Interpretacja 0112-KDIL2-1.4011.952.2025.2.AK

Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:

-     nieprawidłowe w zakresie dotyczącym skutków podatkowych umorzenia zadłużenia oraz wypłaty przez bank równowartości połowy odsetek ustawowych za opóźnienie;

-     prawidłowe w pozostałym zakresie.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 listopada 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 26 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami: z 27 listopada 2025 r. (wpływ 27 listopada 2025 r.), z 22 grudnia 2025 r. (wpływ 22 grudnia 2025 r.), z 23 grudnia 2025 r. (wpływ 23 grudnia 2025 r.) oraz z 30 grudnia 2025 r (wpływ 30 grudnia 2025 r.). Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

W 2009 r. zawarła Pani z bankiem umowę o udzielenie kredytu hipotecznego na zakup mieszkania. Wysokość kredytu wynosiła (…) zł i był on indeksowany do waluty obcej CHF (wynosił (…) CHF). Zabezpieczeniem jest hipoteka kaucyjna na rzecz banku w postaci mieszkania, na który zaciągnęła Pani kredyt i w którym cały czas Pani mieszka. Kredyt zaciągnęła Pani samodzielnie, w mieszkaniu nigdy nie prowadziła Pani żadnej działalności gospodarczej ani nigdy nie było ono wynajmowane (nie czerpała Pani żadnych korzyści z jego tytułu). Kredyt był brakującą kwotą do tej, jaką posiadała Pani już jako wkład własny. Kredyt w całości został wykorzystany na zakup mieszkania. Kredyt regularnie spłacała Pani, nie korzystając z żadnych „wakacji od kredytu” aż do października 2024 roku, kiedy to w ramach toczącej się sprawy przeciwko bankowi otrzymała Pani od sądu zabezpieczenie i zawieszenie spłat do czasu uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie (w 2022 roku po konsultacji z kancelaria adwokacką zdecydowała się Pani o ubieganie swoich praw w sądzie i uznanie umowy za nieważną w związku z niedozwolonymi przez prawo klauzulami).

Wyrokiem sądu I instancji z 2024 r. umowa kredytowa została uznana za nieważną. Sąd zasądził na Pani rzecz kwotę w CHF z odsetkami za opóźnienie od 15 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty oraz zwrot kosztów procesowych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Bank złożył apelację od wyroku na początku 2025 roku, a obecnie, w listopadzie 2025 roku, otrzymała Pani projekt ugody, wg której bank:

·      zwalnia Panią z długu (umarza zadłużenie), na kwotę (…) zł;

·      zwróci Pani kwotę (…) zł, która pochodzi z wydatków, które zostały uprzednio poniesione z Pani środków na rzecz banku;

·      pokryje koszty sądowe.

Ugoda ma zostać zawarta przed sądem, w toku postępowania apelacyjnego.

W uzupełnieniu wniosku udzieliła Pani odpowiedzi na pytania.

Czy do podpisania przez Panią ugody z Bankiem dojdzie do dnia 31 grudnia 2026 roku?

Odpowiedź: Tak.

Czy kwota (…) zł, którą Bank zamierza Pani zwrócić:

a.  stanowi środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Panią, z uwzględnieniem wartości udostępnionego Pani kredytu;

b.  stanowi zwrot środków, które zostały wpłacone przez Panią do banku tytułem spłaty kapitału, odsetek (rat kapitałowo-odsetkowych) i innych opłat związanych z kredytem, a które w wyniku ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według kursu waluty przyjętego w ugodzie stały się nienależne bankowi?

Odpowiedź: Na kwotę tę składa się nadpłata jaka powstała podczas wpłacania do banku rat kapitałowo-odsetkowych oraz równowartość połowy odsetek ustawowych za opóźnienie zgodnych z wyrokiem sądu I instancji za okres od 15 kwietnia 2022 r. do 25 lipca 2025 r.

Czy w ramach ugody Bank dokona na Pani rzecz zwrotu poniesionych przez Panią kosztów procesowych? Jeżeli tak, to proszę wskazać, czy kwota stanowiąca zwrot tych kosztów procesowych/sądowych będzie równa kwocie poniesionych opłat i nie będzie przewyższała faktycznie poniesionych przez Panią wydatków z tego tytułu?

Odpowiedź: Tak. Bank zwróci Pani koszty procesowe w kwocie (…) zł, która to przypadnie kancelarii Panią reprezentującej w ramach wynagrodzenia. Kwota ta jest niższa niż wydatki, jakie Pani poniosła ogółem na rzecz sprawy (dodatkowo: opłaciła Pani pozew, opłatę skarbową od pozwu, pozew o zabezpieczenie - to opłaty związane bezpośrednio z sądowymi wymogami, oprócz nich opłaciła Pani historię spłat do banku, analityka finansowego i analityka do pozwu o zabezpieczenie.

Czy kredyt, o którym mowa we wniosku został udzielony przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów?

Odpowiedź: Tak. Kredyt został udzielony przez (…).

Czy nieruchomość której dotyczył ww. kredyt jest położona w Polsce, innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej?

Odpowiedź: Nieruchomość znajduje się w Polsce, w (…), obecnie Pani tam mieszka.

Co będzie składało się na kwotę zadłużenia (tj. kwotę (…) zł), które Bank Pani umorzy, tj. czy np. będzie to kwota kredytu mieszkaniowego (kapitału), kwota odsetek skapitalizowanych, kwota tzw. odsetek karnych (odsetek od zadłużenia przeterminowanego), opłaty (czy ich poniesienie przez Panią było niezbędne do zawarcia umowy kredytu) z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń?

Odpowiedź: Kwota zadłużenia (…) zł to wg banku aktualne saldo zadłużenia w PLN przeliczone po kursie średnim NBP wg jego wewnętrznych wyliczeń (kapitał i odsetki skapitalizowane; nie ma tu żadnych karnych odsetek ani opłat dodatkowych, jak ubezpieczenie czy opłaty związane z uruchomieniem kredytu).

Czy nie korzystała Pani z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowego?

Odpowiedź: Nie, nie korzystała Pani.

Pytanie

Czy w związku z zawarciem ugody sądowej z bankiem, zawierającej wyżej wymienione postanowienia, może Pani skorzystać z ulgi podatkowej, którą przewiduje Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, a tym samym, czy może Pani nie płacić podatku dochodowego od ugody zawartej z bankiem?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie, przy zawarciu ugody w opisanym powyżej kształcie nie powinna Pani płacić podatku dochodowego od osób fizycznych od ugody z bankiem z następujących przyczyn:

W przypadku ugody nie dochodzi do realnego wzbogacenia - umorzenie długu jest konsekwencją stwierdzenia nieważności umowy kredytowej. Skoro umowa była nieważna, to brak jest podstawy prawnej do uznania umorzenia jako przychodu.

Spełnia Pani warunki, aby zastosować zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku dochodowego zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz.U. 2022 poz. 592): zaciągnęła Pani kredyt hipoteczny przed 15 stycznia 2015 r. na kupno jednego tylko mieszkania, z którego nie czerpała Pani dochodów (nie wynajmowała go Pani ani nie prowadziła Pani w nim działalności gospodarczej), nie korzystała Pani wcześniej z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zabezpieczonego hipotecznie na realizację innej inwestycji niż związana z kredytem odnośnie do którego jest mowa w ugodzie (nie brała Pani nigdy żadnego innego kredytu hipotecznego na inne mieszkanie/inwestycje).

Zwrot kosztów sądowych przez bank nie stanowi przychodu - jest jedynie rekompensatą wydatków poniesionych w związku z procesem. Koszty te nie zwiększają Pani majątku, lecz przywracają stan równowagi finansowej, a ponadto zostaną przekazane reprezentującej Panią kancelarii jako część wynagrodzenia.

Zwrot (…) zł jest konsekwencją nieważności umowy i przywraca stan równowagi finansowej. Kwota ta nie pochodzi z lokaty czy inwestycji, lecz jest elementem rozliczenia wadliwej umowy i nie powinna być traktowana jako przychód.

W licznych interpretacjach indywidualnych organy podatkowe wskazywały, że świadczenia restytucyjne (zwrot nienależnie pobranych kwot, rekompensaty, zwroty kosztów) nie stanowią przychodu, gdyż nie powodują przysporzenia majątkowego. Interpretacje KIS potwierdzają, że zwrot kosztów procesu nie stanowi przychodu, lecz rekompensatę wydatków poniesionych przez stronę.

W związku z powyższym uważa Pani, że:

·      umorzenie długu w ramach ugody nie stanowi przychodu, a dodatkowo może korzystać z zaniechania poboru PIT;

·      zwrot kosztów wynikających z wadliwej umowy ma charakter restytucyjny i nie powinien być opodatkowany;

·      zwrot kosztów sądowych jest neutralny podatkowo;

·      ugoda nie powoduje realnego wzbogacenia, lecz jedynie przywraca równowagę finansową.

Dlatego zawarcie ugody z bankiem nie powinno skutkować płaceniem przez Panią podatku dochodowego od osób fizycznych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest:

-     nieprawidłowe w zakresie dotyczącym skutków podatkowych umorzenia zadłużenia oraz wypłaty przez bank równowartości połowy odsetek ustawowych za opóźnienie;

-     prawidłowe w pozostałym zakresie.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

W myśl art. 9 ust. 1a ww. ustawy:

Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 – inne źródła.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Przystępując do oceny skutków podatkowych umorzenia przez bank części wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego, zaciągniętego w 2009 roku, wskazuję, że instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38).

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Z kolei umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się przez wierzyciela prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że zobowiązanie wygasa.

Zgodnie bowiem z instytucją zwolnienia z długu uregulowaną w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):

Tak więc, dla umorzenia wierzytelności konieczna jest zgoda dłużnika (np. uzyskana w wyniku ugody, czy poprzez oświadczenie).

Stosownie natomiast do art. 917 Kodeksu cywilnego:

Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Tym samym umorzoną Pani kwotę wierzytelności z tytułu części kredytu hipotecznego, stanowiącą pozostały do spłaty kapitał wraz odsetkami należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W tym miejscu nawiązać należy do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1672 ze zm.).

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:

Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:

Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:

Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Dochody, od których zaniechano poboru podatku nie są wykazywane w zeznaniach rocznych i nie podlegają opodatkowaniu oraz zgłoszeniu do urzędu skarbowego.

Zaniechanie poboru podatku znajdzie zastosowanie do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów zaciągniętych na cele mieszkaniowe i zabezpieczonych hipotecznie, udzielonych przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw, w przypadku, gdy osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a) inwestycji mieszkaniowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. rozporządzenia). Istotne jest, żeby kredyt mieszkaniowy został przeznaczony na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podkreślenia wymaga, że prawo do zaniechania poboru podatku jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, dlatego do interpretacji przepisów ustanawiających to prawo należy stosować wykładnię ścisłą, która nie wychodzi poza literalne brzmienie przepisów.

W analizowanej sprawie w 2009 r. zaciągnęła Pani kredyt na zakup mieszkania. Uzyskane środki pieniężne w całości zostały wykorzystane na tę inwestycję. Kredyt został zabezpieczony hipotecznie.

W związku z prowadzonym wcześniej postępowaniem sądowym dotyczącym uznania zawartej w 2009 r. umowy kredytowej za nieważną oraz złożoną przez bank apelacją od wyroku I instancji, w listopadzie 2025 roku otrzymała Pani projekt ugody, wg której bank m.in. zamierza zwolnić Panią z długu (umorzyć zadłużenie na kwotę (…) zł).

Wskazała Pani w uzupełnieniu wniosku, że kwota zadłużenia (…) zł to wg banku aktualne saldo zadłużenia w PLN przeliczone po kursie średnim NBP wg jego wewnętrznych wyliczeń (kapitał i odsetki skapitalizowane; nie ma tu żadnych karnych odsetek ani opłat dodatkowych, jak ubezpieczenie czy opłaty związane z uruchomieniem kredytu).

Z przepisu § 1 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Finansów wynika, że: Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują: kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału); odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje; opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.

Z literalnego brzmienia ww. § 1 ust. 2 rozporządzenia wynika, że kwotami wierzytelności, które mogą korzystać z zaniechania są kwoty kapitału oraz kwoty odsetek skapitalizowanych.

Mając na uwadze przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe oraz powołane przepisy prawa stwierdzam, że umorzenie przez bank zadłużenia w kwocie (…) zł z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego przez Panią w 2009 r., stanowić będzie dla Pani przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z tytułu nieodpłatnych świadczeń klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 tej ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zatem, Pani stanowisko, że brak jest podstawy prawnej do uznania umorzenia jako przychodu uznałem za nieprawidłowe.

Jednakże, w analizowanym przypadku w związku z uzyskaniem tego przychodu wynikającego z umorzenia pozostałego do spłaty zadłużenia, stanowiącego kapitał i odsetki skapitalizowane, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe. Spełniać będzie Pani bowiem przesłanki umożliwiające skorzystanie z zaniechania poboru podatku.

Odnosząc się z kolei do skutków podatkowych wypłaty na Pani rzecz ustalonej w ugodzie kwoty (…) zł wyjaśniam, że zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Jednakże definicja przychodu podatkowego zawarta w art. 11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.

Wskazała Pani w uzupełnieniu wniosku, że na kwotę (…) zł, którą bank zamierza Pani zwrócić składa się nadpłata jaka powstała podczas wpłacania do banku rat kapitałowo-odsetkowych oraz równowartość połowy odsetek ustawowych za opóźnienie zgodnych z wyrokiem sądu I instancji za okres od 15 kwietnia 2022 r. do 25 lipca 2025 r.

Wobec powyższego, skoro część z kwoty (…) zł, którą Pani otrzyma od banku w wyniku zawartej ugody, stanowi nadpłatę z tytułu spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, to jej otrzymanie nie spowoduje po Pani stronie dodatkowego przysporzenia majątkowego. W konsekwencji pieniądze te nie będą Pani przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie będzie skutkowało po Pani stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.

Ustosunkowując się natomiast do kwestii opodatkowania otrzymanych przez Panią równowartości połowy odsetek ustawowych za opóźnienie wypłaconych zgodnych z wyrokiem sądu I instancji za okres od 15 kwietnia 2022 r. do 25 lipca 2025 r., należy wskazać, że instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071), zgodnie z którym:

Na podstawie art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego:

W tym miejscu wskazuję, że nie każde odsetki otrzymane przez osoby fizyczne podlegają opodatkowaniu. Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach, w odniesieniu do odsetek, możliwość zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje wyłącznie wówczas, gdy przepis omawianej ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy:

Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które spełniają równocześnie dwa warunki:

1)  są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,

2) świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.

Stwierdzam więc, że wypłacona dla Pani kwota stanowiąca równowartość połowy odsetek za opóźnienie, stanowić będzie dla Pani przychód z innych źródeł stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nie sposób więc zgodzić się z Pani stanowiskiem zaprezentowanym we wniosku – w zakresie kwoty stanowiącej równowartość połowy odsetek za opóźnienie – a mianowicie że: Zwrot (…) zł jest konsekwencją nieważności umowy i przywraca stan równowagi finansowej. Kwota ta nie pochodzi z lokaty czy inwestycji, lecz jest elementem rozliczenia wadliwej umowy i nie powinna być traktowana jako przychód. Skoro bowiem na ww. kwotę (…) zł składa się oprócz nadpłaty jaka powstała podczas wpłacania do banku rat kapitałowo-odsetkowych, równowartość połowy odsetek ustawowych za opóźnienie, to zgodnie z tym co wskazałem wcześniej, w tej części kwota ta stanowić będzie dla Pani przychód.

Jednak, odsetki uzyskane z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają zwolnieniu od opodatkowania na podstawie wyżej zacytowanego art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem, nie będzie miała Pani obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych od otrzymanej z banku kwoty odsetek ustawowych wypłaconych z tytułu opóźnienia wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Przechodząc do kwestii zwrotu na Pani rzecz kosztów procesowych wskazuję, że stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):

Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:

Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:

Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa procesowego) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez stronę.

Zwrot przez bank na Pani rzecz kosztów sądowych, w ramach zawartej ugody - nie spowoduje powstania po Pani stronie przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Zatem, zwrócone Pani ww. koszty procesowe nie będą stanowiły dla Pani przysporzenia i nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem ww. kosztów postępowania sądowego nie nastąpi realne przysporzenie majątkowe. Kwoty te będą stanowiły jedynie zwrot poniesionych wcześniej przez Panią wydatków - nie będą więc dochodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymane kwoty tytułem kosztów sądowych będą obojętne podatkowo.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzam, że zwrot na Pani rzecz kosztów sądowych w kwocie (…) zł w ramach zawartej z bankiem ugody, nie spowoduje powstania po Pani stronie przychodu, w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego w związku z otrzymaniem od banku w ramach ugody ww. kwoty … zł.

Z uwagi na powyższe w tym zakresie Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie podkreślam, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonałem wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku.

Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Wydając interpretacje w trybie art. 14b § 1 Ordynacji, organ nie dokonuję wyliczenia kwot podatku, przychodów, kosztów czy dochodów. W związku z tym nie ustosunkowałem się do przedstawionych przez Panią wartości. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.