Brak prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki związane z realizacją zadania.
Gmina, będąca czynnym podatnikiem VAT, w ramach projektu unijnego zakupiła łódź ratunkową z wyposażeniem dla jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej. Sprzęt ten ma zostać nieodpłatnie przekazany OSP i będzie używany wyłącznie do celów ratowniczych związanych z ochroną przeciwpożarową, co stanowi zadanie…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 9 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki związane z realizacją zadania.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Gmina (…) zakupiła fabrycznie nową łódź ratunkową z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową dla Ochotniczej Straży Pożarnej (…) z programu Fundusze Europejskie (…) 2021-2027 w ramach projektu (…).
Projekt realizowany jest przez Gminę (…) (Beneficjent Projektu) w partnerstwie z Gminą (…) poprzez operatorów projektu: OSP (…) oraz OSP (…) na obszarze całego województwa (…). Wskazany obszar działania w przypadku jednostki OSP w (…) wyznaczony został na mocy decyzji Komendanta Głównego PSP o włączeniu OSP w struktury KSRG oraz zawartych trójstronnych Porozumień pomiędzy gminą, zarządem jednostki OSP i właściwym terenowo Komendantem Powiatowym PSP.
Głównym celem przedmiotowego projektu jest ochrona cennych przyrodniczo obszarów (…) (oraz mieszkańców) poprzez wzmocnienie potencjału służ ratowniczych do prowadzenia akcji ratowniczych, usuwania skutków zjawisk o charakterze katastrofalnym lub awarii chemicznoekologicznych. Cel ten będzie osiągnięty poprzez zakup specjalistycznego sprzętu na potrzeby jednostki OSP w (…).
Cel bezpośredni projektu to wyposażenie służb ratowniczych w niezawodny, skuteczny, bezpieczny dla ratowników i spełniający normy eksploatacyjne sprzęt. Cele pośrednie projektu skupiają się w trzech obszarach:
1. środowiskowym,
2. społecznym,
3. gospodarczym.
Gmina (…) jest Partnerem realizującym projekt wraz z Beneficjentem – Gminą (…). Płatności na rzecz wykonawcy-dostawcy przedmiotu zamówienia, realizowane będą bezpośrednio przez Partnera i Beneficjenta.
Faktura dotycząca zakupu łodzi wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową wystawiona zostanie na Gminę (…). Dokument dotyczący przyjęcia łodzi wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową zostanie sporządzony przez Gminę (…), która będzie ich właścicielem.
Zrealizowane zadanie nie będzie generowało skutków w postaci sprzedaży opodatkowanej dla gminy, ponieważ łódź wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową nie będą wykorzystywane do świadczenia usług opodatkowanych podatkiem VAT.
Łódź wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową, które zakupiono w ramach ww. zadania nie będą wykorzystywane przez Gminę. Właścicielem sprzętu będzie Gmina (…), ale zostanie on przekazany nieodpłatnie dla jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej (…) i nie będzie przez powyższą jednostkę wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Celem inwestycji jest ochrona przeciwpożarowa, obejmuje ona całokształt przedsięwzięć związanych z zapobieganiem i zwalczaniem pożarów, klęsk żywiołowych i innych zagrożeń dla życia i zdrowia mienia lub środowiska.
Do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności porządku publicznego i ochrony przeciwpożarowej, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 8 marca 1 990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465).
Gmina (…) jest czynnym podatnikiem podatku VAT oraz figuruje w ewidencji podatników podatku VAT.
Podsumowując: Wykonanie ww. zadania nie będzie wykorzystane do czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W związku z realizacją tej inwestycji Gmina (...) nie osiągnie żadnych przychodów.
Pytanie
Czy Gmina (...), jako zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, wynikającego z faktur dokumentujących poniesione wydatki związane z realizacją zadania (…)?
Państwa stanowisko w sprawie
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje co do zasady prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, które nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990r. (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1465) zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego.
W myśl art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z powyższym Gmina (...) nie ma prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących poniesione wydatki związane z realizacją tego zadania.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W myśl tego przepisu:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W świetle art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Z cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Ponadto, ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, to jest m.in. tego, że zakupy będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Natomiast na podstawie art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
W oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do treści art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Należy zauważyć, że według art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.
Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp. umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
W oparciu o art. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Według art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp. umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku VAT. W partnerstwie z Gminą (…) realizują Państwo projekt, w ramach którego zakupili Państwo fabrycznie nową łódź ratunkową z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową dla wskazanej jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej. Głównym celem przedmiotowego projektu jest ochrona cennych przyrodniczo obszarów oraz mieszkańców poprzez wzmocnienie potencjału służb ratowniczych do prowadzenia akcji ratowniczych, usuwania skutków zjawisk o charakterze katastrofalnym lub awarii chemicznoekologicznych, co jak Państwo wskazują zostanie osiągnięte poprzez zakup specjalistycznego sprzętu na potrzeby wskazanej jednostki OSP. Realizowany projekt mający na celu ochronę przeciwpożarową, obejmującą całokształt przedsięwzięć związanych z zapobieganiem i zwalczaniem pożarów, klęsk żywiołowych i innych zagrożeń dla życia, zdrowia, mienia lub środowiska mieści się w ramach Państwa zadań własnych wynikających z ustawy o samorządzie gminnym. Faktura dotycząca zakupu łodzi wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową wystawiona zostanie na Państwa. Państwo będą właścicielem zakupionej łodzi wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową. Zrealizowane zadanie nie będzie generowało skutków w postaci sprzedaży opodatkowanej dla Państwa, ponieważ łódź wraz z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową nie będą wykorzystywane do świadczenia usług opodatkowanych podatkiem VAT. Zakupiony sprzęt, będący Państwa własnością zostanie przekazany nieodpłatnie dla jednostki wskazanej jednostki OSP i nie będzie przez tę jednostkę wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Państwa wątpliwości dotyczą braku prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki związane z realizacją zadania.
Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT, w ramach działalności gospodarczej, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.
W omawianej sprawie warunek uprawniający do odliczenia nie zostanie spełniony, bowiem – jak Państwo wskazali – zakupiona łódź ratunkowa z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową zostanie przekazana przez Państwa nieodpłatnie jednostce OSP oraz nie będzie wykorzystywana do świadczenia usług opodatkowanych podatkiem VAT. Zakupiona łódź ratunkowa z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową będzie wykorzystywana do realizacji ustawowych zadań związanych z ochroną przeciwpożarową, ratownictwem i niesieniem pomocy w sytuacjach zagrożenia życia, zdrowia, mienia lub środowiska.
Wobec tego nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków poniesionych na zakup łodzi ratunkowej z wyposażeniem, silnikiem zaburtowym oraz przyczepą podłodziową w związku z realizacją projektu, gdyż nie został spełniony jeden z warunków określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, jakim jest związek nabywanych towarów i usług z wykonywaniem czynności opodatkowanych.
Podsumowując stwierdzam, że Państwo, jako zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług nie mają prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, wynikającego z faktur dokumentujących poniesione wydatki związane z realizacją zadania (…).
Tym samym Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:
Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym. Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisu zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo