Małżeństwo (Pani X i Pan Y) posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce i wspólnie zaciągnęło w 2006 r. kredyt hipoteczny w CHF na cele mieszkaniowe, z którego korzystało z ulgi odsetkowej. W 2024 r. sąd uznał umowę kredytu za nieważną i zasądził na rzecz małżeństwa kwoty z odsetkami za opóźnienie. W 2025 r. strony zawarły porozumienie, w ramach którego potrącono wzajemne wierzytelności,…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanych stanów faktycznych w podatku dochodowym od osób fizycznych jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
3 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 3 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 10 lutego 2026 r. (wpływ 10 lutego 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
1. Zainteresowana będąca stroną postępowania:
Pani X;
2. Zainteresowany niebędący stroną postępowania:
Pan Y.
Opis stanów faktycznych
Wnioskodawcy (mąż i żona) posiadają w Polsce nieograniczony obowiązek podatkowy. Żona prowadzi działalność gospodarczą w Polsce opodatkowaną według skali podatkowej. Mąż nie prowadzi działalności gospodarczej. Za poprzednie lata podatkowe Wnioskodawcy składali wspólne rozliczenie podatkowe i również za rok 2025 złożą wspólne rozliczenie podatkowe. Wszystkie warunki do złożenia wspólnego zeznania podatkowego wskazane w ustawie o PIT zawsze były i są również spełnione w stosunku do roku 2025.
W 2006 roku Wnioskodawcy zaciągnęli wspólnie kredyt hipoteczny w CHF w Banku (dalej: Bank) zawierając umowę kredytu (dalej: Umowa Kredytu) na cele mieszkaniowe. W kolejnych latach (do roku 2023 włącznie) Wnioskodawcy - w ramach praw nabytych - korzystali z tzw. ulgi odsetkowej, o której mowa w art. 26b ustawy o PIT w brzmieniu obowiązującym w okresie jej stosowania, odliczając od dochodu wyłącznie faktycznie zapłacone odsetki od kredytu hipotecznego. Odliczenia te były wykazywane w składanych wspólnie przez Wnioskodawców zeznaniach podatkowych.
W dniu (…) maja 2024 r. Sąd Okręgowy (dalej: Sąd) wydał wyrok w sprawie z powództwa Wnioskodawców przeciwko Bankowi rozstrzygający o roszczeniach Wnioskodawców związanych z zawartą z Bankiem Umową Kredytu (dalej: Wyrok). Wyrokiem tym Sąd przesądził o nieważności Umowy Kredytu oraz zasądzeniu na rzecz Wnioskodawców odpowiednich kwot wskazanych w Wyroku wraz z odsetkami za opóźnienie.
Bank złożył apelację od Wyroku w związku z czym sprawa zawisła przed Sądem Apelacyjnym. Wnioskodawcy i Bank (dalej łącznie: Strony) zdecydowali się nie kontynuować sporu i podpisali w listopadzie 2025 r. porozumienie do Umowy Kredytu (dalej: Porozumienie).
W Porozumieniu Strony zgodnie oświadczyły, że:
1. Łączna wierzytelność Wnioskodawców wobec Banku wynosi kwotę A PLN, na którą składa się:
a) kwota w PLN (dalej: Kwota w PLN) stanowiąca równowartość wpłat uiszczonych przez Wnioskodawców na podstawie Umowy Kredytu uznanej za nieważną, przy czym z tej kwoty prawomocnym Wyrokiem wskazanym powyżej zasądzona została kwota B PLN wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie;
b) kwota w CHF (dalej: Kwota w CHF) stanowiąca równowartość wpłat uiszczonych przez Wnioskodawców na podstawie Umowy Kredytu uznanej za nieważną, przy czym z tej kwoty prawomocnym Wyrokiem wskazanym powyżej zasądzona została kwota C w CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie (kwoty wyrażone w CHF zostały przeliczone na PLN według średniego kursu NBP określonego na dzień (...)).
Na wskazaną w pkt a) Kwotę w PLN składają się uiszczone przez Wnioskodawców:
- raty kapitałowo-odsetkowe (kwota konkretnie wyrażona w PLN w Porozumieniu, która nie zawiera jednak informacji ile z tej kwoty przypada na ratę kapitałową, a ile na odsetkową)
- opłaty z tytułu ubezpieczenia niskiego wkładu
- opłaty z tytułu ubezpieczenia kredytu do czasu ustanowienia hipoteki (tzw. ubezpieczenie pomostowe)
- prowizja z tytułu udzielonego kredytu
- składki z tytułu ubezpieczenia nieruchomości
2. Łączna wierzytelność Banku względem Wnioskodawców wynosi kwotę D PLN, co stanowi kwotę udostępnionego Wnioskodawcom kapitału.
Kwota w CHF nie została w żaden sposób przyporządkowana do jakichkolwiek wcześniejszych wpłat uiszczanych przez Wnioskodawców na rzecz Banku z tytułu zawartej Umowy Kredytu, w tym w szczególności jakichkolwiek kwot odsetek.
Aby rozliczyć roszczenia związane ze świadczeniami spełnionymi w związku z uznaną nieważną Umową Kredytu, Strony potrąciły wzajemnie ww. wierzytelności, tj. wierzytelność Kredytobiorcy wskazaną w pkt 1 i wierzytelność Banku z tytułu udostępnionego Wnioskodawcom kapitału kredytu wskazaną w pkt 2 – do wysokości wierzytelności niższej.
W wyniku potrącenia Bank zapłacił na rzecz Wnioskodawców kwotę różnicy wynikającej z powyższego potrącenia wzajemnych wierzytelności (dalej: Kwota Rozliczenia). Treść Porozumienia nie zawiera specyfikacji co zawiera się w Kwocie Rozliczenia i tym samym nie referuje do jakichkolwiek kwot odsetek zwracanych przez Bank na rzecz Wnioskodawców. Innymi słowy - rozliczenie wzajemnych wierzytelności nastąpiło wyłącznie w drodze potrącenia, a Bank nie dokonał wypłaty jakichkolwiek kwot oznaczonych jako zwrot odsetek zapłaconych przez Wnioskodawców.
Wnioskodawcy spełniają warunki do skorzystania z zaniechania poboru podatku PIT w oparciu o rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz.U. z dnia 2 grudnia 2025 r. poz. 1672; dalej: Rozporządzenie), wydanym na podstawie przepisu art. 22 § 1 pkt 1 Ordynacji Podatkowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.; dalej: Ordynacja Podatkowa).
Wnioskodawcy korzystali z ulgi odsetkowej za lata nieobjęte okresem przedawnienia z wyłączeniem roku 2024. Jednocześnie Wnioskodawcy informują, że ulga ta była wykorzystywana również w latach poprzednich (objętych okresem przedawnienia) począwszy od 2007 r.
Pytania
1. Czy w opisanym stanie faktycznym, w którym rozliczenie z Bankiem nastąpiło w drodze potrącenia wzajemnych wierzytelności, a Porozumienie nie określa konkretnych kwot zwróconych odsetek, Wnioskodawcy są zobowiązani – na podstawie art. 45 ust. 3a ustawy o PIT – do doliczenia do dochodu w zeznaniu za 2025 r. kwot uprzednio odliczonych w ramach ulgi odsetkowej za lata 2020–2023?
2. Czy odsetki ustawowe za opóźnienie, o których mowa w pkt 1 a) i b) powyżej korzystają z zaniechania poboru podatku PIT w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt. 95b tej ustawy?
Państwa stanowisko w sprawie
Ad. 1
Zdaniem Wnioskodawców, nie są oni zobowiązani do korekty ulgi odsetkowej od zaciągniętego kredytu hipotecznego, którą odliczali od dochodu w składanych wspólnie zeznaniach podatkowych za lata 2020-2023 wykazując taką korektę w zeznaniu podatkowym składanym za rok 2025 w związku z art. 45 ust. 3a ustawy o PIT. Wynika to przede wszystkim z faktu, że rozliczenie z Bankiem nastąpiło w drodze potrącenia wzajemnych wierzytelności, a Porozumienie nie określa konkretnych kwot zwróconych na rzecz Wnioskodawców odsetek.
Ad. 2
W opinii Wnioskodawców, odsetki ustawowe za opóźnienie, o których mowa w pkt 1 a) i b) powyżej korzystają z zaniechania poboru podatku PIT w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt 95b tej ustawy ze względu na fakt, iż kwoty rozliczenia z Bankiem korzystają z przedmiotowego zaniechania poboru podatku PIT w oparciu o treść Rozporządzenia.
Uzasadnienie:
Ad.1
Zgodnie z art. 45 ust. 3a ustawy o PIT, jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.
Jednocześnie, zgodnie z art. 70. § 1. Ordynacji Podatkowej, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Mając na uwadze powyższe przepisy należy zastanowić się czy w kontekście zawartego Porozumienia zawartego przez Wnioskodawców z Bankiem i dokonania rozliczenia pomiędzy Stronami, w wyniku którego Wnioskodawcy otrzymali od Banku Kwotę Rozliczenia, Wnioskodawcy są zobowiązani do dokonania korekty ulgi odsetkowej (z której korzystali w ramach praw nabytych) za lata nieobjęte przedawnieniem, czyli za okres 2020-2023.
Wnioskodawcy podkreślają, że w oparciu o art. 45 ust. 3a ustawy o PIT, korekta ulgi odsetkowej jest wymagana wyłącznie w przypadku faktycznego zwrotu kwot wcześniej odliczonych od dochodu. Oznacza to, że podatnik musi wpierw otrzymać od podmiotu trzeciego konkretne kwoty wcześniej odliczone, które może obiektywnie przyporządkować do lat, w których korzystał z ulgi.
W niniejszej sprawie rozliczenie pomiędzy Wnioskodawcami a Bankiem nastąpiło w drodze potrącenia wzajemnych wierzytelności, obejmujących całość świadczeń spełnionych na podstawie nieważnej Umowy Kredytu oraz wierzytelność Banku z tytułu udostępnionego kapitału. Porozumienie ma charakter globalny i nie przewiduje wypłaty ani wyodrębnienia kwot odpowiadających zapłaconym wcześniej odsetkom. W szczególności Porozumienie nie zawiera danych pozwalających ustalić, czy i w jakiej wysokości doszło do zwrotu odsetek, które były przedmiotem odliczeń podatkowych.
W ocenie Wnioskodawców rozliczenie w drodze potrącenia wzajemnych wierzytelności nie stanowi „otrzymania zwrotu” w rozumieniu art. 45 ust. 3a ustawy o PIT, zwłaszcza gdy brak jest możliwości obiektywnego przyporządkowania jakiejkolwiek części Kwoty Rozliczenia do odsetek odliczanych w ramach ulgi odsetkowej w poszczególnych latach.
Ponadto, zobowiązanie podatkowe musi wynikać z konkretnych, jednoznacznych i weryfikowalnych danych liczbowych. Niedopuszczalne jest ustalanie podstawy opodatkowania w oparciu o szacunki lub hipotetyczne kalkulacje podatnika, w szczególności w sytuacji, gdy dokumenty będące podstawą rozliczenia nie pozwalają na identyfikację zwracanych świadczeń. W konsekwencji brak jest możliwości ustalenia, czy i w jakiej wysokości doszło do zwrotu kwot odsetek objętych ulgą odliczaną przez Wnioskodawców w latach 2020–2023.
Dodatkowo należy wskazać, że część lat, w których Wnioskodawcy korzystali z ulgi odsetkowej, uległa już przedawnieniu na gruncie art. 70 § 1 Ordynacji Podatkowej, co dodatkowo potwierdza brak możliwości ustalenia zakresu ewentualnego zwrotu odsetek.
Podsumowując, w ocenie Wnioskodawców, skoro brak jest podstaw do uznania, że doszło do zwrotu konkretnych kwot odsetek, które były uprzednio odliczane przez Wnioskodawców od dochodu dla celów podatkowych, nie została spełniona przesłanka zastosowania art. 45 ust. 3a ustawy o PIT, a tym samym, po stronie Wnioskodawców, nie powstaje obowiązek korekty ulgi odsetkowej w zeznaniu podatkowym składanym za rok 2025.
Ad. 2
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT, wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Mając na uwadze powyższy przepis należy dojść do wniosku, że jeżeli w stosunku do świadczenia głównego zaniechano poboru podatku PIT na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, to zaniechanie poboru podatku PIT obejmuje także ustawowe odsetki za opóźnienie od tego świadczenia.
W niniejszej sprawie:
• Kwota Rozliczenia otrzymana od Banku w wyniku rozliczenia uregulowanego w treści Porozumienia korzysta ze wskazanego zaniechania poboru podatku PIT w oparciu o Rozporządzenie,
• odsetki ustawowe za opóźnienie zostały naliczone wyłącznie w związku z nieterminową realizacją,
• Wnioskodawcy spełniają wszystkie warunki zastosowania zaniechania poboru podatku PIT wskazane w Rozporządzeniu.
Rozporządzenie zostało wydane na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 Ordynacji Podatkowej.
W konsekwencji odsetki ustawowe za opóźnienie naliczone w związku ze świadczeniami objętymi Porozumieniem z Bankiem korzystają z zaniechania poboru podatku PIT na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT i nie podlegają wykazaniu i opodatkowaniu w zeznaniu PIT za 2025 r.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Odnosząc się do Państwa wątpliwości dotyczącej zwrotu kwot uprzednio odliczonych w ramach ulgi odsetkowej za lata 2020-2023 wskazuję, że zasady dokonywania odliczeń wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych regulują przepisy art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.
Powołany wyżej przepis art. 26b ust. 1 ustawy stanowi, że:
Od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1, odlicza się, z zastrzeżeniem ust. 2-4, faktycznie poniesione w roku podatkowym wydatki na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi, o którym mowa w art. 3 ust. 1, na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, związanej z:
1) budową budynku mieszkalnego albo
2) wniesieniem wkładu budowlanego lub mieszkaniowego do spółdzielni mieszkaniowej na nabycie prawa do nowo budowanego budynku mieszkalnego albo lokalu mieszkalnego w takim budynku, albo
3) zakupem nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej, albo
4) nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie samodzielne mieszkanie spełniające wymagania określone w przepisach prawa budowlanego.
W przepisie art. 26b ust. 4 pkt 1-2 ustawy ustawodawca określił wysokość dokonywanych odliczeń, gdyż są one limitowane.
Stosownie do art. 26b ust. 6 ww. ustawy:
Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5, mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku za rok podatkowy, w którym podatnik po raz pierwszy odlicza odsetki.
Natomiast w myśl art. 26b ust. 7 tej ustawy:
Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5 mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku również w roku podatkowym bezpośrednio następującym po roku, w którym podatnik po raz pierwszy odliczył odsetki; w tym przypadku odliczeniu podlega wyłącznie różnica między sumą odsetek przypadających do odliczenia a kwotą odsetek faktycznie odliczonych w roku, w którym podatnik dokonał pierwszego odliczenia.
Zgodnie z art. 26b ust. 8 cytowanej ustawy:
Wydatki, o których mowa w ust. 1, dotyczą odsetek zapłaconych łącznie przez oboje małżonków. Jeżeli małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu - odliczeń dokonuje się, zgodnie z wnioskami zawartymi w zeznaniach rocznych, bądź od dochodu każdego z małżonków, w proporcji wskazanej we wniosku, bądź od dochodu jednego z małżonków.
Pomimo uchylenia art. 26b ustawodawca zagwarantował korzystanie z ulgi odsetkowej w ramach praw nabytych.
Jak bowiem stanowi art. 9 ust. 1 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (t.j. Dz. U. z 2006 r. poz. 1588 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r.:
Podatnikowi, któremu w latach 2002-2006 został udzielony kredyt (pożyczka), o którym mowa w art. 26b ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r., przysługuje na zasadach określonych w tej ustawie oraz w ustawie wymienionej w art. 2, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r., prawo do odliczania wydatków na spłatę odsetek od tego kredytu (pożyczki), do upływu terminu spłaty określonego w umowie o kredyt (pożyczkę) zawartej przed dniem 1 stycznia 2007 r., nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2027 r.
Stosownie do art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.
Z powyższego wynika, że rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek powinno być dokonane w zeznaniu składanym za ten rok, w którym dojdzie do zwrotu tych odsetek. Jednocześnie przepis ten wskazuje, że doliczenia dokonuje podatnik, który uprzednio odliczył zwrócone kwoty.
W przypadku otrzymania od banku zwrotu kwoty odsetek, które odliczali Państwo w zeznaniach podatkowych, nie jesteście Państwo zobowiązani do korekt deklaracji za lata poprzednie, ale będziecie Państwo mieli obowiązek doliczenia zwróconych odsetek w zeznaniu podatkowym w wysokości uprzednio odliczonej przez Państwa, tj. tę część odsetek zwróconych przez bank, która była odliczana w ramach ulgi odsetkowej.
Powyższe oznacza, że w przypadku jeżeli, obliczając podatek należny, dokonali Państwo odliczeń od dochodu (podstawy obliczenia podatku lub podatku), a następnie otrzymali zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymali Państwo ten zwrot, to powinni Państwo w zeznaniu podatkowym składanym za ten rok, doliczyć odpowiednio kwoty poprzednio odliczone. Zwróconą kwotę odsetek (tę część odsetek zwróconych przez bank, która była odliczana w ramach ulgi odsetkowej niezależnie od roku ich odliczenia) winni Państwo wykazać, wraz z innymi przychodami opodatkowanymi skalą podatkową, w zeznaniu rocznym.
W przedmiotowej sprawie niewątpliwie doszło do zwrotu przez bank uiszczonych przez Państwo odsetek, bowiem kompensata dotyczyła Państwa wierzytelności wynikającej ze spłaty na rzecz banku rat kapitałowo-odsetkowych.
Fakt, że treść Porozumienia – zawartego na warunkach, co do których wyrazili Państwo zgodę – nie precyzuje czy i w jakiej wysokości doszło do zwrotu odsetek w związku z wypłatą kwoty Rozliczenia, nie może mieć wpływu na brak konieczności doliczenia odpowiednio kwot poprzednio odliczonych w ramach omawianej ulgi.
Kwestie techniczne związane z powyższym ustaleniem, nie mogą mieć wpływu na obowiązki podatkowe wynikające z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Natomiast jak stanowi art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) wynika, że:
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
W związku z powyższym kwestia przedawnienia zobowiązań podatkowych za lata wcześniejsze nie ma znaczenia dla rozliczenia przez Państwa ulgi odsetkowej, gdyż zobowiązanie podatkowe dotyczące rozliczenia z tytułu zwrotu odsetek, z którymi była związana ulga odsetkowa, powstało dopiero w momencie otrzymania zwrotu odsetek. Zatem w Państwa sprawie nie ma zastosowania, tzw. przedawnienie zobowiązania podatkowego z upływem 5 lat.
W konsekwencji, obowiązek doliczenia do dochodu dotyczy zwróconych odsetek, które odliczyli Państwo w ramach ulgi odsetkowej przez wszystkie lata, a nie jak Państwo zakreślili w pytaniu tylko za lata 2020-2023.
W złożonym wniosku Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii opodatkowania wypłaconych przez bank odsetek za opóźnienie.
W tym miejscu wyjaśniam, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 38 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Podkreślam, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
W opisanej sytuacji doszło do zapłaty przez bank na Państwa rzecz kwot wynikających z potrącenia wzajemnych wierzytelności. W konsekwencji uzyskali Państwo zwrot wpłat uiszczonych na rzecz banku. Zatem kwota zwrotu nie powoduje faktycznego przyrostu w Państwa majątku, a jedynie „wyrównanie” wcześniejszego zmniejszenia majątku. Wobec tego, można uznać, że kwota ta nie spełnia celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów, a tym samym po Państwa stronie jako kredytobiorców nie powstał przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym zwrócona Państwu przez bank kwota nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Jednocześnie wskazuję, że różnego rodzaju świadczenia, w tym m. in. odsetki za zwłokę w wypłacie różnych świadczeń stanowią – co do zasady – przychód w rozumieniu cytowanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie oznacza to jednak, że wszystkie odsetki są opodatkowane. Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, określonym w art. 21 ust. 1 ww. ustawy, korzystają ze zwolnienia od podatku.
Wyjaśniam zatem, że instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 i § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach w odniesieniu do odsetek możliwość zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje tylko wówczas, gdy przepis ww. ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.
Ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105) do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wprowadzono art. 21 ust. 1 pkt 95b, który ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2021 r.
Zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy:
Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które spełniają równocześnie dwa warunki:
1) są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,
2) świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.
Wypłacone Państwu odsetki za opóźnienie, dotyczą świadczeń zwrotnych niestanowiących przychód, a więc niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Oznacza to, że odsetki te podlegają zwolnieniu – a nie jak Państwo wskazali we wniosku korzystają z zaniechania poboru podatku PIT – od opodatkowania na podstawie wyżej zacytowanego art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanów faktycznych, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Wydając interpretacje indywidualne organ nie odnosi się do kwot i nie dokonuje wyliczeń. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek określenia podstawy opodatkowania, a prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w postępowaniu podatkowym.
Końcowo wskazuję, że ponieważ wskazane przez Państwo w opisie sprawy, rozporządzenie Ministra Finansów dotyczy umorzonych kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe, nie znajdzie zastosowania w Państwa sprawie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pani X (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo