Prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych w ramach inwestycji.
Związek jednostek samorządu terytorialnego (gmin i powiatów) planuje realizację projektu budowy ogólnodostępnych, nieodpłatnych dróg pieszo-rowerowych i miejsc obsługi rowerzystów, współfinansowanego z Funduszy Europejskich. Związek nie jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Powstała infrastruktura nie będzie wykorzystywana do działalności…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
15 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 15 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie braku prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(…)”.
Uzupełnili go Państwo pismem z 19 czerwca 2026 r. (wpływ 15 lipca 2026 r.) oraz pismem z 20 lipca 2026 r. (wpływ 20 lipca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie, w którym to ostatecznie wskazano, który ze złożonych, tożsamych wniosków został złożony omyłkowo i ma zostać wycofany, a który procedowany dalej.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
(…) Związek (…) nie jest zarejestrowanym i nie jest czynnym podatnikiem VAT. Związek planuje realizację przedsięwzięcia pn.: „(…)”, współfinansowanego w ramach Programu Fundusze Europejskie dla (…), Działanie (…) współfinansowanego w ramach Programu Fundusze Europejskie dla (…), Działanie (…).
Projekt polega na kompleksowej budowie dróg pieszo-rowerowych oraz miejsc obsługi rowerzystów na terenie województwa X (powiat A, B, C i D). (…) Związek (…) realizuje to zadanie w ramach kompetencji przekazanych mu przez partnerów projektu (gminy i powiaty), polegających na realizowaniu zadań własnych gmin i powiatów, do których należy m.in. zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie infrastruktury drogowej i transportu.
Powstała infrastruktura:
- będzie ogólnodostępna,
- będzie nieodpłatnie udostępniana użytkownikom,
- nie będzie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej,
- nie będzie generowała dochodów.
Faktury dokumentujące wydatki związane z realizacją inwestycji, będą wystawiane na (…) Związek (…).
Towary i usługi nabywane w związku z realizacją projektu, nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
W uzupełnieniu do wniosku, udzielili Państwo odpowiedzi na zadane przez Organ w wezwaniu pytania:
1) Czy (…) Związek (…) jest jednostką organizacyjną jednostki samorządu terytorialnego podlegającą obowiązkowi centralizacji? Jeśli tak, to proszę o wskazanie, czy są Państwo scentralizowani z Gminą czy Powiatem.
Odp. (…) Związek (…) nie jest jednostką organizacyjną gminy czy powiatu, stąd nie podlega scentralizowaniu z gminą czy powiatem. Związek stanowi odrębną jednostkę posiadającą osobowość prawną, utworzoną przez gminy i powiaty z terenu województwa X. Powołany został w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych, a w zasadzie w celu budowy ścieżek rowerowych w ramach projektów: (…).
2) Jaki jest termin realizacji projektu pn.: „(…)”. Proszę podać zakres dat.
Odp. Termin realizacji projektu: umowa została podpisana w dniu (…) 2026 r. ma potrwać do (…) 2028 r. Prace przygotowawcze rozpoczęły się w 2024 r., gdzie wykonano dokumentację do projektu, jednak Urząd Marszałkowski uzależnił wypłatę jakichkolwiek środków (zarówno refundacja i dofinansowanie od uzyskania interpretacji indywidualnej).
3) Do wykonywania jakich czynności wykorzystywane będą przez Państwa nabywane towary i usługi w związku z realizacją projektu będącego przedmiotem wniosku, tj.:
a) zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług (proszę wskazać jakich),
b) niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (proszę wskazać jakich)?
Odp. Budowa ogólnodostępnych ścieżek rowerowych przez związek jednostek samorządu terytorialnego nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.
Podstawą prawną jest art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, organy władzy publicznej (w tym związki powiatowo-gminne) nie są uznawane za podatników VAT, gdy realizują zadania nałożone odrębnymi przepisami prawa, dla których zostały powołane. Związek został powołany w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych, w tym przypadku-budowa ogólnodostępnych i bezpłatnych ścieżek rowerowych, dlatego działa jako organ władzy publicznej. Efekty inwestycji będą wykorzystywane wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT. W związku z tym, na mocy art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, związkowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących realizację inwestycji (brak związku z działalnością 1) – opodatkowaną). Budowa ścieżek będzie wykonywana przez parterów projektu. Związek przygotował jedynie dokumenty strategiczne na potrzeby ww. projektu.
Pytanie
Czy (…) Związkowi (…) przysługuje prawo do odliczania podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(…)”?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Związku, nie przysługuje Państwu prawo do odliczania podatku VAT naliczonego w związku z realizacją przedmiotowego projektu.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonania czynności opodatkowanych. W analizowanym przypadku, warunek ten nie jest spełniony, ponieważ efekty realizowanej inwestycji nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Ponadto, zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, organy władzy publicznej nie są uznawane za podatników w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla których zostały powołane.
Realizacja przedmiotowej inwestycji następuje w ramach przekazanych kompetencji do realizacji zadań własnych gminy/powiatu, a więc działa w tym zakresie jako organ władzy publicznej, nie jako podatnik VAT. W konsekwencji, brak jest podstaw do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków związanych z realizacją projektu.
Podstawową kwestią jest również fakt, że Związek nie figuruje jako czynny podatnik VAT. Nie wykonują Państwo żadnych czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Związek został powołany w celu wspólnej realizacji projektu budowy ścieżek rowerowych w ramach „(…)”.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) zwanej dalej „ustawą” zgodnie z którym:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Jak wynika z cytowanych wyżej przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ponadto, ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Na zakres prawa do odliczenia w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane.
Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady, status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Artykuł 15 ust. 6 ustawy stanowi, że:
Za podatnika nie uznaje się organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Z powołanego przepisu wynika, że organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług, w związku z realizacją zadań, do których zostały powołane. Swoje zadania realizują bowiem jako podmioty prawa publicznego. Organy te, będą natomiast podatnikami podatku od towarów i usług, w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności. Działania o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie, odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Stosownie do art. 6 ust. 1 ww. ustawy:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
W myśl art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego.
Ponadto, jak wskazano w przepisie art. 2 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1684 ze zm.):
Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 6 ustawy o samorządzie powiatowym:
Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych.
Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że Związek nie jest zarejestrowanym i nie jest czynnym podatnikiem VAT. Związek planuje realizację przedsięwzięcia pn.: „(…)”, współfinansowanego z Funduszy Europejskich. Związek nie jest jednostką organizacyjną gminy czy powiatu, stąd nie podlega scentralizowaniu z gminą czy powiatem. Związek stanowi odrębną jednostkę posiadającą osobowość prawną, utworzoną przez gminy i powiaty z terenu województwa X. Powołany został w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych. Przedmiotowy Projekt polega na kompleksowej budowie dróg pieszo-rowerowych oraz miejsc obsługi rowerzystów na terenie województwa. Państwa Związek realizuje to zadanie w ramach kompetencji przekazanych mu przez partnerów projektu (gminy i powiaty), polegających na realizowaniu zadań własnych gmin i powiatów, do których należy m.in. zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie infrastruktury drogowej i transportu. Termin realizacji projektu został ustalony do (…) 2028 r. Faktury dokumentujące wydatki związane z realizacją inwestycji, będą wystawiane na Państwa Związek.
Państwa wątpliwości dotyczą kwestii braku prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(…)”.
Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
W omawianej sprawie warunek uprawniający do odliczenia podatku VAT nie będzie spełniony, ponieważ – jak Państwo wskazali w złożonym wniosku – towary i usługi nabywane w związku z realizacją Projektu, nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Powstała w ramach Projektu infrastruktura będzie ogólnodostępna, będzie nieodpłatnie udostępniana użytkownikom, nie będzie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, nie będzie generowała dochodów. Efekty inwestycji będą wykorzystywane wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.
Zatem, nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji opisanego wyżej Projektu.
Podsumowując, stwierdzam, że (…) Związkowi (…) nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(…)”.
Tym samym, Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Jestem ściśle związany z przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego.
W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo