Interpretacja 0112-KDSL1-1.4011.35.2026.2.AK

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego jest:

-    nieprawidłowe w zakresie prawa do rozliczenia podatku dochodowego jako osobie samotnie wychowującej dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za rok podatkowy 2026 i lata następne.

-        prawidłowe w pozostałym zakresie.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 11 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełniła go Pani w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 lutego 2026 r. (wpływ 13 i 18 lutego 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni jest matką dwóch małoletnich córek:

-        A.C, ur. (...) lutego 2014 r.,

-    B.C. ur. (...) października 2016 r.

Wyrokiem Sądu Okręgowego w (…) w marcu 2024 r. orzeczono rozwód pomiędzy Wnioskodawczynią a ojcem dzieci. Z ojcem dzieci Wnioskodawczyni nie mieszka od sierpnia 2022 roku. Sąd pozostawił władzę rodzicielską obojgu rodzicom, ustalając jednocześnie miejsce zamieszkania małoletnich dzieci przy matce, tj. przy Wnioskodawczyni. Ojcu dzieci przyznano prawo do osobistych kontaktów z dziećmi.

Po rozwodzie dzieci na stałe zamieszkują z Wnioskodawczynią, która samodzielnie organizuje i realizuje wszystkie bieżące obowiązki związane z ich wychowaniem, opieką zdrowotną, edukacją oraz funkcjonowaniem społecznym.

W szczególności Wnioskodawczyni:

·    samodzielnie umawia, organizuje i realizuje wizyty lekarskie dzieci (dentysta, ortodonta, psycholog, nefrolog młodszej córki, rehabilitacja młodszej córki, bilanse zdrowia i inne według potrzeby),

·    ponosi koszty leczenia i terapii dzieci - gdy jedna wizyta wypadła w czasie ojca nie stawił się z córką u ortodonty więc i tak Wnioskodawczyni musiała iść z nią drugi raz,

·    dowozi dzieci na zajęcia dodatkowe również w dniach, w których - zgodnie z harmonogramem - przypadają kontakty ojca z dziećmi,

·    ponosi koszty zajęć pozalekcyjnych (np. j. angielski, gimnastyka, itp.), opłat szkolnych (rada rodziców, składki klasowe, wycieczki itp.),

·    organizuje życie społeczne dzieci, w tym nocowanki z koleżankami, urodziny dzieci dla rówieśników oraz zakupy prezentów na urodziny koleżanek,

·    zakupuje stroje i materiały na przedstawienia szkolne oraz zajęcia sportowe,

·    opłaca posiłki dzieci w szkolnej stołówce,

·    kupuje środki higieniczne (...),

·    założyła dzieciom konto w banku i przelewa kieszonkowe, z którego korzystają również w czasie przebywania u ojca,

·    zabiera córki do fryzjera,

·    ponosiła koszty podologa starszej córki, gdyż (...), wizyty były zarówno w czasie Wnioskodawczyni i ojca a córka i tak chodziła tylko z Wnioskodawczynią,

·    zapisała starszą córkę na obóz i opłaciła całą należność mimo, że przypadał w 1/3 czasu ojca,

·    uczestniczy w przygotowaniu młodszej córki do Komunii Świętej - spotkania w kościele dla rodziców, zakupy (np. różaniec, alba, składka kościelna) - ojciec nie był na żadnym spotkaniu i nie zakupił żadnego dewocjonalia,

·    pobiera świadczenie wychowawcze 800+.

Ze względu na niewielką odległość pomiędzy miejscami zamieszkania rodziców (kilkaset metrów), dzieci często przebywają u Wnioskodawczyni również w czasie formalnie przypisanym kontaktom z ojcem. W tych okresach dzieci pozostają pod opieką Wnioskodawczyni i wracają wieczorem do ojca zgodnie z wyrokiem sądu.

Ojciec dzieci, pomimo formalnie ustalonych kontaktów, nie uczestniczy w codziennym wychowaniu dzieci, nie angażuje się w sprawy zdrowotne, edukacyjne ani organizacyjne oraz nie podejmuje bieżących decyzji dotyczących dzieci. Jego udział w życiu dzieci ma charakter zabawowy i nie wpływa na zaspokojenie faktycznych, życiowych potrzeb córek.

Ojciec dzieci został zobowiązany do uiszczania alimentów w istotnej wysokości (po (...) zł na każdą z córek), co potwierdza, że to Wnioskodawczyni ponosi główny i stały ciężar codziennego utrzymania oraz wychowania dzieci. Jednocześnie to Wnioskodawczyni pobiera świadczenie wychowawcze 800+, co wynika z faktu, że dzieci na stałe zamieszkują przy Wnioskodawczyni, a obowiązki związane z ich bieżącą opieką, edukacją i leczeniem są realizowane przez Wnioskodawczynię w sposób ciągły i samodzielny. Jak Wnioskodawczyni wykazała powyżej ojciec nie interesuje się wieloma aspektami życia córek. Mimo jej prób włączenia ojca w codzienne sprawy dzieci np. poprzez umawianie wizyt lekarskich córek w czasie gdy ojciec sprawuje nad nimi opiekę, ojciec dziewczynek nie stawiał się na wizyty lub Wnioskodawczyni musiała iść z córkami.

Podobna sytuacja ma miejsce jeśli chodzi o rozwój duchowy i towarzyski dzieci - ojciec nie jest zainteresowany tymi sferami życia dziewczynek.

W praktyce więc to Wnioskodawczyni faktycznie, stale i samodzielnie ponosi trud wychowania dzieci.

Ponadto w piśmie z 13 lutego 2026 r. Wnioskodawczyni doprecyzowała opis sprawy, odpowiadając na wezwanie organu w następujący sposób:

1)    czy – w okresie, którego dotyczy wniosek – podlegała Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu?

TAK

2)    czy w okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?

TAK

3)    czy w okresie, którego dotyczy wniosek, prowadziła Pani działalność gospodarczą? Jeśli tak – proszę wskazać formę opodatkowania tej działalności.

TAK. Zasady ogólne za rok 2025 i wcześniejsze. Od stycznia 2026 - ryczałt.

Wnioskodawczyni pracuje w (...) na umowę o pracę oraz dodatkowo prowadzi działalność gospodarczą (dodatkowe, drugorzędne źródło dochodu).

4)    czy w okresie, którego dotyczy wniosek, w stosunku do Pani i do Pani dzieci miały zastosowanie przepisy:

a) art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (podatek liniowy), NIE

b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego lub NIE

c) ustawy z 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub NIE

d) ustawy z 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych? NIE

5)    czy Pani dzieci w okresie, którego dotyczy złożony wniosek otrzymywały/otrzymują, zgodnie z odrębnymi przepisami, zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną? Jeśli tak, to od kiedy oraz konkretnie, które z ww. świadczeń i na podstawie jakich przepisów?

NIE

6) w jaki sposób sąd uregulował kontakty ojca z dziećmi? Należy opisać. W jaki sposób są faktycznie realizowane kontakty ojca z dziećmi i jaka jest ich częstotliwość?

Sąd uregulował opiekę nad dziećmi w następujący sposób (cytat z wyroku): „ustala, że pozwany (…) będzie miał prawo do osobistych, bezpośrednich kontaktów z małoletnimi dziećmi stron A.C., urodzoną dnia (...) lutego 2014r. w (…) i B.C., urodzoną dnia (...) października 2016r. w (…), poza ich miejscem zamieszkania (każdorazowym miejscem zamieszkania dzieci jest miejsce zamieszkania ich matki) i pod nieobecność matki, w następujący sposób:

1.    od środy od odebrania małoletnich z placówek edukacyjnych lub od godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych, do piątku do odprowadzenia małoletnich do placówek edukacyjnych lub do godz. 16, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych i w następnym tygodniu od środy od odebrania małoletnich z placówek edukacyjnych lub od godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych, do poniedziałku do zaprowadzenia małoletnich do placówek edukacyjnych lub do godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych – z wyłączeniem lipca i sierpnia;

2.    w ferie zimowe - w latach parzystych drugi tydzień ferii, od soboty od godz. 9:00 do soboty do godz. 19:00, w latach nieparzystych pierwszy tydzień ferii od soboty od godz. 9:00 do soboty do godz. 19:00;

3.    w okresie lipca i sierpnia w latach parzystych od 1 lipca od godz. 9:00 do 15 lipca do godz. 19:00 oraz od 1 sierpnia od godz. 9:00 do 15 sierpnia do godz. 19:00, a w latach nieparzystych od 15 lipca od godz. 9:00 do 31 lipca do godz. 19:00 i od 15 sierpnia od godz. 9:00 do 31 sierpnia do godz. 19:00;

4.    w Święta Wielkanocne - w latach nieparzystych od Wielkiego Piątku od godz. 16:00 do Wielkanocnej Niedzieli do godz. 16:00, w latach parzystych od Wielkanocnej Niedzieli od godz. 16:00 do odprowadzenia małoletnich w środę do placówek edukacyjnych;

5.    w Święta Bożego Narodzenia - w latach parzystych od Wigilii od godz. 15:00 do 26 grudnia do godz. 10:00, w latach nieparzystych w Wigilię w godz. 10:00-15:00 oraz od 26 grudnia od godz. 10:00 do odprowadzenia małoletnich w pierwszy dzień nauki w Nowym Roku do placówek edukacyjnych;

6.    w latach parzystych w dniu urodzin małoletnich od odebrania z placówek edukacyjnych lub od godz. 10:00, jeżeli urodziny przypadają w dzień wolny od nauki do godz. 19:00,

przy czym pozwany odbierze małoletnie na każdy kontakt, a powódka wyda małoletnie na każdy kontakt z pozwanym;”

Dzieci poniedziałek, wtorek oraz co drugi weekend są z Wnioskodawczynią. W środę z rana też są z Wnioskodawczynią a po szkole idą do ojca. Święta i wakacje są dokładnie opisane w wyroku sądowym (pół na pół i na przemian co rok).

Tak wygląda teoria. W praktyce mimo, że w środę popołudniu, czwartek i co drugi piątek po szkole dzieci powinny iść do ojca często przychodzą do Wnioskodawczyni i dopiero późniejszym popołudniem/wieczorem idą do ojca. W środy popołudniu (czyli w teoretycznym czasie ojca) to Wnioskodawczyni w uzgodnieniu z sąsiadem zawozi i odbiera córki (Wnioskodawczyni i sąsiada) z zajęć dodatkowych.

Wnioskodawczyni ma grafik z sąsiadami i wspólnie organizują zawożenie i odbieranie dzieci z zajęć na które razem uczęszczają - ojciec dzieci nie bierze w tym udziału, nie wykazał najmniejszego zainteresowania zawożeniem i odbieraniem córki z zajęć w środy. Gdy w zeszłym roku młodsza córka chodziła na basen też Wnioskodawczyni z sąsiadką jeździły by zapewnić dzieciom (dziewczynkom) pomoc w szatni basenowej.

Wizyty lekarskie dzieci - ojciec nie umawia ani się nawet nie pyta czy dzieci są pod kontrolą lekarza. Co więcej gdy wypadła wizyta u ortodonty starszej córki w czasie wakacyjnym ojca nie stawił się na nią i nawet o tym fakcie nie poinformował Wnioskodawczyni. W roku szkolnym nawet gdy wizyty lekarskie wypadają w czasie ojca to i tak Wnioskodawczyni na nie chodzi z dziećmi. Gdy dzieci są zapraszane przez rówieśników np. w weekend to Wnioskodawczyni z nimi chodzi bo ojciec nie utrzymuje relacji z rodzicami koleżanek dzieci. Tak naprawdę dzieci widują się z ojcem kilka razy w tygodniu ale są to wizyty bardziej jak na „nocowance u rodziny” niż we własnym domu - jedzenie, telewizor, czasem babcia przyjedzie się pobawić. Gdyby potraktować wychowanie dzieci jako „wykonanie projektu” to Wnioskodawczyni jest osobą zarządzającą tym projektem - organizuje i dba o realizację wszystkich podstawowych potrzeb dzieci (lekarz, edukacji, higiena osobista, rozwój duchowy itp). Potrzeby dodatkowe (np. kino, zabawa, wyjście na sanki itp) realizowane są przez Wnioskodawczynię, ojca dzieci ale również dziadków, sąsiadów i przyjaciół rodziny - raz Wnioskodawczyni zabiora dzieci i ich przyjaciół np. na łyżwy a raz zrobi to brat Wnioskodawczyni albo sąsiad. Więc idąc tokiem myślenia projektowego - Wnioskodawczyni zarządza, organizuje i zapewnia podstawowe, niezbędne do życia potrzeby jej córek a inne dodatkowe wydarzenia, które mają charakter nieobowiązkowy są realizowane przez wiele osób i mają drugorzędny wpływ na wzrastanie dzieci.

7)    czy zawarła Pani ponownie związek małżeński? – jeśli tak, proszę wskazać datę jego zawarcia.

NIE

8)    czy została orzeczona przez sąd opieka naprzemienna nad dziećmi, w związku z którą Pani i ojcu dzieci zostało ustalone świadczenie wychowawcze (tzw. 500+/800+) zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 ze zm.)?

NIE. Świadczenie pobiera Wnioskodawczyni - tak sąd zadecydował.

9)    czy jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci (niż wymienione w treści wniosku) i względem nich wykonywała Pani w okresie, którego dotyczy wniosek władzę rodzicielską? Jeśli tak, należy podać ich daty urodzenia.

NIE

10) w przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie 9), należy wskazać czy wychowywała je Pani wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym?

NIE

11) czy w okresie, którego dotyczy wniosek, faktycznie i samotnie wychowywała Pani dzieci, bez udziału drugiego rodzica – ich ojca – wykonywała Pani władzę rodzicielską: stale troszczyła się Pani o byt materialny i rozwój emocjonalny dzieci bez udziału (wsparcia) drugiej osoby, tj. uczestniczyła w wychowaniu dzieci, dbała o prawidłowy rozwój dzieci kształtując ich właściwe zachowania, rozwijała ich zainteresowania, sprawowała nad nimi pieczę/opiekę, troszczyła się o ich rozwój fizyczny i duchowy, ponosiła wydatki związane z wypoczynkiem, ponosiła koszty ich utrzymania, zabezpieczała potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne, pomagała w edukacji szkolnej, brała czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.? Jeśli tak, to proszę wskazać przesłanki, które świadczą o tym, że Pani samotnie wychowywała dzieci, w okresie objętym wnioskiem.

12) czy w okresie, którego dotyczy wniosek, ojciec dzieci wykonywał władzę rodzicielską w stosunku do nich, tj. uczestniczył w wychowaniu dzieci, dbał o prawidłowy rozwój dzieci kształtując ich właściwe zachowania, rozwijał zainteresowania, sprawował pieczę/opiekę, troszczył się o ich rozwój fizyczny i duchowy, ponosił wydatki związane z wypoczynkiem, ponosił koszty ich utrzymania, zabezpieczał potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne – poza płaconymi alimentami, pomagał w edukacji szkolnej, brał czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.?

Odpowiedź do punktu 11 i 12:

Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, preferencyjne rozliczenie przysługuje rodzicowi samotnie wychowującemu dziecko.

Z utrwalonej linii interpretacyjnej organów podatkowych wynika, że decydujące znaczenie ma faktyczne, samodzielne wykonywanie obowiązków wychowawczych, a nie wyłącznie formalne posiadanie władzy rodzicielskiej przez drugiego rodzica ani sam fakt utrzymywania przez niego kontaktów z dzieckiem.

1.    Edukacja i zajęcia dodatkowe.

To Wnioskodawczyni zapisuje dzieci na zajęcia dodatkowe (sportowe, językowe), opłaca je oraz zapewnia regularne uczestnictwo poprzez organizację transportu i nadzór nad ich realizacją. W przypadku wyjazdu córki na obóz sportowy Wnioskodawczyni zaproponowała ojcu współfinansowanie kosztów (obóz nie był objęty alimentami), jednak odmówił udziału w wydatkach. Całość należności Wnioskodawczyni pokryła samodzielnie, mimo, że obóz przypadał częściowo na okres wakacyjny przypadający w czasie kontaktów ojca.

2.    Rozwój duchowy i wychowanie religijne.

To Wnioskodawczyni przygotowuje córkę do (...), organizuje kwestie formalne oraz dba o ich rozwój duchowy i praktykowanie wiary bez wsparcia ojca.

3.    Zabezpieczenie potrzeb bytowych.

To Wnioskodawczyni regularnie kupuje dzieciom odzież i obuwie adekwatne do pory roku i ich bieżących potrzeb. Ojciec również dokonuje zakupów, jednak mają one charakter okazjonalny i nie są związane z planowym zabezpieczaniem sezonowych potrzeb dzieci (np. zakup obuwia wiosennego w połowie kwietnia, gdy dzieci były już wcześniej wyposażone przez Wnioskodawczynię w odpowiednie rzeczy).

Podobne zakupy okazjonalnie realizują także inni członkowie rodziny (np. dziadkowie, chrzestni), czasem Wnioskodawczyni dostaje ubrania po dzieciach sąsiadki – to wszystko ma charakter prezentowy, a nie systemowego zabezpieczania potrzeb bytowych.

Wnioskodawczyni dba o potrzeby szkolne np.: zakup szkolne, wypożyczanie lektur szkolnych w bibliotece miejskiej gdy są niedostępne w szkole.

4.    Opieka medyczna.

To Wnioskodawczyni organizuje i realizuje całość opieki zdrowotnej dzieci, w tym:

• bilanse zdrowia,

• wizyty stomatologiczne,

• leczenie dermatologiczne starszej córki (...),

• opiekę nefrologiczną młodszej córki,

• leczenie ortodontyczne starszej córki,

• szczepienia,

• wsparcie i opiekę w sprawach związanych z (...) – finansowe (zakup środków higienicznych) oraz edukacja dbania o siebie. Ojciec nie organizuje wizyt medycznych ani nie przejmuje tego obowiązku. Co więcej, gdy wizyty lekarskie wypadały w dniach opieki ojca nad dziećmi to albo Wnioskodawczyni szła z dziećmi albo ojciec się na nich nie stawiał albo nakazywał Wnioskodawczyni ich przekładanie bo nie zgadza się na ich odbywanie w swoim czasie.

5.    Wsparcie emocjonalne i wychowawcze.

To do Wnioskodawczyni dzieci zwracają się z bieżącymi problemami szkolnymi, sprawami dotyczącymi zajęć dodatkowych oraz relacjami rówieśniczymi – również w czasie, gdy przebywają u ojca (telefonicznie). Spotkania z koleżankami i nocowanki organizowane są w miejscu zamieszkania Wnioskodawczyni. To Wnioskodawczyni utrzymuje relacje z innymi rodzicami i środowiskiem rówieśniczym dzieci. Organizuje imprezy urodzinowe córek dla ich koleżanek.

6.    Organizacja finansowa i stała opieka.

Wnioskodawczyni złożyła dzieciom rachunki bankowe i zapewnia im środki finansowe na bieżące potrzeby. Nawet w okresach, gdy dzieci przebywają u ojca, korzystają ze środków przekazywanych przez Wnioskodawczynię.

Mimo że, teoretycznie dzieci przebywają naprzemiennie u obojga rodziców, to Wnioskodawczyni w sposób stały i nieprzerwany sprawuje nad nimi opiekę organizacyjną, wychowawczą i decyzyjną – również zdalnie, pozostając z nimi w stałym kontakcie reagując na ich potrzeby. Gdy dzieci są zapraszane na spotkania towarzyskie wraz z rodzicami to Wnioskodawczyni w nich uczestniczy bez względu na to czyj jest to czas gdyż ojciec dzieci nie ma relacji społecznych z rodzicami koleżanek córek.

Podsumowanie

Aktywność ojca ogranicza się do realizacji kontaktów, wspólnego spędzania czasu, okazjonalnych zakupów i zapewniania rozrywki. Nie uczestniczy on natomiast w sposób systematyczny w procesie wychowawczym, organizacji leczenia, edukacji, zajęć dodatkowych ani w podejmowaniu bieżących decyzji dotyczących dzieci.

W konsekwencji w okresie objętym wnioskiem to Wnioskodawczyni faktycznie i samodzielnie wykonywała obowiązki rodzicielskie w zakresie codziennego wychowania, organizacji życia dzieci oraz zabezpieczania ich potrzeb bytowych, zdrowotnych, edukacyjnych i emocjonalnych.

13) kiedy wyrok orzekający rozwód pomiędzy Panią oraz Pani byłym mężem stał się prawomocny? Należy wskazać datę.

(...).03.2025 rok.

Pytanie

Czy na podstawie opisanego stanu faktycznego Wnioskodawczyni przysługuje prawo do rozliczenia podatku dochodowego jako osobie samotnie wychowującej dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za rok podatkowy 2025 i lata następne, do chwili zmiany stanu faktycznego lub zmian w prawie podatkowym - w zakresie zasad korzystania z ww. ulgi?

Pani stanowisko w sprawie

W ocenie Wnioskodawczyni, w przedstawionym stanie faktycznym spełnia przesłanki do uznania ją za osobę samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem organów podatkowych oraz orzecznictwem sądów administracyjnych, o statusie osoby samotnie wychowującej dziecko nie decyduje wyłącznie formalne posiadanie władzy rodzicielskiej przez drugiego rodzica ani sam fakt ustalenia kontaktów, lecz faktyczne, codzienne wykonywanie obowiązków wychowawczych i ponoszenie ciężaru utrzymania dziecka.

W interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 28 marca 2024 r., nr 0115-KDIT2.4011.60.2024.2.KC, wskazano, że brak prawa do preferencyjnego rozliczenia dotyczy sytuacji rzeczywistej opieki naprzemiennej, w której oboje rodzice w porównywalnym stopniu uczestniczą w codziennym wychowaniu dziecka. Z interpretacji tej wynika jednocześnie, że decydujące znaczenie ma faktyczny model opieki, a nie samo formalne uregulowanie kontaktów.

Stanowisko to zostało potwierdzone w orzecznictwie sądów administracyjnych, w szczególności w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2024 r., sygn. II FSK 633/24, w którym wskazano, że samotne wychowywanie dziecka polega na faktycznym, stałym i samodzielnym wykonywaniu obowiązków wychowawczych, nawet jeżeli drugi rodzic posiada władzę rodzicielską lub utrzymuje kontakty z dzieckiem.

Podobne stanowisko zaprezentowano w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 9 lipca 2024 r., nr 0113-KDWPT.4011.87.2024.3.MG, zgodnie z którą o statusie osoby samotnie wychowującej decyduje ponoszenie głównego ciężaru wychowania dziecka, organizacji jego życia oraz kosztów utrzymania.

W opisanym stanie faktycznym to Wnioskodawczyni:

·         na stałe sprawuje opiekę nad dziećmi,

·         organizuje ich leczenie, edukację i życie codzienne,

·         ponosi zasadnicze koszty utrzymania,

·         podejmuje bieżące decyzje wychowawcze.

Udział ojca dzieci w procesie wychowania ma charakter okazjonalny i nie wpływa na codzienne funkcjonowanie dzieci. Nawet przy teoretycznym równym podziale czasu kontaktów, faktyczny model wychowania nie ma charakteru opieki naprzemiennej, lecz polega na samotnym wychowywaniu dzieci przez Wnioskodawczynię co sąd potwierdził nakazem płacenia wysokich alimentów przez ojca dziewczynek oraz fakt przyznania tylko Wnioskodawczyni świadczenia rządowego 800+.

W konsekwencji Wnioskodawczyni przysługuje prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osobie samotnie wychowującej dzieci za rok 2025 i lata następne, do chwili zmiany stanu faktycznego lub zmian w prawie podatkowym - w zakresie zasad korzystania z ww. ulgi.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Na mocy art. 6 ust. 4c ustawy:

Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:

Według art. 6 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W myśl art. 6 ust. 4f ustawy:

Stosownie do art. 6 ust. 8 omawianej ustawy:

Z powyższego wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie następujących warunków:

·    posiadania przez rodzica statusu osoby samotnie wychowującej dzieci (dziecko),

·    wychowywania przez rodzica samotnie w roku podatkowym dzieci (dziecko),

·    nieuzyskiwania przez rodzica i dzieci (dziecko) przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń,

·    niepodlegania przez rodzica i dzieci (dziecko) opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Brzmienie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych precyzuje pojęcie „osoby samotnie wychowującej dzieci” w taki sposób, aby nie budziło wątpliwości, iż prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów nie przysługuje wszystkim osobom stanu wolnego posiadającym dzieci własne lub przysposobione (o których mowa w tym przepisie), a wyłącznie jednemu z rodziców/opiekunów prawnych, tj. temu, który samotnie wychowuje dziecko/dzieci. Do skorzystania z tej preferencji, niewystarczające jest samo legitymowanie się określonym stanem cywilnym. Równie istotne jest samotne troszczenie się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka bez udziału innej osoby, tj. w szczególności ojca lub matki dziecka.

Z istoty pojęcia „osoby samotnie wychowującej dziecko” wynika, że jest to osoba, która w określonej sytuacji, w określonym czasie, tj. w roku podatkowym, sama (bez udziału drugiej osoby), zajmuje się wychowywaniem dziecka. Jak wynika z powyższego, ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych od spełnienia m.in. warunku samotnego wychowywania w roku podatkowym dzieci (dziecka) wymienionych w art. 6 ust. 4c ww. ustawy. Przepis ten wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci, jak również do tego, że osoba ta w roku podatkowym musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców. Natomiast, kiedy każdy rodzic jest zaangażowany w proces wychowawczy dziecka oznacza to, że w roku podatkowym dziecko wychowywane jest wspólnie przez oboje rodziców, a nie samotnie przez któregokolwiek z nich.

Przy wychowywaniu dziecka należy wziąć pod uwagę całokształt działań i czynności wykonywanych przez każdego z rodziców, w tym także tych o charakterze niewymiernym jak kształtowanie osobowości, światopoglądu, systemu wartości, postaw emocjonalnych. W sytuacji, gdy każdy z rodziców aktywnie oraz w porównywalnym stopniu uczestniczy w wychowywaniu dziecka – co przejawia się między innymi dzieleniem się wszelkimi obowiązkami związanymi z procesem wychowawczym dziecka, niezależnie od tego u kogo, pod czyją w danym momencie roku podatkowego opieką dziecko przebywa – nie można mówić o samotnym wychowywaniu dziecka przez któregokolwiek z rodziców.

Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej ulgi, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.

Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych. „Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny.

Użycie określenia „osoba samotnie wychowująca dzieci” oznacza zatem, że intencją ustawodawcy było przyznanie prawa do rozliczenia dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko jednemu z rodziców lub opiekunów prawnych, który faktycznie wychowuje dziecko.

Podstawową kwestią jest zatem ustalenie, który z rodziców faktycznie wychowuje dziecko, gdy rodzice nie pozostają w związku małżeńskim i żadnemu z rodziców sąd nie ograniczył władzy rodzicielskiej, a jednocześnie ojciec (matka) dziecka wypełnia postanowienia wyroku sądowego w zakresie realizacji kontaktów z dzieckiem oraz świadczeń alimentacyjnych.

Wychowywanie dziecka nie sprowadza się jedynie do łożenia na jego utrzymanie oraz do czasowego (doraźnego) z nim przebywania. Wychowywanie dziecka obejmuje bowiem ogół czynności zmierzających do należytego ukształtowania człowieka w sferze duchowej, emocjonalnej i psychicznej wraz z materialną podstawą rozwoju. Oznacza to, że wykonywanie władzy rodzicielskiej polega na tym, że rodzic osobiście zajmuje się sprawami małoletniego dziecka, czyli podejmuje trud wykonywania wszystkich obowiązków, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój.

W przypadku, gdy żadne z rodziców nie jest pozbawione władzy rodzicielskiej, rodzic który faktycznie w roku podatkowym dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim ciągłą opiekę, stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, ma prawo do przedmiotowej preferencji podatkowej. W sytuacji, gdy dziecko pozostaje pod stałą, codzienną opieką jednego rodzica, a drugi rodzic jest zobowiązany do płacenia alimentów oraz zajmowania się dzieckiem doraźnie (np. zgodnie z orzeczeniem sądu), status samotnego rodzica ma ten, który wykonuje wszystkie obowiązki, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój. Rodzic, o którym mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który w pojedynkę troszczy się o zaspokojenie bieżących potrzeb dziecka, nie traci statusu osoby samotnie wychowującej dziecko z racji utrzymywania sporadycznych kontaktów z dzieckiem przez drugiego rodzica lub płacenia przez niego alimentów.

Z opisu sprawy wynika, że jest Pani matką dwóch małoletnich córek. Wyrok orzekający rozwód między Panią a byłym mężem stał się prawomocny (...).03.2025 r. Z ojcem dzieci nie mieszka Pani od sierpnia 2022 roku. Sąd pozostawił władzę rodzicielską obojgu rodzicom, ustalając jednocześnie miejsce zamieszkania małoletnich dzieci przy matce, tj. przy Pani. Ponadto, w odpowiedzi na pytanie czy została orzeczona przez sąd opieka naprzemienna nad dziećmi, w związku z którą Pani i ojcu dzieci zostało ustalone świadczenie wychowawcze (tzw. 500+/800+) zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 ze zm.) – wskazała Pani – nie. Natomiast świadczenie pobiera Pani – tak zdecydował Sąd. Samodzielnie organizuje i realizuje Pani wszystkie bieżące obowiązki związane z ich wychowaniem, opieką zdrowotną, edukacją oraz funkcjonowaniem społecznym. Ze względu na niewielką odległość pomiędzy miejscami zamieszkania rodziców (kilkaset metrów), dzieci często przebywają u Pani również w czasie formalnie przypisanym kontaktom z ojcem. W tych okresach dzieci pozostają pod Pani opieką i wracają wieczorem do ojca zgodnie z wyrokiem sądu. Ojciec dzieci, pomimo formalnie ustalonych kontaktów, nie uczestniczy w codziennym wychowaniu dzieci, nie angażuje się w sprawy zdrowotne, edukacyjne ani organizacyjne oraz nie podejmuje bieżących decyzji dotyczących dzieci. Jego udział w życiu dzieci ma charakter zabawowy i nie wpływa na zaspokojenie faktycznych, życiowych potrzeb córek. Ojciec dzieci został zobowiązany do uiszczania alimentów w istotnej wysokości (po (...) zł na każdą z córek), co potwierdza, że to Pani ponosi główny i stały ciężar codziennego utrzymania oraz wychowania dzieci. Sąd zdecydował, że to Pani pobiera świadczenie wychowawcze 800+, co wynika z faktu, że dzieci na stałe zamieszkują przy Pani, a obowiązki związane z ich bieżącą opieką, edukacją i leczeniem są realizowane przez Panią w sposób ciągły i samodzielny. Ojciec nie interesuje się wieloma aspektami życia córek. Mimo Pani prób włączenia ojca w codzienne sprawy dzieci np. poprzez umawianie wizyt lekarskich córek w czasie gdy ojciec nad nimi sprawuje opiekę, nie stawiał się na wizyty lub Pani musiała iść z córkami. Podobna sytuacja ma miejsce jeśli chodzi o rozwój duchowy i towarzyski dzieci - ojciec nie jest zainteresowany tymi sferami życia dziewczynek. W praktyce więc to Pani faktycznie, stale i samodzielnie ponosi trud wychowania dzieci.

Ojcu dzieci przyznano prawo do osobistych kontaktów z dziećmi. Sąd uregulował opiekę nad dziećmi w następujący sposób:

1.    od środy od odebrania małoletnich z placówek edukacyjnych lub od godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych, do piątku do odprowadzenia małoletnich do placówek edukacyjnych lub do godz. 16, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych i w następnym tygodniu od środy od odebrania małoletnich z placówek edukacyjnych lub od godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych, do poniedziałku do zaprowadzenia małoletnich do placówek edukacyjnych lub do godz. 16:00, jeżeli jest to dzień wolny od zajęć lekcyjnych – z wyłączeniem lipca i sierpnia;

2.    w ferie zimowe - w latach parzystych drugi tydzień ferii, od soboty od godz. 9:00 do soboty do godz. 19:00, w latach nieparzystych pierwszy tydzień ferii od soboty od godz. 9:00 do soboty do godz. 19:00;

3.    w okresie lipca i sierpnia w latach parzystych od 1 lipca od godz. 9:00 do 15 lipca do godz. 19:00 oraz od 1 sierpnia od godz. 9:00 do 15 sierpnia do godz. 19:00, a w latach nieparzystych od 15 lipca od godz. 9:00 do 31 lipca do godz. 19:00 i od 15 sierpnia od godz. 9:00 do 31 sierpnia do godz. 19:00;

4.    w Święta Wielkanocne - w latach nieparzystych od Wielkiego Piątku od godz. 16:00 do Wielkanocnej Niedzieli do godz. 16:00, w latach parzystych od Wielkanocnej Niedzieli od godz. 16:00 do odprowadzenia małoletnich w środę do placówek edukacyjnych;

5.    w Święta Bożego Narodzenia - w latach parzystych od Wigilii od godz. 15:00 do 26 grudnia do godz. 10:00, w latach nieparzystych w Wigilię w godz. 10:00-15:00 oraz od 26 grudnia od godz. 10:00 do odprowadzenia małoletnich w pierwszy dzień nauki w Nowym Roku do placówek edukacyjnych;

6.    w latach parzystych w dniu urodzin małoletnich od odebrania z placówek edukacyjnych lub od godz. 10:00, jeżeli urodziny przypadają w dzień wolny od nauki do godz. 19:00, przy czym pozwany odbierze małoletnie na każdy kontakt, a powódka wyda małoletnie na każdy kontakt z pozwanym;

Dzieci poniedziałek, wtorek oraz co drugi weekend są z Panią. W środę z rana też są z Panią a po szkole idą do ojca. Święta i wakacje są dokładnie opisane w wyroku sądowym (pół na pół i na przemian co rok).

Jednak w praktyce wyglada to tak, że w środę popołudniu, czwartek i co drugi piątek po szkole, gdy dzieci powinny iść do ojca często przychodzą do Pani i dopiero późniejszym popołudniem/wieczorem idą do ojca. W środy popołudniu (czyli w teoretycznym czasie ojca) to Pani w uzgodnieniu z sąsiadem zawozi i odbiera córki (Pani i sąsiada) z zajęć dodatkowych. Pani ma grafik z sąsiadami i wspólnie organizują zawożenie i odbieranie dzieci z zajęć na które razem uczęszczają - ojciec dzieci nie bierze w tym udziału, nie wykazał najmniejszego zainteresowania zawożeniem i odbieraniem córki z zajęć w środy.

Ojciec nie umawia ani się nawet nie pyta czy dzieci są pod kontrolą lekarza. Co więcej gdy wypadła wizyta u ortodonty starszej córki w czasie wakacyjnym ojca nie stawił się na nią i nawet o tym fakcie nie poinformował Pani. W roku szkolnym nawet gdy wizyty lekarskie wypadają w czasie ojca to i tak Pani chodzi na nie z dziećmi.

To Pani zapisuje dzieci na zajęcia dodatkowe (sportowe, językowe), opłaca je oraz zapewnia regularne uczestnictwo poprzez organizację transportu i nadzór nad ich realizacją. W przypadku wyjazdu córki na obóz sportowy zaproponowała Pani ojcu dzieci współfinansowanie kosztów (obóz nie był objęty alimentami), jednak odmówił udziału w wydatkach. Całość należności pokryła Pani samodzielnie, mimo, że obóz przypadał częściowo na okres wakacyjny przypadający w czasie kontaktów ojca.

Pani przygotowuje córki do (...), organizuje kwestie formalne oraz dba o ich rozwój duchowy i praktykowanie wiary bez wsparcia ojca.

Pani regularnie kupuje dzieciom odzież i obuwie adekwatne do pory roku i ich bieżących potrzeb. Ojciec również dokonuje zakupów, jednak mają one charakter okazjonalny i nie są związane z planowym zabezpieczaniem sezonowych potrzeb dzieci (np. zakup obuwia wiosennego w połowie kwietnia, gdy dzieci były już wcześniej wyposażone przez Panią w odpowiednie rzeczy). Podobne zakupy okazjonalnie realizują także inni członkowie rodziny (np. dziadkowie, chrzestni), czasem dostaje Pani ubrania po dzieciach sąsiadki – to wszystko ma charakter prezentowy, a nie systemowego zabezpieczania potrzeb bytowych.

Pani dba o potrzeby szkolne np.: zakup szkolne, wypożyczanie lektur szkolnych w bibliotece miejskiej gdy są niedostępne w szkole.

To Pani organizuje i realizuje całość opieki zdrowotnej dzieci, w tym:

• bilanse zdrowia,

• wizyty stomatologiczne,

• leczenie dermatologiczne starszej córki (...),

• opiekę nefrologiczną młodszej córki,

• leczenie ortodontyczne starszej córki,

• szczepienia,

• wsparcie i opiekę w sprawach związanych z (...) – finansowe (zakup środków higienicznych) oraz edukacja dbania o siebie. Ojciec nie organizuje wizyt medycznych ani nie przejmuje tego obowiązku. Co więcej, gdy wizyty lekarskie wypadały w dniach opieki ojca nad dziećmi to albo Pani szła z dziećmi albo ojciec się na nich nie stawiał albo nakazywał Pani ich przekładanie bo nie zgadza się na ich odbywanie w swoim czasie.

To do Pani dzieci zwracają się z bieżącymi problemami szkolnymi, sprawami dotyczącymi zajęć dodatkowych oraz relacjami rówieśniczymi – również w czasie, gdy przebywają u ojca (telefonicznie). Spotkania z koleżankami i nocowanki organizowane są w Pani miejscu zamieszkania. To Pani utrzymuje relacje z innymi rodzicami i środowiskiem rówieśniczym dzieci. Organizuje imprezy urodzinowe córek dla ich koleżanek. Ponadto złożyła Pani dzieciom rachunki bankowe i zapewnia im środki finansowe na bieżące potrzeby. Nawet w okresach, gdy dzieci przebywają u ojca, korzystają ze środków przez Panią przekazywanych. Mimo że, teoretycznie dzieci przebywają naprzemiennie u obojga rodziców, to Pani w sposób stały i nieprzerwany sprawuje nad nimi opiekę organizacyjną, wychowawczą i decyzyjną – również zdalnie, pozostając z nimi w stałym kontakcie reagując na ich potrzeby. Gdy dzieci są zapraszane na spotkania towarzyskie wraz z rodzicami to Pani w nich uczestniczy bez względu na to czyj jest to czas gdyż ojciec dzieci nie ma relacji społecznych z rodzicami koleżanek córek.

W okresie, którego dotyczy wniosek, podlegała Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę. Prowadzi Pani działalność gospodarczą opodatkowaną za rok 2025 i lata wcześniejsze na zasadach ogólnych. W okresie, którego dotyczy wniosek, w stosunku do Pani i Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (podatek liniowy), ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego oraz ustawy z 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Pani dzieci nie otrzymują, zgodnie z odrębnymi przepisami, zasiłku (dodatku) pielęgnacyjnego lub renty socjalnej. Świadczenie wychowawcze, w związku z ustaleniem miejsca zamieszkania przy matce, wypłacane jest Pani. Nie jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci. Nie zawarła Pani ponownie związku małżeńskiego.

W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że:

Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Co więcej, zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stąd też, korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym ulgi przewidzianej w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od spełnienia wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania.

Zatem prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie przysługiwało jedynie temu z rodziców czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.

Dodatkowo wyjaśnić należy, że aby móc skorzystać z omawianej preferencji podatkowej status osoby samotnie wychowującej dziecko (określonej ww. przepisem) nie musi trwać przez cały rok podatkowy. Wystarczające jest, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.

Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy i powołane przepisy prawa stwierdzić należy, że skoro to Pani faktycznie wychowuje swoje dzieci, bez udziału drugiego rodzica (ojca dzieci), tj. cały ciężar wychowywania dziecka spoczywa na Pani, począwszy od kontaktów ze szkołą, dbaniem o rozwój fizyczny, duchowy, zdrowie, dodatkowe pasje i zainteresowania, poprzez dbanie o codzienne, bieżące i bytowe potrzeby dzieci, ponosi Pani wszelkie wydatki związane z ich utrzymaniem, szkołą, zdrowiem, zaspokaja wszelkie potrzeby, zapewnia im stabilność i bezpieczeństwo, natomiast ojciec dzieci poza wyznaczonymi przez sąd spotkaniami nie bierze czynnego udziału w wychowaniu dzieci, to uznać należy, że spełnia Pani warunki określone w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W związku z powyższym, przysługuje Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia za rok 2025 jako osoba samotnie wychowująca dzieci na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym w powyższym zakresie stanowisko Pani uznano za prawidłowe.

W odniesieniu natomiast do prawa do preferencyjnego rozliczania jako osoba samotnie wychowująca dzieci za kolejne lata podatkowe – podkreślić należy, że jak już wskazano powyższej wszystkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania.

Odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Oznacza to, że nie można dokonywać wykładni rozszerzającej ani też zawężającej. Stąd też, aby skorzystać z preferencji podatkowej, w tym tej przewidzianej w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, konieczne jest spełnienie wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania. Preferencja skierowana do rodziców samotnie wychowujących dzieci obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym okolicznościami wykluczającymi możliwość zastosowania preferencyjnego rozliczenia, które wskazane są w art. 6 ust. 4f i ust. 8 ww. ustawy.

Jak już wskazano, ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie wszystkich warunków określonych w stosownych przepisach, tj.:

·    posiadania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko (dzieci);

·    samotnego wychowywania w roku podatkowym dziecka (dzieci);

·    niewychowywania wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jednego dziecka, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci;

·    braku zastosowania w stosunku do podatnika i jego dziecka przepisów art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego, w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń; oraz

·    niepodlegania opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

W opisie sprawy wskazała Pani, m.in. że prowadzi działalność gospodarczą, która do roku 2025 była opodatkowana na zasadach ogólnych, natomiast od stycznia 2026 r. rozliczana jest ryczałtem.

Z treści przytoczonego wcześniej art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jednoznacznie wynika, że osoba, która samotnie wychowuje dziecko, ale do rozliczania swoich dochodów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej wybrała opodatkowanie na zasadach ryczałtu zgodnie z ustawą o zryczałtowanym podatku dochodowym i która osiągnęła/osiągnie w roku podatkowym przychody - z preferencyjnych zasad opodatkowania, przewidzianych w art. 6 ust. 4c ww. ustawy, skorzystać nie może.

Fakt, że osoba taka uzyskuje również dochody opodatkowane na tzw. zasadach ogólnych, tj. według skali określonej w art. 27 omawianej ustawy, np. z umowy o pracę, jest w tej sytuacji bez znaczenia, skoro wolą ustawodawcy – co jasno wynika z treści wyżej powołanych przepisów – było wyłączenie z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów osób, które do opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej stosują tzw. ryczałt.

Podsumowując, należy stwierdzić, że jeśli od stycznia 2026 r. osiąga Pani przychody z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, to nie przysługuje/nie będzie przysługiwać Pani prawo rozliczenia dochodów w preferencyjny sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci za rok 2026 i lata następne, z uwagi na zaistnienie negatywnej przesłanki wykluczającej określonej w art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. osiąganie przychodu z działalności gospodarczej opodatkowanego na zasadach wynikających z ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Wobec powyższego Pani stanowisko w tym zakresie uznaję za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

-        stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzeń oraz

-        zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonałem wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe jest zgodne ze stanem rzeczywistym. W ramach postępowania o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego organ nie przeprowadza postępowania dowodowego, lecz opiera się jedynie na stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym przedstawionym we wniosku. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Skoro stroną wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych jest Pani, to ta interpretacja nie wywołuje skutków podatkowych dla ojca dzieci.

Końcowo wyjaśniam, że nie jestem uprawniony do analizowania i oceny załączonych dokumentów – jestem związany wyłącznie opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego przedstawionym przez Panią we wniosku, zadanym pytaniem oraz zajętym stanowiskiem. W związku z powyższym załączone do wniosku dokumenty nie mogą stanowić przedmiotu merytorycznej analizy w niniejszej sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.