Interpretacja 0112-KDIL2-1.4011.869.2025.3.MB

Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanych stanów faktycznych w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe w części dotyczącej braku powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu w związku z zawarciem ugody (tj. odnośnie pytania nr 3) oraz prawidłowe w pozostałej części.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 października 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 24 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami z 19 listopada 2025 r. (wpływ 19 listopada 2025 r.), z 21 listopada 2025 r. (wpływ 21 listopada 2025 r.) oraz z 12 stycznia 2026 r. (wpływ 12 stycznia 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanów faktycznych

Pani X (zwana dalej „Wnioskodawczynią” lub „Kredytobiorcą”) jest polskim rezydentem podatkowym.

W 2008 r. zawarła z Bankiem (zwanym dalej „Bankiem”) umowę (zwaną dalej „Umową”) o kredyt zabezpieczony hipotecznie (zwany dalej „Kredytem”) na zakup lokalu mieszkalnego (zwanego dalej „Lokalem mieszkalnym”), położonego na terytorium Polski oraz refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe. Kredyt został udzielony na okres 40 lat, w kwocie (…) PLN i był indeksowany do waluty obcej – franków szwajcarskich (CHF).

W Umowie jako Kredytobiorcę wskazano jedynie Wnioskodawczynię. Zatem Kredyt został zaciągnięty tylko przez Wnioskodawczynię.

Wnioskodawczyni wniosła do Sądu pozew przeciw Bankowi w związku z zawartą Umową. Wnioskodawczyni zawarła z Bankiem ugodę z dnia (…) września 2025 r. (zwana dalej „Ugodą”).

W (...) Ugody wskazano: „W księgach rachunkowych Banku na dzień (…) września 2025 r. wysokość zadłużenia (kapitał) Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosiła (…) CHF, co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po średnim kursie Narodowego Banku Polskiego z dnia poprzedzającego dzień sporządzenia Ugody, zadłużenie (kapitał) Kredytobiorcy na ten dzień wynosiło (…) PLN”.

Postanowienie § (...) Ugody brzmi: „Strony dokonują zmiany waluty obcej zadłużenia, określonej w Umowie, na walutę polską zgodnie z zasadami określonymi w niniejszej Ugodzie”.

Zgodnie z § (...) Ugody: „Za podstawę ustalenia wysokości zadłużenia do całkowitej spłaty Kredytu Strony przyjęły, iż Kredyt udzielony na podstawie Umowy zostanie rozliczony tak, jakby od daty zawarcia Umowy stanowił kredyt złotówkowy udzielony w kwocie (…) PLN”.

Zatem na podstawie Ugody Wnioskodawczyni i Bank dokonali zmiany waluty zadłużenia określonej w Umowie, na walutę polską. Za podstawę ustalenia wysokości zadłużenia przyjęły, iż Kredyt udzielony na podstawie Umowy zostanie rozliczony tak, jakby od daty zawarcia Umowy stanowił kredyt złotówkowy bez indeksowania do waluty obcej CHF. Zatem to rozwiązanie zakłada konwersję waluty Kredytu na złotówki, tak jakby od początku był kredytem złotówkowym.

W konsekwencji w wyniku zawarciu Ugody Kredyt nie będzie indeksowany do waluty obcej, ze skutkiem od daty zawarcia Umowy. Ugoda ustaliła wyższe oprocentowanie Kredytu (w PLN) niż wcześniej w Umowie, gdy był on indeksowany do CHF.

Zgodnie z § (...) Ugody: „Strony zgodnie ustalają, że po zmianie waluty obcej kredytu na walutę PLN pozostaje do spłaty zadłużenie (kapitał) Kredytobiorcy względem Banku z tytułu Umowy, na dzień sporządzenia Ugody wynosi (…) PLN (słownie (…)). Strony zgodnie postanawiają o zmianie kwoty, o której mowa w zdaniu poprzednim w ten sposób, że Bank dokona zwrotu, który na dzień sporządzenia Ugody wynosi (…) PLN. (…)”.

W § (...) Ugody, mimo tłumaczeń Wnioskodawczyni, że niniejszy zapis w Jej ocenie - z uwagi na postanowienia § (...) Ugody jw. - jest bezsensowny i w części niewywierający skutku prawnego, wskazano: „Bank zwalnia Kredytobiorcę z długu (umarza zadłużenie) na kwotę (…) PLN. Kwota umorzenia stanowi kwotę wskazaną w ust. 3”.

Należy zaznaczyć, że kwota (…) PLN, to kwota zadłużenia Wnioskodawczyni na dzień (…) września 2025 r., czyli przed dokonaniem przewalutowania.

Jak wskazano w § (...) Ugody „po zmianie waluty obcej kredytu na walutę PLN pozostaje do spłaty zadłużenie (kapitał) Kredytobiorcy względem Banku z tytułu Umowy, na dzień sporządzenia Ugody wynosi (…) PLN”.

Reasumując, Wnioskodawczyni w związku z zawartą Ugodą, po dokonaniu w niej czynności wyżej opisanych, nie ma wobec Banku żadnego zobowiązania z tytułu Umowy i Kredytu, a ponadto otrzymała od Banku kwotę (…) PLN.

Kwota (…) PLN jest kwotą dodatkowo wypłaconą przez Bank. Została wynegocjowana w trakcie ustalania warunków Ugody, ale jej wpłata nie doprowadzi do sytuacji, w której na skutek ponownego przeliczenia Kredytu i wypłaty tej kwoty (…) PLN, Wnioskodawczyni uiściłaby do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej Kredytu.

Propozycja Banku jest związana z prowadzonym przez Bank programem ugód dla kredytobiorców frankowych, który ma na celu uwolnienie klienta od ryzyka walutowego i ma być wygodną alternatywą wobec długotrwałej i kosztownej drogi sądowej, na którą wielu klientów różnych banków wstępuje w takiej sytuacji, ponieważ umowy kredytowe zwierały klauzule niedozwolone.

Kredyt nie jest wierzytelnością traktowaną jako wierzytelność nieściągalna. Umorzenie Kredytu nie jest związane z toczącym się bankowym postępowaniem ugodowym (w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków) lub postępowaniem restrukturyzacyjnym.

Wnioskodawca i Bank nie są podmiotami powiązanymi w rozumieniu przepisów Ustawy o CIT oraz Ustawy o PIT.

Bank, z którym Wnioskodawczyni zawarła umowę Kredytu jest podmiotem, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawnionym do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów.

Lokal mieszkalny jest wynajmowany przez Wnioskodawczynię w ramach tzw. najmu prywatnego (nie w ramach działalności gospodarczej).

Wnioskodawczyni nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu innego kredytu mieszkaniowego.

Ponadto Wnioskodawczyni wskazała, że w umowie kredytowej z 2008 r. wskazano w § (...): „Kredyt przeznaczony jest na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórnym, refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe, modernizację”. Tym lokalem było spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego.

Modernizacja dotyczyła prac remontowych w zakupionym mieszkaniu. Jest to mieszkanie w starej kamienicy zatem był konieczny generalny remont, tzn. postawienie nowych ścian działowych, wymiana instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej, położenie kafelek, malowanie ścian, położenie paneli, wymiana urządzeń sanitarnych itp.

Ww. kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki kaucyjnej ustanowionej na rzecz banku na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego jw. oraz cesji praw z polisy ubezpieczenia ww. nieruchomości od ognia i innych zdarzeń losowych.

Zakup lokalu mieszkalnego oraz refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe, na które został zaciągnięty kredyt z 2008 r., dotyczą tej samej nieruchomości.

W wyniku zawarcia Ugody bank zwróci Wnioskodawczyni środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Nią, przy czym wartość udostępnionego kredytu zostanie przez Wnioskodawczynię spłacona. Zatem w wyniku zawarcia Ugody Wnioskodawczyni nie uiściła do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej Kredytu.

To będzie zwrot środków, które zostały wpłacone przez Wnioskodawczynię do banku tytułem spłaty kapitału, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem, a które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według kursu waluty przyjętego w ugodzie stały się nienależne bankowi. Zaznaczam jednak ponownie, że w wyniku zawarcia Ugody Wnioskodawczyni nie uiściła do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej Kredytu.

Pytania

1.  Czy ponowne przeliczenie Kredytu, zgodnie z § (...) Ugody, spowodowało powstanie po stronie Wnioskodawczyni przychodu i obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?

2.  Czy otrzymana przez Wnioskodawczynię, zgodnie z § (...) Ugody, kwota (…) PLN podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

3.  W jakiej kwocie powstał przychód podatkowy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w przedstawionym stanie faktycznym w związku z zawarciem Ugody?

Pani stanowisko w sprawie wynikające z wniosku jak i jego uzupełnienia

ad 1.

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowe zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 9 ust. 2 ustawy o PIT, dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Z powyższych regulacji wynika, że przychód stanowią m.in. otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Przez termin „otrzymane”, zgodnie ze Słownikiem języka polskiego pod redakcją prof. M. Szymczaka (Wydawnictwo Naukowe PWN - 1998 r., wydanie I, tom II, str. 253) należy rozumieć takie pieniądze i wartości pieniężne, które zostały podatnikowi dane. Mając na uwadze istnienie wielu form rozliczeń należy uznać, że otrzymane pieniądze to nie tylko wypłacona gotówka, ale również kwota, która wpłynęła na rachunek bankowy podatnika. Natomiast „postawionymi do dyspozycji” są takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik, wykazując określoną aktywność, ma możliwość włączyć do swojego władztwa. Innymi słowy, podatnik ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy, a nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do dyspozycji.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PIT, jednym ze źródeł przychodów są inne źródła.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności”, definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. Zatem przychód podatkowy z innych źródeł powstaje w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które nie są wymienione w innych źródłach przychodów.

W przedstawionym stanie faktycznym, w ramach operacji przewalutowania określonej w § (...) Ugody, zmienia się tylko sposób rozliczenia Umowy, tzn. zmianie ulega jedynie waluta, w której zobowiązanie ma być rozliczane.

Przewalutowanie stanowi techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie, na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie i ustalenie innych zasad rozliczeń, tj. przyjęcie wyższego oprocentowania Kredytu. Natomiast w wyniku dokonania tej operacji nie dochodzi do uregulowania w jakiejkolwiek formie zobowiązania wynikającego z Umowy.

Niniejsze argumenty znajdują również potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego wydawanych w podobnych stanach faktycznych.

Przykładowo, w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 12 kwietnia 2017 r. nr 1061-IPTPB3.4511.104.2017.2.SJ organ wskazał, iż: „W ramach operacji przewalutowania nie dochodzi do transferu/przelewu środków pieniężnych, nie dochodzi do uregulowania w jakiejkolwiek formie zobowiązania wynikającego z umów pożyczek - zmianie ulega jedynie waluta, w której zobowiązanie ma być uregulowane. Przewalutowanie stanowi wyłącznie techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie, na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie. (...) Ponadto spłata przewalutowanej pożyczki będzie następować w złotówkach. Nie zachodzą zatem przesłanki do powstania różnic kursowych w związku z przewalutowaniem zobowiązania ani jego późniejszą spłatą. W wyniku zmiany waluty pożyczki wartość pożyczki, która została udzielona w walucie obcej (po przeliczeniu na PLN według właściwego kursu), i wartość tej pożyczki wyrażonej w PLN po przewalutowaniu będzie inna, to taka różnica jest nieistotna z punktu widzenia przepisów prawa podatkowego regulujących kwestię kosztu uzyskania przychodu bądź przychodu”.

Wskazaną interpretację przepisów prawa podatkowego w tym zakresie potwierdził również Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 29 sierpnia 2019 r. nr 0112-KDIL3-2.4011.287.2018.1.TR, wskazując, iż: „przewalutowanie środków pieniężnych posiadanych przez Wnioskodawcę nie skutkuje powstaniem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Operacja przewalutowania środków pieniężnych w walucie obcej na środki pieniężne w złotych jest neutralna podatkowo”.

Tożsamy pogląd wyraził także Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 6 maja 2021 r. nr 0114-KDIP3-1.4011.125.2021.1.MK1 uznając za prawidłowe stanowisko wnioskodawcy (banku), że przewalutowanie kredytu nie powinno się wiązać z powstaniem jakiegokolwiek przychodu po stronie kredytobiorcy, w związku z tym nie jest on zobowiązany do sporządzenia informacji według ustalonego wzoru (PIT-11) o wysokości przychodów kredytobiorców. Podobne zdanie przedstawił Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 7 czerwca 2024 r. nr 0114-KDIP3-2.4011.378.2024.1.BM.

Także w jednej z najnowszych interpretacji, tj. z dnia 7 października 2025 r. sygn. 0112-KDIL2-1.4011.654.2025.2.AK - w jej uzasadnieniu wskazano: „Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. W ramach operacji przewalutowania nie dochodzi do transferu/przelewu środków pieniężnych, nie dochodzi do uregulowania w jakiejkolwiek formie zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki – zmianie ulega jedynie waluta, w której zobowiązanie ma być uregulowane. Przewalutowanie stanowi wyłącznie techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie, na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie. Wobec powyższego, w Pana sytuacji opisanej we wniosku, tj. przewalutowania na złotówki kredytu zaciągniętego w walucie obcej – frankach szwajcarskich (CHF), zmianie ulegnie jedynie waluta, w której zobowiązanie miało być uregulowane. W wyniku zmiany waluty wartość kredytu, która została udzielona w walucie obcej (po przeliczeniu na walutę polską według właściwego kursu) i wartość tego kredytu wyrażona w walucie polskiej po przewalutowaniu będzie inna, to taka różnica jest nieistotna z punku widzenia przepisów prawa podatkowego regulujących kwestię kosztów uzyskania przychodu bądź przychodu. W konsekwencji, skoro samo przewalutowanie stanowi techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie, to nie będzie skutkowało to dla Pana powstaniem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie nie będzie ciążył na Panu obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych”.

Zatem przeliczenie hipotecznego kredytu bankowego zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe podatnika (w walucie obcej lub w polskich złotych, lecz indeksowanego do waluty obcej, np. CHF) nie powoduje, jak np. umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu, definitywnego zredukowania zobowiązania wobec kredytodawcy. W przeciwieństwie do umorzenia, przeliczenie kredytu hipotecznego jest neutralne podatkowo i nie powoduje po stronie podatnika powstania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Należy zauważyć, że w przedstawionym stanie faktycznym, w wyniku postanowień § (...) Ugody ustalono, że Kredyt nie będzie indeksowany do waluty obcej CHF i ponownie przeliczono Kredyt według wyższej niż wcześniej stawki oprocentowania. Różnica powstała w wyniku tych ustaleń zawartych w Ugodzie jest nieistotna z punku widzenia przepisów prawa podatkowego regulujących kwestię kosztów uzyskania przychodu bądź przychodu, w konsekwencji nie skutkuje dla Wnioskodawczyni powstaniem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie nie będzie ciążył na Wnioskodawczyni obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Reasumując, w ocenie Wnioskodawczyni ponowne przeliczenie Kredytu według zasad przedstawionych w stanie faktycznym, zgodnie z § (...) Ugody, nie spowodowało powstania po Jej stronie przychodu i w konsekwencji obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Zatem różnica pomiędzy kwotą (…) PLN (stanowiącą kwotę zadłużenia przed zawarciem Ugody) i kwotą (…) PLN (stanowiącą kwotę zadłużenia po ponownym przeliczeniu Kredytu) nie stanowi kwoty przychodu podatkowego.

ad 2.

Kwota (…) PLN stanowi wynegocjowaną kwotę (zwana dalej „Dodatkową Kwotą”), której wypłata nie doprowadzi do sytuacji, w której na skutek zmiany waluty zadłużenia Wnioskodawczyni uiściłaby do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej finasowania. Oznacza to, że po dokonaniu operacji związanych ze zmianą waluty zadłużenia i wypłatą Dodatkowej Kwoty, Wnioskodawczyni w związku z Umową spłaciła do Banku nie mniej niż otrzymana przez Nią wartość Kredytu, a więc Dodatkową Kwotą objęte są tylko i wyłącznie środki wpłacone uprzednio Bankowi przez Wnioskodawczynię.

W uproszczeniu można określić, że Dodatkowa Kwota jest formą zwrotu Wnioskodawczyni wpłat, które dokonała Ona w trakcie „życia” Umowy z tytułu odsetek i spłaty kapitału w części wywołanej deprecjacją złotówki. Zatem wypłata świadczenia z tytułu Dodatkowej Kwoty stanowi w rzeczywistości zwrot środków pieniężnych, które wcześniej, na mocy Umowy, Wnioskodawczyni przekazała na rzecz Banku w ramach spłaty rat kapitałowo-odsetkowych od otrzymanego finansowania. Dodatkowa Kwota jest w swej istocie zwrotem wpłat dokonanych przez Wnioskodawczynię, podobnie, jak takim zwrotem są świadczenia wynikające ze zmiany waluty zadłużenia.

Potwierdzeniem tego jest to, że przyjęty w Banku sposób ustalania wysokości wypłacanej Klientowi Dodatkowej Kwoty nigdy nie doprowadzi do sytuacji, w której na skutek zawarcia ugody, klient uiściłby na rzecz Banku kwotę niższą aniżeli otrzymana od Banku kwota finansowania.

W konsekwencji należy uznać, że w związku z wypłatą Dodatkowej Kwoty, Wnioskodawczyni otrzymała środki będące ekwiwalentem części wydatków, które były uprzednio poniesione z Jej własnych środków. Kwoty te nie powodują faktycznego przyrostu w Jej majątku, a jedynie „wyrównanie” wcześniejszego zmniejszenia w Jej majątku.

W konsekwencji wypłata Dodatkowej Kwoty nie spełnia celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów, ani poprzez zmniejszenie jego pasywów.

Takie samo stanowisko wyraził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacjach indywidualnych:

- z dnia 29 listopada 2024 r. nr 0112-KDIL2-1.4011.676.2024.2.TR,

- z dnia 9 marca 2023 r., sygn. 0114-KDIP3-1.4011.4.2023.1.MS2,

- z dnia 14 października 2022 r., sygn. 0112-KDIL2-1.4011.699.2022.1.MKA,

- z dnia z 6 marca 2024 r., sygn. 0112-KDIL2-1.4011.37.2024.2.MKA.

W konsekwencji otrzymana przez Wnioskodawczynię, zgodnie z § (...) Ugody, kwota (…) PLN nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

ad 3.

Zgodnie z przedstawionym stanem faktycznym:

W § (...) Ugody wskazano, że w księgach rachunkowych Banku na dzień (…) września 2025 r. (tj. dzień sporządzenia Ugody) wysokość zadłużenia (kapitał) Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosiła (…) CHF, co po przeliczeniu stanowi kwotę zadłużenia Kredytobiorcy (…) PLN.

Zgodnie z § (...) Ugody, Strony dokonały zmiany waluty obcej zadłużenia, określonej w Umowie, na walutę polską, przyjmując, że Kredyt zostanie rozliczony tak, jakby od daty zawarcia Umowy stanowił kredyt złotówkowy udzielony w kwocie (…) PLN.

W § (...) Ugody Strony ustaliły, że po zmianie waluty obcej kredytu na walutę PLN pozostaje do spłaty zadłużenie (kapitał) Kredytobiorcy względem Banku w kwocie (…) PLN. Strony postanowiły o zmianie tej kwoty i wypłacie przez Bank zwrotu kwoty (…) PLN.

W § (...) Ugody, Bank zwolnił Kredytobiorcę z długu (umorzył zadłużenie) na kwotę (…) PLN.

W myśl art. 508 Kodeksu cywilnego, zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Dług, to generalnie obowiązek zapłaty określonej kwoty.

Kwota Kredytu po jego przeliczeniu, zgodnie z § (...) Ugody, stanowiła (…) PLN (wartość wskazana w § (...) Ugody). Jednak Strony także w § (...) Ugody zgodnie postanowiły o zmianie tej kwoty, tj. (…) PLN, w ten sposób, że Bank dokona zwrotu w kwocie (…) PLN.

Wnioskodawca zaznacza, jak w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku, że wypłata kwoty (…) PLN nie doprowadzi do sytuacji, w której na skutek ponownego przeliczenia Kredytu i wypłaty tej kwoty (…) PLN, Wnioskodawczyni uiściłaby do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej Kredytu. Czyli także zmniejszenie zobowiązania o kwotę (…) PLN nie spowodowało, że Wnioskodawczyni na skutek takiego rozliczenia uiściła do Banku mniej, niż wartość wypłaconego Jej Kredytu.

W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawczyni, Bank faktycznie nie umorzył Jej żadnego zobowiązania. Zatem postanowienie § (...) Ugody o umorzeniu zobowiązania jest bezskuteczne i nie wywołuje żadnych skutków prawnych (także podatkowych).

Reasumując, w związku z zawarciem Ugody w ogóle nie powstał przychód podatkowy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Z powyższych regulacji wynika, że przychód stanowią m.in. otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Przez termin „otrzymane”, zgodnie ze Słownikiem języka polskiego pod redakcją prof. M. Szymczaka (Wydawnictwo Naukowe PWN – 1998 r., wydanie I, tom II, str. 253) należy rozumieć takie pieniądze i wartości pieniężne, które zostały podatnikowi dane. Mając na uwadze istnienie wielu form rozliczeń należy uznać, że otrzymane pieniądze to nie tylko wypłacona gotówka, ale również kwota, która wpłynęła na rachunek bankowy podatnika.

Natomiast „postawionymi do dyspozycji” są takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik, wykazując określoną aktywność, ma możliwość włączyć do swojego władztwa. Innymi słowy, podatnik ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy, a nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do dyspozycji.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jednym ze źródeł przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności” definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić zatem w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Przystępując do oceny skutków podatkowych przewalutowania przez bank zaciągniętego kredytu wskazać należy, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo.

W ramach operacji przewalutowania nie dochodzi do transferu/przelewu środków pieniężnych, nie dochodzi do uregulowania w jakiejkolwiek formie zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki – zmianie ulega jedynie waluta, w której zobowiązanie ma być uregulowane. Przewalutowanie stanowi wyłącznie techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie, na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie.

Zatem przewalutowanie hipotecznego kredytu bankowego zaciągniętego na cele mieszkaniowe podatnika (w walucie obcej lub w polskich złotych, lecz indeksowanego do waluty obcej, np. CHF) nie powoduje, jak np. umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu, definitywnego zredukowania zobowiązania wobec kredytodawcy. W przeciwieństwie do umorzenia, przewalutowanie kredytu hipotecznego jest neutralne podatkowo i nie powoduje po stronie podatnika powstania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, w Pani sytuacji opisanej we wniosku, tj. przewalutowania na złotówki kredytu zaciągniętego w walucie obcej – frankach szwajcarskich (CHF), zmianie ulegnie jedynie waluta, w której zobowiązanie miało być uregulowane. W wyniku zmiany waluty wartość kredytu, która została udzielona w walucie obcej (po przeliczeniu na walutę polską według właściwego kursu) i wartość tego kredytu wyrażona w walucie polskiej po przewalutowaniu będzie inna, to taka różnica jest nieistotna z punku widzenia przepisów prawa podatkowego regulujących kwestię kosztów uzyskania przychodu bądź przychodu.

W konsekwencji, skoro samo przewalutowanie stanowi techniczną operację zamiany kwoty wyrażonej w określonej walucie na tę samą kwotę wyrażoną w innej walucie, to nie będzie skutkowało to dla Pani powstaniem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie nie będzie ciążył na Pani obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.

Odnosząc się natomiast do skutków podatkowych planowanej wypłaty ustalonej w ugodzie kwoty (…) zł, wyjaśniam że z definicji przychodu zawartej w art. 11 ust. 1, wywieść można, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych – co już wcześniej zauważono – można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

We wniosku wskazała Pani, że w ramach ugody bank zwróci Pani środki pieniężne w wysokości (…) zł. Bank zwróci Pani środki pieniężne w kwocie uprzednio wpłaconej przez Panią. Kwota ta będzie zwrotem środków, które zostały wpłacone do banku tytułem spłaty kapitału, odsetek i innych opłat zawiązanych z kredytem, a które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według kursu waluty przyjętego w ugodzie stały się nienależne bankowi.

Zatem w analizowanej sprawie po Pani stronie nie dojdzie do powstania przysporzenia majątkowego. W związku z zawarciem ugody otrzyma Pani zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy przekazała Pani na rzecz banku w ramach spłaty części rat udzielonego kredytu mieszkaniowego. A zatem otrzyma Pani środki będące ekwiwalentem wydatków, które były uprzednio poniesione z Pani własnych środków. Kwota otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc faktycznego przyrostu w Pani majątku. Wypłata ta będzie dla Pani neutralna podatkowo.

W konsekwencji, wypłata przez bank ww. kwoty nie będzie stanowić dla Pani przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zatem nie będzie Pani miała obowiązku zapłaty podatku od zwróconej przez bank kwoty.

Ustosunkowując się natomiast do Pani stanowiska odnoszącego się do pytania nr 3 należy przystąpić do oceny skutków podatkowych umorzenia przez bank wierzytelności od kredytu hipotecznego, zaciągniętego przez Panią w 2008 r. na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórym, refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe oraz modernizację, bowiem – jak wskazała Pani w opisie sprawy – bank umorzył Pani zadłużenie.

Wskazuję że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Z kolei umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się przez wierzyciela prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że zobowiązanie wygasa.

Zgodnie bowiem z instytucją zwolnienia z długu uregulowaną w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.):

Tak więc, dla umorzenia wierzytelności konieczna jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Opisując okoliczności sprawy wskazała Pani, że w ramach zawartej (…) września 2025 r. ugody, bank umorzył Pani zadłużenie (stosownie do postanowienia § 2 ust. 9 ugody).

Nie mogę zatem zgodzić się z Pani stanowiskiem – opartym na twierdzeniu, że we wskazanych okolicznościach sprawy bank faktycznie nie umorzył Pani żadnego zobowiązania – że w związku z zawarciem ugody nie powstanie przychód podatkowy. Podpisując ugodę wyraziła Pani zgodę na zawarte w niej postanowienia, w tym dotyczące umorzenia zobowiązania.

Tym samym, umorzoną kwotę wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W tym miejscu wskazuję na rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 102 ze zm.).

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:

Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:

Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:

Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.

Zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, w przypadku, gdy osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a) inwestycji mieszkaniowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. rozporządzenia). Istotne jest, żeby kredyt mieszkaniowy został przeznaczony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z analizowanej sprawy wynika, że w 2008 r. bank udzielił Pani kredyt hipotecznego w walucie CHF. W treści umowy kredytu zostało wskazane, że kredyt przeznaczony został na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórnym, refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe, modernizację.

Zatem udzielony Pani kredyt, w części która odpowiada wydatkom poniesionym na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórnym oraz jego modernizację, wypełnia przesłanki do uznania go za kredyt mieszkaniowy, o którym mowa w rozporządzeniu.

Odnosząc się natomiast do części ww. kredytu zaciągniętej na refinansowanie poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe wyjaśniam, że zaciągnięcie kredytu na refinansowanie jest zdarzeniem rozumianym jako operacja pieniężna, polegająca na wykorzystaniu zewnętrznych funduszy pieniężnych w celu zastąpienia środków pierwotnie wydatkowanych na jakiś cel. Pojęcia kredyt refinansowy i kredyt na refinansowanie nie są tożsame.

Pojęcie kredyt refinansowy implikuje konieczność wcześniejszego zaciągnięcia kredytu, aby później możliwym było zaciągnięcie kredytu refinansowego na jego spłatę. Zatem, czynność refinansowania zakupu kredytem hipotecznym należy odróżnić od zaciągnięcia kredytu refinansowego. Otóż kredyt refinansowy przeznaczony jest na spłatę wcześniej zaciągniętego kredytu hipotecznego i jest on zabezpieczony na podstawie wartości aktualnie posiadanej nieruchomości.

Natomiast zwrot „refinansowanie” oznacza operację pieniężną polegającą na uzyskaniu zewnętrznych źródeł finansowania w celu zastąpienia środków własnych, które zostały wydatkowane na jakiś cel. W rezultacie, pierwotnie wydatkowane środki pieniężne mogą być niejako „ponownie” wykorzystane na dowolny cel. Środki z kredytu na refinansowanie poniekąd zastępują środki uprzednio wydatkowane z własnych zasobów.

Z powyższego wynika zatem jednoznacznie, że analizowane zaniechanie może mieć zastosowanie do kredytu mieszkaniowego i kredytu refinansowego w sytuacji gdy został on zaciągnięty na refinansowanie (zastąpienie) kredytu mieszkaniowego. Przepis ten nie odnosi się natomiast do kredytów hipotecznych zaciągniętych na refinansowanie środków własnych poniesionych na zakup czy też wykończenie nieruchomości. Tego rodzaju wydatek nie został wymieniony w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem w Pani sprawie, do kwoty umorzonej wierzytelności w części dotyczącej refinansowania poniesionych wydatków na cele mieszkaniowe nie będą miały zastosowania przepisy rozporządzenia.

Wobec tego stwierdzam, że umorzenie przez bank części kwoty kredytu hipotecznego zaciągniętego przez Panią w 2008 r., stanowić będzie dla Pani przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z tytułu nieodpłatnych świadczeń klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże, do uzyskanego przez Panią przychodu związanego z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego do kwoty umorzonej wierzytelności w części, w jakiej kwota kredytu zaciągnięta na zakup lokalu mieszkalnego na rynku wtórym i jego modernizację pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu hipotecznego, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe. Będzie Pani bowiem spełniać wszystkie przesłanki umożliwiające zastosowanie ww. zaniechania w odniesieniu do tej części umorzonego kredytu.

Zaniechanie to nie będzie dotyczyło kwoty umorzonej wierzytelności, która będzie odpowiadała części kredytu hipotecznego, w jakiej został on zaciągnięty na refinansowanie poniesionych przez Panią wydatków na cele mieszkaniowe. Od tej części umorzonej kwoty, w jakiej zgodnie z powyższymi wyjaśnieniami stanowi ona dla Pani przychód, winna Pani zapłacić podatek dochodowy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanów faktycznych, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Wydając interpretacje indywidualne nie odnoszę się do kwot i nie dokonuję wyliczeń. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek określenia podstawy opodatkowania, a prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w postępowaniu podatkowym.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·       w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·       w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.