Komornik sądowy planuje sprzedać w drodze licytacji publicznej prawo wieczystego użytkowania nieruchomości składającej się z siedmiu niezabudowanych działek gruntu i jednej zabudowanej działki z budynkami i budowlami, należących do dwóch dłużniczek. Nieruchomość była wykorzystywana w działalności gospodarczej związanej z produkcją ceramiki budowlanej, prowadzonej przez spółkę cywilną, w której dłużniczki były wspólnikami. Od około kilku lat działalność nie jest prowadzona, a budynki są nieużywane. Dla terenu nie ma planu miejscowego ani decyzji o warunkach zabudowy,…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
13 lutego 2026 r. wpłynął Pani wniosek sygnowany datą 30 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w podatku od towarów i usług w zakresie możliwości zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług do sprzedaży w postępowaniu egzekucyjnym (...) niezabudowanych działek gruntu oraz (...) działki zabudowanej budynkami i budowlami.
Uzupełniła go Pani pismem z 9 marca 2026 r. (wpływ 16 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w (…), zamierza sprzedać w drodze licytacji publicznej (sprawa (...) i inne) prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu (działki nr (1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5) oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności (działka nr 6/2),
należące do Dłużniczek:
- C.B, PESEL: (…), NIP: (…), zam. ul. (…) – w (...) części,
- C-D.A, PESEL: (…), NIP: (…), zam. ul. (…) – w (...) części.
Nieruchomość leży w miejscowości (...), gmina (...), powiat (...), województwo (...). Zgodnie z ewidencją gruntów, nieruchomość posiada powierzchnię (...) ha. Dla nieruchomości Sąd Rejonowy (...) Wydział (...) z siedzibą w (...), prowadzi księgę wieczystą o numerze (...).
Na terenie nieruchomości prowadzona była działalność gospodarcza – produkcja i sprzedaż ceramiki budowlanej (cegły, pustaki ceramiczne itp.) – prowadzona przez Spółkę (...) Spółka Cywilna z siedzibą w (...) przy ul. (...).
Dłużniczki nie prowadziły działalności zwolnionej z VAT.
Od około (...) lat działalność produkcji i sprzedaży (...) nie jest prowadzona.
Na terenie działki nr 6/2 (zabudowana działka gruntu) znajdują się następujące obiekty budowlane (...):
(…)
Ww. budynki i budowle (...) zostały w większości zbudowane w latach 80-90-tych XX wieku, najstarszy pochodzi z roku 1910. Od około (...) lat budynki i budowle są nieużywane. Ogólny stan techniczny ww. budynków i budowli w operacie szacunkowym określono jako średni z pojedynczymi elementami w stanie miernym, a średni stopień zużycia technicznego poszczególnych budynków i budowli określono w wysokości 20-65%. Zużycie ekonomiczne i środowiskowe nie jest większe od zużycia technicznego. Widoczne są oznaki braku gospodarki remontowo-zapobiegawczej na przestrzeni ostatnich kilku lat.
Działki gruntu niezabudowane (siedem działek) porośnięte są zdziczałą roślinnością, drzewami i zakrzewieniami, z rowem melioracyjnym.
Dla terenu, na którym położona jest nieruchomość, nie ma obowiązującego planu miejscowego.
Zgodnie z art. 154 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w przypadku braku planu miejscowego, przeznaczenie nieruchomości ustala się na podstawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zgodnie z art. 154 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w przypadku braku planu miejscowego oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, uwzględnia się faktyczny sposób użytkowania nieruchomości lub ustalenia planu ogólnego gminy. Przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Wobec tego, rzeczoznawca majątkowy ustalił przeznaczenie nieruchomości na podstawie obowiązującego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
Według ustaleń „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (...)”, zatwierdzonego uchwałą nr (…) Rady Gminy w (...) z dnia (…), nieruchomość położona jest na terenie posiadającym następujące kierunki zagospodarowania:
· działka nr 1 – obszary upraw polowych, tereny dawnej kolei dojazdowej;
· działka nr 6/2 – obszary ośrodków koncentracji usług ponadlokalnych i lokalnych, (...);
· działka nr 2 – obszary upraw polowych, tereny dawnej kolei dojazdowej;
· działka nr 3 – obszar (...);
· działki nr 4/3, 4/4, 4/5 – obszary ekotonu łąkowego – pasy wentylacji, zespoły zieleni towarzyszące ciekom i drogom, tereny dawnej kolei dojazdowej;
· działka nr 5 – obszary ekotonu łąkowego – pasy wentylacji, zespoły zieleni towarzyszące ciekom i drogom.
Faktyczny sposób użytkowania nieruchomości jest zgodny z kierunkami zagospodarowania działek wchodzących w skład nieruchomości, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
Komornik uzyskał informację od Dłużniczek, że nieruchomość stanowiła środek trwały w przedsiębiorstwie Dłużniczek i była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej (...).
Komornik ustalił w organie podatkowym, że Dłużniczkom nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na nabycie nieruchomości w 2005 r., natomiast przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na modernizację budynków i budowli w latach 2010-2013 i z tego odliczenia Dłużniczki skorzystały.
W księdze wieczystej nieruchomości znajdują się wpisy kilkunastu obciążeń na rzecz kilku wierzycieli.
W okresie dwóch lat poprzedzających planowaną sprzedaż Dłużniczki nie ponosiły wydatków na ulepszenie w rozumieniu przepisów podatku dochodowego, budynków i budowli znajdujących się na 4 nieruchomości, stanowiących co najmniej 30% ich wartości początkowej.
W okresie dwóch lat poprzedzających planowaną sprzedaż działalność gospodarcza nie była prowadzona przez Dłużniczki oraz aktualnie nie jest prowadzona. Zgodnie z Wykazem podmiotów zarejestrowanych jako podatnicy VAT, niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru VAT, obie Dłużniczki nie figurują w rejestrze VAT na dzień 29 grudnia 2025 r.
Przedmiotem sprzedaży w drodze licytacji publicznej nie będzie przedsiębiorstwo ani zorganizowana część przedsiębiorstwa.
Komornik prowadził udokumentowane działania w kierunku uzyskania informacji od Dłużniczek, mających potwierdzić spełnienie warunków zastosowania zwolnień od podatku, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a ustawy o podatku od towarów i usług. Dłużnik udzielił odpowiedzi na pytania Komornika.
Dodatkowo, w uzupełnieniu do wniosku udzieliła Pani odpowiedzi na zadane pytania:
1) Czy Dłużniczki, tj. Pani B.C. i Pani A.D-C, były Wspólnikami Spółki (...) Spółka Cywilna z siedzibą w (...), przy ul. (...)? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
Odpowiedź: Pani B.C. i Pani A.D-C były wspólnikami Spółki (...) Spółka Cywilna z siedzibą w (...), przy ul. (...).
2) Kiedy, w jakim celu i na podstawie jakich dokumentów Dłużniczki nabyły nieruchomość stanowiącą grunt w użytkowaniu wieczystym złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2 zabudowanej budynkami i budowlami (...), i niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, będący przedmiotem sprzedaży licytacyjnej? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
Odpowiedź: Pani B.C. w 2005 r. nabyła aktem notarialnym nieruchomość stanowiącą grunt w użytkowaniu wieczystym złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2, zabudowanej budynkami i budowlami (...) oraz niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5. Nieruchomość została nabyta w celu prowadzenia działalności gospodarczej (...).
Pani A.D-C nabyła w 2005 r. aktem notarialnym nieruchomość stanowiącą grunt w użytkowaniu wieczystym złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2, zabudowanej budynkami i budowlami (...) oraz niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5. Nieruchomość została nabyta w celu prowadzenia działalności gospodarczej (...).
3) Czy nabycie przez Dłużniczki nieruchomości stanowiącej grunt w użytkowaniu wieczystym złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2, zabudowanej budynkami i budowlami (...), i niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, będącej przedmiotem sprzedaży licytacyjnej, nastąpiło w ramach transakcji opodatkowanych, zwolnionych czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT oraz, czy transakcje te zostały udokumentowane fakturami z wykazanymi kwotami podatku VAT? Proszę opisać. Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
4) Z jakiego powodu Dłużniczkom nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT od nabycia nieruchomości stanowiącej grunt w użytkowaniu wieczystym złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2, zabudowanej budynkami i budowlami (...), i niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, będącej przedmiotem sprzedaży licytacyjnej (transakcja nieudokumentowana fakturą, zakup ze zwolnieniem od podatku od towarów i usług itp.)? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
Odpowiedź: Pani B.C. nabyła nieruchomość w ramach transakcji podlegającej zwolnieniu od podatku VAT. Transakcje nie zostały udokumentowane fakturami.
Pani A.D-C nabyła nieruchomość w ramach transakcji podlegającej zwolnieniu od podatku VAT. Transakcje nie zostały udokumentowane fakturami.
5) Czy Dłużniczki kiedykolwiek udostępniały nieruchomość stanowiącą grunt w użytkowaniu wieczystym, złożony z działki ewidencyjnej nr 6/2 zabudowanej budynkami i budowlami (...), i niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, będącej przedmiotem sprzedaży licytacyjnej na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innych umów cywilnoprawnych i czy umowy te miały/mają charakter odpłatny czy nieodpłatny? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
Odpowiedź: Pani B.C. udostępniała odpłatnie nieruchomość objętą wnioskiem ORD-IN na podstawie umowy najmu/dzierżawy.
Pani A.D-C. udostępniała odpłatnie nieruchomość objętą wnioskiem ORD-IN na podstawie umowy najmu/dzierżawy.
6) Czy dla terenu, na którym położona jest nieruchomość jest wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym? Jeżeli tak, proszę opisać jakie jest przeznaczenie poszczególnych działek. Proszę też jednoznacznie wskazać, czy z tej decyzji wynika, że którakolwiek z działek jest przeznaczona pod zabudowę? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej działki.
Odpowiedź: Dla działek gruntu objętych wnioskiem ORD-IN nie jest wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dłużniczki nie budowały żadnych nowych budynków.
7) Czy naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 są własnością Dłużniczek, tj. B.C i A.D-C? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej Dłużniczki.
Odpowiedź: Naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 są własnością Dłużniczek – B.C. i A.D-C.
8) Czy wszystkie naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 będą przedmiotem dostawy w trybie egzekucji sądowej wraz z prawem użytkowania wieczystego gruntu?
Odpowiedź: Wszystkie naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 będą przedmiotem dostawy w trybie egzekucji sądowej wraz z prawem użytkowania wieczystego gruntu.
9) Czy naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 są trwale związane z gruntem? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej działki.
Odpowiedź: Naniesienia znajdujące się na działce nr 6/2 są trwale związane z gruntem. Pozostałe działki gruntu objęte wnioskiem ORD-IN nie są zabudowane.
10) Czy cała nieruchomość, tj. działka ewidencyjna nr 6/2 zabudowana budynkami i budowlami (...), i niezabudowane działki nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, będąca przedmiotem sprzedaży licytacyjnej, była wykorzystywana przez Dłużniczki w prowadzonej działalności gospodarczej? Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdej działki.
Odpowiedź: Działka ewidencyjna nr 6/2 zabudowana budynkami i budowlami była wykorzystywana przez Dłużniczki w prowadzonej działalności gospodarczej. Działki ewidencyjne nr: 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5 niezabudowane były wykorzystywane przez Dłużniczki w prowadzonej działalności gospodarczej.
11) Czy wszystkie naniesienia na działce 6/2 były już wybudowane w momencie jej nabycia? Jeżeli nie, to proszę wskazać, które zostały wybudowane przez Dłużniczki i kiedy, proszę też podać dokładną datę. Informacji proszę udzielić odrębnie dla każdego naniesienia.
Odpowiedź: Wszystkie naniesienia na działce 6/2 były już wybudowane w momencie jej nabycia w 2005 r. Dłużniczki nie budowały żadnych nowych budynków i budowli.
12) Czy w odniesieniu do naniesień znajdujących się na zabudowanej działce nr 6/2 będącej przedmiotem sprzedaży licytacyjnej, doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy i czy od tego momentu, do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres co najmniej 2 lat? Informacji należy udzielić osobno dla każdego naniesienia znajdującego się na działce.
Odpowiedź: W odniesieniu do naniesień na działce nr 6/2:
A) Budynki:
1. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
2. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
3. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
4. (...) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
5. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
6. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
7. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
B) Budowle:
1. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
2. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
3. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
C) Urządzenia budowlane:
1. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
2. (...) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
3. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
4. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
5. (…) – doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT oraz od momentu pierwszego zasiedlenia do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat.
13) Czy wydatki poniesione na modernizację budynków i budowli w latach 2010-2013 były wydatkami na ich ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym i przekraczały 30 % wartości początkowej poszczególnych środków trwałych? Jeśli tak, to proszę wskazać czy naniesienia po ulepszeniach zostały w całości oddane do używania? Kiedy to nastąpiło (należy wskazać dokładną datę)? Informacji należy udzielić osobno dla każdego naniesienia znajdującego się na działce.
Odpowiedź: W latach 2010-2013 Dłużniczki ponosiły wydatki na prace modernizacyjne budynków suszarni: (…)
Wydatki nie przekroczyły 30% wartości początkowej w odniesieniu do każdego ww. obiektu odrębnie. Każde ww. naniesienie po ulepszeniu zostało oddane do używania przed końcem roku 2013. Od ok. (…) lat Dłużniczki nie poniosły wydatków na ulepszenie żadnych naniesień.
14) We wniosku wskazała Pani, że (…) działek jest niezabudowanych. Ale dodatkowo wskazała Pani, że z ustaleń „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (...)”, wynika m.in. że: działki nr 1, 2, 4/3, 4/4, 4/5 to tereny dawnej kolei dojazdowej, a działka 3 to obszar (...). Proszę o jednoznaczne wskazanie, czy na tych terenach znajdują się jakieś budynki, budowle, urządzenia. Jeżeli tak, to:
· kto jest ich właścicielem?
· czy naniesienia są trwale związane z gruntem, a w przypadku urządzeń – z jakimi budynkami /budowlami są one związane?
· czy ww. naniesienia zostały wybudowane wspólnie przez obie Dłużniczki, a jeżeli nie to przez którą z Dłużniczek? Proszę podać datę budowy.
· czy od wydatków na wybudowanie ww. naniesień Dłużniczkom przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego i czy z tego prawa obie skorzystały? Jeżeli tak, to która z Dłużniczek z tego prawa skorzystała?
· Czy w odniesieniu do tych naniesień, doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy i czy od tego momentu do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres co najmniej 2 lat?
· Czy były środkami trwałymi w prowadzonej przez Dłużniczki działalności gospodarczej?
· Jeśli były ponoszone wydatki na ich ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, powyżej 30% wartości początkowej, to proszę wskazać kiedy wydatki te zostały poniesione? czy naniesienia po ulepszeniach zostały w całości oddane do używania? Jeśli tak, kiedy to nastąpiło (należy wskazać dokładną datę)?czy od wydatków na ulepszenie Dłużniczkom przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego?
Informacji należy udzielić osobno dla każdego naniesienia znajdującego się na działce.
Odpowiedź: Jednoznaczne wskazuję, iż na niezabudowanych działkach objętych wnioskiem ORD-IN nie znajdują się budynki, budowle, urządzenia.
Pytanie
Czy wystąpi podatek VAT z tytułu sprzedaży w drodze licytacji publicznej nieruchomości, na którą składa się prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności
położonej w miejscowości (...), gm. (...), pow. (...), woj. (...), dla której Sąd Rejonowy w (…) Wydział (...) z siedzibą w (…) prowadzi księgę wieczystą o numerze (...)?
Pani stanowisko w sprawie
W Pani ocenie, sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym (w drodze licytacji publicznej) nieruchomości położonej w miejscowości (...), gm. (...), pow. (...), woj. (...), dla której Sąd Rejonowy w (...) Wydział (...) z siedzibą w (...) prowadzi księgę wieczystą o nr (...), na którą to nieruchomość składa się prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności
– będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, korzystającą ze zwolnienia od podatku VAT:
a) na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – w odniesieniu do (...) niezabudowanych działek gruntu;
b) na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, w zw. z art. 29a ust. 8 ustawy – w odniesieniu do (...) zabudowanej działki gruntu.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 i 620 ) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Z treści powyższego przepisu wynika, że komornik sądowy jest płatnikiem podatku od dostawy towaru dokonywanej w trybie egzekucji, w przypadku gdy wykonuje czynności egzekucyjne. Przez czynność egzekucyjną należy rozumieć każde formalne, oparte na przepisach procesowych, działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.
Definicja płatnika została zawarta w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.), zgodnie z którym:
Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.
Przepis art. 18 ustawy wprowadza szczególną na gruncie przepisów tej ustawy regulację, kiedy to należny podatek pobierany jest i odprowadzany do urzędu skarbowego przez płatnika, a nie przez podatnika.
Płatnik pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. Uzasadnione jest to charakterem odpłatnej dostawy następującej w ramach wykonywania czynności egzekucyjnych. Jeżeli bowiem dłużnik niesolidnie spłaca swoje zobowiązania i w celu wyegzekwowania należności wszczęto przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, to istnieją podstawy do uznania, że nie uiści również podatku należnego w związku z dostawą mającą miejsce w ramach egzekucji.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika – dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik; w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku.
Tym samym, komornik sądowy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz do uwzględnienia w trakcie sprzedaży towarów okoliczności decydujących o jej opodatkowaniu podatkiem VAT.
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają: odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:
1) przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie;
2) wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
3) wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
4) wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
5) ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
6) oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
7) zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.
W świetle przedstawionych powyżej przepisów, grunt spełnia definicję towaru, wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a jego sprzedaż, jak również oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste oraz zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu, stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.
Zaznaczenia wymaga, że na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, również zbycie udziału w towarze (np. współwłasności nieruchomości gruntowej) stanowi odpłatną dostawę towarów. Powyższe potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w uchwale 7 sędziów z 24 października 2011 r., sygn. akt I FPS 2/11.
Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Według przepisu art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy mamy do czynienia z podatnikiem podatku VAT jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy.
Zasadne jest zatem wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania, aportu, darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawieC-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.
Odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy do art. 18 ustawy, wskazać należy, że w przypadku, gdy dłużnik – właściciel danej nieruchomości – jest podatnikiem podatku od towarów i usług, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy nieruchomości.
Jak wynika z opisu sprawy, zamierza Pani sprzedać w drodze licytacji publicznej (sprawa (...) i inne) prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu (działki nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5) oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności (działka nr 6/2)
należące do Dłużniczek: B.C. i A.D.C. Nieruchomość leży w miejscowości (...), gmina (...), powiat (...), województwo (...). Zgodnie z ewidencją gruntów, nieruchomość posiada powierzchnię (...) ha. Dla nieruchomości Sąd Rejonowy w (...) Wydział (...) z siedzibą w (...), prowadzi księgę wieczystą o numerze (...). Pomimo, że nieruchomość jest współwłasnością, to cała była wykorzystywana w prowadzonej działalności gospodarczej. Na terenie nieruchomości prowadzona była działalność gospodarcza – produkcja i sprzedaż ceramiki budowlanej (cegły, pustaki ceramiczne itp.) – prowadzona przez Spółkę (...) Spółka Cywilna z siedzibą w (...). Dłużniczki były wspólnikami Spółki. Nieruchomość została nabyta w celu prowadzenia działalności gospodarczej (...). Nieruchomość stanowiła środek trwały w przedsiębiorstwie Dłużniczek. Dłużniczki również udostępniały nieruchomość objętą wnioskiem odpłatnie, na podstawie umowy najmu/dzierżawy.
Jak wynika z powołanych przepisów, warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek: po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność wykonywana jest przez podmiot, który w jej ramach działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
W myśl art. 659 § 1 i § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
§ 1. Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony
§ 2. Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.
Na mocy art. 693 § 1 i § 2 ustawy Kodeks cywilny:
§ 1 Przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz.
§ 2. Czynsz może być zastrzeżony w pieniądzach lub świadczeniach innego rodzaju. Może być również oznaczony w ułamkowej części pożytków.
Z przywołanego przepisu wynika, że najem/dzierżawa jest umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną. Odpowiednikiem świadczenia wynajmującego/dzierżawiącego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy/dzierżawcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu. Wynika z tego, że umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej rzeczy i stanowi świadczenie wzajemne, należne za używanie lokalu/budynku przez najemcę/dzierżawcę. Podstawową usługą świadczoną na rzecz najemcy/dzierżawcy jest natomiast usługa najmu/dzierżawy.
Najem/dzierżawa nieruchomości wypełnia określoną w art. 15 ust. 2 ustawy definicję działalności gospodarczej. W konsekwencji najem/dzierżawa nieruchomości stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Aby dokonać analizy w kontekście opodatkowania podatkiem VAT licytacyjnej sprzedaży ww. nieruchomości należącej do Dłużniczek, w pierwszej kolejności przeanalizować należy, czy w odniesieniu do tej sprzedaży Dłużniczki będą uznane za podatników podatku od towarów i usług, prowadzących działalność gospodarczą.
Dopiero po zdefiniowaniu podmiotu jako podatnika VAT – co do zasady – mają dla określenia jego praw i obowiązków zastosowanie przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
Uznanie, że dany podmiot w odniesieniu do konkretnej czynności działa jako podatnik podatku od towarów i usług, wymaga oceny każdorazowo odnoszącej się do okoliczności faktycznych danej sprawy.
Z cytowanego wyżej orzeczenia TSUE wynika, iż podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego.
Wskazania wymaga, że sposobowi wykorzystywania przez Dłużniczki przedmiotowej nieruchomości, nie można przypisać znamion wykorzystywania majątku w celach prywatnych. Nieruchomość stanowiąca prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności
położonej w miejscowości (...), gm. (...), pow. (...), woj. (...), dla której Sąd Rejonowy w (…) Wydział (...) z siedzibą w (…) prowadzi księgę wieczystą o numerze (...), w żadnym momencie ich posiadania nie zaspokajały potrzeb osobistych Dłużniczek.
W niniejszej sprawie nieruchomość była wykorzystywana w działalności gospodarczej przez spółkę cywilną, w której Dłużniczki były wspólnikami. Istotne jest również to, że jak wynika z opisu sprawy, nieruchomość była przedmiotem odpłatnej umowy najmu/dzierżawy.
A zatem wskazać należy, że Dłużniczki, będąc wspólnikami w spółce cywilnej, czerpały korzyści finansowe z działalności tej spółki, do której to wykorzystywane były nieruchomości. Również z umowy najmu/dzierżawy nieruchomości Dłużniczki czerpały korzyści.
Tym samym uznać należy, że Dłużniczki świadomie podejmowały działania mające na celu wykorzystywanie opisanych nieruchomości w celach gospodarczych (zarobkowych), których nie można uznać za czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Majątek ten nie był wykorzystywany przez Dłużniczki wyłącznie w celach prywatnych w całym okresie jego posiadania.
Ze wskazanego powyżej orzeczenia C-291/92 wynika, że aby nieruchomość stanowiła majątek prywatny, to podatnik musi w całym okresie jej posiadania wykazywać zamiar wykorzystywania danej nieruchomości czy jej części, w ramach majątku osobistego.
W związku z powyższym, oceniając całokształt przedstawionych okoliczności sprawy, należy stwierdzić, że nie cele osobiste – w przypadku Dłużniczek brak jest czynności charakteryzujących zarząd majątkiem osobistym – a cele gospodarcze leżą u podstaw działania Dłużniczek, wobec czego czynność zbycia ww. nieruchomości nie będzie stanowiła rozporządzania majątkiem osobistym.
W związku z tym, dla transakcji sprzedaży przedmiotowej nieruchomości Dłużniczki będą występowały w charakterze podatników, w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzących działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, bowiem sprzedaż będzie dotyczyła składników majątku wykorzystywanego przez Dłużniczki w działalności gospodarczej.
W konsekwencji, w analizowanej sprawie, sprzedaż przez Panią (komornika) ww. nieruchomości, wykorzystywanej przez Dłużniczki w prowadzonej działalności gospodarczej, stanowić będzie odpłatną dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Pani wątpliwości dotyczą ustalenia, czy wystąpi podatek VAT z tytułu sprzedaży w drodze licytacji publicznej prawa nieruchomości, na którą składa się prawo wieczystego użytkowania:
a) (...) niezabudowanych działek gruntu oraz
b) (...) działki gruntu zabudowanej budynkami i budowlami (...) stanowiącymi odrębny od gruntu przedmiot własności
położonej w miejscowości (...), gm. (...), pow. (...), woj. (...), dla której Sąd Rejonowy w (...) Wydział (...) z siedzibą w (...) prowadzi księgę wieczystą o numerze (...).
Czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może być opodatkowana właściwą stawką podatku, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do możliwości zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług dla działek niezabudowanych.
Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.
W świetle art. 2 pkt 33 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o terenach budowlanych – rozumie się przez to grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu – zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W myśl art. 3 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.):
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie gminnych aktów planowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych ustalonych przez organ inny niż minister właściwy do spraw transportu, należy do zadań własnych gminy.
Jak stanowi art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:
Ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Opodatkowane podatkiem VAT są dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe zabudowane i niezabudowane, przy czym w przypadku tych ostatnich opodatkowane są wyłącznie te, których przedmiotem są tereny budowlane, czyli tereny przeznaczone pod zabudowę, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu – zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Stosownie do treści wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 28 marca 1996 r., w sprawie C-468/93 Gemeente Emmen – „teren budowlany” oznacza każdy nieuzbrojony lub uzbrojony teren uznany przez państwa członkowskie za teren z przeznaczeniem pod zabudowę. Tym samym, w świetle orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości, za teren budowlany uznać można jedynie taki, który regulacjami prawa krajowego został przeznaczony pod zabudowę.
Wprowadzony do ustawy art. 2 pkt 33, odpowiada więc także treści ww. orzeczenia, gdyż cechę przeznaczenia pod zabudowę ustala się na podstawie określonych wprost w ustawie dokumentów prawa miejscowego. Zatem, ustawa nakazuje oceniać przeznaczenie określonego gruntu wyłącznie w oparciu o istniejący plan zagospodarowania przestrzennego oraz wydane decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Natomiast nie odnosi się do ewidencji gruntów.
W tym miejscu należy wskazać, że jeżeli przy zbyciu nieruchomości niezabudowanej wystąpią przesłanki uniemożliwiające zastosowanie zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, to należy przeanalizować możliwość zwolnienia dostawy w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Wskazać należy, że dla zastosowania zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dla dostawy towarów (w tym nieruchomości), spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.:
· towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania,
· brak prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów.
Niespełnienie jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Wskazała Pani, że dla terenu, na którym położona jest nieruchomość, w tym siedem niezabudowanych działek gruntu (działki nr (...), dla których Dłużniczki posiadają prawo wieczystego użytkowania) nie ma obowiązującego planu miejscowego. Dla działek gruntu, objętych wnioskiem, nie są wydane decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Działki gruntu niezabudowane (siedem działek) porośnięte są zdziczałą roślinnością, drzewami i zakrzewieniami, z rowem melioracyjnym. Dodatkowo, jednoznaczne wskazała Pani, iż na niezabudowanych działkach, objętych wnioskiem, nie znajdują się budynki, budowle, urządzenia.
Analiza przedstawionych okoliczności sprawy w kontekście powołanych przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że ww. działki nie stanowią terenów budowlanych, zdefiniowanych w art. 2 pkt 33 ustawy i w rezultacie ich sprzedaż będzie korzystała ze zwolnienia od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy.
Skoro, ww. działki niezabudowane korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, analiza zwolnienia, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, jest bezzasadna.
Z opisu sprawy wynika, że w drodze licytacji będzie Pani sprzedawała również prawo wieczystego użytkowania do (...) działki gruntu – działki nr 6/2 – zabudowanej budynkami i budowlami (...).
Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dla dostawy nieruchomości zabudowanych, zostały określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 pkt 10 i 10a ustawy.
Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:
a) dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
b) pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Z powyższego uregulowania wynika, że dostawa budynków, budowli lub ich części jest – co do zasady – zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Zatem, dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części kluczowym jest ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu.
Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu – rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:
a) wybudowaniu lub
b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.
Pierwszym zasiedleniem jest więc szeroko rozumiane pierwsze zajęcie nieruchomości do używania. Przykładowo, pierwsze zasiedlenie budynku lub jego części ma miejsce zarówno w sytuacji, gdy po wybudowaniu budynku oddany zostanie on w najem, jak też w przypadku, gdy będzie on wykorzystywany na potrzeby działalności gospodarczej – w obu przypadkach dojdzie do korzystania z budynku. Również w przypadku gdy nieruchomość jest wykorzystywana dla celów osobistych np. mieszkalnych również mamy do czynienia z pierwszym zasiedleniem.
W tym miejscu należy nadmienić, że w przypadku dostawy budynków, budowli lub ich części niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.
W myśl bowiem art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:
a) w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
b) dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.
Jeżeli natomiast nie zostaną spełnione przesłanki zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, należy przeanalizować, podobnie jak przy sprzedaży nieruchomości niezabudowanych, możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Stosownie do wyżej przywołanego art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym posadowione zostały budynki, budowle lub ich części rozstrzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy, zgodnie z którym:
W przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.
W świetle tego przepisu przy sprzedaży budynków, budowli lub ich części dokonywanej wraz z dostawą gruntu, na którym są one posadowione, grunt dzieli byt prawny budynków, budowli lub ich części w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogicznie opodatkowanie podatkiem VAT, jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale z gruntem związanych. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, opodatkowana jest również dostawa gruntu, na którym obiekt jest posadowiony.
Wskazała Pani, że na terenie działki nr 6/2 (zabudowana działka gruntu) znajdują się następujące naniesienia:
A) Budynki: (…)
B) Budowle: (…)
C) Urządzenia budowlane: (…)
W odniesieniu do wszystkich budynków i budowli na działce 6/2 doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT, oraz od momentu pierwszego zasiedlenia, do momentu planowanej sprzedaży licytacyjnej upłynie okres ponad 2 lat. W latach 2010-2013 Dłużniczki ponosiły wydatki na prace modernizacyjne budynków suszarni. Wydatki nie przekroczyły 30% wartości początkowej w odniesieniu do każdego ww. obiektu odrębnie. Każde ww. naniesienie po ulepszeniu zostało oddane do używania przed końcem roku 2013. Od ok. (…) lat Dłużniczki nie poniosły wydatków na ulepszenie żadnych naniesień.
W pierwszej kolejności, w odniesieniu do sprzedaży działki nr 6/2, zabudowanej ww. budynkami i budowlami, ustalić należy, czy względem sprzedaży ww. budynków i budowli, zastosowanie znajdzie zwolnienie z opodatkowania, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy. Należy więc ustalić, czy względem opisanych budynków i budowli, nastąpiło pierwsze zasiedlenie i czy między pierwszym zasiedleniem a planowaną dostawą upłynie okres dłuższy niż 2 lata.
Analiza przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy oraz treści powołanych przepisów prawa prowadzi do stwierdzenia, że sprzedaż budynków i budowli znajdujących się na działce nr 6/2, będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, gdyż zostały spełnione warunki do jego zastosowania wynikające z tego przepisu, tj. nastąpiło ich pierwsze zasiedlenie i od tego momentu do dnia sprzedaży upłynie okres dłuższy niż 2 lata. Jednocześnie nie były ponoszone wydatki na ulepszenie, w rozumieniu przepisów podatku dochodowego, budynków i budowli znajdujących się na nieruchomości stanowiących co najmniej 30% ich wartości początkowej.
W tej sytuacji – uwzględniając zapis art. 29a ust. 8 ustawy – dostawa działki nr 6/2 (prawa użytkowania wieczystego gruntu), na której ww. budynki i budowle są posadowione, również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT.
Wobec zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, w odniesieniu do tej sprzedaży budynków i budowli posadowionych na działce nr 6/2, bezzasadne jest badanie możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku, na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10a i ust. 2 ustawy.
Zatem, w odniesieniu do sprzedaży w drodze licytacji publicznej, nieruchomości, na którą składa się prawo użytkowania wieczystego:
a) do (...) niezabudowanych działek nr 1, 2, 3, 4/3, 4/4, 4/5, 5, stwierdzam, że nie wystąpi podatek VAT, bowiem dostawa ta będzie korzystała ze zwolnienia od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy,
b) do działki gruntu nr 6/2, zabudowanej budynkami i budowlami (...), również nie wystąpi podatek VAT, ponieważ zastosowanie znajdzie zwolnienie od podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy w zw. z art. 29a ust. 8 ustawy.
Wobec powyższego, Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zaznaczam ponadto, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.
Jednocześnie podkreślam, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t .j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo