Podatnik, będący czynnym płatnikiem VAT od 2015 roku z tytułu wynajmu apartamentu i garaży, wraz z żoną posiada wspólne mieszkanie nabyte w 1995 roku. Mieszkanie to było od 2022 roku wynajmowane przez żonę na cele mieszkaniowe, przy czym umowy najmu zawierała ona we własnym imieniu, a z tytułu najmu płacony był podatek…
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
21 grudnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 21 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku planowanej sprzedaży mieszkania. Uzupełnił go Pan pismami z 27 stycznia 2026 r. (wpływ 27 stycznia 2026 r. i 3 lutego 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie oraz z 21 grudnia 2025 r. (wpływ 24 lutego 2026 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Jest Pan czynnym płatnikiem VAT od roku 2015 z uwagi na kupno i wynajem apartamentu. Od wynajmu tego płaci Pan podatek VAT. Dodatkowo ma Pan garaże, które Pan wynajmuje i od których również płaci Pan podatek VAT.
Razem z żoną posiada Pan wspólny majątek (bez rozdzielności majątkowej).
Posiadają Państwo również mieszkanie. Mieszkanie to należy do Pana rodziny od około 45 lat. Od 30 lat należy do Pana, a od kilku lat jest włączone do wspólnego majątku małżeńskiego. Mieszkanie to Państwo wynajęli w roku 2022. Umowy na wynajem były prowadzone na żonę (US potwierdził Panu, że VATU od tego wynajmu nie muszą Państwo płacić). Teraz chcą Państwo sprzedać mieszkanie.
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
1. Na pytanie o treści „Kiedy i w jaki sposób nabył Pan mieszkanie będące przedmiotem wniosku?”, wskazał Pan, że: „Mieszkanie kupił Pan od Spółdzielni Mieszkaniowej w roku 1995. Wcześniej, tj. od roku 1981 mieszkał Pan w nim wraz z rodzicami i nabył Pan prawa lokatorskie”.
2. Napytanie o treści „Czy nabycie przez Pana ww. mieszkania nastąpiło w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług? 1) czy czynność nabycia została udokumentowana fakturą z wykazaną kwotą podatku VAT? 2) czy czynność nabycia stanowiła czynność opodatkowaną, tj. czy został naliczony podatek VAT, czy czynność zwolnioną od podatku?”, wskazał Pan, że: „Nie”.
3. Na pytanie o treści „Czy z tytułu nabycia ww. mieszkania przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego? Jeżeli nie, to należy wskazać przyczyny”, wskazał Pan, że: „Nie przysługiwało Panu wymienione prawo obniżenia podatku. Mieszkanie kupił Pan od Spółdzielni należąc do ich lokatorów”.
4. Na pytanie o treści „Czy jest Pan czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług? Jeśli tak, to proszę wskazać od kiedy i z tytułu prowadzenia jakiej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy (…)?”, wskazał Pan, że: „Tak. Od roku 2015 jest Pan czynnym podatnikiem VAT, z uwagi na kupno apartamentu od developera i przekazania mu go do wynajmu. Nie prowadzi Pan działalności gospodarczej”.
5. Na pytanie o treści „Do jakich czynności wykorzystuje/będzie wykorzystywał Pan przedmiotowe mieszkanie do momentu sprzedaży, tj. czy do czynności: a) opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, b) zwolnionych od opodatkowania tym podatkiem (jeśli tak, to jakich oraz prosimy wskazać podstawę prawną zwolnienia), c) niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT (jeśli tak, to jakich)?”, wskazał Pan, że: „Do roku 2021 mieszkał Pan wraz z rodziną w przedmiotowym mieszkaniu. Od roku 2022 Pana żona postanowiła je wynająć. Z wynajmu płacił Pan podatek – ryczałt ewidencjonowany”.
6. Na pytanie o treści „Czy mieszkanie będące przedmiotem sprzedaży było/będzie do momentu sprzedaży wykorzystywane przez Pana wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to jaką działalność zwolnioną z opodatkowania podatkiem VAT, do której wykorzystywany był/jest/będzie ww. przedmiot sprzedaży, Pan wykonywał/będzie wykonywał? Proszę podać podstawę prawną zwolnienia”, wskazał Pan, że: „Mieszkanie było wykorzystywane do celów mieszkaniowych. Od momentu jego wynajmu odprowadzał Pan podatek dochodowy”.
7. Na pytanie o treści „Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie, tj. oddanie do użytkowania w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy, ww. mieszkania, które zamierza Pan sprzedać?”, wskazał Pan, że: „Pierwsze zasiedlenie nastąpiło w roku 1981 wraz z rodzicami. Od roku 1995 mieszkanie użytkował Pan sam, a następnie z rodziną”.
8. Na pytanie o treści „Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. mieszkania a momentem sprzedaży upłynie okres dłuższy niż 2 lata?”, wskazał Pan, że: „Tak”.
9. Na pytanie o treści „Czy ponosił Pan wydatki na ulepszenie ww. mieszkania będącego przedmiotem planowanej sprzedaży, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30% wartości początkowej ww. mieszkania? Jeśli tak – prosimy wskazać: (…)”, wskazał Pan, że: „Nie”.
10. Na pytanie o treści „Czy ww. mieszkanie było/jest/będzie przez Pana wynajmowane na cele mieszkaniowe?”, wskazał Pan, że: „Tak”.
11. Na pytanie o treści „Czy wynajmował/wynajmuje/będzie wynajmował Pan ww. mieszkanie w imieniu własnym i na własny rachunek?”, wskazał Pan, że: „Mieszkanie wynajmowała Pana żona, na własny rachunek”.
12. Na pytanie o treści „Jeżeli mieszkanie było/jest/będzie przez Pana wynajmowane na cele mieszkaniowe to czy z zawartych z najemcami umów wynikało/wynika/będzie wynikać takie przeznaczenie mieszkania?”, wskazał Pan, że: „Tak”.
13. Na pytanie o treści „Czy umowa najmu ww. mieszkania, które zamierza Pan sprzedać, miała/ma charakter odpłatny, czy nieodpłatny?”, wskazał Pan, że: „Odpłatny”.
14. Na pytanie o treści „Kto zawierał/zawarł od momentu najmu ww. mieszkania umowy/umowę najmu – tylko Pan, tylko Pana żona czy oboje Państwo?” wskazał Pan, że: „Tylko żona Pana”.
15. Na pytanie o treści „Czy wystąpił podatek należny z tytułu umowy (umów) najmu? Jeśli tak, to proszę wskazać, czy dokonywał/dokonuje/będzie Pan rozliczenia podatku należnego z tytułu najmu czy rozliczał/rozlicza/będzie rozliczał Pan podatek należny z tytułu wynajmu ww. mieszkania? Jeśli podatek należny z tytułu wynajmu mieszkania nie jest/nie był/nie będzie przez Pana rozliczany, proszę wskazać, z jakiego powodu ten podatek nie jest/nie był/nie będzie rozliczany?”, wskazał Pan, że: „Był odprowadzany podatek dochodowy w wysokości 8,5%”.
Pytanie
Czy w związku z planowana sprzedażą mieszkania będzie Pan całkowicie zwolniony z opodatkowania od podatku od towaru i usług (art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 10a ustawy o VAT)?
Pana stanowisko w sprawie
Według Pana wiedzy powinien być Pan całkowicie zwolniony z opodatkowania od podatku od towaru i usług.
Prosi Pan o potwierdzenie powyższego.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Zatem należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy przedmiotem dostawy są towary w rozumieniu powołanego wyżej przepisu i gdy czynność ta prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, mamy do czynienia z dostawą w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Na podstawie art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Towarem jest także udział w prawie własności lub użytkowania wieczystego nieruchomości (mieszkania). Jest to zgodne z normami unijnymi, bowiem w myśl art. 15 ust. 2 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 z późn. zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE Rady”:
Państwa członkowskie mogą uznać za rzeczy:
1) określone udziały w nieruchomości,
2) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości,
3) udziały i inne równoważne udziałom tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części.
Należy więc przyjąć, że w oparciu o definicję zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy, zbycie nieruchomości – mieszkania, jak również udziału w mieszkaniu, traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.
Wskazać należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Kwestia współwłasności została uregulowana w art. 195-221 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej Kodeksem cywilnym.
Na mocy art. 195 Kodeksu cywilnego:
Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).
Współwłasność nie jest instytucją samodzielną, lecz stanowi odmianę własności i charakteryzuje się tym, że własność rzeczy (ruchomej lub nieruchomej) przysługuje kilku podmiotom. Do współwłasności stosuje się – jeśli co innego nie wynika z przepisów poświęconych specjalnie tej instytucji – przepisy odnoszące się do własności.
Należy zatem uznać, że udział każdego ze współwłaścicieli jest ze swej istoty szczególną postacią prawną własności.
Jak stanowi art. 196 § 1 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.
Na podstawie art. 196 § 2 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.
W świetle art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego:
Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.
Przepis art. 198 Kodeksu cywilnego stanowi, że:
Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli.
Współwłaściciel ma względem swojego udziału pozycję wyłącznego właściciela. Ze względu na charakter udziału, każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli. Rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.
Należy w tym miejscu wyjaśnić, że prawo dopuszcza, aby własność tej samej rzeczy przysługiwała niepodzielnie kilku osobom.
W tym miejscu należy także zauważyć, że kwestie dotyczące stosunków majątkowych pomiędzy małżonkami reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.), zwanej dalej Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym.
Stosownie do art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez obojga małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Zatem, istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).
W świetle art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
Jak stanowi art. 36 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego, o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek wspólny.
W myśl natomiast art. 36 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku.
Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do dokonania czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków.
Z uwagi na powyższe regulacje prawne w akcie notarialnym dokumentującym tego rodzaju nabycie nieruchomości wymieniani są oboje małżonkowie, jeżeli istnieje między nimi ustawowa wspólność majątkowa. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną uprawniającą do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego, a w czasie jej trwania żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego.
Na mocy zapisu zawartego w art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Należy zaznaczyć, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i 2 ustawy.
Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Wskazać należy, że małżeństwo nie należy do żadnej kategorii podmiotów wymienionych w cytowanym wyżej art. 15 ust. 1 ustawy. Powyższe stwarza dla małżonków prowadzących działalność gospodarczą szczególną sytuację prawną. Żaden z przepisów ustawy nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej jako odrębnym podatnikom. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa.
W konsekwencji, podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu. Autonomiczność prawa podatkowego wyklucza bowiem możliwość interpretacji przepisów, która zakładałaby, że stosunki majątkowe między małżonkami, regulowane przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, mogą kształtować zakres praw i obowiązków podatników podatku od towarów i usług.
Jeżeli zatem przedmiotem dokonywanej dostawy/lub świadczonej usługi jest majątek wspólny małżonków, to podatnikiem podatku od towarów i usług w okolicznościach wskazanych w art. 15 ustawy będzie ten małżonek, który dokonuje dostawy lub świadczy usługę we własnym imieniu (który jest stroną czynności prawnej) – jako podatnik VAT.
W świetle przytoczonych wyżej przepisów zauważyć należy, że status podatnika podatku od towarów i usług, wynika z okoliczności dokonania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Dla ustalenia, czy podmiot dokonujący transakcji sprzedaży nieruchomości jest podatnikiem podatku VAT, istotnym jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W kontekście powyższego, uwzględniając definicję działalności gospodarczej należy stwierdzić, że świadczenie usług będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług tylko w sytuacji, gdy dokonana zostanie przez podmiot o statusie podatnika, który działa w takim charakterze w odniesieniu do tej konkretnie czynności. Natomiast dla stwierdzenia, że dla danej transakcji podmiot jest podatnikiem podatku od towarów i usług, konieczne jest prowadzenie przez niego działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy.
Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Zatem czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.
W związku z powyższym zaznacza się, że każdy kto dokonuje czynności, które zmierzają do wykorzystania składników majątku prywatnego dla celów działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, powinien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług. Tym samym, wykorzystywanie majątku prywatnego stanowi działalność gospodarczą, jeżeli jest dokonywane dla celów zarobkowych.
Analizując powyższe przepisy należy stwierdzić, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Na podstawie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE:
„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. „Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te powinny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Właściwym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej ani też nie został wykorzystany w trakcie jego posiadania na cele działalności gospodarczej.
W kontekście powyższych rozważań nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej czy zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku osobistego. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.
Uznanie, że dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga zatem oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy.
Z opisu sprawy wynika, że:
· Od roku 2015 jest Pan czynnym podatnikiem VAT, z uwagi na kupno apartamentu od developera i przekazania mu go do wynajmu. Nie prowadzi Pan działalności gospodarczej.
· Razem z żoną posiada Pan wspólny majątek (bez rozdzielności majątkowej).
· Posiadają Państwo również mieszkanie. Mieszkanie to należy do Pana rodziny od około 45 lat. Od 30 lat należy do Pana, a od kilku lat jest włączone do wspólnego majątku małżeńskiego.
· Do roku 2021 mieszkał Pan wraz z rodziną w przedmiotowym mieszkaniu. Od roku 2022 Pana żona postanowiła je wynająć.
· Teraz chcą Państwo sprzedać mieszkanie.
· Mieszkanie kupił Pan od Spółdzielni Mieszkaniowej w roku 1995. Wcześniej, tj. od roku 1981 mieszkał Pan w nim wraz z rodzicami i nabył Pan prawa lokatorskie.
· Nabycie przez Pana ww. mieszkania nie nastąpiło w ramach czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT.
· Nie przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Mieszkanie kupił Pan od Spółdzielni należąc do ich lokatorów.
· Mieszkanie było wykorzystywane do celów mieszkaniowych.
· Mieszkanie było/jest/będzie wynajmowane na cele mieszkaniowe.
· Mieszkanie wynajmowała Pana żona, na własny rachunek.
· Z zawartych z najemcami umów wynikało/wynika/będzie wynikać, że mieszkanie wynajmowane było/jest/będzie na cele mieszkaniowe.
· Umowa najmu ww. mieszkania, które zamierza Pan sprzedać, miała/ma charakter odpłatny.
· Od momentu najmu ww. mieszkania umowy/umowę najmu zawierała/zawarła tylko żona Pana.
· Z tytułu najmu był odprowadzany podatek dochodowy w wysokości 8,5%.
Wątpliwości Pana dotyczą ustalenia, czy w związku z planowaną sprzedażą mieszkania będzie Pan zwolniony z opodatkowania od podatku VAT.
Zaznaczyć należy, że umowa najmu jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony – zarówno wynajmującego, jak i najemcę – określone przepisami obowiązki.
Jak wynika z art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego:
Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.
Zatem, najem jest umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną. Odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu. Z powyższego wynika, że umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej rzeczy i stanowi świadczenie wzajemne należne za używanie lokalu przez jego najemcę. Należy wskazać, że umowa najmu jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony – zarówno wynajmującego, jak i najemcę – określone przepisami obowiązki.
W konsekwencji, najem nieruchomości stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i świadczony jest w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Ponownie należy podkreślić, że na gruncie przepisów ustawy oraz przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, dotyczących stosunków majątkowych między małżonkami, nic nie uprawnia do wniosku, że wykonywanie czynności opodatkowanych podatkiem VAT przez jednego z małżonków (sprzedaż towarów, odpłatne świadczenie usług, import itp.) czyni podatnikiem tego podatku również drugiego małżonka, gdy czynności te dotyczą składników ich majątku wspólnego, a przychód uzyskany z wykonywania tych czynności stanowi ich majątek dorobkowy.
Skoro każdy z małżonków jest uprawniony do samodzielnego zarządzania majątkiem wspólnym, to może on samodzielnie, we własnym imieniu i na własny rachunek dokonywać czynności prawnych będących wykonywaniem tego zarządu, jakkolwiek skuteczność czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu wymaga akceptacji drugiego małżonka.
Na gruncie ustawy VAT za podatnika należy uznać ten podmiot, który wykonuje najem we własnym imieniu i na własny rachunek. Jeżeli przedmiotem najmu jest rzecz stanowiąca majątek wspólny małżonków, to podatnikiem podatku VAT będzie ten małżonek, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu, czyli ten, który dokonuje wynajmu we własnym imieniu, a więc który jest stroną czynności prawnej. Skoro umowę najmu ww. mieszkania – jak wynika z opisu zawierała/zawarła tylko Pana żona na własny rachunek – to tylko ona posiada przymiot podatnika VAT w związku z wykonywaniem tego najmu.
Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że mieszkanie w całości wykorzystywane jest wyłącznie przez Pana żoną na cele prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Pana żona ma nad tym majątkiem kontrolę ekonomiczną.
Zatem, gdy Pana żona, dysponuje ww. mieszkaniem jako składnikiem majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej, ocena odnosząca się do zakresu podejmowanych przez Pana działań w odniesieniu do planowanej sprzedaży (czy jest to nadal zwykły zarząd majątkiem prywatnym, czy też zakres Pana działań wykracza poza ramy typowego rozporządzania majątkiem osobistym) nie znajduje zastosowania.
Faktycznych czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT w odniesieniu do ww. mieszkania, w tym przypadku nie dokonuje Pan, a Pana żona. Pana żona dokonuje tych czynności samodzielnie, zatem w tej konkretnej sytuacji, nie sposób uznać Pana za podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy.
Podsumowanie
W związku z planowaną przez Pana sprzedażą mieszkania nie będzie działał Pan w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, a czynność ta po Pana stronie nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W związku z powyższym, w odniesieniu do planowanej przez Pana sprzedaży mieszkania nie znajduje uzasadnienia rozstrzygnięcie kwestii korzystania ze zwolnienia dla ww. czynności na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 10a ustawy.
Zauważam, że we własnym stanowisku wskazał Pan, że „Według Pana wiedzy powinien być Pan całkowicie zwolniony z opodatkowania od podatku od towaru i usług”. Podkreślam, że zwolnienie od podatku oraz niepodleganie opodatkowaniu to dwa odrębne pojęcia, które nie są tożsame. Zatem, pomimo tego samego skutku prawnego, w postaci braku podatku należnego oceniłem Pana stanowisko jako nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Pana w złożonym wniosku. Niniejszą interpretację wydano w szczególności w oparciu o informację, że: „Mieszkanie wynajmowała Pana żona, na własny rachunek. Od momentu najmu ww. mieszkania umowy/umowę najmu zawierała/zawarła tylko żona Pana”. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
Podkreślam, że przedmiotowa interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Wskazuję również, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Zaznaczam więc, że ta interpretacja dotyczy tylko Pana i nie wywołuje skutków podatkowych dla Pana małżonki. Pana żona chcąc uzyskać interpretację indywidualną, powinna wystąpić z osobnym wnioskiem o jej wydanie.
W związku z powyższym zaznaczenia wymaga, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (pytania) Wnioskodawcy. Inne kwestie przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego, bądź we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo