Wnioskodawczyni wraz z mężem zaciągnęła dwa kredyty hipoteczne waloryzowane w CHF na zakup dwóch sąsiadujących nieruchomości: lokalu mieszkalnego i budynku mieszkalnego. Nieruchomości te były od początku traktowane jako jedna całość i służyły wyłącznie do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych jednego gospodarstwa domowego, w którym oprócz małżonków zamieszkiwało ich dziecko i matka wnioskodawczyni.…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 grudnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 17 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy możliwości skorzystania z zaniechania poboru podatku dochodowego. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
(…) lipca 2007 r. wraz z mężem (…) zawarła Pani akt notarialny (Rep. A Nr (…)) będący przedwstępną umową sprzedaży, obejmującą zobowiązanie strony sprzedającej do sprzedaży (…) i (…) małżonkom (…) (zwanym także dalej stroną kupującą), nieruchomości położonych w (…), jedn. ew. (…), obręb (…), a to: lokalu mieszkalnego LM1 o pow. ok. (…) m2, znajdującego się na (....), wybudowanego na działce nr (…) wraz z prawem do wyłącznego korzystania z „ogródka” (który stanowić będzie całą niezabudowaną część działki nr (…) połączoną funkcjonalnie i faktycznie z działką nr (…) zabudowaną budynkiem w zabudowie szeregowej nr (…) o czym poniżej), za cenę (…) zł, oraz do sprzedaży nieruchomości stanowiącej działkę nr (…), zabudowaną budynkiem w zabudowie szeregowej nr (…) (wraz z udziałem wynoszącym (…) części w drodze dojazdowej stanowiącej działkę nr (…)), łącznie za cenę (…) zł.
W związku z zawartą umową wraz z mężem (…) zapłaciła Pani stronie sprzedającej część ceny w kwocie (…) zł. Natomiast resztę cen w łącznej kwocie (…) zł zobowiązali się Państwo zapłacić stronie sprzedającej z uzyskanego na ten cel kredytu.
A zatem pierwsza umowa jaka została zawarta od razu obejmowała zarówno lokal mieszkalny na parterze w budynku nr (…), z ogródkiem (dawniej budynek (…)) oraz działkę z budynkiem nr (…) (dawniej (…)), której ogródek również jest połączony z ogródkiem z budynku nr (…).
W związku z powyższym (…) sierpnia 2007 r. wraz z mężem (…) zawarła Pani z (…) pierwszą umowę o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (…) waloryzowany kursem CHF. Jak wynika z § 2 umowy kredytowej, kredyt w kwocie (…) CHF, równowartość w PLN (…) zł, został zaciągnięty na zakup lokalu mieszkalnego w budynku, wówczas ulica (…), w zabudowie szeregowej (przylegającym do budynku nr (…) również w zabudowie szeregowej). Umowa kredytu została zawarta na 360 miesięcy, tj. do (…) sierpnia 2037 r. Wypłata kredytu miała nastąpić w dwóch transzach, do (…) marca 2008 r. Zabezpieczeniem spłaty kredytu miała być m.in. hipoteka zwykła w wysokości (…) CHF, równowartość w PLN (…) zł, oraz hipoteka kaucyjna do kwoty (…) CHF równowartość w PLN (…) zł.
Natomiast (…) września 2007 r. wraz z mężem (…) zawarła Pani z (…) drugą umowę o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (…) waloryzowany kursem CHF. Jak wynika z § 2 umowy kredyt w kwocie (…) CHF, równowartość w PLN (…) zł, został zaciągnięty na zakup lokalu mieszkalnego na parterze LM1 (w budynku w zabudowie szeregowej obecnie nr (…)), położonego w (…). Umowa kredytu została zawarta na 360 miesięcy, tj. do (…) września 2037 r. Wypłata kredytu miała być dokonana jednorazowo do (…) marca 2008 r. Zabezpieczeniem spłaty kredytu miała być m.in. hipoteka zwykła w wysokości (…) CHF, równowartość w PLN (…) zł, oraz hipoteka kaucyjna do kwoty (…) CHF, równowartość w PLN (…) zł.
(…) września 2007 r. wraz z mężem (…) zawarła Pani akt notarialny (Rep. A nr (…)), na mocy którego kupili Państwo nieruchomość położoną w (…), jedn. ew. (…), obręb (…), stanowiącą działkę nr (…) zabudowaną budynkiem w zabudowie szeregowej oznaczonym nr (…) (wraz z udziałem w drodze dojazdowej stanowiącej działkę nr (…)) wynoszącym (…) części w stosunku do całości, za cenę (…) zł, na wspólność ustawową, za fundusze stanowiące Państwa majątek wspólny.
Ponieważ strona sprzedająca nie wywiązała się do (…) września 2007 r. z wszystkich ciążących na niej obowiązków, a wynikających ze wspomnianej wyżej umowy przedwstępnej z (…) lipca 2007 r., w niniejszym akcie notarialnym została zawarta kolejna umowa przedwstępna, której przedmiotem była ponownie nieruchomość położona w (…), jedn. ew. (…), obręb (…), stanowiąca samodzielny lokal mieszkalny o pow. ok. (…) m2, znajdujący się na parterze budynku wówczas nr (…) przy ulicy (…), wybudowanego na działce nr (…) oraz prawo do wyłącznego korzystania z „ogródka” (który stanowił i stanowi całą niezabudowana część działki nr (…)) za cenę (…) zł. W związku z zawartą umową przedwstępną strona kupująca zobowiązała się zapłacić stronie sprzedającej cenę (…) zł, z uzyskanego na ten cel kredytu, jednak nie później jak do (…) marca 2008 r.
Ponieważ strona sprzedająca nadal nie wywiązywała się z ciążących na niej obowiązków (…) maja 2008 r. wraz z mężem (…) zawarła Pani kolejny akt notarialny (Rep. A Nr (…)), w którym strona sprzedająca zobowiązała się sprzedać Państwu nieruchomość położoną w (…), jedn. ew. (…), obręb (…), stanowiącą samodzielny lokal mieszkalny LM1 (obecnie nr (…) w budynku nr (…)), położony na parterze budynku wstępnie oznaczonego nr (…) przy ulicy (…) wraz z prawem do wyłącznego korzystania z całej części działki stanowiącej tzw. ogródek.
W związku z opisaną wyżej sytuacją umowa kredytowa z (…) września 2007 r. wygasła i wraz z mężem (…) zmuszona była Pani (…) lipca 2008 r. do zawarcia z (…) kolejnej umowy kredytowej (…). Jak wynika z § 2 umowy kredyt w kwocie (…) CHF, o szacunkowej równowartość w PLN (…) zł, został zaciągnięty na zakup lokalu mieszkalnego (w budynku w zabudowie szeregowej) położonego w (…), ul. (…). Umowa kredytu została zawarta na 360 miesięcy, licząc od dnia zawarcia umowy, zaś wypłata kredytu miała nastąpić w dwóch transzach. Zabezpieczeniem spłaty kredytu miała być m.in. hipoteka zwykła w wysokości (…) CHF, oraz hipoteka kaucyjna do kwoty (…) CHF.
Ostatecznie do wydzielenia opisanego wyżej samodzielnego lokalu LM1 opisanego wyżej (obecnie ulica (…)) i jego sprzedaży na rzecz Pani i Pani męża (…) doszło w tym samym dniu po podpisaniu umowy kredytowej (akt notarialny z (…) lipca 2008 r., Rep. A Nr (…)).
Od (…) kwietnia 2009 r. w małżeństwie Pani i Pani męża obowiązuje ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej (ustanowiony umową z (…) kwietnia 2009 r., Rep. A nr (…)), rozdzielność majątkowa nie miała i nie ma wpływu na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych małżonków (…), którzy prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe w lokalu i domu, razem zamieszkując.
Lokal mieszkalny (…) ulica (…) w (…) (w budynku w zabudowie szeregowej) oraz budynek nr (…) przy ulicy (…) w (…), również w zabudowie szeregowej, których zakup został sfinansowany opisanymi wyżej kredytami, służyły wyłącznie celom mieszkaniowym Pani i Pani męża (…), w szczególności nigdy nie służył działalności gospodarczej Pani i/lub Pani męża, jak również nie był przedmiotem najmu.
Obydwa te kredyty (kredyt z (…) sierpnia 2007 r. oraz kredyt z (…) lipca 2008 r.) zostały zaciągnięte, w Pani rozumieniu, na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, budynki (…) i (…) przylegają do siebie, mimo, że są na dwóch różnych działkach, działki te przez Panią i Pani męża zostały od strony ogródków połączone funkcjonalnie, faktycznie, jest posiana trawa, są drzewa, krzewy, skrzynki z warzywami, meble ogrodowe przeznaczone dla lokalu nr (…) i dla budynku nr (…) (od przodu budynków granica działek jest w granicy budynków). Ze względu na wymogi banku nie było możliwości ich kredytowania jednym kredytem. Jedna nieruchomość to działka zabudowana budynkiem nr (…) (zakupiona wówczas w 100% przez Panią i Pani męża) w zabudowie szeregowej, druga nieruchomość to samodzielny lokal mieszkalny nr (…), znajdujący się na parterze budynku nr (…) (również w zabudowie szeregowej, w którym sprzedający wydzielił lokale, a Pani i Pani mąż nabyli jeden z nich).
Pani i Pani mąż zakupili dwie nieruchomości, traktując je i wykorzystując jakby były jedną, między innymi z uwagi na fakt, iż (…) (pracownik (…), obecnie (…)) z uwagi na potrzebę przygotowywania się do pracy w ciszy i spokoju, przez wiele godzin dziennie potrzebował odrębnego pomieszczenia (odseparowanego od małego dziecka, wtedy około (…) roku), zamiast ponosić koszty wynajmu Pani i Pani mąż postanowili kupić lokal przy domu, połączony z domem ogródkiem. Wkrótce po zakupie zaczęła też zamieszkiwać wraz z Panią i Pani mężem Pani mama (…), z uwagi na konieczność pomocy w opiece nad dzieckiem. Ubrania, książki, meble Pani, Pani mąż, Państwa najbliższa rodzina mieli i mają zarówno w lokalu nr (…) jak i w budynku nr (…). Intencją Pani i Pani męża od chwili obejrzenia po raz pierwszy domu i mieszkania było nabycie ich łącznie (co wynika z pierwszej zawartej przedwstępnej umowy sprzedaży), wykorzystywanie łącznie na cele własne, nie uzyskiwaniu z tych nieruchomości żadnych korzyści majątkowych (nigdy nie były wynajęte, nigdy nie były objęte działalnością gospodarczą), celem było i jest prowadzenie jednego gospodarstwa domowego.
W 2022 r. pomiędzy Panią i Pani mężem a (…) z siedzibą w (…) powstał spór dotyczący poszczególnych postanowień umownych i całych wspomnianych wyżej umów kredytowych (oraz ich ważności), który zawisł w sprawie do sygn. akt (…) o ustalenie i zapłatę, toczącej się przed Sądem w (…).
Ostatecznie (…) lutego 2025 r. między Panią i Pani mężem a (…) została zawarta ugoda pozasądowa (ugoda nr 1) dotycząca umowy kredytu z (…) sierpnia 2007 r. Stosownie do jej treści na dzień sporządzenia ugody całkowite zadłużenie Pani i Pani męża z tytułu wspomnianej umowy kredytu wynosiło (…) CHF, na którą to kwotę składało się (…) CHF z tytułu niespłaconego kapitału, (…) CHF z tytułu odsetek zawieszonych oraz (…) CHF z tytułu odsetek bieżących, co po przeliczeniu na PLN po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego zawarcie ugody odpowiadało łącznej kwocie (…) zł. W konsekwencji Bank zaproponował w ugodzie zmianę waluty zadłużenia na PLN i uzgodnienie, że całkowite zadłużenie na dzień sporządzenia Ugody wynosiło (…) zł, a następnie zwolnienie Pani i Pani męża z długu w całości, tj. w zakresie kwoty (…) zł. Ze swojej strony Państwo zobowiązali się do cofnięcia złożonego pozwu.
Załącznikiem do ugody są oświadczenia podatkowe Pani (i Pani męża), dotyczące możliwości skorzystania z ulgi podatkowej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r., poz. 592 z późn. zm.). W treści tych oświadczeń Pani (i Pani mąż) wskazali, między innymi, że kredyt z (…) sierpnia 2007 r. został przez nich zaciągnięty w całości na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej w rozumieniu wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów.
Natomiast (…) lutego 2025 r. między Panią i Pani mężem a (…) została zawarta ugoda pozasądowa (ugoda nr 2) dotycząca umowy kredytu z (…) lipca 2008 r. Stosownie do jej treści na dzień sporządzenia ugody całkowite zadłużenie Pani i Pani męża z tytułu wspomnianej umowy kredytu wynosiło (…) CHF, na którą to kwotę składało się (…) CHF z tytułu niespłaconego kapitału, (…) CHF z tytułu odsetek zawieszonych oraz (…) CHF z tytułu odsetek bieżących, co po przeliczeniu na PLN po kursie średnim NBP z dnia poprzedzającego zawarcie ugody odpowiadało łącznej kwocie (…) zł. W konsekwencji Bank zaproponował w ugodzie zmianę waluty zadłużenia na PLN i uzgodnienie, że całkowite zadłużenie na dzień sporządzenia Ugody wynosiło (…) zł, a następnie zwolnienie Pani i Pani męża z długu w całości, tj. w zakresie kwoty (…) zł. Ze swojej strony Pani i Pani mąż zobowiązali się do cofnięcia złożonego pozwu.
Załącznikiem do ugody są oświadczenia podatkowe Pani (i Pani męża), dotyczące możliwości skorzystania z ulgi podatkowej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r., poz. 592 z późn. zm.). W treści tych oświadczeń Pani (i Pani mąż) wskazali, między innymi, że kredyt z (…) lipca 2008 r. został przez nich zaciągnięty w całości na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej w rozumieniu wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów.
Jednocześnie oświadcza Pani, że przed zawarciem wspomnianych wyżej ugód pozasądowych nie korzystała wcześniej z zaniechania poboru podatku z tytułu jakiegokolwiek kredytu.
Pytanie
Czy na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r., poz. 592 z późn. zm.) w Pani sytuacji, zaniechaniu poboru podatku dochodowego podlega również kwota (…) zł wynikająca z drugiej (późniejszej) z zawartych ugód, tj. z ugody zawartej (…) lutego 2025 r. (dotyczącej umowy kredytowej z (…) lipca 2008 r.)?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie, z uwagi na treść powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. obydwie kwoty umorzenia kredytów, tj. kredytu z (…) sierpnia 2007 r. oraz z (…) lipca 2008 r. podlegają zaniechaniu poboru podatku dochodowego, a zatem również kwota (…) zł wynikająca z drugiej (późniejszej) z zawartych ugód, tj. z ugody zawartej (…) lutego 2025 r.
Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a i b oraz pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022r., poz. 592 z późn. zm.) zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej (pkt 1 lit. a), a osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej, otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.
Stosownie do § 1 ust. 2 powołanego wyżej rozporządzenia kwoty wierzytelności, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, obejmują: kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału), odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje oraz opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
Zgodnie z § 1 ust. 5 pkt 1 powołanego wyżej rozporządzenia przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych jednego gospodarstwa domowego. Stosownie do § 1 ust. 6 powołanego wyżej rozporządzenia przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w § 1 ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
Wraz z mężem wspólnie uzyskała Pani wyżej opisane kredyty i do dnia zawarcia ugód cały czas pozostawali Państwo kredytobiorcami. Od dnia nabycia wraz z mężem zamieszkiwała Pani i nadal zamieszkuje, w rozumieniu powołanego rozporządzenia, wraz z synem i Pani matką, w lokalu nr (…) i w budynku nr (…) przy ulicy (…) w (…). Prawnie są Państwo właścicielami (obecnie w sposób niżej opisany) dwóch nieruchomości, natomiast faktycznie, celowościowo, funkcjonalnie, traktowanych i wykorzystywanych jako jedna. Zakupy, jedzenie, obiady, sprzątanie, remonty, wszystko robione jest wspólnie, w jednej nieruchomości i/lub w drugiej. Nawet pies przebywa zamiennie w lokalu lub w budynku. Z uwagi najpierw na konieczność zajęcia się małym dzieckiem Pani i Pani męża, a następnie z uwagi na wiek oraz choroby mieszkała i mieszka z Panią i Pani mężem Pani matka (…), która przez okres trzech lat była nawet współwłaścicielką lokalu nr (…) (od (…) lipca 2022 r. do (…) maja 2025 r.). Obecnie właścicielem budynku nr (…) jest (…), a lokalu nr (…) współwłaścicielami są Pani i (…). Od dnia nabycia, do chwili obecnej wraz z mężem zaspokajała Pani i zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe zarówno w budynku nr (…), jak i w lokalu mieszkalnym nr (…), których zakup z uwagi na wymogi banku sfinansowany został dwoma kredytami waloryzowanymi do CHF. Intencja Pani i Pani męża była taka, aby nabyć nieruchomości łącznie i uzyskać jeden kredyt. Nie było to możliwe z uwagi na wymogi banku, natomiast Pani i Pani mąż przez cały czas trwania umów kredytowych płacili terminowo raty kredytu, utrzymywali obydwie nieruchomości, mieszkali w nich, mimo iż raty wzrosły ponad dwa razy od dnia uzyskania kredytów, nie wynajęli żadnej z nich, wykorzystując je tylko na własne cele. Sytuacja Pani i Pani męża nie różni się niczym od sytuacji kredytobiorcy, który uzyskał kilka kredytów frankowych na nabycie/budowę jednego domu np. o powierzchni (…) m2 z dwoma osobnymi wejściami, w którym mieszkałoby małżeństwo z dzieckiem i matką jednego z nich, różni się ta sytuacja tylko literalnym brzmieniem przepisu.
Według Pani spełnia Pani wszelkie przesłanki do zwolnienia jej z podatku dochodowego od obu kredytów umorzonych na mocy zawartych ugód, a zatem z tytułu obu zawartych ugód.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przysporzeniem majątkowym i przychodem w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są nie tylko aktywa, które ulegają zwiększeniu u podatnika, ale także zmniejszenie jego pasywów.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9:
Inne źródła.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Przystępując do oceny skutków podatkowych umorzenia przez bank wierzytelności wynikających z zaciągniętych przez Panią kredytów hipotecznych, wskazuję, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Z kolei umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się przez wierzyciela prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że zobowiązanie wygasa.
Zgodnie bowiem z instytucją zwolnienia z długu uregulowaną w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje.
Tak więc, dla umorzenia wierzytelności konieczna jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Tym samym, umorzoną kwotę wierzytelności z tytułu zaciągniętych przez Panią kredytów hipotecznych należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Kwestia zaniechania poboru podatku od kwoty umorzonych wierzytelności została uregulowana w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1672).
Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:
1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:
1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:
a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz
b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;
2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.
2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;
3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163, z późn. zm.), zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.
4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:
1) jednego gospodarstwa domowego albo
2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1064).
6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:
1) udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz
2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz
3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:
Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:
a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
- położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.
Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.
Podkreślenia wymaga, że prawo do zaniechania poboru podatku jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, dlatego do interpretacji przepisów ustanawiających to prawo należy stosować wykładnię ścisłą, która nie wychodzi poza literalne brzmienie przepisów.
Z treści § 1 omawianego Rozporządzenia jasno wynika, że kredyt mieszkaniowy powinien zostać zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego kredyty mieszkaniowe powinny zostać zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej.
Zatem rozporządzenie to nie ogranicza liczby kredytów, z tytułu których dochodzi do umorzenia, a ogranicza liczbę inwestycji sfinansowanych kredytem (kredytami) – do jednej.
Przy czym, przez jedną inwestycję mieszkaniową, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych: jednego gospodarstwa domowego albo więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 o podatku od spadków i darowizn.
Natomiast, przez jedno gospodarstwo domowe, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
Ponadto, z zaniechania można skorzystać tylko raz. Ewentualne wcześniejsze korzystanie przez podatnika z zaniechania poboru podatku w związku z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na inną inwestycję, uniemożliwia skorzystanie kolejny raz z preferencji w postaci zaniechania poboru podatku.
Jak wynika z opisu sprawy podpisała Pani wspólnie z mężem dwie różne ugody dotyczące dwóch różnych kredytów zaciągniętych na dwie różne nieruchomości. Mimo, że we wniosku wskazuje Pani, że zarówno w zakupionym lokalu mieszkalnym jak i budynku mieszkalnym realizuje Pani własne cele mieszkaniowe, nie zmienia to faktu, że są to dwie odrębne nieruchomości, które należy traktować jako dwie różne inwestycje mieszkaniowe.
Mając na uwadze przepisy wynikające z omawianego Rozporządzenia wskazuję, że w przypadku umorzenia wierzytelności z tytułu dwóch kredytów zaciągniętych na różne inwestycje mieszkaniowe zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot umorzonych może być zastosowane tylko do jednego kredytu. Przepisy rozporządzenia nie precyzują natomiast konieczności zastosowania zaniechania tylko w odniesieniu do pierwszego umorzenia (w ramach pierwszego kredytu). Biorąc pod uwagę ukształtowanie zaniechania poboru podatku wprowadzonego rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r., decyzja o tym, która z inwestycji mieszkaniowych (w przypadku kilku kredytów) będzie objęta zaniechaniem poboru podatku, czy też zmiana tej decyzji przez podatnika, jest tylko po jego stronie.
Zatem może Pani wybrać, w stosunku do którego umorzonego kredytu chce Pani skorzystać z zaniechania poboru podatku. Jednakże, jeśli skorzysta Pani już z zaniechania poboru podatku w odniesieniu do jednego z dwóch kredytów, o których mowa we wniosku, to nie może Pani ponownie skorzystać z tego rozwiązania. To oznacza, że kwota umorzenia tego drugiego kredytu będzie podlegała opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł.
W związku z powyższym, nieprawidłowe jest Pani stanowisko, zgodnie z którym, obydwie kwoty umorzenia kredytów, tj. kredytu z (…) sierpnia 2007 r. oraz z (…) lipca 2008 r., podlegają zaniechaniu poboru podatku dochodowego.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo