Interpretacja 0112-KDIL1-3.4012.732.2025.2.AKR

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

17 września 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 17 września 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie uznania transakcji zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa za czynność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. Uzupełnili go Państwo pismem z 3 listopada 2025 r. (wpływ 4 listopada 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca (dalej: „A” lub „Spółka”) jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce oraz posiada status czynnego podatnika podatku od towarów i usług.

Zasadniczym przedmiotem działalności Spółki pozostaje: 62.10.B Pozostała działalność w zakresie oprogramowania. Jako podmiot gospodarczy Wnioskodawca dostarcza i wdraża oprogramowania dla firm oraz specjalizuje się w integracji systemów informatycznych. Ściśle powiązane z tym przedmiotem działalności pozostają usługi Spółki w zakresie implementacji rozwiązań indywidualnych, integracji z programami branżowymi, szkoleń oraz wsparcia technicznego i merytorycznego. Spółka jako podmiot specjalizujący się w cyfryzacji przedsiębiorstw, posiada ugruntowaną pozycję na rynku, szerokie portfolio klientów, stale rozwijany i powiększany zespół specjalistów z zakresu technologii informatycznej. Należąc do grona liderów ogólnopolskich w branży, Spółka uzyskała status (…). Cele biznesowe Spółki ustawione są na dalszy rozwój działalności informatycznej, szkoleniowej i handlowej w ramach opisanego wyżej głównego przedmiotu działalności gospodarczej.

Niemniej Spółka prowadzi również działalność w zakresie wynajmu i zarządzania nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi (PKD 68.20.Z).

Wynika to z faktu nabycia w dniu (…) stycznia 2020 r. zabudowanej działki gruntu o numerze ewidencyjnym 1, położonej w (…) wraz z posadowionym na tej działce budynkiem, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą KW.

Przedmiotowy grunt zabudowany jest budynkiem biurowym z częścią usługową, składającym się z trzech kondygnacji i podpiwniczonym, o powierzchni zabudowy (…) m², występującym pod nazwą komercyjną „X”. Budynek zgodnie z Polską Klasyfikacja Obiektów Budowlanych sklasyfikowany jest jako „Budynki biurowe” – symbol PKOB 122.

Dodatkowo na gruncie znajdują się: chodnik z kostki brukowej i żwiru, a także sieci uzbrojenia terenu: energetyczna, telekomunikacyjna i wodociągowa.

W dalszej części złożonego wniosku opisana zabudowana nieruchomość gruntowa wraz z naniesieniami będzie określana łącznie jako „Nieruchomość”.

Nabycie Nieruchomości przez Spółkę w 2020 r. stanowiło odpłatną dostawę towarów zwolnioną z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT (gdyż sprzedawcy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego oraz nie poniósł on nakładów na budynek przekraczających 30% wartości początkowej).

Od początku nabycia Nieruchomości, Spółka wykorzystuje ją do działalności gospodarczej w zakresie komercyjnego wynajmu powierzchni biurowej podmiotom gospodarczym, jak również posiada w nim swoje własne biuro i adres siedziby. Już wcześniej zresztą, tj. przed nabyciem własności Nieruchomości, Spółka sama była najemcą powierzchni biurowej w tymże budynku. Działalność gospodarcza Wnioskodawcy w zakresie wynajmu podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Nieruchomość nigdy nie była i nie jest wykorzystywana przez Spółkę do wykonywania czynności zwolnionych od podatku VAT.

„X” stanowi zatem kompleks powierzchni biurowej, z częściami budynku przeznaczonymi pod wynajem na rzecz najemców i przez nich bezpośrednio użytkowanych, jak również obejmuje powierzchnie wspólne, które nie są przeznaczone do użytku przez konkretnego najemcę (na przykład hole wejściowe, klatki schodowe, pomieszczenia techniczne niezbędne do właściwego funkcjonowania budynku). Najemcy powierzchni biurowych, zgodnie z zawartymi umowami najmu, są zobowiązani do ponoszenia kosztów utrzymania powierzchni wspólnych, w szczególności kosztów mediów, kosztów utrzymania czystości, kosztów serwisu technicznego, kosztów ochrony, kosztów zarządzania. Wyżej wymienione opłaty są dokonywane na podstawie faktur VAT wystawianych przez Wnioskodawcę na rzecz najemców.

W latach poprzednich obsługą administracyjną i techniczną, utrzymaniem czystości Nieruchomości zajmowały się podmioty zewnętrzne. Działania Spółki były ograniczone do rozliczania czynszów. Z uwagi jednakże na stale rosnące koszty takiej obsługi zewnętrznej, jak również z potrzeby zwiększenia kontroli nad jakością i efektywnością świadczonych usług, chociażby w kontekście coraz liczniej zgłaszanych zastrzeżeń najemców, procesy te zostały przeniesione do wewnętrznych struktur Spółki.

Wraz z początkiem 2025 r. w Spółce stworzono Dział Administracji i Obsług Nieruchomości, realizujący omawiane zadania zasadniczo w oparciu o własne zasoby i personel Spółki. W budynku wyodrębniono pomieszczenie biurowe, niezależne od podstawowej działalności operacyjnej Spółki, czynne w określone dni i godziny, mające na celu obsługę administracyjną „X”. Obsługę koordynuje jeden ze wspólników Spółki, wykonując te czynności aktualnie w oparciu o umowę cywilnoprawną (uprzednio, tj. do dnia 9 maja 2025 r., pozostawał w stosunku pracy). Z dniem 11 marca 2025 r. zaprzestał on pełnienia funkcji członka zarządu Spółki, wycofując się z zarządzania działalnością operacyjną Spółki i skupiając się wyłącznie na przedmiotowej obsłudze Nieruchomości i zawartych z najemcami umów najmu. Z uwagi na osiągnięty wiek emerytalny zmiana aktywności zawodowej tegoż wspólnika była w pełni uzasadniona i życiowo oczekiwana. Jako administrator budynku wspólnik ten zajmuje się przygotowywaniem faktur, rozliczeniem mediów, umowami najmu, umowami z dostawcami mediów, kontaktem z najemcami, nadzorowaniem prac technicznych oraz porządkowych. Prace fizyczne dotyczące utrzymania Nieruchomości, takie jak drobne remonty i naprawy w budynku, odśnieżanie, koszenie wykonuje inny pracownik Działu, zatrudniony na podstawie umowy cywilnoprawnej. Sprzątanie zapewnia pracownica Działu pozostająca w stosunku pracy. Tym samym Dział Administracji i Obsługi Technicznej obsługują trzy osoby, mające do dyspozycji wyodrębnione pomieszczenie biurowe, wyposażone w stosowne środki trwałe umożliwiające funkcjonowanie Działu.

Obecny Zarząd Spółki widzi potrzebę dalszej ekspansji i budowania marki na rynku profesjonalnych usług oprogramowania, informatycznych i wdrożeniowych. W związku z tym planuje intensywnie inwestować w rozwój kluczowych produktów, poszerzać grono specjalistów oraz wejść na nowe rynki, aby umocnić pozycję lidera w branży. Jednocześnie, Spółka świadczy również usługi z zakresu najmu powierzchni biurowych. Zarząd ocenia, iż połączenie tych dwóch, odmiennych typów działalności pod jedną marką utrudnia budowanie spójnego i klarownego wizerunku Spółki jako lidera w branży IT.

W związku z powyższym, w dążeniu do poprawy percepcji rynkowej i wzmocnienia kluczowej działalności, Spółka planuje przeprowadzenie w przyszłości restrukturyzacji, w ramach której nastąpi podział Spółki poprzez przeniesienie części majątku Spółki do spółki przejmującej, w zamian za udziały spółki przejmującej, które obejmą wspólnicy Spółki dzielonej (tzw. podział przez wydzielenie zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych). W wyniku tej operacji nie dojdzie do ustania bytu Spółki dzielonej. Obie spółki („A” oraz spółka przejmująca) będą kontynuowały działalność, z tym że każda z nich w zakresie innej działalności operacyjnej.

Po przeniesieniu części majtku Spółki „A” do spółki przejmującej, ten podmiot gospodarczy będzie prowadzić działalność w zakresie najmu opisanej wyżej Nieruchomości na analogicznych zasadach, jak to się dzieje obecnie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawcy. Dla takich potrzeb w skład przenoszonego majątku wejdzie nie tylko sama Nieruchomość, ale cały zespół składników majątku „A” umożliwiający taką właśnie działalność, w tym w szczególności:

·      prawo własności nieruchomości gruntowej wraz z budynkiem stanowiącym części składowe gruntu (Nieruchomość),

·      własność ruchomości, środków trwałych służących prawidłowemu funkcjonowaniu Nieruchomości i prowadzeniu działalności w zakresie najmu Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów najmu dotyczących powierzchni Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów w zakresie dostawy mediów do Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów serwisowych dotyczących Nieruchomości (m.in. ochrony, monitoringu przeciwpożarowego),

·      należności i zobowiązania Spółki dotyczące najmu Nieruchomości,

·      zobowiązania wynikające z umów z dostawcami mediów,

·      znajdująca się w posiadaniu Spółki dokumentacja prawna, techniczna oraz budowlana Nieruchomości,

·      znajdująca się w posiadaniu Spółki dokumentacja prawna i księgowa obejmująca stosunki prawne i zdarzenia gospodarcze dotyczące Nieruchomości i jej najmu,

·      umowy najmu, dokumenty dotyczące zabezpieczeń, protokoły przekazania pomieszczeń biurowych, polisy ubezpieczeniowe najemców oraz kopie wszelkiej istotnej korespondencji i dokumentów z tym związanych,

·      tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu informacji dotyczących klientów (najemców) i efektywnego najmu lokali biurowych,

·      środki pieniężne.

Opisując dalej planowaną restrukturyzację, należy wskazać, że wspólnik nadzorujący Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości oraz nadzorowany przez niego pracownik techniczny, a także pracownica sprzątająca, będą wykonywali te same obowiązki w spółce przejmującej (przejście pracownicy pozostającej w stosunku pracy nastąpi w trybie art. 23(1) Kodeksu pracy, w przypadku umów cywilnoprawnych – dojdzie do przeniesienia praw i obowiązków z tych umów na podstawie odpowiednich porozumień). Jednocześnie spółka przejmująca stanie się stroną umów dotyczących najmu powierzchni biurowych w Nieruchomości, która zostanie do niej wniesiona. Natomiast, niewykluczone jest, że w przyszłości spółka przejmująca rozwiąże te umowy i będzie zawierała nowe z innymi kontrahentami.

Przenoszona część majątku w postaci składników majątku materialnych oraz niematerialnych (umów, wierzytelności, zobowiązań) jest obecnie i będzie na moment planowanej restrukturyzacji wyodrębniona na płaszczyźnie finansowej, gdyż na podstawie prowadzonej ewidencji księgowej możliwe będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów, jak również należności i zobowiązań do wyodrębnionej działalności majątkowej dotyczącej najmu Nieruchomości. Faktyczne wyodrębnienie organizacyjne tej części majątku Spółki nastąpiło wraz z wyodrębnieniem w Spółce Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości. Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe będą posiadały w dniu planowanej transakcji potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy, stanowiąc funkcjonalnie odrębną część przedsiębiorstwa Spółki dzielonej. Można również stwierdzić, że spółka przejmująca dla kontynuowania działalności gospodarczej w zakresie najmu Nieruchomości nie będzie musiała angażować innych składników majątku, które nie są przedmiotem przeniesienia części majątku w ramach restrukturyzacji. Choć niewykluczone, że spółka przejmująca spędzie powiększała swój majątek i w przyszłości będzie nabywała większą ilość nieruchomości służących do prowadzenia działalności w zakresie najmu. Tym samym, w ramach restrukturyzacji planowane jest przeniesienie do spółki dzielonej zespołu składników majątkowych pozwalających na autonomiczne funkcjonowanie jako niezależne przedsiębiorstwo realizujące określone zadania gospodarcze.

Opisana restrukturyzacja zostanie przeprowadzona z uzasadnionych, wyżej opisanych przyczyn biznesowych (zwiększenie przejrzystości grupy i jej działalności dla podmiotów zewnętrznych). Dodatkową argumentacją będzie zmniejszenie ryzyka prowadzonej działalności (niekumulowanie wszystkich istotnych aktywów w jednym podmiocie), a także potencjalne ułatwienie ewentualnego zbycia części biznesu w przyszłości na rzecz zewnętrznego inwestora, zainteresowanego wyłącznie działalnością IT Wnioskodawcy.

Doprecyzowanie opisu sprawy

W odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu, wskazali Państwo następujące informacje:

1.  W opisie sprawy wskazali Państwo, że:

Od początku nabycia Nieruchomości Spółka wykorzystuje ją do działalności gospodarczej w zakresie komercyjnego wynajmu powierzchni biurowej podmiotom gospodarczym, jak również posiada w nim swoje własne biuro i adres siedziby.

proszę wskazać, na jakiej podstawie (np. umowa najmu, dzierżawy) będą Państwo korzystać z biura znajdującego się w Nieruchomości oraz posiadać tam adres siedziby, po przeniesieniu tej Nieruchomości do majątku spółki przejmującej?

Odpowiedź:

Po przeniesieniu Nieruchomości do majątku spółki przejmującej, Spółka „A” Sp. z o.o. będzie korzystać z biura znajdującego się w Nieruchomości oraz posiadać tam adres siedziby na podstawie umowy najmu zawartej ze spółką przejmującą. Umowa ta zostanie zawarta na zasadach rynkowych. Przy czym, Spółka „A” nie wyklucza w przyszłości zakupu innej nieruchomości na własne biuro i działalność w zakresie oprogramowania (IT), czy też wynajmu biura od podmiotu trzeciego. Z jednej strony Spółka będzie ponosić wydatek na najem biura od spółki przejmującej, z drugiej jednakże strony nie będzie ponosić wydatków na wynagrodzenia zespołu osób zajmujących się obsługą najmu Nieruchomości, czy koszty ogólne związane z zarządzaniem Nieruchomością. Tym samym nie można założyć nieuzasadnionego i nieekonomicznego działania w omawianym zakresie.

2.  Jeśli będą Państwo korzystać z biura oraz posiadać adres siedziby w Nieruchomości na podstawie umowy najmu, dzierżawy, to proszę wskazać, jakie są uzasadnione przyczyny ekonomiczne planowanego przeniesienia Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości do innej spółki a następnie wynajmowanie powierzchni biura przez Państwa od spółki przejmującej oraz posiadanie adresu siedziby w Nieruchomości?

Odpowiedź:

Uzasadnione przyczyny ekonomiczne planowanego przeniesienia Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości do innej spółki (spółka przejmująca), a następnie wynajmowanie powierzchni biura przez „A” od spółki przejmującej oraz posiadanie adresu siedziby w Nieruchomości, są następujące:

1.  Uporządkowanie i poprawa percepcji rynkowej: głównym celem jest poprawa percepcji rynkowej i wzmocnienie kluczowej działalności Spółki (IT, oprogramowanie) poprzez oddzielenie jej od działalności związanej z najmem nieruchomości. Obecne połączenie tych dwóch, odmiennych typów działalności utrudnia budowanie spójnego i klarownego wizerunku „A” jako lidera w branży IT. Nieruchomość o powierzchni zabudowy ponad (…) m² jest wynajmowana na rzecz podmiotów trzecich w przeważającym zakresie (najem dotyczy ponad 2/3 powierzchni użytkowej budynku). Najem pomieszczeń biurowych oraz adresów siedzib jest świadczony w chwili obecnej na rzecz 17 podmiotów gospodarczych, jak i planowane jest komercyjne najmowanie sali konferencyjnej czy pozostałych dwóch wolnych na chwilę obecną lokali biurowych. Nadrzędnym celem Spółki, co uzasadniono szczegółowo we wniosku, jest rozgraniczenie obu działalności i budowanie jednolitej marki w branży firm programistyczno-informatycznych.

2.  Zwiększenie przejrzystości: wydzielenie działalności najmu Nieruchomości do odrębnego podmiotu zwiększy przejrzystość grupy i ułatwi ocenę jej działalności przez podmioty zewnętrzne.

3.  Zmniejszenie ryzyka: restrukturyzacja służy zmniejszeniu ryzyka prowadzonej działalności poprzez niekumulowanie wszystkich istotnych aktywów (zarówno informatycznych, jak i Nieruchomości) w jednym podmiocie.

4.  Ułatwienie zbycia części biznesu: odseparowanie aktywów najmu ułatwi ewentualne zbycie działalności IT w przyszłości na rzecz zewnętrznego inwestora, zainteresowanego wyłącznie tą kluczową dla Wnioskodawcy działalnością.

5.  Optymalizacja wykorzystania powierzchni biurowej: Przeniesienie Nieruchomości do spółki przejmującej, w tym biura administracyjnego z salą konferencyjną przeznaczoną do komercyjnego najmu, a więc wejście na rynek z Nieruchomością i stosowną działalnością marketingowo -reklamową, przyczyni się do lepszego wykorzystania potencjału Nieruchomości i zwiększenia przychodów z najmu – bez szwanku dla wizerunku „A” jako podmiotu IT.

Podkreślić należy, że uzasadnione przyczyny ekonomiczne planowanego działania należy oceniać nie tylko z perspektywy przeniesienia Działu Administracji i samej Nieruchomości, i wynikającego z tego najmu biura, lecz poprzez wszystkie wyżej wymienione cele restrukturyzacji działalności gospodarczej Spółki, z wykorzystaniem mechanizmu podziału przez wydzielenie przewidzianego w Kodeksie spółek handlowych.

3.  W związku ze stwierdzeniem w opisie sprawy, że:

Wraz z początkiem 2025 r. w „A” stworzono Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości (…).

proszę o wskazanie:

a)  w jaki sposób doszło do wyodrębniania tego Działu?

b)  co było i jest jego skutkiem?

c)  czy do tego Działu została przypisana część Nieruchomości wykorzystywana obecnie przez Państwa na biuro i siedzibę?

d)  czy oprócz Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości powstał również inny dział zajmujący się dostarczaniem i wdrażaniem oprogramowania dla firm i specjalizujący się w integracji w system informatyczny?

Odpowiedź:

a)  Sposób wyodrębnienia Działu:

Wyodrębnienie Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości nastąpiło poprzez wyodrębnienie organizacyjne i faktyczne, polegające na:

·      stworzeniu w strukturach Spółki Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości;

·      przeniesieniu procesów administracyjnych i technicznych Nieruchomości do nowo wyodrębnionego Działu;

·      wydzieleniu pomieszczenia biurowego na cele obsługi Działu, niezależnego od podstawowej działalności operacyjnej „A” (IT);

·      biuro to zostało opuszczone przez Dział Handlowy w celu fizycznego oddzielenia działalności najmu od działalności głównej;

·      przypisaniu dedykowanego personelu do Działu, jednego ze wspólników (obecnie na umowie cywilnoprawnej – UCP, wcześniej pracownik i członek zarządu) jako administratora/koordynatora, pracownika technicznego (UCP) i pracownicy sprzątającej (stosunek pracy);

·      wyodrębnieniu finansowym poprzez prowadzenie ewidencji księgowej umożliwiającej przyporządkowanie przychodów, kosztów, należności i zobowiązań do działalności najmu; Spółka posiada również wydzielone konto bankowe do obsługi działalności najmu.

b)  Skutki wyodrębnienia Działu:

Skutkiem wyodrębnienia Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości było:

·      organizacyjne i funkcjonalne wyodrębnienie działalności najmu Nieruchomości od głównej działalności Spółki;

·      uzyskanie efektywniejszej kontroli nad obsługą administracyjną i techniczną Nieruchomości;

·      zgromadzenie zespołu składników materialnych i niematerialnych (w tym kadry i umów) z potencjalną zdolnością do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy,

·      fizyczne oddzielenie miejsca wykonywania prac administracyjnych (biuro administracyjne opuszczone przez Dział Handlowy) od głównej części firmy;

·      formalizacja obsługi Nieruchomości, którą obecnie koordynuje wspólnik skupiający się wyłącznie na obsłudze Nieruchomości.

c)  Przypisanie części Nieruchomości do Działu:

Do Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości zostało przypisane (na potrzeby jego funkcjonowania) wydzielone pomieszczenie biurowe na parterze, które jest wyposażone w stosowne środki trwałe umożliwiające funkcjonowanie Działu. Powierzchnia administracyjna zajmuje ok. (…) m² zajmowanych uprzednio przez „A”. Ponadto biuro to łączy się z salą konferencyjną, którą spółka przejmująca planuje komercyjnie wynajmować, co stanowi część planowanej działalności najmu.

d)  Powstanie innego działu:

Oprócz Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości w nowej strukturze organizacyjnej Spółki funkcjonują Dział Programistyczno-Konsultacyjny oraz Dział Handlowy – zajmując się dostarczaniem i wdrażaniem oprogramowania dla firm oraz specjalizując się w integracji w system informatyczny, czy działalności szkoleniowej. Oba Działy skupiają się na głównym i kluczowym przedmiocie działalności Spółki, która będzie kontynuowana w Spółce „A” po podziale (Spółka zatrudnia xx osoby na etacie w działalności głównej).

4.  Czy przejęte przez spółkę przejmującą składniki materialne i niematerialne przedsiębiorstwa prowadzonego przez Spółkę w dniu przejęcia będą pozostawały ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, żeby można było o nich mówić jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów?

Odpowiedź:

Tak, przejęte przez spółkę przejmującą składniki materialne i niematerialne przedsiębiorstwa prowadzonego przez Spółkę w dniu przejęcia będą pozostawały ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, żeby można było o nich mówić jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów.

Przenoszona część majątku stanowi zorganizowany zespół składników, ponieważ:

·      w jej skład wchodzi Nieruchomość (grunt, budynek) – kluczowy składnik materialny działalności w zakresie najmu;

·      przenoszone są prawa i obowiązki z wszystkich bieżących umów najmu (z xx najemcami), umów z dostawcami mediów i umów serwisowych (ochrona, monitoring);

·      przenoszone są należności i zobowiązania Spółki dotyczące najmu Nieruchomości;

·      przenoszona jest dokumentacja prawna, techniczna i księgowa niezbędna do administrowania i zarządzania najmem;

·      przenoszone są środki trwałe (wyposażenie Działu Administracji) i środki pieniężne;

·      przenoszona jest kadra pracownicza (3 osoby) – wspólnik nadzorujący Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, pracownik techniczny i pracownica sprzątająca – dedykowana do wykonywania tych samych obowiązków w spółce przejmującej;

·      przenoszona jest tajemnica przedsiębiorstwa w zakresie informacji o klientach (najemcach) i efektywnym najmie lokali.

Ten zespół składników jest organizacyjnie i funkcjonalnie wyodrębniony (Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, wydzielone biuro administracyjne) oraz finansowo wyodrębniony (możliwość przyporządkowania przychodów i kosztów z ewidencji księgowej, wydzielone konto bankowe), a jego celem jest realizacja określonego zadania gospodarczego – działalności w zakresie najmu i zarządzania Nieruchomością. Nie występują środki trwałe wykorzystywane do celów mieszanych (najem/informatyka), a pozostałe działy Spółki mają możliwość relokacji, co potwierdza brak powiązań kluczowych dla działalności IT ze zbywaną częścią. Tym samym, jest to zorganizowany zespół przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej.

5.  Czy spółka przejmująca będzie miała faktyczną możliwość kontynuowania działalności prowadzonej przez Spółkę wyłącznie na podstawie składników materialnych i niematerialnych będących przedmiotem przejęcia; czy też spółka przejmująca będzie musiała podjąć/wykonać jakieś działania faktyczne lub prawne w celu prowadzenia /kontynuowania działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki materialne i niematerialne? Jeśli tak, to jakie będą to działania.

Odpowiedź:

Wnioskodawca potwierdza, że spółka przejmująca będzie miała faktyczną możliwość kontynuowania działalności prowadzonej przez Spółkę wyłącznie na podstawie składników materialnych niematerialnych będących przedmiotem przejęcia. Przenoszona część majątku będzie posiadała potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy (niezależne przedsiębiorstwo).

Spółka przejmująca nie będzie musiała podjąć/wykonać żadnych dodatkowych działań faktycznych lub prawnych w celu prowadzenia/kontynuowania działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki materialne i niematerialne, ponieważ:

·      spółka przejmująca przejmie cały niezbędny zespół aktywów i pasywów (Nieruchomość, umowy najmu, media, zobowiązania, dokumentację) oraz dedykowaną kadrę pracowniczą (3 osoby);

·      spółka przejmująca stanie się stroną umów dotyczących najmu powierzchni biurowych w Nieruchomości;

·      spółka przejmująca będzie gotowa do samodzielnego prowadzenia działalności majątkowej w zakresie najmu bez konieczności podejmowania dodatkowych działań organizacyjnych czy przygotowawczych.

Ewentualne późniejsze działania (np. nabywanie nowych nieruchomości, rozwiązywanie starych umów najmu i zawieranie nowych ) będą miały na celu rozwój i optymalizację nabytej działalności, a nie jej podstawowe uruchomienie/kontynuację, co jest kluczowe dla oceny przedstawionego zdarzenia przyszłego.

Pytanie

Czy prawidłowe jest stanowisko, że składniki majątkowe przeznaczone do przeniesienia do spółki przejmującej dla prowadzenia działalności w zakresie najmu Nieruchomości, z uwagi na zakres wyodrębnienia organizacyjnego, funkcjonalnego i finansowego w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, stanowić będą w ramach planowanej transakcji zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a w związku z tym opisany podział przez przeniesienie części majątku do spółki przejmującej nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, składniki majątkowe przeznaczone do przeniesienia do spółki przejmującej dla prowadzenia działalności w zakresie najmu Nieruchomości, z uwagi na zakres wyodrębnienia organizacyjnego, funkcjonalnego i finansowego w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, stanowić będą w ramach planowanej transakcji zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a w związku z tym opisany podział przez przeniesienie części majątku do spółki przejmującej nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Uzasadnienie stanowiska:

Podział spółek handlowych regulowany jest przez ustawę z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18 ze zm.), dalej: „KSH”.

Stosownie do postanowień art. 528 § 1 KSH, spółkę kapitałową można podzielić na dwie albo więcej spółek kapitałowych.

Natomiast zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 KSH, podział może być dokonany przez przeniesienie części majątku spółki dzielonej na istniejącą spółkę lub na spółkę nowo zawiązaną (podział przez wydzielenie). Jest to podział, który nie skutkuje rozwiązaniem spółki dzielonej (art. 530 § 1 i § 2 KSH). Celem podziału przez wydzielenie jest to, że spółka dzielona nie przestaje istnieć, a następuje jedynie przeniesienie części jej majątku na inny podmiot.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy o VAT:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy o VAT:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT, podlega jednak opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jednocześnie art. 6 ustawy o VAT wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

I tak zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT:

Przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Zatem, w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa (dalej jako „ZCP”), czynność ta nie podlega przepisom ustawy. Pojęcie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, zatem „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czy też właśnie podziału spółki przez wydzielenie. Zbycie przedsiębiorstwa lub ZCP podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Przy czym samo pojęcie „przedsiębiorstwo” nie zostało zdefiniowane w przepisach ustawy o VAT i należy w tym zakresie odwołać się odpowiednio do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 poz. 1071).

W myśl art. 55¹ Kodeksu cywilnego:

Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.

Obejmuje ono w szczególności:

1)  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2)  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3)  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4)  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5)  koncesje, licencje i zezwolenia;

6)  patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7)  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8)  tajemnice przedsiębiorstwa;

9)  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 55² Kodeksu cywilnego:

Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że w świetle przedmiotu transakcji istotne jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Przedsiębiorstwo, w rozumieniu powyższego przepisu, powinno więc łączyć mienie w funkcjonalnie zorganizowane przedsięwzięcie gospodarcze, a nie tylko stanowić zgromadzone niematerialne i materialne składniki stanowiące przedsiębiorstwo w przedstawionym znaczeniu przedmiotowym.

Organizacyjna i funkcjonalna istota przedsiębiorstwa kreuje powstanie samodzielnego podmiotu gospodarczego, zdolnego do funkcjonowania w obrocie na niezmienionych zasadach, pomimo jego zbycia.

Ponadto, przepis art. 55¹ Kodeksu cywilnego wskazuje, że przedsiębiorstwo jest „zespołem składników”. Pojęcie zespół (a nie zbiór) zakłada istnienie pewnego poziomu powiązań organizacyjnych pomiędzy składnikami przedsiębiorstwa.

Transakcja mająca za przedmiot zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce jedynie wówczas, gdy wymienione w art. 55¹ Kodeksu cywilnego elementy (o ile występują w danym stanie faktycznym), zostaną przekazane nabywcy. Należy podkreślić, że na gruncie przytoczonego przepisu, istnieje możliwość umownego wyłączenia pewnych elementów z transakcji zbycia przedsiębiorstwa, ale tylko wówczas, gdy elementy te nie mają istotnego znaczenia dla funkcjonowania przedsiębiorstwa. W przeciwnym przypadku, danej transakcji nie można uznać za zbycie przedsiębiorstwa.

Zgodnie natomiast z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa – rozumie się przez to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby ZCP stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań).

Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących ZCP, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. ZCP musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.

Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład ZCP muszą umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa. Wymagane jest, aby ZCP mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie.

Reasumując, na gruncie ustawy o VAT mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1)  istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2)  zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3)  składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4)  zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Mając na uwadze przywołaną regulację prawną, w ocenie Wnioskodawcy, w przypadku przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego, spełnione są warunki do uznania przedmiotu planowanej transakcji podziału przez wydzielenie za zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Przedmiotem zbycia będą składniki materialne i niematerialne przeznaczone do prowadzenia działalności w zakresie wynajmu i zarządzania nieruchomości dotyczące opisanej we wniosku Nieruchomości. Przenoszone składniki majątkowe pozostają we wzajemnych relacjach takich, że można mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Będzie to zorganizowana część przedsiębiorstwa, spełniająca łącznie przesłanki wymienione w akapicie powyżej w punktach 1-4.

Należy uwzględnić również i takie okoliczności, jak zamiar kontynuowania przez nabywcę (a więc w spółce przejmującej) działalności prowadzonej dotychczas przez Spółkę A” przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem planowanej transakcji. Jak również uwzględnić faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności przez spółkę przejmującą w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji. Z uwagi na planowane przeniesienie do spółki przejmującej osób obsługujących administrowanie i najem Nieruchomości u Wnioskodawcy, spółka przejmująca będzie gotowa do samodzielnego prowadzenia działalności majątkowej w zakresie najmu bez konieczności podejmowania dodatkowych działań organizacyjnych czy przygotowawczych. W konsekwencji, planowana transakcja będzie stanowić czynność wyłączoną z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Jednocześnie art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

Według art. 6 pkt 1 ustawy:

Ustawodawca w ww. przepisie nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług, pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Podkreślenia wymaga, że ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Zaznaczyć należy, że przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze do niej nie definiują pojęcia „przedsiębiorstwo”, należy więc odwołać się odpowiednio do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071), zwanej dalej Kodeksem cywilnym.

Zgodnie z art. 55¹ Kodeksu cywilnego:

Ustawodawca w ww. przepisie wskazał, jakiego rodzaju elementy wchodzą w skład kompleksu składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, czyli przedsiębiorstwa, które może być przedmiotem czynności prawnej. Nie wszystkie jednak elementy tworzące pojęcie przedsiębiorstwa są na tyle istotne, by bez ich zbycia nie można było mówić o zbyciu przedsiębiorstwa. O tym, jakie konkretne składniki muszą być przeniesione na nabywcę, aby można było uznać, że nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa, decydują okoliczności faktyczne, których nie można określić apriorycznie.

Natomiast przepis art. 2 pkt 27e ustawy stanowi, że:

Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.

Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić Nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa (na ile stanowią w nim wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

Przesłanki takiego wyodrębnienia są spełnione w sytuacji organizacyjnego wyodrębnienia w wewnętrznej strukturze przedsiębiorstwa oraz ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych w sposób pozwalający na przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań związanych z tą częścią przedsiębiorstwa.

Jednocześnie zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna być gospodarczo samodzielna, zanim dojdzie do transakcji zbycia. Zatem wydzielona jednostka jeszcze przed jej zbyciem powinna uzyskać samodzielność gospodarczą i realizować ją w praktyce. Skutki prawne po stronie zbywcy nie powinny bowiem zależeć od zdarzeń przyszłych i niepewnych (samodzielne realizowanie zadań gospodarczych) powstałych już w innym podmiocie (u nabywcy).

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że nie wystarczy zatem zorganizowanie jakiejkolwiek masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. W przeciwnym razie nie można bowiem uznać, że dojdzie do powstania zespołu składników, które mogłyby stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1)  istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2)  zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3)  składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4)  zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy o podatku od towarów i usług, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie przedsiębiorstwa oraz składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy zaś zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

Ponadto, przy ocenie, czy składniki majątku powinny być uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy, uwzględnić należy następujące okoliczności:

-     zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

-     faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Tym samym, w przypadku, gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Jak wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „Trybunał” lub „TSUE”) w wyroku z dnia 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Schriever „przekazanie całości lub części aktywów” należy interpretować w taki sposób, że obejmuje ono przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części, w tym składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, łącznie składających się na przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa zdolną prowadzić samodzielną działalność gospodarczą. Podobne stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroki NSA: z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 955/12 oraz z dnia 21 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 1316). Zgodnie natomiast z orzecznictwem TSUE (wyrok TSUE z dnia 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Christel Schriever, pkt 26) ocena, jakie dobra – ruchome lub nieruchome – są niezbędne do utworzenia przedsiębiorstwa lub ZCP, musi być dokonywana „(…) z punktu widzenia charakteru prowadzonej działalności gospodarczej”.

W rozpatrywanej sprawie zasługuje na uwagę orzeczenie NSA z 24 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 1316/15, w którym Sąd stwierdził, że „Same w sobie nieruchomości (zabudowane nieruchomości) nie tworzą całości zdolnej do prowadzenia samodzielnej działalności gospodarczej. Nie stanowią zatem zorganizowanej części przedsiębiorstwa, nawet jeżeli były wykorzystywane przez sprzedawcę również do działalności gospodarczej polegającej na wynajmowaniu tych nieruchomości lub ich części, albo znajdujących się na nich obiektów budowlanych i ich części. (...) Natomiast sprzedaż wyodrębnionych z takiego zakładu pojedynczych lub nawet wszystkich nieruchomości, nie mogłaby być uznana za sprzedaż zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Bez całej struktury składającej się na działalność w zakresie wynajmu nieruchomości – wciąż byłaby to jedynie sprzedaż nieruchomości, jako składników majątkowych”. Podobna teza została zawarta w wyroku z 26 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 1127/17.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że planowany jest podział Spółki dzielonej, który przeprowadzony zostanie w sposób przewidziany w art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych, tj. podział przez wydzielenie. Podział ten będzie polegał na przeniesieniu Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości na spółkę przejmującą. Z kolei Dział Programistyczno-Konsultacyjny oraz Dział Handlowy pozostanie w Spółce dzielonej.

Państwa wątpliwości dotyczą wskazania, czy zespół składników majątkowych, przeznaczonych do przeniesienia do spółki przejmującej dla prowadzenia działalności w zakresie najmu Nieruchomości (Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości) będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, a tym samym transakcja ta nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jak już wyjaśniono, zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jak o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa w momencie ich przekazania (na ile stanowią w przedsiębiorstwie w tym momencie, wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

Przedstawione we wniosku okoliczności wskazują, że opisany zespół składników materialnych i niematerialnych składających się na Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, będzie cechował się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym oraz funkcjonalnym i mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące przypisane mu zadania.

W skład przenoszonego majątku wejdzie nie tylko sama Nieruchomość, ale cały zespół składników majątku Spółki umożliwiający właśnie działalność w zakresie najmu, w tym w szczególności:

·      prawo własności nieruchomości gruntowej wraz z budynkiem stanowiącym części składowe gruntu (Nieruchomość),

·      własność ruchomości, środków trwałych służących prawidłowemu funkcjonowaniu Nieruchomości i prowadzeniu działalności w zakresie najmu Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów najmu dotyczących powierzchni Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów w zakresie dostawy mediów do Nieruchomości,

·      prawa i obowiązki wynikające z umów serwisowych dotyczących Nieruchomości (m.in. ochrony, monitoringu przeciwpożarowego),

·      należności i zobowiązania Spółki dotyczące najmu Nieruchomości,

·      zobowiązania wynikające z umów z dostawcami mediów,

·      znajdująca się w posiadaniu Spółki dokumentacja prawna, techniczna oraz budowlana Nieruchomości,

·      znajdująca się w posiadaniu Spółki dokumentacja prawna i księgowa obejmująca stosunki prawne i zdarzenia gospodarcze dotyczące Nieruchomości i jej najmu,

·      umowy najmu, dokumenty dotyczące zabezpieczeń, protokoły przekazania pomieszczeń biurowych, polisy ubezpieczeniowe najemców oraz kopie wszelkiej istotnej korespondencji i dokumentów z tym związanych,

·      tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu informacji dotyczących klientów (najemców) i efektywnego najmu lokali biurowych,

·      środki pieniężne.

Za wyodrębnieniem organizacyjnym zespołu składników materialnych i niematerialnych składających się na Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości przemawia w pierwszej kolejności fakt formalnego wyodrębnienia – jak wskazali Państwo w opisie zdarzenia przyszłego – w Spółce dzielonej funkcjonują: Dział Programistyczno-Konsultacyjny, Dział Handlowy oraz Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, które wyodrębnione zostały w strukturze Spółki dzielonej.

Wyodrębnienie Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości nastąpiło poprzez wyodrębnienie organizacyjne i faktyczne, polegające na:

·      stworzeniu w strukturach Spółki Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości;

·      przeniesieniu procesów administracyjnych i technicznych Nieruchomości do nowo wyodrębnionego Działu;

·      wydzieleniu pomieszczenia biurowego na cele obsługi Działu, niezależnego od podstawowej działalności operacyjnej „A” (IT);

·      biuro to zostało opuszczone przez Dział Handlowy w celu fizycznego oddzielenia działalności najmu od działalności głównej;

·      przypisaniu dedykowanego personelu do Działu, jednego ze wspólników (obecnie na umowie cywilnoprawnej – UCP, wcześniej pracownik i członek zarządu) jako administratora/koordynatora, pracownika technicznego (UCP) i pracownicy sprzątającej (stosunek pracy);

·      wyodrębnieniu finansowym poprzez prowadzenie ewidencji księgowej umożliwiającej przyporządkowanie przychodów, kosztów, należności i zobowiązań do działalności najmu; Spółka posiada również wydzielone konto bankowe do obsługi działalności najmu.

Ponadto o wyodrębnieniu organizacyjnym Działu Administracji i Obsługi Nieruchomości świadczy fakt, że – jak Państwo podali – do ww. Działu przypisani zostali pracownicy (wspólnik nadzorujący Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, pracownik techniczny i pracowania sprzątająca). Pracownicy ci będą wykonywali te same obowiązki w spółce przejmującej. Przejście pracowników pozostających w stosunku pracy nastąpi w trybie art. 23¹ Kodeksu pracy, a w przypadku umów cywilnoprawnych dojdzie do przeniesienia praw i obowiązków z tych umów na podstawie odpowiednich porozumień.

Spółka przejmująca stanie się stroną umów dotyczących najmu powierzchni biurowych w Nieruchomości, która zostanie do niej wniesiona.

Powyższe świadczy, że Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej przedsiębiorstwa – jest odrębny od Działu Programistyczno-Konsultacyjnego oraz Działu Handlowego i przeznaczony do wykonywania odmiennego rodzaju działalności, tj. działalności w zakresie najmu.

Opisany we wniosku zespół składników materialnych i niematerialnych składających się na Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości na dzień podziału będzie również wyodrębniony finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, gdyż na podstawie prowadzonej ewidencji księgowej możliwe będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów, jak również należności i zobowiązań do wyodrębnionej działalności majątkowej dotyczącej najmu Nieruchomości.

Oprócz wyodrębnienia organizacyjnego i finansowego, opisany zespół składników materialnych i niematerialnych składających się na Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości będzie również wyodrębniony funkcjonalnie w istniejącym przedsiębiorstwie Sprzedającego.

Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, który ma zostać przeniesiony do spółki przejmującej – jak wskazali Państwo w opisie sprawy – będzie w dniu planowanej transakcji posiadał potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy, stanowiąc funkcjonalnie odrębną część przedsiębiorstwa spółki dzielonej. Spółka przejmująca dla kontynuowania działalności gospodarczej w zakresie najmu Nieruchomości nie będzie musiała angażować innych składników majątku, które nie są przedmiotem przeniesienia części majątku w ramach restrukturyzacji.

W ramach restrukturyzacji planowane jest przeniesienie do spółki dzielonej zespołu składników majątkowych pozwalających na autonomiczne funkcjonowanie jako niezależne przedsiębiorstwo realizujące określone zadania gospodarcze.

Spółka przejmująca nie będzie musiała podjąć/wykonać żadnych dodatkowych działań faktycznych lub prawnych w celu prowadzenia/kontynuowania działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki materialne i niematerialne, ponieważ:

·      spółka przejmująca przejmie cały niezbędny zespół aktywów i pasywów (Nieruchomość, umowy najmu, media, zobowiązania, dokumentację) oraz dedykowaną kadrę pracowniczą (3 osoby);

·      spółka przejmująca stanie się stroną umów dotyczących najmu powierzchni biurowych w Nieruchomości;

·      spółka przejmująca będzie gotowa do samodzielnego prowadzenia działalności majątkowe w zakresie najmu bez konieczności podejmowania dodatkowych działań organizacyjnych czy przygotowawczych.

Przejęte przez spółkę przejmującą składniki materialne i niematerialne przedsiębiorstwa prowadzonego przez Państwa w dniu przejęcia będą pozostawały ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, żeby można było o nich mówić jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów.

Po przeniesieniu Nieruchomości do majątku spółki przejmującej, będą Państwo korzystać z biura znajdującego się w Nieruchomości oraz posiadać tam adres siedziby na podstawie umowy najmu zawartej ze spółką przejmującą. Umowa ta zostanie zawarta na zasadach rynkowych. Przy czym, nie wykluczają Państwo w przyszłości zakupu innej nieruchomości na własne biuro i działalność w zakresie oprogramowania (IT), czy też wynajmu biura od podmiotu trzeciego.

W konsekwencji należy stwierdzić, że zostaną spełnione wskazane powyżej przesłanki do uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych stanowiących Dział Administracji i Obsługi Nieruchomości, za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, a transakcja przeniesienia ww. Działu do spółki przejmującej będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.

Podsumowując, składniki majątkowe przeznaczone do przeniesienia do spółki przejmującej służące do prowadzenia działalności w zakresie najmu Nieruchomości, z uwagi na zakres wyodrębnienia organizacyjnego, funkcjonalnego i finansowego w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, stanowić będą w ramach planowanej transakcji zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a w związku z tym opisany podział przez przeniesienie części majątku do spółki przejmującej nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem, Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.