Interpretacja 0112-KDIL3.4012.494.2021.1.AK

Interpretacja indywidualna po wyroku sądu
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

1.  ponownie rozpatruję sprawę Pani wniosku sygnowanego datą 19 listopada 2021 r. o wydanie interpretacji indywidualnej – uwzględniam przy tym wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wr 393/22 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2026 r. sygn. akt I FSK 787/23 ; i

2.  stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług w części dotyczącej braku podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT transakcji sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone nr 2 w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.) jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

19 grudnia 2021 r. wpłynął Pani wniosek sygnowany datą 19 listopada 2021 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług, który dotyczy:

·      prawa do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących transakcje sprzedaży Nieruchomości 1 oraz Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone nr 1 w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.);

·      braku podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT transakcji sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone nr 2 w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.).

Uzupełniła go Pani pismem z 2 lutego 2022 r. (wpływ 2 lutego 2022 r.) oraz pismem z 22 czerwca 2026 r. (wpływ 22 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwania.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W złożonym wniosku przez „Wnioskodawczynię” lub „Wnioskodawcę” rozumie się Panią (…).

Przez „ustawę o VAT” lub „ustawę o podatku od towarów i usług” rozumie się ustawę z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r. poz. 106 ze zm.).

Wnioskodawczyni prowadzi działalność pod nazwą: (…).

Zgodnie z podstawowym PKD 77.31.Z – Wynajem i dzierżawa maszyn i urządzeń rolniczych – Wnioskodawczyni świadczy usługi wynajmu maszyn rolniczych (takich jak: rozsiewacz nawozu, ciągnik rolniczy), na które wystawia cykliczne faktury VAT. Wnioskodawczyni świadczy również usługi remontowo-naprawcze dokonywane na stacjach paliw, na które również wystawia faktury VAT.

Wnioskodawczyni w kwietniu 2021 r. nabyła nieruchomość zabudowaną stacją paliw położoną w (…), którą po nabyciu wydzierżawiła na rzecz innego podmiotu. Przedmiotem tej umowy dzierżawy jest działka, na której stoi stacja wraz z pełną infrastrukturą, na którą składa się między innymi: budynek stacji paliw, zbiorniki paliw oraz plac, drogi wewnętrzne wraz z uzbrojeniem.

W związku z powyższą umową dzierżawy, Wnioskodawczyni rozszerzyła przedmiot działalności o PKD 68.20.Z – Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi oraz PKD 68.10.Z – Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek.

W dniu (…) lipca 2021 r. Wnioskodawczyni zawarła dwie umowy przedwstępne w formie aktu notarialnego:

a)  Przedmiotem pierwszej umowy była działka gruntu (…) położona w (…), o obszarze (…) ha, niezabudowana, posiadająca dostęp do drogi publicznej, stanowiąca wjazd i wyjazd z terenu stacji paliw zlokalizowanej na działce gruntu nr (…) – objęta księgą wieczystą KW nr (…). Nieruchomość ta w złożonym wniosku określana jest jako „Nieruchomość nr 1”;

b)  Przedmiotem drugiej umowy była działka gruntu (…), o obszarze: (…) ha, zabudowana budynkiem istniejącej stacji paliw wraz z całą infrastrukturą, posiadająca dostęp do drogi publicznej przez działkę gruntu (…) – objęta księgą wieczystą KW nr (…). Nieruchomość ta w złożonym wniosku określana jest jako „Nieruchomość nr 2”.

W dniu (…) lipca 2021 r. Wnioskodawczyni kupiła dwoma aktami notarialnymi przedmiotowe nieruchomości.

Opis Nieruchomości nr 1:

Jak wskazano wyżej, przedmiotem pierwszej umowy była działka gruntu (…) o obszarze: (…) ha, niezabudowana, stanowiąca wjazd i wyjazd z terenu stacji paliw zlokalizowanej na działce gruntu nr (…), posiadająca dostęp do drogi publicznej, objęta księgą wieczystą KW nr (…).

Do aktu notarialnego przedłożono zaświadczenie wydane z upoważnienia Burmistrza Gminy (…) w dniu (…) maja 2021 r., z którego wynika, że działki o numerach ewidencyjnych gruntu (…) i (…) położone w obrębie geodezyjnym (…), nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Wnioskodawczyni oświadczyła w akcie notarialnym, że Nieruchomość nr 1 kupuje będąc stanu wolnego oraz że nabycia dokonuje w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

Sprzedającymi w ramach tej umowy było małżeństwo; sprzedający oświadczyli, że obowiązujący w ich małżeństwie ustrój wspólności ustawowej nie został zmieniony w drodze umowy majątkowej małżeńskiej, orzeczenia sądu ani ustawy.

Do ceny sprzedaży został doliczony podatek VAT według stawki 23%. Sprzedający oświadczyli, że z tytułu dokonania tej czynności są podatnikami podatku od towarów i usług – stawka 23%.

Transakcja zakupu Nieruchomości nr 1 została udokumentowana dwiema fakturami VAT:

·      z dnia (…) lipca 2021 r. – na kwotę uiszczonego zadatku,

·      z dnia (…) lipca 2021 r. – faktura rozliczeniowa, po zakupie.

Pomimo tego, że stroną sprzedającą byli małżonkowie, to obie ww. faktury wystawił jako sprzedawca wyłącznie mąż, podając NIP prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

Wnioskodawczyni nie odliczyła podatku VAT ani z faktury zaliczkowej, ani z faktury z dnia (…) lipca 2021 r. Wnioskodawczyni z uwagi na wątpliwości w zakresie poprawności opodatkowania przez stronę sprzedającą omawianej transakcji podatkiem VAT postanowiła wstrzymać się z odliczeniem podatku VAT do czasu otrzymania interpretacji podatkowej.

Opis Nieruchomości nr 2:

Przedmiotem drugiej umowy była działka gruntu (…), o obszarze: (…) ha, zabudowana budynkiem istniejącej stacji paliw wraz z całą infrastrukturą, posiadająca dostęp do drogi publicznej przez działkę gruntu (…) (stanowiącej już własność Wnioskodawczyni na podstawie umowy z tego samego dnia) – objęta księgą wieczystą KW nr (…).

W umowie wskazano, że nieruchomość częściowo jest przedmiotem najmu (która to umowa z mocy prawa przeszła na Wnioskodawczynię, której przekazane zostały główne warunki tejże umowy najmu, w tym podany termin wypowiedzenia).

W akcie notarialnym powołano się na zaświadczenie wydane z upoważnienia Burmistrza Gminy (…) w dniu (…) maja 2021 r., przedłożone do umowy na Nieruchomość Nr 1, z którego wynika, że działki o numerach ewidencyjnych gruntu (…) i (…) położone w obrębie geodezyjnym (…), nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

W przypadku tej nieruchomości, sprzedającym był wyłącznie mąż (jak wskazano wyżej, w przypadku Nieruchomości nr 1, stroną sprzedającą byli małżonkowie razem), który oświadczył, że nieruchomość nabył będąc żonatym, ale do majątku osobistego.

Sprzedający oświadczył, że prowadzi na wyżej opisanej nieruchomości na dzień zawarcia umowy działalność koncesjonowaną na podstawie koncesji udzielonej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, przy czym jako podmiot prowadzący tę działalność została wskazana spółka jawna (dalej określana jako „Spółka Jawna”), w której sprzedający oraz jego żona są wspólnikami. Sprzedający oświadczył również, że zgodnie z posiadanymi przez niego dokumentami, nieruchomość stanowi działkę ewidencyjną określoną jako „Inne tereny zabudowane”, a budynek ujęty jest w kartotece budynków jako „budynek handlowo-usługowy”.

W ramach ceny sprzedaży, sprzedawca sprzedał Wnioskodawczyni obiekty, środki trwałe i sprzęt, obecne na stacji paliw znajdującej się na przedmiotowej nieruchomości, tj. budynek stacji paliw – część paliwową i gastronomiczną, wiatę, kanalizację deszczową i sanitarną, oświetlenie zewnętrzne, pylon, utwardzenie terenu, instalacje odgromowe, instalacje elektryczne Nn i Wn, użytkowany na stacji paliw sprzęt techniczny i hydrotechniczny (zbiornik paliw wraz z rurociągami, dystrybutory, dwa zbiorniki na gaz propan-butan wraz z rurociągami, zbiornik na gaz do ogrzewania budynku, separator, zbiorniki szamb użytkowane na stacji paliw), a także pozostałe środki trwałe przeznaczone do sprzedaży wraz ze stacją paliw, ujęte w ewidencji środków trwałych.

Sprzedający z chwilą podpisania umowy przekazał Wnioskodawczyni całą posiadaną przez siebie dokumentację dotyczącą budynku posadowionego na działce gruntu nr (…) oraz dokumentację dotyczącą istniejącej stacji paliw.

Strony umowy sprzedaży (umowy przyrzeczonej z dnia (…) lipca 2021 r.) oświadczyły, że w mocy pozostają postanowienia umowy przedwstępnej sprzedaży (warunkowej) zawartej w dniu (…) lipca 2021 r., które strony uzgodniły w tej umowie przedwstępnej, a które nie zostały powielone w umowie sprzedaży i nie są z nią odmienne. Z tego względu należy przywołać istotne postanowienia umowy przedwstępnej, dotyczącej Nieruchomości nr 2, które nie zostały powielone w umowie sprzedaży:

a)  Niezależnie od sprzedaży nieruchomości wraz z elementami opisanymi wyżej, Sprzedawca zobowiązał się sprzedać Wnioskodawczyni towary spożywcze i przemysłowe oraz paliwa znajdujące się na stacji paliw w dniu zawarcia umowy przyrzeczonej, według spisu dokonanego na dzień jej zawarcia, po cenach rzeczywistego zakupu przez sprzedawcę ww. towarów i paliw;

W związku z powyższym, na rzecz Wnioskodawczyni zostały wystawione następujące faktury VAT:

·      z dnia (…) sierpnia 2021 r. za odpady komunalne (w istocie Sprzedawca zrefakturował Wnioskodawczynię kosztami, którymi został obciążony przez Miejski Zakład Oczyszczania). Fakturę wystawił sprzedający mąż, podając NIP prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni otrzymała kopię faktury źródłowej, będącej podstawą do wystawienia refaktury i faktura źródłowa była wystawiona na NIP sprzedającego;

·      z dnia (…) lipca 2021 r. tytułem refaktury zużycia LPG (10% zbiornika). Jednakże w przypadku tej faktury, jej wystawcą była Spółka Jawna. Wnioskodawczyni otrzymała kopię faktury źródłowej, będącej podstawą do wystawienia refaktury i powyższa Spółka Jawna była wykazana jako nabywca na tej fakturze źródłowej;

·      z dnia (…) lipca 2021 r. tytułem sprzedaży paliw (…). Również w przypadku tej faktury, jej wystawcą była Spółka Jawna;

·      z dnia (…) lipca 2021 r. tytułem sprzedaży towarów znajdujących się na magazynie (łącznie faktura zawiera (…) pozycji różnych towarów). Jednak tego samego dnia została wystawiona faktura korygująca dotycząca (…) pozycji faktury z powodu błędnego ich zafakturowania, jako że Wnioskodawczyni nie kupiła tych towarów. Co prawda jako powód wystawienia faktury korygującej podano „towar zwrócony sprzedawcy”, ale Wnioskodawczyni nie kupiła towarów objętych fakturą korygującą, więc powodem skorygowania był w istocie brak zakupu tych towarów. Również w przypadku tej faktury (oraz faktury korygującej), jej wystawcą była Spółka Jawna.

Wnioskodawczyni nie odliczyła podatku VAT z powyższych faktur. Wnioskodawczyni, z uwagi na wątpliwości w zakresie poprawności opodatkowania przez stronę sprzedającą omawianej transakcji podatkiem VAT, postanowiła wstrzymać się z odliczeniem podatku VAT do czasu otrzymania interpretacji podatkowej. W związku z brakiem ujęcia tych faktur w rejestrze zakupu, Wnioskodawczyni nie ujęła w tym rejestrze również faktury korygującej z dnia (…) lipca 2021 r.

Wnioskodawczyni zauważa, że zakupione towary, takie jak np. napoje, słodycze, itp. zamierzała po zakupie odsprzedać podmiotowi, z którym zawarła umowę dzierżawy obu nieruchomości po ich zakupie; szczegółowy opis tej umowy dzierżawy znajduje się w dalszej części opisu stanu faktycznego.

b)  Sprzedający zobowiązał się do udostępnienia Wnioskodawczyni po zawarciu umowy przedwstępnej kopii posiadanych dokumentów odnoszących się do znajdującej się na sprzedawanej nieruchomości stacji paliw, tj. koncesji na jej prowadzenie oraz pozwolenia wodnoprawnego. Sprzedający zobowiązał się również do przekazania wszelkich informacji odnoszących się do prowadzenia działalności polegającej na sprzedaży paliw. Strony oświadczyły, że przekazanie tych dokumentów oraz informacji ma walor informacyjny, gdyż przedmiotem transakcji nie są posiadane przez sprzedawcę administracyjnoprawne uprawnienia umożliwiające prowadzenie stacji paliw, a sprzedawca nie odpowiada za fakt uzyskania przez Wnioskodawczynię uprawnień w zakresie sprzedaży paliw, ani za ewentualne niepowodzenie Wnioskodawczyni w tym zakresie.

c)  Sprzedawca zobowiązał się do przedłożenia Wnioskodawczyni po zawarciu umowy przedwstępnej posiadanych przez siebie dokumentów dotyczących ewidencji środków trwałych będących na wyposażeniu stacji paliw, kopii dokumentów techniczno-budowlanych, posiadanych pozwoleń i zezwoleń, dotyczących stacji paliw oraz jej wyposażenia (zbiorniki, odmierzacze, separator), danych teleadresowych wszystkich firm i instytucji obsługujących stację lub z nią współpracujących, a także wszelkich innych istotnych informacji lub dokumentów.

d)  Sprzedający oświadczył, że na stacji paliw zatrudnione są (…) osoby, zaś Wnioskodawczyni oświadczyła, że zobowiązuje się przejąć z dniem zawarcia umowy przyrzeczonej zatrudnienie tych osób (stosując w szczególności art. 23¹ Kodeksu pracy).

Jednakże pracownicy byli zatrudnieni u Wnioskodawczyni tylko do (…) sierpnia 2021 r., a następnie umowy o pracę zostały rozwiązane, pracownicy otrzymali świadectwa pracy, zaś od (…) września 2021 r. umowy o pracę zawarł z nimi podmiot, z którym Wnioskodawczyni zawarła umowę dzierżawy obu nieruchomości po ich zakupie; szczegółowy opis tej umowy dzierżawy znajduje się w dalszej części opisu stanu faktycznego. Taki sposób działania wynikał z faktu, że Wnioskodawczyni nie prowadzi stacji paliw, a były to osoby, które tam pracowały w momencie zakupu obu nieruchomości.

e)  Sprzedawca oświadczył, że w części obiektów stacji paliw prowadzona jest działalność gastronomiczna na podstawie zawartych przez niego umów najmu, zaś Wnioskodawczyni zobowiązała się przejąć w drodze cesji obowiązki i uprawnienia sprzedawcy wynikające z tych umów, wraz z zawarciem umowy przyrzeczonej.

f)   Sprzedawca oświadczył, że posiada umowy z dostawcami paliw oraz gazu na stację, zaś Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie zdecyduje się na kontynuowanie tych umów. W związku z tym Sprzedawca po zawarciu umowy przedwstępnej miał wypowiedzieć wszelkie umowy z dostawcami paliw i gazu.

g)  Sprzedawca oświadczył, że pylon wymieniony wśród elementów wyposażenia stacji posadowiony jest w pasie drogowym.

Wnioskodawczyni oświadczyła w akcie notarialnym, że Nieruchomość nr 2 kupuje będąc stanu wolnego oraz że nabycia dokonuje w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

Do ceny sprzedaży został doliczony podatek VAT według stawki 23%. Sprzedający oświadczył, że z tytułu dokonania tej czynności jest podatnikiem podatku od towarów i usług – stawka 23%.

Transakcja zakupu Nieruchomości nr 2 została udokumentowana dwiema fakturami VAT:

·      z dnia (…) lipca 2021 r. – na kwotę uiszczonego zadatku,

·      z dnia (…) lipca 2021 r. – faktura rozliczeniowa, po zakupie.

Obie powyższe faktury wystawił jako sprzedawca mąż, podając NIP prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

Wnioskodawczyni nie odliczyła podatku VAT ani z faktury zaliczkowej, ani z faktury z dnia (…) lipca 2021 r. Wnioskodawczyni, z uwagi na wątpliwości w zakresie poprawności opodatkowania przez stronę sprzedającą omawianej transakcji podatkiem VAT, postanowiła wstrzymać się z odliczeniem podatku VAT do czasu otrzymania interpretacji podatkowej.

Odnośnie obu nieruchomości – w dniu (…) lipca 2021 r. strony podpisały również protokół zdawczo-odbiorczy, na podstawie którego Wnioskodawczyni przekazano stację paliw wraz z infrastrukturą, znajdującą się na działce gruntu (…) oraz niezabudowaną działkę gruntu (…).

Do protokołu dołączono załączniki:

·      nr 1 – Zestawienie wyposażenia pozostającego na stacji paliw,

·      nr 2 – Zestawienie wyposażenia stacji paliw zwróconego Przekazującemu,

·      nr 3 – protokół odczytu stanu liczników, protokół odczytu stanu paliw oraz protokół odczytu liczników dystrybutorów,

·      nr 4 – protokół inwentaryzacji,

·      nr 5 – dokumentację fotograficzną.

Wszelka dokumentacja związana ze stacją została natomiast przekazana wcześniej, na podstawie odrębnego protokołu z dnia (…) lipca 2021 r.

W dniu (…) lipca 2021 r., Wnioskodawczyni podpisała umowę dzierżawy z podmiotem trzecim, której przedmiotem są obie nieruchomości, tj. Nieruchomość nr 1 oraz Nieruchomość nr 2. W umowie dzierżawy wskazano, że Wnioskodawczyni oddaje w dzierżawę Dzierżawcy działki (…) oraz (…), stanowiące stację paliw wraz z pełną infrastrukturą oraz posadowione na niej budynki i budowle, tj. budynek stacji paliw, zbiorniki paliw płynnych wraz z systemem monitoringu (paliwowe, gazowe i do celów grzewczych), rurociąg technologiczny, odmierzacze paliw płynnych, wiatę stalową oraz plac, drogi wewnętrzne uzbrojone w określone sieci. Dzierżawca oświadczył, że przedmiot umowy będzie wykorzystywał w zakresie prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, w tym sprzedaży detalicznej i hurtowej paliw stałych, ciekłych, gazowych oraz produktów pochodnych i innych, handlu oraz usług.

Jak wskazano wyżej, Wnioskodawczyni zamierzała po zakupie odsprzedać towary, takie jak np. napoje, słodycze, itp. dzierżawcy.

Wnioskodawczyni nie posiada koncesji na sprzedaż paliw.

Wnioskodawczyni prowadzi także działalność rolniczą – uprawa roślinna.

Wszystkie faktury wystawione przez stronę sprzedającą Nieruchomość nr 1 i Nieruchomość nr 2 zostaną w dalszej części oznaczone zbiorczo jako „faktury zakupu”.

Podsumowując, Wnioskodawczyni otrzymała osiem faktur VAT:

a)  po jednej fakturze zaliczkowej do każdej transakcji;

b)  po jednej fakturze rozliczeniowej do faktury zaliczkowej – do każdej transakcji;

c)  cztery faktury dokumentujące zakupy różne (tj. za odpady komunalne, za zużycie LPG, za paliwa oraz za różne towary).

Wnioskodawczyni do jednej z tych faktur otrzymała również fakturę korygującą, którą w dalszej części będzie określać jako „fakturę korygującą”.

W uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r. w odpowiedzi na pytania:

1.  Czy z tytułu nabycia/wytworzenia budynku stacji paliw wraz z całą infrastrukturą znajdującego się na działce nr (…) Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?

2.  Kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie ww. budynku w rozumieniu art. 2 ust. 14 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r., poz. 685, ze zm.)? Proszę wskazać dzień, miesiąc i rok.

Zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług, przez pierwsze zasiedlenie należy rozumieć oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:

a)  wybudowaniu lub

b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

3.  Czy pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. budynku a jego dostawą upłynął okres dłuższy niż 2 lata?

4.  Czy w odniesieniu do ww. budynku znajdującego się na działce nr (…) Sprzedający ponosił wydatki na jego ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej?

-     jeżeli poniósł wydatki na ulepszenie równe lub wyższe niż 30% wartości początkowej proszę wskazać, czy miało miejsce pierwsze oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części po ich ulepszeniu?

-  czy od ww. zajęcia (używania) do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata?

-  czy od wydatków na ulepszenie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego?

5.  Czy w odniesieniu do ww. budynku znajdującego się na działce nr (…) były w ogóle ponoszone wydatki na jego ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej?

-   jeżeli były ponoszone wydatki na ulepszenie równe lub wyższe niż 30% wartości początkowej proszę wskazać, czy miało miejsce pierwsze oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części po ich ulepszeniu?

-   czy od ww. zajęcia (używania) do momentu dostawy upłynie okres dłuższy niż 2 lata?

-   czy od wydatków na ulepszenie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego?

6.  Czy na dzień sprzedaży dla działki nr (…) była wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu? Jeśli tak, to jakie było jej przeznaczenie wynikające z tego dokumentu?

7.  Czy nieruchomości, o których mowa we wniosku, były wykorzystywane przez Sprzedającego wyłącznie do działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług?

8.  Do jakich czynności ww. budynki będą wykorzystywane przez Panią jako kupującą, tj. czy do czynności:

a)  opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,

b) zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług,

c) niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

9.  Czy w świetle informacji wynikających z opisu sprawy, Sprzedający występował w stosunku do sprzedaży Nieruchomości nr 1 jako podatnik w rozumieniu art. 15 ust. 1-2 ustawy VAT?

10.  Czy Nieruchomość nr 1 była wykorzystywana przez Sprzedającego w działalności gospodarczej?

– wskazała Pani, że:

W zakresie pytań sformułowanych w punkcie IV od 1 do 7 oraz 9-10: wskazała Pani, że Wnioskodawczyni nie posiada takich informacji;

W zakresie pytania IV.8: nabyte nieruchomości będą wykorzystywane przez Wnioskodawczynię do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W uzupełnieniu do wniosku z 22 czerwca 2026 r. wskazała Pani następujące informacje:

1.  Czy przedmiot sprzedaży (Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2), na dzień dostawy, stanowił zespół składników materialnych i niematerialnych wraz ze zobowiązaniami, który mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo, samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze?

Odp.: To stanowi istotę pytania, na tę kwestię ma odpowiedzieć organ podatkowy.

2.  Czy przedmiot sprzedaży (Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2) był na moment sprzedaży wyodrębniony w przedsiębiorstwie Sprzedającego:

·      na płaszczyźnie organizacyjnej, tj. stanowił wyodrębnioną organizacyjnie część (zespół składników był wyodrębnioną w sposób faktyczny działalnością operacyjną, do której można przyporządkować poszczególne składniki majątkowe); organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” posiadały cechę zorganizowania; czy wyodrębnienie zostało dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze (tj. nastąpiło ich faktyczne wyodrębnienie w strukturze organizacyjnej);

·      na płaszczyźnie finansowej, tj. na podstawie prowadzonej przez Sprzedającego ewidencji rachunkowej było możliwe przyporządkowanie składników majątku, przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do wyodrębnionej działalności, przez co było możliwe określenie jej wyniku finansowego;

·      na płaszczyźnie funkcjonalnej, tj. czy zespół składników majątkowych był na tyle zorganizowany, aby samodzielnie wykonywać zadania i prowadzić działalność gospodarczą?

Odp.: Wnioskodawczyni nie wie, jak przedmiot sprzedaży (Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2) był na moment sprzedaży wyodrębniony w przedsiębiorstwie Sprzedającego.

3.  Czy w oparciu wyłącznie o przedmiot zbycia (Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2) było możliwe w sposób trwały samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej przez Panią jako Nabywcę?

4.  Czy Pani – Nabywca, jako podmiot otrzymujący zespół składników materialnych i niematerialnych – kontynuowała działalność prowadzoną przez Sprzedającego wyłącznie przy pomocy składników materialnych i niematerialnych będących przedmiotem transakcji zbycia? Jeśli nie – proszę wskazać, jakie inne składniki majątkowe były potrzebne do kontynuowania tej działalności.

5.  Czy Pani jako Nabywca miała faktyczną możliwość kontynuowania działalności w dotychczasowym zakresie wyłącznie w oparciu o Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2? Czy też musiała Pani podjąć/wykonać jakieś działania faktyczne lub prawne w celu prowadzenia/kontynuowania działalności gospodarczej w oparciu o nabyte składniki materialne i niematerialne działalności prowadzonej dotychczas przez przedsiębiorstwo Sprzedającego? Jeśli tak, to jakie były to działania?

6.  Czy Pani jako Nabywca musiała podjąć/wykonać jakieś działania faktyczne lub prawne (np. zawarcie umów o dostawy mediów, zapewnienie innych składników majątku poza nabytymi itp.) w celu prowadzenia/kontynuowania działalności gospodarczej w oparciu o nabytą Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2?

Odp. Ad 3. – Ad 6.:

Jako nabywca Wnioskodawczyni nie kontynuowała prowadzenia działalności (brak koncesji paliwowej oraz koncesji na alkohol). Nieruchomości zostały wydzierżawione innemu podmiotowi, co opisano we wniosku, a umowa trwa do dzisiejszego dnia. Przedmiot umowy został zmodernizowany (przebudowany) do funkcjonalności pod danego dzierżawcę. Zostały również wymienione wszystkie dystrybutory. Umowy na media zawierał podmiot, któremu Wnioskodawczyni wydzierżawiła Nieruchomości.

7.  Czy Pani jako Nabywca miała zamiar nieprzerwanego kontynuowania działalności prowadzonej dotychczas przez przedsiębiorstwo Sprzedającego, przy pomocy wyłącznie Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2, będących przedmiotem sprzedaży?

Odp.: Wnioskodawczyni nie miała zamiaru kontynuowania działalności Sprzedawcy, gdyż wydzierżawiła Nieruchomości (jak opisano wyżej i we wniosku).

8.  Czy przedmiotem transakcji zbycia przez Sprzedającego składników majątkowych działalności były również zobowiązania, należności, środki pieniężne, składniki niematerialne, itp.?

a)  Jeżeli tak, to proszę o wskazanie czy wszystkie, jakie konkretnie?

b)  Jeżeli nie wszystkie, to proszę o wskazanie, jakie składniki nie były przedmiotem sprzedaży oraz co było powodem wyłączenia tych składników ze sprzedaży?

Odp.: Nie. Zgodnie z aktem notarialnym Wnioskodawczyni zakupiła Nieruchomości zgodnie z tym, co opisano we wniosku. Przedmiotem transakcji nie były zobowiązania, należności, środki pieniężne.

9.  Czy przejęte przez Panią składniki materialne i niematerialne przedsiębiorstwa prowadzonego przez Sprzedającego w dniu przejęcia pozostawały ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, żeby można było o nich mówić jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów?

10.  Czy przedmiotem sprzedaży na Pani rzecz było przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), tj. przedsiębiorstwo jako zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych, przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej obejmujące w szczególności:

·      oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

·      własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

·      prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

·      wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

·      koncesje, licencje i zezwolenia;

·      patenty i inne prawa własności przemysłowej;

·      majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

·      tajemnice przedsiębiorstwa;

·      księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej?

Odp. Ad 9. i Ad. 10:

To stanowi istotę pytania, na tę kwestię ma odpowiedzieć organ podatkowy.

11.  Czy po zbyciu zespołu składników materialnych i niematerialnych będących przedmiotem sprzedaży, w posiadaniu Sprzedającego pozostały jakiekolwiek składniki majątkowe wykorzystywane dotychczas w prowadzonej działalności gospodarczej?

Jeśli tak, to należy wskazać:

a)  czy były one funkcjonalnie związane z przedmiotem zbycia?

b)  jakie były przyczyny nieprzekazania ww. składników?

Odp.: Wnioskodawczyni nie posiada wiedzy w tej kwestii.

12.  Czy Pani jako Nabywca przejęła wszystkie składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład stacji paliw? Jeżeli nie wszystkie, to proszę o wskazanie, jakich składników Pani jako Nabywca nie przejęła i dlaczego.

Odp.: Według Wnioskodawczyni przejęła ona wszystkie składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład stacji paliw, całą infrastrukturę stacji paliw.

13.  Czy Sprzedający prowadził samodzielnie działalność gospodarczą w zakresie stacji paliw, czy dzierżawił nieruchomości innemu podmiotowi w celu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie stacji paliw?

Odp.: Wnioskodawczyni wydaje się, że Sprzedawca prowadził samodzielnie stację paliw.

14.  Kto dokładnie był Sprzedającym Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2 – czy była to spółka, czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą?

Odp.: We wniosku opisano tę kwestię szczegółowo.

Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.)

Czy transakcje: sprzedaży Nieruchomości nr 1 oraz sprzedaży Nieruchomości nr 2 (udokumentowane fakturami: a) sprzedaży Nieruchomości nr 1, w tym fakturą zaliczkową, b) sprzedaży Nieruchomości nr 2, w tym fakturą zaliczkową, c) refakturą za odpady komunalne, d) refakturą zużycia LPG, e) fakturą sprzedaży paliw, f) fakturą sprzedaży różnych towarów oraz 2) fakturą korygującą do faktury opisanej w pkt 1f) podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Pani stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawczyni, faktury VAT opisane w opisie stanu faktycznego (tj. 1) faktury dokumentujące: a) sprzedaż Nieruchomości nr 1, w tym zaliczkę, b) sprzedaż Nieruchomości nr 2, w tym zaliczkę, c) refakturę za odpady komunalne, d) refakturę zużycia LPG, e) sprzedaż paliw, f) sprzedaż różnych towarów oraz 2) faktura korygująca do faktury opisanej w pkt 1f pytania) stanowią faktury, o których mowa w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 88 ust.3a pkt 2 ustawy o VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Zdaniem Wnioskodawczyni, wszystkie transakcje opisane w opisie stanu faktycznego w istocie składają się na jedną transakcję, której przedmiotem jest zorganizowana część przedsiębiorstwa i z tego powodu cena sprzedaży powinna być niższa, gdyż nie powinna być powiększana przez stronę sprzedającą o podatek VAT.

Zgodnie z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

Elementem kluczowym definicji „zorganizowanej części przedsiębiorstwa” jest zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązania), które w istocie rzeczy decydują o istnieniu lub braku zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Zorganizowana część przedsiębiorstwa jest w pewnym sensie mikroprzedsiębiorstwem funkcjonującym w strukturach przedsiębiorstwa. Przedsiębiorstwem zaś jest, zgodnie z art. 55¹ kodeksu cywilnego (dalej: „KC”), zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, który obejmuje w szczególności:

1)  oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwę przedsiębiorstwa);

2)  własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3)  prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4)  wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5)  koncesje, licencje i zezwolenia;

6)  patent i inne prawa własności przemysłowej;

7)  majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8)  tajemnice przedsiębiorstwa;

9)  księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Definicje – z ustawy o VAT „zorganizowanej części przedsiębiorstwa” i „przedsiębiorstwa” zawarta w kodeksie cywilnym – są w dużym stopniu analogiczne, w szczególności zważywszy na przykładowe wyliczenie składników w art. 55¹ KC. Trzeba jednak podkreślić, iż zgodnie z definicją „zorganizowanej części przedsiębiorstwa” zespół składników materialnych i niematerialnych obejmuje expressis verbis także zobowiązania. Tymczasem definicja „przedsiębiorstwa” zawarta w KC od 25 września 2003 r. nie obejmuje wprost zobowiązań jako elementu wchodzącego w skład przedsiębiorstwa. Definicja zawarta w art. 55¹ KC, po nowelizacji KC od 25 września 2003 r., wśród elementów składowych definicji „przedsiębiorstwa” nie wymienia zobowiązań, co powoduje, że w doktrynie [np. E. Gniewek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2006] przyjmuje się, że zobowiązania nie muszą stanowić elementu przedsiębiorstwa. Skoro więc w definicji zawartej w ustawach podatkowych (w tym ustawie o VAT) zobowiązania są elementem, którego istnienie decyduje o istnieniu zorganizowanej części przedsiębiorstwa, to, jak się zdaje, powoduje to, że zakresy pojęciowe obydwu definicji różnią się na tyle istotnie, że nie można przyjąć, iż zawsze zorganizowana część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o VAT będzie jednocześnie przedsiębiorstwem w rozumieniu KC.

W niniejszej sprawie Wnioskodawczyni przejęła również zobowiązania strony sprzedającej, jako że przejęła z dniem zawarcia umowy przyrzeczonej zatrudnienie pracowników oraz obowiązki i uprawnienia sprzedawcy wynikające z zawartych przez niego umów najmu.

Ustawodawca zakłada, że zespół składników materialnych i niematerialnych składający się na zorganizowaną część przedsiębiorstwa musi być organizacyjnie i finansowo wyodrębniony. Jednocześnie definicja nie daje żadnej dodatkowej wskazówki interpretacyjnej dotyczącej tego, na czym wyodrębnienie to miałoby polegać. Zasadne wydaje się przyjęcie, iż wyodrębnienie organizacyjne ma miejsce wówczas, gdy zespół przedmiotowych składników w istniejącym przedsiębiorstwie ma swoją formę organizacyjną w strukturze organizacyjnej podatnika. Może być nim zarówno oddział samodzielnie sporządzający bilans, jak i forma w mniejszym stopniu wyodrębniona, jak np. departament, dział, placówka handlowa itd. Podobnie rzecz się ma z wyodrębnieniem finansowym – klasycznym przykładem będzie znów oddział. Jednak, jak się zdaje, wystarczającym wyodrębnieniem finansowym będzie sytuacja, w której określone przepływy finansowe, należności i zobowiązania można, na podstawie prowadzonej przez podatnika ewidencji, alokować do przedmiotowej części przedsiębiorstwa.

Zgodnie z omawianą definicją, ów zespół składników materialnych i niematerialnych musi być wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie i przeznaczony do realizowania określonych zadań gospodarczych. Jest to zrozumiałe, istotą zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest bowiem to, iż może ona funkcjonować w sposób samodzielny zarówno w ramach przedsiębiorstwa, jak i poza nim. Stąd ustawodawca oczekuje, iż przedmiotowy zespół składników materialnych i niematerialnych jest na tyle samodzielny, że może jako odrębne przedsiębiorstwo samodzielnie realizować zadania, do których zostało przeznaczone.

Zdaniem Wnioskodawczyni, nabyte przez nią nieruchomości oraz ruchomości składają się razem na zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Co prawda Wnioskodawczyni nie posiada koncesji na sprzedaż paliw i sama takiej działalności nie prowadzi, ale działalność w zakresie między innymi sprzedaży paliw prowadzi Dzierżawca, z którym Wnioskodawczyni zawarła w dniu (…) lipca 2021 r. umowę dzierżawy opisaną wcześniej. Nabyte przez Wnioskodawczynię nieruchomości i ruchomości stanowiły więc wystarczający do prowadzenia określonego rodzaju działalności zespół składników.

Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów tej ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Wyłączenie z opodatkowania zbycia majątku oparte jest na możliwości stworzonej przez art. 19 dyrektywy 2006/112/WE (tzw. 112 Dyrektywa VAT), który przewiduje, iż w przypadku, gdy przedmiotem dostawy (odpłatnie lub nieodpłatnie, lub w formie aportu) jest całość lub część majątku podatnika (totality of assets or part thereof), państwa członkowskie mogą uznać, że czynność taka nie stanowi dostawy towarów i w takim przypadku nabywca będzie traktowany jak następca prawny przekazującego.

W pierwszej kolejności należy więc podkreślić, iż dyrektywa 2006/112/WE wprowadza dosyć szeroką opcję wyłączenia z opodatkowania – formuła „całość lub część majątku” pozwala w istocie rzeczy na dowolne określenie kryteriów, jakie owa „część majątku” powinna spełniać, aby jej zbycie zostało wyłączone z opodatkowania. Może się więc wydawać, iż państwa członkowskie, decydując się na zastosowanie przedmiotowej opcji, mogą względnie dowolnie dookreślić ramy tego, co będzie podlegać wyłączeniu z opodatkowania. Warto jednak zwrócić uwagę na rozstrzygnięcie TSUE w sprawie C-497/01 Zita Modes Sarl, w którym TSUE stwierdził, iż przepis art. 5 ust. 8 VI dyrektywy odnoszący się do części zbywanego majątku należy interpretować jako obejmujący wszelkie zbycie niezależnej części przedsiębiorstwa (independent part of undertaking), obejmujący elementy majątku trwałego oraz ewentualnie wartości niematerialne, które razem tworzą przedsiębiorstwo (undertaking) bądź część przedsiębiorstwa, zdolne do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Wyrokiem tym TSUE doprecyzował więc ramy art. 5 ust. 8 VI dyrektywy (i w konsekwencji art. 19 dyrektywy 2006/112/WE).

Regulacja art. 19 dyrektywy 2006/112/WE nie precyzuje, jakie warunki powinna spełniać część majątku, aby jej zbycie wyłączyć z opodatkowania, pozostawiając to w istocie rzeczy do rozstrzygnięcia państwom członkowskim. W wyroku z 11 grudnia 2007 r. (III SA/Gl 1041/07) WSA w Gliwicach stwierdził, odnosząc się do kwestii opodatkowania zbycia części majątku podatnika, iż regulacja art. 19 dyrektywy 2006/112/WE nie może zostać zastosowana bezpośrednio, gdyż nie jest wystarczająco precyzyjna, co jest warunkiem sine qua non bezpośredniego stosowania przepisów dyrektywy 2006/112/WE. Jednak zupełnie inaczej zagadnienie to rozstrzygnął WSA w Warszawie w wyroku z 7 lutego 2008 r. (III SA/Wa 934/07, Legalis), w którym uznał, że regulacje art. 6 ustawy o VAT muszą być analizowane w nawiązaniu do regulacji unijnych (art. 19 dyrektywy 2006/112/WE, a uprzednio art. 5 ust. 8 VI dyrektywy) i stosownego orzecznictwa TSUE.

WSA podkreślił, iż określone w art. 5 ust. 8 VI dyrektywy wyłączenie z opodatkowania dotyczy zarówno każdego przeniesienia przedsiębiorstwa, jak i każdej samodzielnej jego części, która obejmuje składniki materialne i niematerialne, i która może w samodzielny sposób prowadzić działalność gospodarczą.

Innymi słowy, WSA podkreślił wagę, a wręcz decydujący charakter funkcjonalnego, a nie organizacyjnego, związku składników materialnych i niematerialnych. W konsekwencji WSA uznał, iż pojęcie „przedsiębiorstwa” w ustawie o VAT należy rozumieć jako każdy zespół składników materialnych i niematerialnych służący do realizacji określonych działań gospodarczych, bez względu na to, czy obejmuje on całość, czy jedynie część majątku danego podmiotu. Tym samym, zdaniem WSA, każda transakcja obejmująca zorganizowany zespół składników majątkowych powinna pozostawać poza zasięgiem ustawy.

Wątpliwości Wnioskodawczyni – które jednak nie wpływają na jej stanowisko w sprawie – wynikają z poniższych okoliczności:

1)  omawianą transakcję fakturowały różne podmioty (sprzedający mąż oraz Spółka Jawna);

2)  Wnioskodawczy nie przejęła wszystkich zobowiązań strony sprzedającej;

3)  Przejęte zobowiązania przez Wnioskodawczynię dotyczyły wyłącznie zatrudnienia pracowników oraz obowiązków i uprawnień wynikających z zawartych przez sprzedającego umów najmu;

4)  Pomimo przejęcia zatrudnienia pracowników, byli oni zatrudnieni u Wnioskodawczyni tylko do (…) sierpnia 2021 r., a następnie umowy o pracę zostały rozwiązane, pracownicy otrzymali świadectwa pracy, zaś od (…) września 2021 r. umowy o pracę zawarł z nimi podmiot, z którym Wnioskodawczyni zawarła umowę dzierżawy obu nieruchomości po ich zakupie. Taki sposób działania wynikał z faktu, że Wnioskodawczyni nie prowadzi stacji paliw, a były to osoby, które tam pracowały w momencie zakupu obu nieruchomości.

5)  Wnioskodawczyni nie posiada koncesji na sprzedaż paliw, a nabyte składniki majątku oddała w dzierżawę podmiotowi trzeciemu.

Gdyby organ uznał, że faktury VAT opisane w opisie stanu faktycznego (tj. 1) dokumentujące: a) sprzedaż Nieruchomości nr 1, w tym zaliczkę b) sprzedaż Nieruchomości nr 2, w tym zaliczkę, c) refakturę za odpady komunalne, d) refakturę zużycia LPG, e) sprzedaż paliw, f) sprzedaż różnych towarów oraz 2) faktura korygująca do faktury opisanej w pkt 1f pytania) nie stanowią faktur, o których mowa w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, wówczas Wnioskodawczyni uważa, że przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z wszystkich tych faktur.

W przypadku Nieruchomości nr 1, pomimo tego, że stroną sprzedającą byli małżonkowie razem, to fakturę zaliczkową oraz fakturę sprzedaży (rozliczeniową) wystawił jako sprzedawca wyłącznie mąż, podając NIP prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Zdaniem Wnioskodawczyni, nie ma to jednak znaczenia przy rozpatrywaniu prawa do odliczenia podatku VAT.

W przypadku Nieruchomości nr 2, sprzedającym był wyłącznie mąż, który oświadczył, że nieruchomość nabył będąc żonatym, ale do majątku osobistego. Fakturę zaliczkową oraz fakturę rozliczeniową wystawił jako sprzedawca mąż, podając NIP prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Jednakże sprzedający oświadczył w akcie notarialnym, że prowadzi na wyżej opisanej nieruchomości na dzień zawarcia umowy działalność koncesjonowaną na podstawie koncesji udzielonej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, przy czym jako podmiot prowadzący tę działalność została wskazana Spółka Jawna, w której sprzedający oraz jego żona są wspólnikami. Z tego względu część faktur została wystawiona przez Spółkę Jawną, jednak zdaniem Wnioskodawczyni, również ta okoliczność nie ma znaczenia przy rozpatrywaniu prawa do odliczenia podatku VAT.

Ostatecznie sformułowała Pani własne stanowisko w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.:

W zakresie pytania 2:

Wnioskodawczyni uważa, że transakcje: sprzedaży Nieruchomości nr 1 oraz sprzedaży Nieruchomości nr 2 (udokumentowane fakturami: a) sprzedaży Nieruchomości nr 1, w tym fakturą zaliczkową, b) sprzedaży Nieruchomości nr 2, w tym fakturą zaliczkową, c) refakturą za odpady komunalne, d) refakturą zużycia LPG, e) fakturą sprzedaży paliw, f) fakturą sprzedaży różnych towarów oraz 2) fakturą korygującą do faktury opisanej w pkt 1f) nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zdaniem Wnioskodawczyni, wszystkie transakcje opisane w opisie stanu faktycznego składają się na jedną transakcję, której przedmiotem jest zorganizowana część przedsiębiorstwa i z tego powodu cena sprzedaży powinna być niższa, gdyż nie powinna być powiększana przez stronę sprzedającą o podatek VAT.

Szczegółowe uzasadnienie w tej kwestii (tj. dlaczego, zdaniem Wnioskodawczyni, transakcje sprzedaży Nieruchomości nr 1 oraz sprzedaży Nieruchomości nr 2 stanowią sprzedaż zorganizowanej części przedsiębiorstwa), zawarto już wcześniej we własnym stanowisku w sprawie.

Postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia

21 lutego 2022 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał postanowienie znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.2.AK o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia (odebrała je Pani 8 marca 2022 r.). W postanowieniu Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wskazał, że brak odpowiedzi na zadane pytania nie pozwala ustalić, czy sprzedaż Nieruchomości 1 oraz Nieruchomości 2 będzie podlegała opodatkowaniu oraz czy będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT, a w konsekwencji czy będzie Pani przysługiwało prawo do odliczenia z tytułu sprzedaży ww. Nieruchomości w świetle przepisu art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy.

13 marca 2022 r. wniosła Pani zażalenie na wydane postanowienie.

7 kwietnia 2022 r. wydałem postanowienie znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.4.AK o utrzymaniu w mocy ww. postanowienia z 21 lutego 2022 r.

Postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie z 7 kwietnia 2022 r. doręczono Pani 22 kwietnia 2022 r.

Skarga na interpretację indywidualną

23 maja 2022 r. (wpływ do Organu 23 maja 2022 r.) wniosła Pani skargę na postanowienie znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.4.AK do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Wniosła Pani o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia z dnia 7 kwietnia 2022 r. oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia 21 lutego 2022 r.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 21 lutego 2022 r. znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.2.AK – wyrokiem z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wr 393/22.

8 lutego 2023 r. wniosłem skargę kasacyjną od tego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Natomiast pismem z 21 lutego 2023 r. Pani wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny – wyrokiem z 22 stycznia 2026 r. sygn. akt I FSK 787/23 oddalił obie skargi kasacyjne.

Wyrok, który uchylił postanowienie znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.4.AK oraz poprzedzające je postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia, stał się prawomocny od 22 stycznia 2026 r. (wpływ do Organu 8 maja 2026 r.).

Ponowne rozpatrzenie wniosku – wykonanie wyroku

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.):

Wykonuję obowiązek, który wynika z tego przepisu, tj.:

•      uwzględniam ocenę prawną i wskazania dotyczące postępowania, które wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyrokach;

•      ponownie rozpatruję Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej – stwierdzam, że stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku w części dotyczącej braku podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT transakcji sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone w uzupełnieniu do wniosku nr 2) jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie wskazuję, że niniejszą interpretację oparto na przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dacie wydania pierwotnego postanowienia, bowiem niniejsza interpretacja stanowi ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy w wyniku orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wr 393/22 oraz orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 stycznia 2026 r. sygn. akt I FSK 787/23.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

Na mocy art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

W świetle art. 2 pkt 22 ustawy:

Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Zatem, w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa – czynność ta nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.

Przy czym należy zaznaczyć, że użyte w ww. przepisie sformułowanie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Wyłączenie stosowania ustawy o podatku od towarów i usług przewidziane w przepisie art. 6 pkt 1 ustawy obejmuje jednakże tylko te czynności zrównane z pojęciem dostawy towarów, których przedmiotem jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa.

Ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, powinien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie zawierają definicji „przedsiębiorstwa”, zatem dla potrzeb przepisów podatkowych należy stosować definicję zawartą w art. 55¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.).

Zgodnie z tym przepisem:

Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym. Składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.

Należy zauważyć, że powyższa definicja opisuje przedsiębiorstwo w ujęciu przedmiotowym, jako zespół niematerialnych i materialnych składników stanowiący przedmiot prawa w szerokim znaczeniu. Użyte w ww. przepisie określenie „w szczególności” wskazuje jedynie na przykładowe wyliczenie składników przedsiębiorstwa. Oznacza to, że z jednej strony w jego skład mogą wchodzić inne elementy, niewymienione w tym artykule, a z drugiej, brak któregoś z tych elementów nie pozbawia zespołu rzeczy i praw przymiotu przedsiębiorstwa.

W myśl art. 55² Kodeksu cywilnego:

W praktyce obrotu gospodarczego zdarzają się sytuacje, w których niektóre elementy przedsiębiorstwa podlegają wyłączeniu z transakcji sprzedaży. Jednak nawet w takim przypadku, składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, by można było o nich mówić jako o zespole, a nie tylko zbiorze pewnych elementów. Decydujące zatem jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami umożliwiające kontynuowanie określonej działalności gospodarczej.

W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań).

Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ponadto, wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić Nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa (na ile stanowią w nim wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

Przesłanki takiego wyodrębnienia są spełnione w sytuacji organizacyjnego wyodrębnienia w wewnętrznej strukturze przedsiębiorstwa oraz ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych w sposób pozwalający na przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań związanych z tą częścią przedsiębiorstwa.

Jednocześnie zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna być gospodarczo samodzielna, zanim dojdzie do transakcji zbycia. Zatem, wydzielona jednostka jeszcze przed jej zbyciem powinna uzyskać samodzielność gospodarczą i realizować ją w praktyce. Skutki prawne po stronie zbywcy nie powinny bowiem zależeć od zdarzeń przyszłych i niepewnych (samodzielne realizowanie zadań gospodarczych) powstałych już w innym podmiocie (u nabywcy).

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że nie wystarczy zatem zorganizowanie jakiejkolwiek masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. W przeciwnym razie nie można bowiem uznać, że dojdzie do powstania zespołu składników, które mogłyby stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Zatem, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są wszystkie następujące przesłanki:

1)  istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań,

2)  zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie,

3)  składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych,

4)  zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy. Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Tym samym, w przypadku, gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

W celu ustalenia, czy przenoszony na nabywcę zespół składników umożliwia kontynuację działalności prowadzonej przez Nabywcę należy ustalić czy oprócz przeniesienia standardowych elementów typowych dla transakcji nieruchomościowych opodatkowanych VAT na nabywcę są przeniesione wszystkie poniżej wskazane elementy:

a)  prawa i obowiązki z umów, na podstawie których udzielono zbywcy finansowania dłużnego na realizację, nabycie, modernizację, adaptację lub przebudowę przenoszonej nieruchomości, o ile zbywca korzystał z takiego finasowania i jest stroną takich umów;

b)  umowy o zarządzanie nieruchomością;

c)  umowy zarządzania aktywami;

d)  należności o charakterze pieniężnym związane z przenoszonym majątkiem.

W celu wyjaśnienia ww. kwestii należy powołać tezy wyroku TSUE z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie Zita-Modes (C-497/01), w którym Trybunał stwierdził, że:

Z orzeczenia tego wynika ponadto, że – w świetle tej normy dyrektywy – nabywca całości lub części majątku podatnika powinien mieć zamiar prowadzenia działalności nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie działać tylko w celu niezwłocznego zlikwidowania danej działalności oraz sprzedaży ewentualnych zapasów.

Mając na uwadze powyższe orzeczenie TSUE należy stwierdzić, że zawarta w art. 2 pkt 27e ustawy definicja legalna zorganizowanej części przedsiębiorstwa musi być interpretowana przez pryzmat treści art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE i w powiązaniu z rozumieniem pojęcia „przekazania całości lub części majątku”, wyłożonym przez Trybunał w ww. orzeczeniu. Trybunał Sprawiedliwości główny nacisk kładzie na badanie konkretnego przypadku, dopuszczając w pewnych przypadkach zbycie samych składników rzeczowych. Tym samym, w myśl orzecznictwa Trybunału, składniki niematerialne nie stanowią konstytutywnego elementu uznania części majątku za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w każdym przypadku. Trybunał uznał, że pojęcie zbycia całości lub części majątku należy interpretować tak, że obejmuje ono zbycie przedsiębiorstwa lub niezależnej części przedsiębiorstwa, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub jego część zdolną do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej.

Jak wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Schriever „przekazanie całości lub części aktywów” należy interpretować w taki sposób, że:

Podobne stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroki NSA: z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt I FSK 955/12 oraz z 21 listopada 2016 r. sygn. akt I FSK 1316). Zgodnie natomiast z orzecznictwem TSUE (wyrok TSUE z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Christel Schriever, pkt 26) ocena, jakie dobra – ruchome lub nieruchome – są niezbędne do utworzenia przedsiębiorstwa lub ZCP, musi być dokonywana „(…) z punktu widzenia charakteru prowadzonej działalności gospodarczej.

W rozpatrywanej sprawie na uwagę zasługuje również orzeczenie NSA z 24 listopada 2016 r., sygn. I FSK 1316/15, w którym Sąd stwierdził, że:

Podobna teza została zawarta w wyroku z 26 stycznia 2018 r., sygn. I FSK 1127/17.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

W analizowanej sprawie Pani wątpliwości dotyczą braku podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT transakcji sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone nr 2 w uzupełnieniu do wniosku z 2 lutego 2022 r.).

Z opisu sprawy wynika, że w kwietniu 2021 r. nabyła Pani nieruchomość zabudowaną stacją paliw, którą po nabyciu wydzierżawiła Pani na rzecz innego podmiotu.

W dniu (…) lipca 2021 r. zawarła Pani dwie umowy przedwstępne w formie aktu notarialnego:

a)  Przedmiotem pierwszej umowy była działka gruntu (…) położona w (…), o obszarze (…) ha, niezabudowana, posiadająca dostęp do drogi publicznej, stanowiąca wjazd i wyjazd z terenu stacji paliw zlokalizowanej na działce gruntu nr (…) – objęta księgą wieczystą KW nr (…). Nieruchomość ta w złożonym wniosku określana jest jako „Nieruchomość nr 1”;

b)  Przedmiotem drugiej umowy była działka gruntu (…), o obszarze: (…) ha, zabudowana budynkiem istniejącej stacji paliw wraz z całą infrastrukturą, posiadająca dostęp do drogi publicznej przez działkę gruntu (…) – objęta księgą wieczystą KW nr (…). Nieruchomość ta w złożonym wniosku określana jest jako „Nieruchomość nr 2”.

(…) lipca 2021 r. kupiła Pani dwoma aktami notarialnymi przedmiotowe nieruchomości. Oświadczyła Pani w akcie notarialnym, że nabycia dokonuje w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Sprzedający oświadczył, że prowadzi na wyżej opisanej nieruchomości na dzień zawarcia umowy działalność koncesjonowaną na podstawie koncesji udzielonej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, przy czym jako podmiot prowadzący tę działalność została wskazana spółka, w której sprzedający oraz jego żona są wspólnikami. Sprzedający oświadczył również, że zgodnie z posiadanymi przez niego dokumentami, nieruchomość stanowi działkę ewidencyjną określoną jako „Inne tereny zabudowane”, a budynek ujęty jest w kartotece budynków jako „budynek handlowo-usługowy”. W ramach ceny sprzedaży, sprzedawca sprzedał Pani obiekty, środki trwałe i sprzęt, obecne na stacji paliw znajdującej się na przedmiotowej nieruchomości, tj. budynek stacji paliw – część paliwową i gastronomiczną, wiatę, kanalizację deszczową i sanitarną, oświetlenie zewnętrzne, pylon, utwardzenie terenu, instalacje odgromowe, instalacje elektryczne Nn i Wn, użytkowany na stacji paliw sprzęt techniczny i hydrotechniczny (zbiornik paliw wraz z rurociągami, dystrybutory, dwa zbiorniki na gaz propan-butan wraz z rurociągami, zbiornik na gaz do ogrzewania budynku, separator, zbiorniki szamb użytkowane na stacji paliw), a także pozostałe środki trwałe przeznaczone do sprzedaży wraz ze stacją paliw, ujęte w ewidencji środków trwałych.

Sprzedający z chwilą podpisania umowy przekazał Pani całą posiadaną przez siebie dokumentację dotyczącą budynku posadowionego na działce gruntu nr (…) oraz dokumentację dotyczącą istniejącej stacji paliw.

Strony umowy sprzedaży (umowy przyrzeczonej z dnia (…) lipca 2021 r.) oświadczyły, że w mocy pozostają postanowienia umowy przedwstępnej sprzedaży (warunkowej) zawartej w dniu (…) lipca 2021 r., które strony uzgodniły w tej umowie przedwstępnej, a które nie zostały powielone w umowie sprzedaży i nie są z nią odmienne. Z tego względu, należy przywołać istotne postanowienia umowy przedwstępnej, dotyczącej Nieruchomości nr 2, które nie zostały powielone w umowie sprzedaży:

a)  Niezależnie od sprzedaży nieruchomości wraz z elementami opisanymi wyżej, Sprzedawca zobowiązał się sprzedać Pani towary spożywcze i przemysłowe oraz paliwa znajdujące się na stacji paliw w dniu zawarcia umowy przyrzeczonej, według spisu dokonanego na dzień jej zawarcia, po cenach rzeczywistego zakupu przez sprzedawcę ww. towarów i paliw.

b)  Sprzedający zobowiązał się do udostępnienia Pani po zawarciu umowy przedwstępnej kopii posiadanych dokumentów odnoszących się do znajdującej się na sprzedawanej nieruchomości stacji paliw, tj. koncesji na jej prowadzenie oraz pozwolenia wodnoprawnego. Sprzedający zobowiązał się również do przekazania wszelkich informacji odnoszących się do prowadzenia działalności polegającej na sprzedaży paliw. Strony oświadczyły, że przekazanie tych dokumentów oraz informacji ma walor informacyjny, gdyż przedmiotem transakcji nie są posiadane przez sprzedawcę administracyjnoprawne uprawnienia umożliwiające prowadzenie stacji paliw, a sprzedawca nie odpowiada za fakt uzyskania przez Panią uprawnień w zakresie sprzedaży paliw, ani za ewentualne niepowodzenie Pani w tym zakresie.

c)  Sprzedawca zobowiązał się do przedłożenia Pani po zawarciu umowy przedwstępnej posiadane przez siebie dokumenty dotyczące ewidencji środków trwałych będących na wyposażeniu stacji paliw, kopie dokumentów techniczno-budowlanych, posiadanych pozwoleń i zezwoleń, dotyczących stacji paliw oraz jej wyposażenia (zbiorniki, odmierzacze, separator), dane teleadresowe wszystkich firm i instytucji obsługujących stację lub z nią współpracujących, a także wszelkie inne istotne informacje lub dokumenty.

d)  Sprzedający oświadczył, że na stacji paliw zatrudnione są (…) osoby, zaś Pani oświadczyła, że zobowiązuje się przejąć z dniem zawarcia umowy przyrzeczonej zatrudnienie tych osób (stosując w szczególności art. 23¹ Kodeksu pracy). Jednakże pracownicy byli zatrudnieni u Pani tylko do (…) sierpnia 2021 r., a następnie umowy o pracę zostały rozwiązane, pracownicy otrzymali świadectwa pracy, zaś od (…) września 2021 r. umowy o pracę zawarł z nimi podmiot, z którym Pani zawarła umowę dzierżawy obu nieruchomości po ich zakupie; szczegółowy opis tej umowy dzierżawy znajduje się w dalszej części opisu stanu faktycznego. Taki sposób działania wynikał z faktu, że Pani nie prowadzi stacji paliw, a były to osoby, które tam pracowały w momencie zakupu obu nieruchomości.

e)  Sprzedawca oświadczył, że w części obiektów stacji paliw prowadzona jest działalność gastronomiczna na podstawie zawartych przez niego umów najmu, zaś Pani zobowiązała się przejąć w drodze cesji obowiązki i uprawnienia sprzedawcy wynikające z tych umów, wraz z zawarciem umowy przyrzeczonej.

f)   Sprzedawca oświadczył, że posiada umowy z dostawcami paliw oraz gazu na stację, zaś Pani oświadczyła, że nie zdecyduje się na kontynuowanie tych umów. W związku z tym Sprzedawca po zawarciu umowy przedwstępnej miał wypowiedzieć wszelkie umowy z dostawcami paliw i gazu.

g)  Sprzedawca oświadczył, że pylon wymieniony wśród elementów wyposażenia stacji posadowiony jest w pasie drogowym.

Odnośnie obu nieruchomości – w dniu (…) lipca 2021 r. strony podpisały również protokół zdawczo-odbiorczy, na podstawie którego przekazano Pani stację paliw wraz z infrastrukturą, znajdującą się na działce gruntu (…) oraz niezabudowaną działkę gruntu (…).

Wszelka dokumentacja związana z stacją została natomiast przekazana wcześniej, na podstawie odrębnego protokołu z dnia (…) lipca 2021 r.

(…) lipca 2021 r. podpisała Pani umowę dzierżawy z podmiotem trzecim, której przedmiotem są obie nieruchomości, tj. Nieruchomość nr 1 oraz Nieruchomość nr 2. W umowie dzierżawy wskazano, że oddaje Pani w dzierżawę Dzierżawcy działki (…) oraz (…), stanowiące stację paliw wraz z pełną infrastrukturą oraz posadowione na niej budynki i budowle, tj. budynek stacji paliw, zbiorniki paliw płynnych wraz z systemem monitoringu (paliwowe, gazowe i do celów grzewczych), rurociąg technologiczny, odmierzacze paliw płynnych, wiatę stalową oraz plac, drogi wewnętrzne uzbrojone w określone sieci. Dzierżawca oświadczył, że przedmiot umowy będzie wykorzystywał w zakresie prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, w tym sprzedaży detalicznej i hurtowej paliw stałych, ciekłych, gazowych oraz produktów pochodnych i innych, handlu oraz usług.

Jako nabywca nie kontynuowała Pani prowadzenia działalności (brak koncesji paliwowej oraz koncesji na alkohol). Przedmiot umowy został zmodernizowany (przebudowany) do funkcjonalności pod danego dzierżawcę. Zostały również wymienione wszystkie dystrybutory. Umowy na media zawierał podmiot, któremu wydzierżawiła Pani Nieruchomości.

Nie miała Pani zamiaru kontynuowania działalności Sprzedawcy, gdyż wydzierżawiła Nieruchomości (jak opisano wyżej i we wniosku). Zgodnie z aktem notarialnym zakupiła Pani Nieruchomości zgodnie z tym, co opisano we wniosku. Przedmiotem transakcji nie były zobowiązania, należności, środki pieniężne.

Biorąc pod uwagę opis sprawy oraz powołane przepisy należy stwierdzić, że przedmiot transakcji sprzedaży nie stanowił przedsiębiorstwa w rozumieniu powołanego art. 55¹ Kodeksu cywilnego, ponieważ z opisu sprawy nie wynika, aby zbyciu towarzyszył transfer szeregu kluczowych składników, wchodzących w skład normatywnej definicji przedsiębiorstwa i determinujących funkcjonowanie przedsiębiorstwa Sprzedającego. Nie przeszły bowiem na Panią jako Nabywcę zobowiązania, należności, środki pieniężne, koncesja paliwowa, koncesja na alkohol, umowy z dostawcami paliw oraz gazu na stację.

Analiza przedstawionych okoliczności sprawy w świetle przywołanych przepisów prawa prowadzi do wniosku, że transakcja sprzedaży stacji paliw nie stanowiła również zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, lecz stanowiła dostawę wybranych składników materialnych. Przedmiotem transakcji nie jest bowiem zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych, zdolny do samodzielnej realizacji zadań gospodarczych, lecz wyłącznie poszczególne składniki materialne związane ze stacją paliw, w szczególności: obiekty, środki trwałe i sprzęt, obecne na stacji paliw znajdującej się na przedmiotowej nieruchomości, tj. budynek stacji paliw – część paliwowa i gastronomiczna, wiata, kanalizacja deszczowa i sanitarna, oświetlenie zewnętrzne, pylon, utwardzenie terenu, instalacje odgromowe, instalacje elektryczne Nn i Wn, użytkowany na stacji paliw sprzęt techniczny i hydrotechniczny (zbiornik paliw wraz z rurociągami, dystrybutory, dwa zbiorniki na gaz propan-butan wraz z rurociągami, zbiornik na gaz do ogrzewania budynku, separator, zbiorniki szamb użytkowane na stacji paliw), a także pozostałe środki trwałe przeznaczone do sprzedaży wraz ze stacją paliw, ujęte w ewidencji środków trwałych oraz cała posiadana dokumentacja dotyczącą budynku posadowionego na działce gruntu nr (…) oraz dokumentacja dotycząca istniejącej stacji paliw.

Ponadto – jak Pani wskazała – zawarła Pani dwie odrębne umowy przedwstępne w formie aktu notarialnego oraz kupiła Pani dwoma aktami notarialnymi przedmiotowe nieruchomości.

Przedmiotem transakcji – jak Pani wskazała – nie były zobowiązania, należności, środki pieniężne.

Sprzedający zobowiązał się do udostępnienia Pani po zawarciu umowy przedwstępnej kopii posiadanych dokumentów odnoszących się do znajdującej się na sprzedawanej nieruchomości stacji paliw, tj. koncesji na jej prowadzenie oraz pozwolenia wodnoprawnego. Sprzedający zobowiązał się również do przekazania wszelkich informacji odnoszących się do prowadzenia działalności polegającej na sprzedaży paliw. Jednak jak Pani wskazała, przekazanie tych dokumentów oraz informacji ma walor informacyjny, gdyż przedmiotem transakcji nie są posiadane przez sprzedawcę administracyjnoprawne uprawnienia umożliwiające prowadzenie stacji paliw, a sprzedawca nie odpowiada za fakt uzyskania przez Panią uprawnień w zakresie sprzedaży paliw, ani za ewentualne niepowodzenie Pani w tym zakresie.

Z opisu sprawy wynika również, że na stacji paliw zatrudnione były (…) osoby. Zobowiązała się Pani przejąć z dniem zawarcia umowy przyrzeczonej zatrudnienie tych osób (stosując w szczególności art. 23¹ Kodeksu pracy), jednakże pracownicy byli zatrudnieni u Pani tylko do (…) sierpnia 2021 r., a następnie umowy o pracę zostały rozwiązane, pracownicy otrzymali świadectwa pracy, zaś od (…) września 2021 r. umowy o pracę zawarł z nimi podmiot, z którym Pani zawarła umowę dzierżawy obu nieruchomości po ich zakupie.

Wskazała Pani również, że Sprzedawca posiada umowy z dostawcami paliw oraz gazu na stację, zaś Pani nie zdecydowała się na kontynuowanie tych umów. W związku z tym, Sprzedawca po zawarciu umowy przedwstępnej miał wypowiedzieć wszelkie umowy z dostawcami paliw i gazu.

Ponadto, co istotne, nie miała Pani zamiaru kontynuowania działalności prowadzonej dotychczas przez Sprzedającego, gdyż wydzierżawiła Pani Nieruchomości. Jako nabywca nie kontynuowała Pani prowadzenia działalności (brak koncesji paliwowej oraz koncesji na alkohol). Przedmiot umowy został zmodernizowany (przebudowany) do funkcjonalności pod danego dzierżawcę. Zostały również wymienione wszystkie dystrybutory. Umowy na media zawierał podmiot, któremu wydzierżawiła Pani Nieruchomości.

W analizowanej sprawie, należy podkreślić, że transakcja sprzedaży obejmuje wyłącznie składniki materialne. Oznacza to, że na dzień transakcji sprzedawane składniki materialne związane ze stacją paliw nie były w przedsiębiorstwie Sprzedającego wyodrębnione w sposób funkcjonalny, ponieważ na podstawie samego przedmiotu transakcji Pani jako Nabywca nabywając wyłącznie składniki materialne nie była w stanie prowadzić działalności gospodarczej w zakresie stacji paliw bez podjęcia dodatkowych czynności związanych z zakupem. W szczególności należało uzyskać koncesję paliwową oraz koncesję na alkohol, dostosować infrastrukturę do działalności danego dzierżawcy oraz wykonać dodatkowe prace (wymiana dystrybutorów).

Powyższe okoliczności wskazują zatem, że Nieruchomość 1 i Nieruchomość 2 nie stanowiła zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy ze względu na niespełnienie przesłanek zawartych w art. 2 pkt 27e ustawy. Przedmiotem transakcji są bowiem tylko i wyłącznie określone składniki majątkowe, które na dzień dokonania transakcji nie tworzyły organizacyjnej, funkcjonalnej całości, za pomocą której można by prowadzić działalność gospodarczą, czy też realizować (kontynuować) określone funkcje w ramach takiej działalności wyłącznie w oparciu o składniki będące przedmiotem zbycia.

W konsekwencji, planowana transakcja sprzedaży składników majątkowych, tj. Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2, nie jest wyłączona spod działania ustawy zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy, ponieważ nie stanowi zbycia przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, jak wynika z opisu sprawy, Sprzedający na dzień zawarcia umowy prowadził na przedmiotowych Nieruchomościach działalność koncesjonowaną. Sprzedający z tytułu dokonania czynności sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 był podatnikiem podatku od towarów i usług, a faktury zostały wystawione wraz z NIP prowadzonej przez Sprzedającego działalności gospodarczej. Zatem, dokonując sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2, Sprzedający działał w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, wykonującego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy. W konsekwencji, należy wskazać że dostawa Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Podsumowując, stwierdzam, że transakcja sprzedaży Nieruchomości 1 i Nieruchomości 2 nie jest objęta wyłączeniem z opodatkowania, o którym mowa w treści art. 6 pkt 1 ustawy, a w konsekwencji ww. transakcja sprzedaży dokonywana przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Tym samym, Pani stanowisko uznałem za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dniu wydania postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.2.AK, tj. 21 lutego 2022 r.

Wskazuję, że w części dotyczącej prawa do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących transakcje sprzedaży Nieruchomości 1 oraz Nieruchomości 2 (pytanie oznaczone w uzupełnieniu do wniosku nr 1) wydano postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia znak 0112-KDIL3.4012.465.2021.11.AK, zgodnie ze wskazaniami dotyczącymi postępowania, które wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wr 393/22 oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 stycznia 2026 r. sygn. akt I FSK 787/23.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Panią w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Zwrócić należy uwagę, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Pani wniosku (zapytania). Inne kwestie wynikające z opisu sprawy, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – w wydanej interpretacji rozpatrzone.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.