Interpretacja 0112-KDIL2-1.4011.24.2026.3.AK

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie dotyczącym wypłaty przez bank w ramach ugody środków pieniężnych w kwocie (…) zł oraz w kwocie (…) zł jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

8 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 30 kwietnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem (wpływ 12 stycznia 2026 r.) oraz pismem z 17 lutego 2026 r. (wpływ 24 lutego 2026 r.) oraz pismem z 1 kwietnia 2026 r. (wpływ 7 kwietnia 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Zawarł Pan ugodę dotyczącą dwóch kredytów frankowych z Bankiem (…). Numery umów: (…) oraz (…).

Postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia ugody jest w toku w Sądzie Okręgowym w (...) pod sygnaturą (…).

Łączna kwota uiszczonych przez Pana rat kredytu przekroczyła co najmniej 3-krotność zaciągniętego kredytu.

W uzupełnieniu wniosku w odniesieniu do umowy kredytowej zawartej z Bankiem (...) nr (…) wskazał Pan, że umowę zawarł Pan 31 października 2006 r.

Ponadto, udzielił Pan odpowiedzi na następujące pytania.

b.  Czy w ww. umowie kredytowej wskazano cel na który kredyt został udzielony, jeżeli tak, to jaki cel kredytu został wskazany w ww. umowie kredytowej?

Odpowiedź: W § (...) umowy zawarto zapis: Kredyt przeznaczony jest na nabycie budynku mieszkalnego położonego w (...).

c.   W przypadku gdy ww. kredyt został udzielony na cele mieszkaniowe, na które z wydatków wymienionych w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostały przeznaczone środki pieniężne uzyskane w ramach ww. kredytu.

Odpowiedź: Kredyt został udzielony na zakup nieruchomości.

d.  Czy całość środków pieniężnych uzyskach w ramach ww. kredytu została przeznaczona na cele mieszkaniowe, jeżeli nie to na co zostały przeznaczone pozostałe środki pieniężne?

Odpowiedź: Kredyt został użyty na zakup nieruchomości oraz wstępny remont (na pozostałe czynności remontowe zaciągnięto kredyt, o którym mowa niżej).

e.  Czy nieruchomość, której dotyczył ww. kredyt jest położona w Polsce lub innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej?

Odpowiedź: Kredytowana nieruchomość jest położona w Polsce.

f.    Kto (oprócz Pana i banku (…)) był Stroną kredytu?

Odpowiedź: Nie było innych stron kredytu oprócz Pana i banku.

g.  Czy ww. kredyt, został udzielony przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów?

Odpowiedź: Kredyt został udzielony przez ówczesny bank (…).

h.  Czy ww. kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, jeśli tak to na jakiej nieruchomości lub prawie do nieruchomości dokonano zabezpieczenia?

Odpowiedź: Kredyt został zabezpieczony hipoteką na nabywanej nieruchomości.

Natomiast w odniesieniu do umowy nr (…) prosiłem, aby podał Pan:

a.  Datę zawarcia przez Pana ww. umowy kredytowej.

Odpowiedź: Umowę zawarł Pan 13 marca 2007 r.

b.  Czy w ww. umowie kredytowej wskazano cel na który kredyt został udzielony, jeżeli tak, to jaki cel kredytu został wskazany w ww. umowie kredytowej?

Odpowiedź: W § (...) umowy zawarto zapis: Kredyt przeznaczony jest na dokończenie remontu budynku mieszkalnego położonego w (...).

c.   W przypadku gdy ww. kredyt został udzielony na cele mieszkaniowe, na które z wydatków wymienionych w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostały przeznaczone środki pieniężne uzyskane w ramach ww. kredytu?

Odpowiedź: Kredyt został udzielony na dokończenie remontu.

d.  Czy całość środków pieniężnych uzyskach w ramach ww. kredytu została przeznaczona na cele mieszkaniowe, jeżeli nie to na co zostały przeznaczone pozostałe środki pieniężne?

Odpowiedź: Kredyt został użyty w całości na dokończenie remontu.

e.  Czy nieruchomość, której dotyczył ww. kredyt jest położona w Polsce lub innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej?

Odpowiedź: Kredytowana nieruchomość jest położona w Polsce.

f.    Kto (oprócz Pana i banku (...)) był Stroną tego kredytu?

Odpowiedź: Nie było innych stron kredytu oprócz Pana i banku.

g.  Czy ww. kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, jeśli tak to na jakiej nieruchomości lub prawie do nieruchomości dokonano zabezpieczenia?

Odpowiedź: Kredyt został udzielony przez ówczesny bank (…). Kredyt został zabezpieczony hipoteką na remontowanej nieruchomości.

Czy kredyty, o których mowa we wniosku dotyczyły tej samej inwestycji mieszkaniowej?

Odpowiedź: Kredyty dotyczyły tej samej inwestycji mieszkaniowej.

Czy nie korzystał Pan z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa we wniosku?

Odpowiedź: Nie korzystał Pan z zaniechania poboru podatku.

Datę podpisania przez Pana ugody z bankiem dotyczącej ww. dwóch kredytów?

Odpowiedź: Ugody odnośnie kredytu (…) i (…) zostały zawarte 9 września 2024 r.

Czy w ramach ww. ugody doszło do umorzenia zadłużenia, jeżeli tak, to co składało się na kwotę zadłużenia, które umorzył bank, tj. czy np. była to kwota kredytu mieszkaniowego (kapitału), kwota odsetek skapitalizowanych, kwota tzw. odsetek karnych (odsetek od zadłużenia przeterminowanego), opłaty (czy ich poniesienie przez Kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu) z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń?

Odpowiedź: Skutkiem zapisanym w umowach było zwolnienie z długu.

Czy w ramach ugody bank wypłacił Panu środki pieniężne, jeżeli tak to prosiłem wskazać, czy kwota którą bank Panu wypłacił:

-     stanowi środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Kredytobiorcę, z uwzględnieniem wartości udostępnionego Kredytobiorcy kredytu;

-     czy jest to zwrot środków, które zostały wpłacone przez Kredytobiorcę do banku tytułem spłaty kapitału, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem, a które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według kursu waluty przyjętego w ugodzie stały się nienależne bankowi?

Odpowiedź: Z tytułu ugody dotyczącej umowy (…) otrzymał Pan (…) zł z tytułu ugody dotyczącej umowy (…) - (…) zł. Pana zdaniem wypłacone tytułem ugody środki stanowiły zwrot części rat nadpłaconych na skutek restrykcyjnych i niezgodnych z prawem postanowień umów kredytowych.

Ponadto, w kolejnym uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że w odpowiedzi na wezwania z dnia 19 marca 2026 r. przesyła Pan kopie umów z bankiem związanych z ugodą, w których zapewne zawarte są odpowiedzi na pytanie zawarte w tym piśmie.

Wydaje się Panu, że na wszystkie pytania zawarte w poprzednim piśmie Pan odpowiedział.

We wcześniejszych pismach starał się Pan wykazać, że kwoty zawarte w dwóch konkretnych ugodach bankowych nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Kwota zwrotu pieniędzy była opodatkowana wcześniej, na etapie spłacania przez Pana kredytu w kwocie kilkukrotnie przekraczającej kwotę udzielonego tytułem kredytu kapitału. Fakt nazwania czynności prawnej w ugodach nie ma znaczenia - de facto ugody te byty formularzami, od brzmienia których bank w żadnym stopniu nie chciał odstąpić. Bank oddał Panu pieniądze nadpłacone tytułem nieuczciwego spredu i innych zapisów umowy, chcąc uniknąć procesu. Gdyby do takowego doszło, przyznane Panu (z prawdopodobieństwem bliskim jedności) w wyniku tego środki byłyby od podatku wolne.

Pytanie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Czy kwoty zawarte w dwóch konkretnych ugodach bankowych są przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem od osób fizycznych?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie, przysporzenie tytułem ugody nie stanowi dochodu (przychodu).

Odpowiadając na pkt II i III pisma z dnia 4 lutego 2026 r. uważa Pan, że zwrot pieniędzy stanowił niestanowiący przysporzenia zwrot nienależnie pobranych środków pieniężnych tożsamy z odszkodowaniem. Raty spłacał Pan ze swoich przychodów, które były opodatkowane, w związku z czym opodatkowanie kwoty wynikającej z ich zwrotu jest opodatkowaniem podwójnym.

Podobnie nie opodatkowuje się pieniędzy pochodzących np. ze spłaty pożyczki. Zaznacza Pan, że spłacając kredyt co najmniej 3-krotnie spłacił Pan kwotę wyjściową kredytów, a otrzymane na mocy ugód pieniądze nie wyrównały Pana wydatków (przy akceptacji zgodnego z prawem oprocentowania i spredu) związanych ze spłatą zadłużenia.

W świetle powyższych uwag otrzymane przez Pana na mocy ugód środki stanowiły zwrot niezasadnie uzyskanych korzyści. W trakcie negocjacji wniósł Pan o taki zapis, oraz kilka innych, w umowie, które jednak nie zostały uwzględnione. Zależało Panu na jak najszybszym zakończeniu stosunku prawnego wiążącego Pana z bankiem, dlatego podpisał Pan ugody, mając na uwadze m.in. treść przepisu art. 65 § 2 K.c.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku w zakresie dotyczącym wypłaty przez bank w ramach ugody środków pieniężnych w kwocie (…) zł oraz w kwocie (…) zł jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:

·     dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz

·     dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

W myśl art. 9 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

·     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

·     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika, jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Jak stanowi art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):

Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, zauważyć należy, że umowa ta może być zawarta wyłącznie w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z ustępstwem mamy do czynienia, gdy ktoś rezygnuje z jakiegoś warunku, wymagania, zmniejsza swoje żądania czy też odstępuje od nich.

Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody. W doktrynie prezentowany jest również pogląd, zgodnie z którym kauzalność ugody przejawia się w określeniu zarzutów, którymi mogą się posłużyć strony po zawarciu ugody. Tak więc ugoda jest czynnością, realizowaną w drodze wzajemnych ustępstw stron, zmierzającą do uchylenia niepewności co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnienia ich wykonania albo uchylenia sporu istniejącego lub mogącego powstać.

Z kolei instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38).

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

Wskazał Pan w sprawie, że bank oddał Panu pieniądze nadpłacone tytułem nieuczciwego spredu i innych zapisów umowy, chcąc uniknąć procesu. Zaznaczył Pan, że spłacając kredyt co najmniej 3-krotnie spłacił Pan kwotę wyjściową kredytów, a otrzymane na mocy ugód pieniądze nie wyrównały Pana wydatków (przy akceptacji zgodnego z prawem oprocentowania i spredu) związanych ze spłatą zadłużenia.

Wobec powyższego, skoro kwoty które zostały Panu wypłacone przez bank w wyniku zawartej ugody, stanowią zwrot części rat nadpłaconych środków pieniężnych, to otrzymanie tych kwot nie powoduje po Pana stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. W konsekwencji pieniądze te nie są Pana przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie skutkuje po Pana stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Końcowo wskazuję, że w zakresie dotyczącym skutków podatkowych związanych ze zwolnieniem Pana z długu w ramach zawartej z bankiem ugody wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie.

Jednocześnie wyraźnie zastrzegam, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonałem wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku.

Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pana do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.