kalkulacji prewspółczynnika pozwala na określenie w precyzyjny, przejrzysty i dokładny sposób proporcji, w jakiej wydatki Gminy oraz Zakładu w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej są wykorzystywane do czynności opodatkowanych dających prawo do odliczenia podatku naliczonego, a jaka część wiąże się ze zużyciem własnym Gminy,

·       na przestrzeni lat proporcje te mogą ulegać wahaniom, niemniej jednak w każdym roku będą precyzyjnie oddawać stopień wykorzystania infrastruktury do czynności na rzecz odbiorców zewnętrznych oraz odbiorców wewnętrznych,

·       Gmina za pośrednictwem Zakładu jest i będzie w stanie precyzyjnie ustalić wartość sprzedaży w oparciu o ilość dostarczonej wody i odebranych ścieków do odbiorców zewnętrznych i na potrzeby własne Gminy,

·       analiza specyfiki działalności prowadzonej przez Gminę za pośrednictwem GZUK, w zakresie dostaw wody i odbioru ścieków oraz zadań inwestycyjnych w zakresie infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, prowadzi do wniosku, że najbardziej reprezentatywnym sposobem obliczania podatku naliczonego podlegającego odliczeniu jest metoda obliczania prewspółczynnika oparta o obiektywne kryterium ilościowe,

·       w opisanym obszarze nie powinna mieć zastosowania metoda wskazana w Rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2015 r. Metoda ta odnosi się do ogółu działalności jednostek samorządu terytorialnego, która to działalność w przeważającej mierze pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT (stanowi bowiem realizację zadań własnych, nałożonych przepisami prawa). Zdaniem Gminy, nie odnosi się on jednak w żadnym wypadku do specyfiki poszczególnych wydatków Gminy na inwestycje związane z budową infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej, a także wydatków bieżących związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną.

·       Działania podejmowane w obszarze gospodarki wodno-kanalizacyjnej stanowi odstępstwo od generalnej struktury działalności Gminy, w zdecydowanej większości mają one charakter działalności gospodarczej, opodatkowanej VAT.

·       Infrastruktura wodno-kanalizacyjna jest i będzie wykorzystywana oraz zużywana przede wszystkim w związku z czynnościami opodatkowanymi VAT, tj. ze sprzedażą na rzecz podmiotów zewnętrznych, co odzwierciedla struktura sprzedaży opodatkowanej Zakładu.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że przedstawiony przez Państwa sposób określenia proporcji w tym konkretnym przypadku może zostać uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez Państwa działalności i dokonywanych nabyć. Z uwagi na Państwa wyjaśnienia oraz przedstawiony sposób wyliczenia proporcji dotyczących wydatków związanych z infrastrukturą wodociągową oraz kanalizacyjną – należy stwierdzić, że metoda ta zapewnia/będzie zapewniała obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane. Wskazany sposób kalkulacji prewspółczynnika odzwierciedla, w jakim stopniu wykorzystują/będą Państwo wykorzystywać infrastrukturę wodociągową i infrastrukturę kanalizacyjną do działalności gospodarczej, a w jakim do działalności innej niż gospodarcza.

Podsumowanie

Tym samym analiza przedstawionego opisu sprawy oraz przepisów prawa podatkowego prowadzi do stwierdzenia, Gmina jest i będzie mogła obniżyć kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne oraz wydatki bieżące związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), stosując opisaną we wniosku metodę kalkulacji prewspółczynnika opartą o rzeczywiste dane dotyczące ilości dostarczonej wody i ilości odbioru ścieków przez poszczególne kategorie odbiorców, tj. jako stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (obrót opodatkowany) oraz odbiorców wewnętrznych (tj. Urząd Gminy, gminne jednostki organizacyjne oraz inne miejsca wykorzystywane do realizacji działalności publicznoprawnej Gminy np. na cele przeciwpożarowe – obrót niepodlegający opodatkowaniu), a więc stosując sposób inny, niż wymieniony w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników. Jednocześnie w przypadku gdy kwota podatku naliczonego w okresie rozliczeniowym będzie wyższa niż kwota podatku naliczonego, Gmina będzie uprawniona do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy, zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego będzie przysługiwało pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych wynikających z art. 88 ustawy o VAT.

Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 uznano za prawidłowe.

Następnie Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Gmina, w przypadku otrzymania prawidłowego stanowiska w odpowiedzi na pytanie nr 1, będzie mogła obniżyć kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub otrzymać zwrot podatku VAT, wynikający z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne oraz wydatki bieżące związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną) poprzez dokonanie korekty rocznej podatku naliczonego zgodnie z art. 90c ust. 1, tj. w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego (tj. styczniu lub I kwartale), kiedy podatnik zobowiązany jest do dokonania stosownej korekty dokonanego odliczenia z wykorzystaniem już realnych danych za rok korygowany.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, podatnik może zrealizować w terminach określonych w art. 86 ust. 10 – ust. 13 ustawy.

Zgodnie z art. 86 ust. 10 ustawy:

W myśl art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy:

Stosownie do treści art. 86 ust. 11 ustawy:

Natomiast zgodnie z art. 86 ust. 13 ustawy:

Przepis art. 90c ust. 1 ustawy stanowi, że:

Natomiast stosownie do art. 90c ust. 2 i ust. 3 ustawy:

Zatem z art. 90c ust. 1 ustawy wynika obowiązek korekty rocznej podatku naliczonego z jednoczesnym wskazaniem, że w zakresie tej korekty zastosowanie znajdą przepisy art. 91 ust. 2-9 ustawy.

Na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2022 r.:

Stosownie do art. 91 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2023 r.:

W myśl art. 91 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2023 r.:

Stosownie do art. 91 ust. 2 ustawy:

Na podstawie art. 91 ust. 3 ustawy:

Jak stanowi art. 86 ust. 14 ustawy:

Zgodnie natomiast z § 8 rozporządzenia w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników:

W tym miejscu należy wskazać, że dokonywane na bieżąco odliczenie podatku naliczonego ma charakter wstępny – „prewspółczynnik”, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy, co do zasady wyliczany jest na podstawie danych z poprzedniego roku podatkowego. Po zakończeniu roku podatkowego w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następnego (tj. styczniu lub I kwartale) podatnik zobowiązany jest do dokonania stosownej korekty dokonanego odliczenia z wykorzystaniem już realnych danych za rok korygowany.

Zatem, po zakończeniu roku podatkowego – w rozliczeniu za styczeń (lub I kwartał roku następnego) podatnik jest zobowiązany dokonać korekty podatku naliczonego odliczonego według proporcji wstępnej, przy uwzględnieniu danych dla zakończonego roku podatkowego – według proporcji rzeczywistej na podstawie art. 90c ust. 1 i ust. 2 oraz art. 91 ust. 1-3 ustawy.

Natomiast w sytuacji, gdy w celu ustalenia proporcji wstępnej przyjęto zasady, o których mowa w § 8 rozporządzenia, to podatnik jest zobowiązany – w rozliczeniu za styczeń (lub I kwartał roku następnego) dokonać korekty podatku naliczonego – według proporcji rzeczywistej na podstawie art. 90c ust. 2 oraz art. 91 ust. 1-3 ustawy.

Wskazać także należy, że zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej:

Istotą przedawnienia uregulowanego w art. 70 Ordynacji podatkowej jest to, że na skutek upływu czasu zobowiązanie podatkowe wygasa z mocy prawa, zobowiązanie podatkowe bowiem przestaje istnieć.

Zatem, prawo do korekty istnieje dopóki zobowiązanie nie uległo przedawnieniu.

Korekta, o której mowa w art. 91 ustawy, odnosi się do takich towarów i usług, które stanowią u podatnika środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne podlegające amortyzacji, a także grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych.

Jak wskazali Państwo w opisie sprawy:

·         wystawione faktury dokumentujące wydatki bieżące i inwestycyjne objęte zakresem wniosku otrzymano w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 31 października 2025 r. oraz nadal otrzymuje kolejne dotyczące zdarzeń przyszłych,

·         obecnie Gmina, jako podatnik odlicza VAT od wydatków bieżących i wydatków inwestycyjnych związanych z funkcjonowaniem oczyszczalni ścieków oraz całej infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, ponoszonych przez GZUK w (...) i Gminę przy zastosowaniu prewspółczynnika (proporcja dla zakładu budżetowego), zgodnie z § 3 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników. Prewspółczynnik ustalony zgodnie z Rozporządzeniem z dnia 17 grudnia 2015 r. na 2025 r. wynosi 63%,

·         Gmina uznała, że prewspółczynnik, obliczony zgodnie z Rozporządzeniem z dnia 17 grudnia 2015 r., nie odzwierciedla struktury i specyfiki gospodarki wodnej i kanalizacyjnej prowadzonej przez Gminę oraz GZUK w (...),

·         Gmina doszła do przekonania, że najbardziej właściwą metodą kalkulacji prewspółczynnika, pozwalającą na odliczenie podatku VAT w odpowiednim zakresie, będzie metoda oparta o stosunek liczby metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych w ogólnej rocznej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody i odebranych ścieków do/od odbiorców zewnętrznych (działalność opodatkowana) i wewnętrznych (działalność niepodlegająca opodatkowaniu) – „prewspółczynnik metrażowy”.

Jak wynika więc z powyższego, zmiana wartości prewspółczynnika ma wpływ na wartość odliczonego podatku naliczonego za okresy przeszłe.

Na mocy art. 90c ustawy mają Państwo prawo do korekty deklaracji VAT, z zastosowaniem prewspółczynnika metrażowego za lata, w których stosowali Państwo proporcję z uwzględnieniem przepisów Rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2015 r. Na podstawie art. 90c ust. 1 i art. 91 ust. 1-3 bądź art. 90c ust. 2 ustawy, są Państwo obowiązani dokonać korekty przeszłych wydatków według proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy, obliczonej z uwzględnieniem danych dla zakończonego roku podatkowego, bądź danych za rok podatkowy poprzedzający poprzedni rok podatkowy, jeżeli takie dane przyjęto w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.

Przy czym dla zakończonego roku podatkowego, korekty rocznej podatku naliczonego winni Państwo dokonać w deklaracji podatkowej składanej za pierwszy okres rozliczeniowy roku następującego po roku podatkowym, za który dokonuje się korekty.

Skoro więc obecnie uległa zmianie wartość prewspółczynnika za lata poprzednie, to mogą Państwo – odpowiednio w rozliczeniu za styczeń roku następującego po roku korygowanym – dokonać rocznej korekty podatku odliczonego z uwzględnieniem nowego prewspółczynnika metrażowego, bez dokonywania korekt poszczególnych okresów rozliczeniowych, w których pierwotnie ujęto dany wydatek. Przy czym dotyczy to wyłącznie rocznych korekt VAT ujętych w okresach rozliczeniowych, w których rozliczenia VAT nie uległy przedawnieniu.

Podsumowanie

Gmina w odniesieniu do wydatków inwestycyjnych oraz wydatków bieżących związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków (tj. związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną), od których podatek VAT został odliczony przy zastosowaniu mniej reprezentatywnego prewspółczynnika wynikającego z rozporządzenia, może odliczyć podatek VAT naliczony przy zastosowaniu prewspółczynnika metrażowego. Ponadto, dokonując korekty wydatków, odliczanych przy zastosowaniu prewspółczynnika z rozporządzenia, mogą Państwo dokonać tej korekty w trybie art. 90c ust. 3 ustawy w związku z art. 91 ust. 2 i 3 ustawy, przez skorygowanie dokonanej korekty rocznej w ten sposób, że ostateczną proporcję odliczenia za dany rok w rozumieniu przepisów o korekcie rocznej przyjmą Państwo prewspółczynnik metrażowy.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

·         stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia

·         zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Informuję, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.

Zauważyć należy, że moją rolą jest wyłącznie interpretacja przepisów prawa podatkowego, a nie badanie poprawności dokonanych wyliczeń i podanych kwot, zatem w niniejszej interpretacji nie dokonywałem oceny poprawności wyliczenia „prewspółczynnika” proporcji.

Zaznaczam także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, niniejsza interpretacja została wydana na podstawie wskazania we wniosku, że: „(…) wskazany we wniosku sposób obliczenia prewspółczynnika będzie obiektywnie odzwierciedlał część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza” oraz że: „(...) zaprezentowany we wniosku sposób obliczenia prewspółczynnika będzie zapewniał dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonane przez Gminę lub Zakład czynności opodatkowane w ramach działalności gospodarczej w zakresie gospodarki wodno-kanalizacyjnej”.

W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź kontroli celno-skarbowej zostanie ustalone, że metoda przedstawiona we wniosku, oceniona przez Państwa jako najbardziej reprezentatywna, nie zapewni dokonania odliczenia podatku naliczonego od wydatków objętych zakresem wniosku związanych bezpośrednio z przedmiotową infrastrukturą wyłącznie w części przypadającej na działalność gospodarczą oraz nie będzie obiektywnie odzwierciedlała części wydatków przypadających na działalność gospodarczą oraz na inne cele, a więc nie będzie metodą najbardziej odpowiadającą specyfice wykonywanej przez Państwa działalności i dokonywanych przez Państwa nabyć, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·       w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·       w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.