Wnioskodawczyni wraz z mężem zaciągnęła w 2007 r. kredyt hipoteczny w CHF na zakup nieruchomości mieszkalnej, niezwiązanej z działalnością gospodarczą. Po zamieszkiwaniu do 2022 r., nieruchomość jest wynajmowana. Umowa kredytu została uznana za nieważną wyrokiem sądu w 2024 r., a Bank wniósł apelację. Strony rozważają ugodę przewidującą wzajemne potrącenie wierzytelności: wierzytelności kredytobiorców z tytułu wpłat (raty, opłaty, prowizje) i wierzytelności…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
2 grudnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 2 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 11 grudnia 2025 r. (wpływ 11 grudnia 2025 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
(…) 2007 r. zawarła Pani wraz z mężem (małżeńska wspólność majątkowa) umowę nr (...) o kredyt hipoteczny (dalej „Umowa”) z Bankiem (...). Kredyt ten, indeksowany w walucie obcej (CHF), został zaciągnięty na zakup i wykończenie nieruchomości (...). Zakup tej nieruchomości nie był związany z żadną działalnością gospodarczą ani zawodową – służył wyłącznie zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych Państwa rodziny. W mieszkaniu tym mieszkaliście Państwo od 2008 r. do 2022 r. i nadal jest Państwa własnością. Od (…) 2022 r. mieszkanie jest wynajmowane. Jest to najem prywatny na czas określony, a podatek dochodowy jest rozliczany co miesiąc. Cel zakupu mieszkania nie miał żadnego związku z działalnością gospodarczą ani zawodową.
W związku z zakwestionowaniem ważności Umowy wnieśliście Państwo pozew do Sądu Okręgowego w (…). Wyrokiem z dnia (…) 2024 r., w sprawie prowadzonej pod sygnaturą akt: (...), Sąd Okręgowy w (…) przesądził o nieważności Umowy oraz zasądził od Banku na Państwa rzecz kwotę (...) PLN wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Od tego wyroku Bank wniósł apelację, sprawa toczy się przed Sądem Apelacyjnym.
(…) 2025 r. otrzymaliście Państwo z obsługującej Państwa kancelarii złożoną przez Bank propozycję ugody (dalej „Ugoda”), która ureguluje kwestię wzajemnych rozliczeń wierzytelności wynikających z Umowy. Po zgłoszeniu przez Państwa zastrzeżeń (…) 2025 r. otrzymaliście Państwo nową wersję porozumienia.
Porozumienie to przewiduje, że:
1. Bank zobowiązuje się do cofnięcia apelacji od wyroku wskazanego powyżej, w terminie 14 dni od dnia zawarcia porozumienia.
2. Strony porozumienia zrzekają się dalej idących roszczeń wynikających z lub związanych z Umową.
3. Bank i Kredytobiorca dokonają wzajemnego rozliczenia wierzytelności.
Ponadto Strony zgodnie oświadczają, co następuje:
1. Łączna wierzytelność Kredytobiorcy wobec Banku wynosi (...) PLN, na którą to kwotę składa się:
a) (...) PLN stanowiąca równowartość wpłat uiszczonych przez Kredytobiorcę na podstawie Umowy Kredytu uznanej za nieważną, przy czym z tej kwoty prawomocnym wyrokiem wskazanym powyżej zasądzona została kwota (...) PLN wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, które na dzień (…) 2025 r. wynoszą (...) PLN.
Na kwotę wskazaną w pkt 1 a), tj. kwotę w PLN stanowiąca równowartość wpłat uiszczonych przez Kredytobiorcę składają się:
a) (…) PLN stanowiąca równowartość uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych,
b) (...) PLN stanowiąca równowartość uiszczonych opłat z tytułu ubezpieczenia niskiego wkładu własnego. Kwota wpłat została pomniejszona o zwrot, którego dokonał Bank w kwocie (...) PLN,
c) (...) PLN stanowiąca równowartość uiszczonych opłat z tytułu ubezpieczenia kredytu do czasu ustanowienia hipoteki (tzw. ubezpieczenie pomostowe),
d) (...) PLN stanowiąca równowartość uiszczonych składek z tytułu ubezpieczenia na życie,
e) (...) PLN stanowiąca równowartość prowizji z tytułu udzielonego kredytu,
f) (...) PLN stanowiąca równowartość uiszczonych składek z tytułu ubezpieczenia nieruchomości,
2. Łączna wierzytelność Banku względem Kredytobiorcy wynosi (...) PLN, na co składają się:
a) (...) PLN z tytułu udostępnionego Kredytobiorcy kapitału.
3. Aby rozliczyć roszczenia związane ze świadczeniami spełnionymi w związku z uznaną nieważną Umową Kredytu, Strony potrącają wzajemnie ww. wierzytelności tj. wierzytelność Kredytobiorcy wskazaną w pkt 1 i wierzytelność Banku z tytułu udostępnionego Kredytobiorcy kapitału kredytu wskazaną w pkt 2 – do wysokości wierzytelności niższej.
4. W wyniku potracenia Bank pozostaje zobowiązany do zapłaty na rzecz Kredytobiorcy kwoty (...) PLN i zobowiązuje się ją zapłacić w terminie 30 dni od dnia podpisania niniejszego porozumienia.
Nie korzystaliście Państwo z ulgi odsetkowej w związku ze spłatą kredytu, o którym mowa w Umowie.
Cel kredytu został określony w § 2 ust. 3 Umowy kredytu i brzmi następująco: „Cel kredytu: zakup mieszkania w budowie od dewelopera; kwota (...) PLN”.
Rozliczenie z Bankiem dotyczy kredytu mieszkaniowego zaciągniętego wyłącznie na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej: budowy lokalu mieszkalnego w inwestycji deweloperskiej zlokalizowanej w (...) przy ul. (...). Kredyt ten nie finansował żadnej innej nieruchomości ani żadnych innych celów. Nie zaciągaliście też Państwo dodatkowych kredytów związanych z tą inwestycją.
Kredyt został zabezpieczony hipoteką ustanowioną na kredytowanej nieruchomości (lokalu mieszkalnym).
Nie korzystaliście Państwo z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu innego kredytu mieszkaniowego. Nie korzystaliście Państwo również z takiego zaniechania w żadnym innym przypadku, gdyż do tej pory nie doszło do umorzenia jakichkolwiek kwot na Państwa rzecz.
Pytanie
1. Czy w związku z zawarciem Ugody pomiędzy Państwem a Bankiem (...), na mocy której dojdzie do wzajemnego potrącenia wierzytelności wskazanych w ugodzie, a Bank w wyniku potrącenia zobowiązuje się do zapłaty na Państwa rzecz kwoty (...) PLN (kwota zostanie przeliczona na dzień zawarcia ugody) po Pani stronie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
2. Czy otrzymane od Banku odsetki ustawowe za opóźnienie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie w zakresie pytania 1, wypłacona przez Bank kwota, wynikająca z zawartej z Bankiem Ugody, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wynika to z zastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (tj. z 23 stycznia 2024 r., Dz. U. z 2024 r., poz. 102). Zgodnie z ww. rozporządzeniem zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:
a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz
b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej,
c) kredyt został udzielony przed 5 stycznia 2015 r.
W Pani ocenie w zakresie pytania nr 2, stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które spełniają równocześnie dwa warunki:
1) są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,
2) świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.
Skoro zatem zwrot nienależnie pobranych świadczeń (rat kapitałowo-odsetkowych oraz opłat i prowizji), które macie Państwo otrzymać, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, to wypłacone Państwu odsetki ustawowe za opóźnienie korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W konsekwencji, zasądzone wyrokiem sądu odsetki ustawowe za opóźnienie będą zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy.
W związku z powyższym spełnia Pani wszystkie warunki uprawniające do zastosowania zaniechania poboru podatku dochodowego, o którym mowa w § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów. Nie korzystała Pani wcześniej z mechanizmu zaniechania poboru podatku dochodowego w odniesieniu do jakiejkolwiek innej umorzonej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.
Mając powyższe na uwadze, Pani zdaniem nie istnieją przeszkody do zastosowania zaniechania poboru podatku dochodowego, o którym mowa w § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia. Kwota, którą otrzyma Pani od Banku zostanie w przyszłości ponownie przeliczona na dzień zawarcia ugody. Pani zdaniem nie będzie to jednak miało wpływu na ważność ani skuteczność wydanej interpretacji indywidualnej. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podlega jedynie taki przychód, który prowadzi do realnego przysporzenia majątkowego podatnika. W przypadku zwrotu kapitału, który uprzednio został wpłacony przez Panią i Pani męża na mocy umowy kredytowej, nie można mówić o uzyskaniu nowego dochodu. Środki te mają charakter zwrotu wpłat dokonanych wcześniej, co wyklucza je z kategorii przychodu podlegającego opodatkowaniu.
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 163): Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy: Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.
Natomiast instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe. Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Mając na względzie powyższe, należy wskazać, że kwoty wypłacone Pani i Pani mężowi przez Bank na podstawie zawartej Ugody będą stanowić wyłącznie zwrot środków pieniężnych uprzednio wpłaconych przez Państwa w wykonaniu zawartej umowy kredytu hipotecznego. Nie są to środki uzyskane od Banku tytułem nowego świadczenia, lecz zwrot nadpłat, które powstały w wyniku niekorzystnych dla nas warunków wykonania umowy kredytowej. Kwoty te nie powodują zwiększenia Państwa majątku – nie dochodzi bowiem do definitywnego, bezzwrotnego przysporzenia, które mogłoby być uznane za przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Brakuje bowiem istotnej cechy przychodu, jaką jest realny przyrost majątkowy po stronie podatnika. Wypłata ta stanowi ekwiwalent poniesionych wcześniej kosztów własnych – środków, które zostały przez Państwa wpłacone do Banku w związku ze spłatą rat kredytowych. Skoro zatem wypłacona przez Bank kwota mieści się w łącznej sumie uprzednich świadczeń spełnionych przez Państwa, jej otrzymanie nie skutkuje uzyskaniem jakiejkolwiek dodatkowej korzyści ekonomicznej.
W konsekwencji należy uznać, że otrzymana przez Państwa kwota nie stanowi przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, nie podlega klasyfikacji do źródła przychodów wskazanego w art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy („inne źródła”), a tym samym – nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wypłata ta jest neutralna podatkowo.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.
W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Z kolei instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061), zgodnie z którym:
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Na podstawie art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy..
Jednocześnie stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wolne od podatku dochodowego są odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym, wolnych od podatku dochodowego lub od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku
Wprowadzając ww. przepis ustawodawca uregulował jednoznacznie m.in. kwestię opodatkowania odsetek z tytułu nieterminowej wypłaty należności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
W opisie sprawy wskazała Pani, że w wyniku planowanej ugody Strony dokonają potrącenia wzajemnych roszczeń. Na skutek dokonanego potrącenia Bank zobowiązany będzie do zapłaty na Pani rzecz pozostałej kwoty Pani roszczenia.
Zasady i skutki dokonywania kompensaty (potrącenia) reguluje przepis art. 498 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym:
Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym.
Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami. Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej strony. Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.
Wprawdzie przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym samym potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).
W sytuacji, gdy dojdzie do umorzenia należności poprzez potrącenie wierzytelności, u stron nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy doszłoby do częściowej kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z pozostałej części długu.
Mając na uwadze powyższe, w wyniku dokonania przez bank zwrotu na Pani rzecz pozostałej kwoty roszczenia otrzyma Pani z powrotem zwrot zapłaconych Bankowi kwot. Nie ma zatem podstaw, aby zwróconą przez bank kwotę uznać za przychód podlegający opodatkowaniu. Dla celów podatkowych zwrot taki będzie obojętny podatkowo. Tym samym nie będzie miała Pani obowiązku rozliczenia tych środków dla celów podatkowych.
Skoro zatem kwota zwrotu otrzymana na podstawie porozumienia nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, to wypłacone odsetki ustawowe za opóźnienie będą korzystały ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Wobec powyższego, nie będzie miała Pani obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych od otrzymanych kwot na podstawie ugody zawartej z Bankiem, ani wykazania ww. kwot w zeznaniu podatkowym.
Skoro więc otrzymanie przez Panią w wyniku zawartej ugody zwrotu z banku będzie neutralne podatkowo, to w tym zakresie nie znajdzie zastosowania rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, z uwagi na brak wystąpienia przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który mógłby być objęty tym rozporządzeniem.
Jednocześnie, zakres przedmiotowy ww. rozporządzenia nie dotyczy odsetek ustawowych za opóźnienie, wobec czego również w tej części nie znajduje ono zastosowania.
W konsekwencji, z uwagi na powyższe, Pani stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Ponadto zwracam uwagę, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydaje interpretację indywidualną na wniosek podmiotu, który chce się dowiedzieć, czy w jego indywidualnej sprawie mają zastosowanie określone przepisy prawa podatkowego (podmiot taki jest nazywany „zainteresowanym”). Interpretacja wyjaśnia, czy w danej sytuacji dla wnioskodawcy powstają określone prawa lub obowiązki podatkowe.
Z uwagi na to, że wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej stosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, został złożony przez Panią jako jedną ze współkredytobiorców, niniejsza interpretacja stanowi odpowiedź na pytanie w niej zawarte tylko w odniesieniu do Pani osoby. Nie wywiera ona skutku prawnego dla drugiego współkredytobiorcy (Pani męża).
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo