Podatnicy (małżeństwo A i B) zawarli w 2005 r. umowę kredytu hipotecznego we frankach szwajcarskich na zakup mieszkania na własne cele mieszkaniowe. W 2025 r. bank zaproponował ugodę pozasądową, na mocy której umorzy pozostałe zadłużenie (kapitał i odsetki) oraz wypłaci zwrot kosztów procesowych i części rat. Kredyt był zabezpieczony hipoteką, a podatnicy nie korzystali wcześniej z ulgi. Planują…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
25 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 12 lutego 2026 roku o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 30 marca 2026 r. (wpływ 3 kwietnia 2026 r.) oraz pismem z 21 kwietnia 2026 r. (wpływ 21 kwietnia 2026 r.). Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
Zainteresowany będący stroną postępowania:
A.
Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:
B.
Opis zdarzenia przyszłego
W dniu 21 listopada 2025 r. bank zaproponował ugodę pozasądową dotyczącą umowy kredytu hipotecznego zawartej w 2005 r. na własne cele mieszkaniowe.
Na mocy ugody:
1. Bank zwolni Państwa w całości z pozostałego zadłużenia kredytowego (umorzenie).
2. Bank wypłaci na Państwa rzecz:
- … zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania,
- … zł tytułem zwrotu opłaty sądowej,
- … zł tytułem częściowego zwrotu wcześniej spłaconych rat kredytowych.
3. Ugoda nie stanowi odnowienia zobowiązania (art. 506 k.c.) i kończy definitywnie stosunek prawny wynikający z umowy kredytu.
Złożą Państwo oświadczenie przy podpisaniu ugody o spełnieniu warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku, obowiązującym - zgodnie z rozporządzeniem z dnia 20 grudnia 2024 r. - do 31 grudnia 2026 r.
Stronami umowy kredytu hipotecznego zawartego w 2005 roku było małżeństwo A i B oraz Bank …
Wszyscy kredytobiorcy odpowiadają za spłatę kredytu solidarnie, a więc do pełnej wysokości.
Celem zaciągnięcia kredytu był zakup mieszkania w bloku z 1982 roku, aby zapewnić rodzinie „dach nad głową” mieszkają Państwo tam do dziś i nie posiadają Państwo żadnych innych mieszkań.
Cała kwota kredytu została wykorzystana na ten cel.
Kredyt był zaciągnięty we frankach, gdyż nie posiadali Państwo w żadnym banku zdolności kredytowej do kredytów w złotówkach.
Kredyt ten został zaciągnięty na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej.
Nieruchomość jest położona w Polsce w P.
Kredyt został udzielony przez Bank (...).
Kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości.
Data zawarcia ugody jest w dużej mierze uzależniona od tej interpretacji indywidualnej, o którą Państwo proszą KIS, chcieliby Państwo zawrzeć ją w 2026 roku.
Stronami umowy będzie małżeństwo A i B i Bank (…).
Umorzenie kredytu przez bank będzie dotyczyło wszystkich kredytobiorców i będzie skutkowało wygaśnięciem zobowiązania wobec banków w całości po stronie każdego z kredytobiorców.
Kwota zadłużenia, którą umorzy bank to odsetki.
Kapitał został spłacony przez Państwa. Odsetki były niezbędne do zawarcia umowy kredytu.
Nie korzystali Państwo nigdy z zaniechania poboru od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej.
Jeżeli dojdzie do ugody będzie to zwrot środków, które zostały spłacone ponad kapitał, kwota ta zostanie przeznaczona na porady prawne dotyczące pomocy przy sformułowaniu i doprowadzeniu do ugody. Jest to kredyt we frankach.
W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że bank zwróci część środków uprzednio spłaconych przez kredytobiorcę co zostało zawarte w § 6 ust. 1 pkt 3 Ugody pozasądowej: „ ... … PLN tytułem dodatkowej kwoty pieniężnej stanowiącej częściowy zwrot spłaconych przez Kredytobiorcę rat kredytowych ... „
Wszystkie kwoty zawarte w ugodzie pozasądowej są wyliczeniami Banku oraz Kancelarii prowadzącej w Państwa imieniu rozmowy dotyczące Państwa sprawy.
W odniesieniu do kwestii wypłaty kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania w wysokości … zł oraz … zł tytułem opłaty sądowej wskazali Państwo, że kwota wykazana przez Bank w uzgodnieniu z Kancelarią przeznaczona zostanie w wysokości przeliczonej przez Kancelarię na wydatki związane z przygotowaniem oraz prowadzeniem Państwa sprawy przez Kancelarię wraz z rozliczeniem dotychczasowo poniesionych przez kredytobiorcę kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji, analizą oraz oszacowaniem roszczeń, przeprowadzeniem postępowania przedsądowego, opłatą od pozwu + opłatą skarbową oraz opłatami wynagrodzenia dla Kancelarii liczonej od łącznej kwoty oddanej przez Bank do dyspozycji kredytobiorcy. Dodatkowo na spłatę kosztów udziału pełnomocnika na każdym posiedzeniu mediacyjnym związanym z podpisaniem ugody.
Jednocześnie informują Państwo, że Bank przeprowadził rozliczenie Państwa kredytu w § 2 ust. 1 Ugody pozasądowej: „W księgach rachunkowych Banku na dzień 18 listopada 2025 r. wysokość zadłużenia Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), z czego kwota kapitału kredytu wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), a kwota odsetek naliczonych do dnia 18 listopada 2025 r. wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po kursie 4,5826, zadłużenie Kredytobiorcy na dzień 18 listopada 2025 r. wynosi … PLN (słownie: … złotych polskich)”.
W związku z powyższym kapitał i odsetki zadłużenia wykazane przez bank będą przedmiotem umorzenia na podstawie zawartej ugody.
Pytania
1) Czy umorzenie zadłużenia kredytowego wynikające z opisanej ugody powoduje powstanie przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT?
2) Czy w przypadku uznania powstania przychodu ma zastosowanie zaniechanie poboru podatku na podstawie ww. rozporządzenia Ministra Finansów?
3) Czy kwoty otrzymane tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego oraz zwrotu części spłaconych rat kredytowych stanowią przychód podlegający opodatkowaniu PIT?
Państwa stanowisko w sprawie
W Państwa ocenie, w odniesieniu do pytania 1-2, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, umorzenie zobowiązania może stanowić przychód. Jednak w niniejszej sprawie ma zastosowanie zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. (Dz.U. 2022 poz. 592 z późn. zm.), obowiązującego do dnia 31 grudnia 2026 r.
Umorzenie dotyczy kredytu hipotecznego:
· zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe,
· zabezpieczonego hipotecznie,
· udzielonego przed 15 stycznia 2015 r.
Spełnione zostały wszystkie warunki określone w rozporządzeniu, co zostało potwierdzone stosownym oświadczeniem.
W odniesieniu do pytania nr 3, kwoty otrzymane tytułem:
· zwrotu kosztów postępowania sądowego,
· zwrotu opłaty sądowej
nie stanowią przychodu, gdyż mają charakter zwrotu poniesionych wydatków i nie powodują trwałego przysporzenia majątkowego (utrwalona linia interpretacyjna KIS).
Kwota … zł stanowiąca częściowy zwrot spłaconych rat kredytowych jest korektą rozliczeń stron umowy, a nie nowym przysporzeniem majątkowym, wobec czego nie spełnia definicji przychodu z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.
W związku z powyższym wnoszą Państwo o potwierdzenie, że:
· w odniesieniu do umorzenia kredytu ma zastosowanie zaniechanie poboru podatku,
· pozostałe kwoty otrzymane na podstawie ugody nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 9 ust. 1a ww. ustawy:
Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 25e, art. 29-30cb, art. 30da-30dh, art. 30e-30g, art. 30j-30p oraz art. 44 ust. 7e i 7f, suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 – inne źródła.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Przystępując do oceny skutków podatkowych umorzenia przez bank części wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego, zaciągniętego w 2005 roku, wskazuję, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38, ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Z kolei umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się przez wierzyciela prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że zobowiązanie wygasa.
Zgodnie bowiem z instytucją zwolnienia z długu uregulowaną w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje.
Tak więc, dla umorzenia wierzytelności konieczna jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).
Stosownie natomiast do art. 917 Kodeksu cywilnego:
Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać.
Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Tym samym umorzoną Państwu kwotę wierzytelności z tytułu części kredytu hipotecznego, stanowiącą pozostały do spłaty kapitał wraz odsetkami należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W tym miejscu nawiązać należy do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 102 ze zm.).
Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:
1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:
1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:
a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz
b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;
2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.
2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:
1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);
2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;
3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.
3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, z późn. zm.), zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.
4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:
1) jednego gospodarstwa domowego albo
2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2023 r. poz. 1774 i 1843).
6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.
7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.
Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:
1) udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz
2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz
3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:
Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.
Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:
a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
- położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.
Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.
Zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, w przypadku, gdy osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a) inwestycji mieszkaniowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. rozporządzenia). Istotne jest, żeby kredyt mieszkaniowy został przeznaczony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W analizowanej sprawie kredyt został zaciągnięty przez Państwa w 2005 r. na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej polegającej na zakupie mieszkania. Uzyskane środki pieniężne w całości zostały wykorzystane na tę inwestycję. Kredyt został zabezpieczony hipotecznie.
W ramach proponowanej ugody, bank przeprowadził rozliczenie Państwa kredytu. W § 2 ust. 1 niniejszej ugody wskazano: W księgach rachunkowych Banku na dzień 18 listopada 2025 r. wysokość zadłużenia Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), z czego kwota kapitału kredytu wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), a kwota odsetek naliczonych do dnia 18 listopada 2025 r. wynosi … CHF (słownie: … franków szwajcarskich), co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po kursie 4,5826, zadłużenie Kredytobiorcy na dzień 18 listopada 2025 r. wynosi … PLN (słownie: … złotych polskich).
Mając na uwadze to co wywiedziono wcześniej stwierdzam, że umorzenie przez bank zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego w 2005 r., stanowić będzie dla Państwa przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z tytułu nieodpłatnych świadczeń klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 tej ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Jednakże, w analizowanym przypadku w związku z uzyskaniem tego przychodu wynikającego z umorzenia pozostałego do spłaty zadłużenia, stanowiącego kapitał i odsetki, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe. Spełniać będą Państwo bowiem przesłanki umożliwiające skorzystanie z zaniechania poboru podatku.
Odnosząc się z kolei do skutków podatkowych wypłaty na Państwa rzecz ustalonej w ugodzie wyjaśniam, że zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Jednakże definicja przychodu podatkowego zawarta w art. 11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
Wskazali Państwo, że (…) bank zwróci część środków uprzednio spłaconych przez kredytobiorcę co zostało zawarte w § 6 ust. 1 pkt 3 Ugody pozasądowej: „ ... … PLN tytułem dodatkowej kwoty pieniężnej stanowiącej częściowy zwrot spłaconych przez Kredytobiorcę rat kredytowych (…).
Wobec powyższego, skoro kwota którą otrzymają Państwo od banku w wyniku zawartej ugody, stanowić będzie zwrot spłacanych przez Państwa w ramach umowy zawartej z bankiem rat kredytowych, to otrzymanie ww. kwoty nie spowoduje po Państwa stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. W konsekwencji pieniądze te nie będą Państwa przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie będzie skutkowało po Państwa stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.
Przechodząc do kwestii zwrotu na Państwa rzecz kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postepowania oraz zwrotu opłaty sądowej, wskazuję, że zgodnie z przepisem art. 95 § 1 i 2 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 2025 r. poz. 1071, ze zm.)
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, można dokonać czynności prawnej przez przedstawiciela. Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.
Na podstawie art. 96 ww. ustawy:
Umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie (przedstawicielstwo ustawowe) albo na oświadczeniu reprezentowanego (pełnomocnictwo).
Mając na względzie cytowane wyżej przepisy stwierdzam, że skutki podatkowe związane z wypłatą przez bank kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz opłaty sadowej należy odnosić bezpośrednio do Kredytobiorców niezależnie od dalszych rozliczeń pomiędzy Kredytobiorcami - Państwem, a pełnomocnikiem.
Analizując zatem skutki podatkowe wypłaty przez bank zwrotu kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz opłaty sądowej wskazuję, że stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 468, ze zm.):
Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu prowadzącego postępowanie.
Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa procesowego) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez stronę.
Wskazali Państwo, że kwota wykazana przez Bank w uzgodnieniu z Kancelarią przeznaczona zostanie w wysokości przeliczonej przez Kancelarię na wydatki związane z przygotowaniem oraz prowadzeniem Państwa sprawy przez Kancelarię wraz z rozliczeniem dotychczasowo poniesionych przez kredytobiorcę kosztów związanych z przygotowaniem dokumentacji, analizą oraz oszacowaniem roszczeń, przeprowadzeniem postępowania przedsądowego, opłatą od pozwu + opłatą skarbową oraz opłatami wynagrodzenia dla Kancelarii liczonej od łącznej kwoty oddanej przez Bank do dyspozycji kredytobiorcy. Dodatkowo na spłatę kosztów udziału pełnomocnika na każdym posiedzeniu mediacyjnym związanym z podpisaniem ugody.
Zwrot przez bank na Państwa rzecz kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz opłaty sądowej, w ramach zawartej Ugody - nie spowoduje powstania po Państwa stronie przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.
Zatem, zwrócone Państwu ww. koszty zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz opłaty sądowej nie będą stanowiły dla Państwa przysporzenia i nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem ww. kosztów postępowania sądowego nie nastąpi realne przysporzenie majątkowe. Kwoty te będą stanowiły jedynie zwrot poniesionych wcześniej przez Państwa wydatków - nie będą więc dochodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymane kwoty tytułem kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz opłaty sądowej będą obojętne podatkowo.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzam, że zwrot na Państwa rzecz kosztów zastępstwa procesowego i kosztów postępowania oraz zwrot opłaty sądowej w ramach zawartej z bankiem ugody, nie spowoduje powstania po Państwa stronie przychodu, w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W konsekwencji nie będą Państwo zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego w związku z otrzymaniem od banku w ramach ugody ww. kwot.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pan A (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo