Interpretacja 0112-KDSL1-2.4011.730.2025.2.AP

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 grudnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 4 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełniła go Pani pismem z – brak daty sporządzenia (wpływ 5 grudnia 2025 r.) oraz pismami z 2 stycznia 2026 r. (wpływ 3 stycznia 2026 r.) i z 2 lutego 2026 r. (wpływ 2 lutego 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Jest Pani osobą fizyczną, rozwiedzioną, matką dwójki małoletnich dzieci: C (data urodzenia (...) 2017 r.) i D (data urodzenia (...) 2017 r.) B. Po rozwodzie dzieci pozostają pod Pani stałą opieką, a ich miejscem zamieszkania jest każdorazowo Pani miejsce zamieszkania.

Ojciec dzieci ma ustalone kontakty z dziećmi, zgodnie z postanowieniami ugody rodzicielskiej, obejmujące kontakt z dziećmi co drugi tydzień, od środy do poniedziałku oraz ustalające zakres opieki w wakacje, ferie oraz okresy świąteczne. Ugoda rodzicielska została zaakceptowana przed Sąd Rodzinny i ujęta w orzeczeniu o rozwodzie.

Zgodnie z ugodą rodzicielską, ojciec dzieci zobowiązany jest do płacenia alimentów w wysokości (…) zł miesięcznie na każde dziecko, wpłacanych na Pani konto. Na każde dziecko pobiera Pani świadczenie wychowawcze w ramach programu „Rodzina 500+” w wysokości 800 zł miesięcznie.

Zdarzenia przyszłe:

1.    Utrzymanie dotychczasowego miejsca zamieszkania dzieci u Pani, jako matki.

2.    Kontynuacja kontaktów ojca dzieci, zgodnie z postanowieniami ugody rodzicielskiej.

3.    Regularne wpływy alimentów od ojca dzieci oraz świadczeń wychowawczych 500+ na rzecz dzieci.

4.    Możliwość zmiany sytuacji finansowej lub osobistej stron, które mogą wymagać modyfikacji ustaleń ugody rodzicielskiej lub warunków przyznawania świadczeń na dzieci.

Data wyroku w sprawie rozwodowej (…) listopada 2025 r.

W piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku, udzieliła Pani następujących odpowiedzi na zawarte w wezwaniu pytania:

1.    Czy zgodnie z art. 3 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.), ma Pani nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce?

Odpowiedź: Tak, posiada Pani nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce w rozumieniu art. 3 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pani miejscem zamieszkania dla celów podatkowych jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2.    Czy, w okresie którego dotyczy wniosek, uzyskuje/będzie Pani uzyskiwać dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?

Odpowiedź: Tak, w okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskuje Pani oraz będzie Pani uzyskiwać dochody opodatkowane według skali podatkowej, w szczególności z tytułu umowy o pracę.

3.    Czy, w okresie którego dotyczy wniosek, prowadzi/będzie Pani prowadzić działalność gospodarczą? Jeśli tak, należy wskazać formę opodatkowania tej działalności.

Odpowiedź: Tak. Prowadzi i będzie Pani prowadzić działalność gospodarczą w okresie objętym wnioskiem. Forma opodatkowania – skala podatkowa.

4.    Czy w stosunku do Pani i/lub Pani dzieci wskazanych we wniosku, w okresie którego dotyczy wniosek, mają/będą miały zastosowanie przepisy:

a)    art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym),

b)    ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego,

c)    ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym albo ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych?

Odpowiedź: W okresie, którego dotyczy wniosek, w stosunku do Pani ani do Pani dzieci nie mają i nie będą miały zastosowania przepisy:

a)    art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,

b)    ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem najmu prywatnego – który nie występuje),

c)    ustawy o podatku tonażowym, ani ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego.

5.    W treści uzupełnienia wniosku wskazała Pani:

wobec powyższego proszę wskazać kiedy uprawomocniło się orzeczenie sądu o Pani rozwodzie (proszę wskazać dokładną datę)? Czy Pani stan cywilny po orzeczeniu rozwodu ulegnie zmianie? Jeżeli tak, to należy wskazać, czy ponownie wstąpi Pani w związek małżeński i kiedy będzie miało to miejsce?

Odpowiedź: Wyrok rozwodowy został wydany (…) listopada 2025 r. i uprawomocnił się (…) listopada 2025 r. Pani stan cywilny po orzeczeniu rozwodu uległ zmianie – jest Pani osobą rozwiedzioną. Nie wstąpiła Pani i nie planuje Pani wstąpienia w nowy związek małżeński w okresie objętym wnioskiem.

6.    Czy w okresie, którego dotyczy wniosek, faktycznie i samotnie wychowuje/będzie Pani wychowywała dzieci, o których mowa we wniosku, bez udziału drugiego rodzica – ojca dzieci – wykonuje/będzie Pani wykonywać władzę rodzicielską: stale troszczy/będzie się Pani troszczyła o byt materialny i rozwój emocjonalny dzieci, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby, tj. uczestniczy/będzie Pani uczestniczyła w wychowaniu dzieci, dba/będzie Pani dbała o prawidłowy rozwój dzieci kształtując ich właściwe zachowania, rozwija/będzie Pani rozwijała ich zainteresowania, sprawuje/ będzie Pani sprawowała nad nimi pieczę/opiekę, troszczy się/będzie się Pani troszczyła o ich rozwój fizyczny i duchowy, ponosi/będzie Pani ponosiła wydatki związane z wypoczynkiem, ponosi/będzie Pani ponosiła koszty ich utrzymania, zabezpiecza/będzie Pani zabezpieczała potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne, pomaga/będzie Pani pomagała w edukacji szkolnej, bierze/będzie Pani brała czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.? Jeśli tak, to proszę wskazać przesłanki, które świadczą o tym, że samotnie Pani wychowuje/będzie Pani samotnie wychowywała dzieci w okresie objętym wnioskiem?

Odpowiedź: Tak, w okresie objętym wnioskiem faktycznie i samotnie wychowuje Pani małoletnie dzieci: CB oraz DB. Na co dzień samodzielnie sprawuje Pani nad nimi opiekę, troszczy się o ich byt materialny, rozwój emocjonalny, fizyczny i edukacyjny, ponosi Pani koszty ich utrzymania, wypoczynku, leczenia, edukacji oraz zajęć dodatkowych. Dzieci stale zamieszkują z Panią, co zostało ustalone prawomocnym wyrokiem sądu. Ojciec dzieci nie uczestniczy w codziennym procesie wychowawczym.

W okresie objętym wnioskiem faktycznie i samotnie wychowuje Pani małoletnie dzieci: CB oraz DB, sprawując nad nimi stałą, codzienną opiekę wychowawczą, organizacyjną i bytową. Dzieci na stałe zamieszkują z Panią i to Pani odpowiada za całokształt ich codziennego funkcjonowania. Samodzielnie organizuje Pani i nadzoruje ich życie szkolne, zdrowotne oraz pozaszkolne, podejmuje Pani bieżące decyzje dotyczące edukacji dzieci. Samodzielnie umawia Pani dzieci na wizyty lekarskie, badania, konsultacje specjalistyczne oraz dba o realizację zaleceń medycznych. Dotyczy to również sytuacji, gdy dzieci przebywają czasowo u ojca w ramach ustalonych kontaktów – w dalszym ciągu to Pani organizuje leczenie, terminy wizyt oraz czuwa Pani nad ich stanem zdrowia.

Ojciec dzieci przekazuje alimenty zasądzone wyrokiem sądu, natomiast to Pani faktycznie ponosi wszystkie koszty utrzymania dzieci. Pokrywa Pani wydatki związane ze szkołą (w tym wyprawka szkolna, składki, materiały edukacyjne), zajęciami dodatkowymi, wyjazdami, leczeniem, odzieżą, obuwiem oraz bieżącymi potrzebami dnia codziennego. To Pani dokonuje zakupów ubrań, dba Pani o ich kompletowanie, wymianę sezonową oraz zapewnienie dzieciom odpowiednich warunków bytowych.

Na co dzień troszczy się Pani o rozwój emocjonalny, fizyczny i społeczny dzieci, zapewnia Pani im stałość środowiska domowego, poczucie bezpieczeństwa oraz stabilność wychowawczą. Ojciec dzieci nie uczestniczy w prowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego z dziećmi, ani w ich codziennym wychowaniu – jego udział ogranicza się do realizacji ustalonych kontaktów oraz przekazywania alimentów.

W związku z powyższym to Pani, jako matka, w sposób ciągły, faktyczny i samodzielny wykonuje obowiązki związane z wychowaniem dzieci, co spełnia przesłanki samotnego wychowywania dzieci w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podkreśla Pani, że nie prowadzi z ojcem dzieci wspólnego gospodarstwa domowego, ani nie współuczestniczy z nim w codziennym wychowaniu dzieci. Dzieci mają jedno stałe centrum życiowe, organizacyjne i wychowawcze, którym jest Pani miejsce zamieszkania. Całość bieżących decyzji dotyczących dzieci, w szczególności w zakresie edukacji, zdrowia, organizacji czasu wolnego, zajęć dodatkowych oraz spraw bytowych, podejmuje Pani samodzielnie. Realizacja przez ojca kontaktów z dziećmi, określonych w ugodzie rodzicielskiej, ma charakter czasowy i nie stanowi współwychowywania dzieci w rozumieniu przepisów prawa podatkowego. Kontakty te nie powodują zmiany miejsca zamieszkania dzieci, ani nie prowadzą do sprawowania opieki naprzemiennej, zarówno w sensie prawnym, jak i faktycznym.

W całym okresie objętym wnioskiem to Pani w sposób ciągły, nieprzerwany i faktyczny sprawuje codzienną opiekę.

7.    Czy w pozostałym okresie, w którym dzieci, o których mowa we wniosku nie przebywają/nie będą przebywały z Panią, ojciec dzieci zajmuje się/będzie się zajmował ich wychowaniem i wykonuje/będzie wykonywał władzę rodzicielską w stosunku do dzieci, tj. uczestniczy/będzie uczestniczył w wychowaniu dzieci, dba/będzie dbał o prawidłowy rozwój dzieci kształtując ich właściwe zachowania, rozwija/będzie rozwijał ich zainteresowania, sprawuje/będzie sprawował nad nim pieczę/opiekę, troszczy się/będzie się troszczył o ich rozwój fizyczny i duchowy, ponosi/będzie ponosił wydatki związane z wypoczynkiem, ponosi/będzie ponosił koszty ich utrzymania, zabezpiecza/będzie zabezpieczał potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne, pomaga/będzie pomagał w edukacji szkolnej, bierze/będzie brał czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.?

Odpowiedź: W okresach kontaktów z dziećmi, określonych w ugodzie rodzicielskiej, ojciec dzieci realizuje swoje kontakty i sprawuje nad nimi bieżącą opiekę, jednak nie zmienia to faktu, że nie uczestniczy on w codziennym, stałym procesie wychowania dzieci, ani w prowadzeniu ich gospodarstwa domowego.

8.    W związku ze wskazaniem we wniosku, że:

proszę wyjaśnić:

a) jakie dokładnie postanowienia w zakresie kontaktów z dziećmi Pani i ojca dzieci zawiera zawarta ugoda rodzicielska?

b) czy kontakty z dziećmi są faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami ugody rodzicielskiej?

c) jakie modyfikacje w ugodzie rodzicielskiej zostaną wprowadzone w zakresie kontaktów z dziećmi Pani i ojca dzieci?

d) czy kontakty z dziećmi będą faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami zmodyfikowanej ugody rodzicielskiej?

Odpowiedź:

a)    Ugoda rodzicielska przewiduje, że miejscem zamieszkania dzieci jest każdoczesne miejsce zamieszkania matki. Ojciec ma ustalone kontakty z dziećmi w systemie czterotygodniowym – w drugi i czwarty tydzień cyklu, od (...), a także szczegółowo uregulowane kontakty w okresach wakacji, ferii oraz świąt.

b)    Kontakty są faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami ugody.

c)    Na dzień składania uzupełnienia nie zostały wprowadzone żadne modyfikacje ugody rodzicielskiej w zakresie kontaktów.

d)    W przypadku ewentualnych przyszłych zmian, kontakty nadal będą realizowane zgodnie z nowymi ustaleniami, z poszanowaniem dobra dzieci.

Dodatkowo w piśmie z 2 lutego 2026 r. doprecyzowała Pani:

Ad 8.

a)    Zawarta (…) stycznia 2025 r. ugoda mediacyjna reguluje kontakty ojca z małoletnimi dziećmi stron: CB oraz DB, przy jednoczesnym ustaleniu, że miejscem zamieszkania dzieci oraz ich centrum życiowym jest miejsce zamieszkania matki.

Zgodnie z ugodą miejscem zamieszkania dzieci jest każdorazowo miejsce zamieszkania matki, adres zamieszkania matki jest adresem właściwym do wszelkich spraw urzędowych, edukacyjnych i administracyjnych dzieci, matka sprawuje bieżącą, stałą opiekę nad dziećmi i organizuje ich codzienne życie. Kontakty ojca z dziećmi zostały uregulowane w sposób rozszerzony i regularny, obejmujący m.in.: sprawowanie opieki w drugim i czwartym tygodniu czterotygodniowego cyklu, podział wakacji, ferii oraz świąt według szczegółowych zasad określonych w ugodzie, możliwość dodatkowego jednego dnia kontaktu w miesiącu.

Ugoda nie wprowadza jednak opieki naprzemiennej ani równorzędnego podziału miejsca zamieszkania dzieci: dzieci na stałe zamieszkują z matką, a kontakty ojca mają charakter realizacji prawa do kontaktów, a nie przejęcia głównej pieczy.

Zgodnie z § 2 ugody ojciec sprawuje opiekę nad dziećmi w drugim i czwartym tygodniu każdego czterotygodniowego cyklu, w terminie od (...), przy czym w tym czasie dzieci zamieszkują u ojca. Cykl ten obowiązuje od (...) lutego 2025 r. i nie obejmuje okresów: wakacji letnich, ferii zimowych, długich weekendów, Świąt Bożego Narodzenia, Świąt Wielkanocnych. Kontakty z ojcem są w tych okresach regulowane w następujący sposób:

·         Wakacje letnie (1 lipca – 31 sierpnia)

Zgodnie z ugodą: dzieci spędzają połowę wakacji z ojcem, opieka sprawowana jest zamiennie, w okresach jedno – lub dwutygodniowych, w przypadku braku porozumienia wakacje są dzielone na zamienne okresy dwutygodniowe.

·         Ferie zimowe

Zgodnie z ugodą dzieci spędzają jeden tydzień ferii z ojcem.

·         Święta Bożego Narodzenia

Zgodnie z ugodą: w pierwszym roku po podpisaniu ugody dzieci przebywają: od (...) u ojca, od (...) u matki, w kolejnych latach okresy te są realizowane zamiennie.

·         Święta Wielkanocne

Zgodnie z ugodą: dzieci przebywają przez cały okres świąt Wielkanocnych (od Wielkiej Soboty do drugiego dnia świąt włącznie) u jednego z rodziców, w kolejnym roku u drugiego rodzica, zamiennie.

·         Długie weekendy

Zgodnie z ugodą: długie weekendy (majówka, Boże Ciało, 1 listopada, 11 listopada) są wyłączone z cyklu czterotygodniowego, są ustalane corocznie, w roku podpisania ugody ojciec ma prawo pierwszeństwa wyboru terminów, oznacza to, że część długich weekendów (dwa w roku) dzieci spędzają u ojca, zgodnie z dokonanym wyborem.

·         Dzień Ojca

Zgodnie z ugodą: Dzień Ojca (23 czerwca) dzieci spędzają z ojcem, niezależnie od harmonogramu podstawowego.

·         Dodatkowy dzień kontaktu w miesiącu

Zgodnie z ugodą: ojcu przysługuje jeden dodatkowy dowolny dzień kontaktu z dziećmi w każdym miesiącu, może, ale nie musi, go wykorzystać po wcześniejszym poinformowaniu matki co najmniej 72 godziny przed planowanym terminem, w przypadku niewykorzystania dzień ten może zostać przeniesiony na kolejny miesiąc (maksymalnie przez 2 miesiące).

b)    Tak, kontakty z dziećmi są realizowane zgodnie z postanowieniami ugody.

Jednocześnie należy podkreślić, że dzieci na co dzień zamieszkują u matki. Matka zapewnia dzieciom stałe miejsce pobytu, wyżywienie, opiekę, organizację nauki, opiekę zdrowotną oraz realizację bieżących potrzeb życiowych, dzieci uczęszczają do placówek edukacyjnych właściwych dla miejsca zamieszkania matki. Matka pozostaje głównym opiekunem w sytuacjach codziennych, nagłych i organizacyjnych. Kontakty ojca, mimo że regularne, nie zmieniają faktu, iż centrum życiowe dzieci pozostaje u matki, a ich pobyty u ojca mają charakter czasowy.

c)    Na dzień składania uzupełnienia nie zostały wprowadzone żadne modyfikacje ugody rodzicielskiej w zakresie kontaktów.

Na chwilę obecną nie były wprowadzane i nie są planowane modyfikacje ugody rodzicielskiej w zakresie kontaktów z dziećmi. Obowiązująca ugoda w sposób jasny i trwały określa: miejsce zamieszkania dzieci przy matce, zakres kontaktów ojca, zasady finansowego uczestnictwa ojca w kosztach utrzymania dzieci poprzez alimenty.

d)    W przypadku ewentualnych przyszłych zmian, kontakty nadal będą realizowane zgodnie z nowymi ustaleniami, z poszanowaniem dobra dzieci.

Ponieważ nie przewiduje się modyfikacji ugody, kontakty z dziećmi będą realizowane zgodnie z jej aktualną treścią. Dotychczasowy sposób wykonywania ugody potwierdza, że: matka sprawuje główną, stałą pieczę nad dziećmi, ojciec realizuje kontakty oraz obowiązek alimentacyjny, nie dochodzi do faktycznego równorzędnego podziału opieki ani kosztów utrzymania dzieci.

9.    Czy, w okresie którego dotyczy wniosek, została orzeczona przez sąd opieka naprzemienna nad Pani dziećmi, w związku z którą Pani i ojcu dzieci zostało ustalone świadczenie wychowawcze, zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 ze zm.)?

Odpowiedź: Nie została orzeczona opieka naprzemienna nad dziećmi. Świadczenie wychowawcze 800+ pobiera wyłącznie Pani, jako matka, zgodnie z ugodą rodzicielską i wyrokiem sądu. Jednocześnie potwierdza Pani, że świadczenie 800+ jest pobierane przez Panią i przeznaczane na potrzeby dzieci, a miejscem ich zamieszkania jest Pani miejsce zamieszkania.

10. Czy jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci (niż wymienione w treści wniosku) i względem nich wykonywała/będzie Pani wykonywała w okresie, którego dotyczy wniosek władzę rodzicielską? Jeśli tak, należy podać ich daty urodzenia.

Odpowiedź: Nie jest Pani matką, ani opiekunem prawnym innych dzieci poza wskazanymi we wniosku.

11. W przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie nr 10, należy wskazać czy wychowuje/będzie wychowywała je Pani wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym?

Odpowiedź: Nie dotyczy.

Pytanie

Czy w Pani sytuacji, jako samotnego rodzica sprawującego stałą opiekę nad dziećmi, może Pani rozliczać się w sposób umożliwiający skorzystanie z preferencji podatkowych przewidzianych dla samotnych rodziców? Czy może Pani rozliczać się w sposób przewidziany dla samotnych rodziców już za 2025 r. i za następne?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie, jako samotnego rodzica sprawującego stałą opiekę nad dwójką małoletnich dzieci, spełnia Pani warunki do korzystania z uprawnień przewidzianych dla samotnych rodziców w zakresie rozliczeń podatkowych oraz świadczeń przysługujących na dzieci.

Stała opieka nad dziećmi i ich miejsce zamieszkania u Pani jako matki potwierdzają Pani prawo do samodzielnego decydowania o codziennych sprawach dzieci oraz do korzystania z preferencji podatkowych dla samotnych rodziców. Przeważającą część czasu spędza Pani z dziećmi. To na Pani spoczywa większy trud ich wychowania. Alimenty otrzymywane od ojca dzieci w wysokości (…) zł na każde dziecko oraz pobierane świadczenie wychowawcze 500+ stanowią zabezpieczenie potrzeb dzieci, jednak nie wykluczają Pani możliwości skorzystania z ulg podatkowych lub innych świadczeń przewidzianych dla samotnych rodziców. Kontakty ojca dzieci, ustalone w ugodzie rodzicielskiej, nie wpływają na Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia podatkowego, ani do otrzymywania świadczeń wychowawczych.

W związku z powyższym, wnosi Pani o udzielenie indywidualnej interpretacji potwierdzającej, że w Pani sytuacji jako samotnego rodzica może Pani korzystać z przysługujących ulg i preferencji podatkowych, a także prawidłowo rozliczać się w tym zakresie. Mimo braku orzeczenia rozwodowego w 2025 r., dzieci pozostawały pod Pani opieką i zamieszkiwały z Panią.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Stosownie do art. 6 ust. 4c ww. ustawy:

Zgodnie z art. 6 ust. 4d ww. ustawy:

Art. 6 ust. 4f ww. ustawy stanowi, że:

W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Z powyższego wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie następujących warunków:

-   posiadania przez rodzica lub opiekuna prawnego statusu osoby samotnie wychowującej dziecko;

-   wychowywania przez rodzica lub opiekuna prawnego samotnie w roku podatkowym dziecka;

-   nieuzyskiwania przez rodzica i dzieci (dziecko) przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

-    niepodlegania przez rodzica lub opiekuna prawnego i dziecko opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Wskazuję jednak, że przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie może być odczytywany w ten sposób, że każda osoba mająca dzieci i znajdująca się w stanie wolnym, określonym w tym przepisie, jest osobą samotnie wychowującą dziecko.

Z istoty pojęcia „osoby samotnie wychowującej dziecko” wynika, że jest to osoba, która w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sama (bez udziału drugiej osoby) zajmuje się wychowywaniem dziecka, stale troszczy się o jego byt materialny i rozwój emocjonalny.

Przepis art. 6 ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców. Jest to więc taka osoba, która stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby.

Natomiast, kiedy każdy rodzic jest zaangażowany w proces wychowawczy dziecka oznacza to, że w roku podatkowym dziecko wychowywane jest wspólnie przez oboje rodziców, a nie samotnie przez któregokolwiek z nich.

Przy wychowywaniu dziecka należy wziąć pod uwagę całokształt działań i czynności wykonywanych przez każdego z rodziców, w tym także tych o charakterze niewymiernym jak kształtowanie osobowości, światopoglądu, systemu wartości, postaw emocjonalnych. W sytuacji, gdy każdy z rodziców aktywnie oraz w porównywalnym stopniu uczestniczy w wychowywaniu dziecka – co przejawia się między innymi dzieleniem się wszelkimi obowiązkami związanymi z procesem wychowawczym dziecka, niezależnie od tego u kogo, pod czyją w danym momencie roku podatkowego opieką dziecko przebywa – nie można mówić o samotnym wychowywaniu dziecka przez któregokolwiek z rodziców.

Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej ulgi, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.

Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych. „Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Zatem prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie przysługiwało jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.

Z opisu sprawy wynika, że jest Pani osobą rozwiedzioną, matką dwójki małoletnich dzieci: C (data urodzenia (...) 2017 r.) i D (data urodzenia (...) 2017 r.) B. Wyrok rozwodowy został wydany (…) listopada 2025 r. i uprawomocnił się (…) listopada 2025 r. Nie wstąpiła Pani i nie planuje Pani wstąpienia w nowy związek małżeński w okresie objętym wnioskiem. Po rozwodzie dzieci pozostają pod Pani stałą opieką, a ich miejscem zamieszkania jest każdorazowo Pani miejsce zamieszkania. W okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskuje Pani oraz będzie Pani uzyskiwać dochody opodatkowane według skali podatkowej, w szczególności z tytułu umowy o pracę. Prowadzi i będzie Pani prowadzić działalność gospodarczą w okresie objętym wnioskiem – opodatkowaną skalą podatkową. W okresie, którego dotyczy wniosek, w stosunku do Pani ani do Pani dzieci nie mają i nie będą miały zastosowania przepisy: art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem najmu prywatnego – który nie występuje); ustawy o podatku tonażowym, ani ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego.

Dodatkowo jak wskazała Pani w uzupełnieniu wniosku, w okresie objętym wnioskiem faktycznie i samotnie wychowuje Pani małoletnie dzieci: CB oraz DB. Na co dzień samodzielnie sprawuje Pani nad nimi opiekę, troszczy się o ich byt materialny, rozwój emocjonalny, fizyczny i edukacyjny, ponosi Pani koszty ich utrzymania, wypoczynku, leczenia, edukacji oraz zajęć dodatkowych. Dzieci stale zamieszkują z Panią, co zostało ustalone prawomocnym wyrokiem sądu. Ojciec dzieci nie uczestniczy w codziennym procesie wychowawczym. Sprawuje Pani nad dziećmi stałą, codzienną opiekę wychowawczą, organizacyjną i bytową. Pani odpowiada za całokształt ich codziennego funkcjonowania. Samodzielnie organizuje Pani i nadzoruje ich życie szkolne, zdrowotne oraz pozaszkolne, podejmuje Pani bieżące decyzje dotyczące edukacji dzieci. Samodzielnie umawia Pani dzieci na wizyty lekarskie, badania, konsultacje specjalistyczne oraz dba o realizację zaleceń medycznych. Dotyczy to również sytuacji, gdy dzieci przebywają czasowo u ojca w ramach ustalonych kontaktów. Ojciec dzieci przekazuje alimenty zasądzone wyrokiem sądu, natomiast to Pani faktycznie ponosi wszystkie koszty utrzymania dzieci. Pokrywa Pani wydatki związane ze szkołą (w tym wyprawka szkolna, składki, materiały edukacyjne), zajęciami dodatkowymi, wyjazdami, leczeniem, odzieżą, obuwiem oraz bieżącymi potrzebami dnia codziennego. To Pani dokonuje zakupów ubrań, dba Pani o ich kompletowanie, wymianę sezonową oraz zapewnienie dzieciom odpowiednich warunków bytowych. Na co dzień troszczy się Pani o rozwój emocjonalny, fizyczny i społeczny dzieci, zapewnia Pani im stałość środowiska domowego, poczucie bezpieczeństwa oraz stabilność wychowawczą.

Ugoda mediacyjna zawarta (…) stycznia 2025 r. reguluje kontakty ojca z małoletnimi dziećmi, przy jednoczesnym ustaleniu, że miejscem zamieszkania dzieci oraz ich centrum życiowym jest miejsce zamieszkania matki. Adres zamieszkania matki jest adresem właściwym do wszelkich spraw urzędowych, edukacyjnych i administracyjnych dzieci, matka sprawuje bieżącą, stałą opiekę nad dziećmi i organizuje ich codzienne życie. Kontakty ojca z dziećmi zostały uregulowane w sposób rozszerzony i regularny, obejmujący m.in.: sprawowanie opieki w drugim i czwartym tygodniu czterotygodniowego cyklu, podział wakacji, ferii oraz świąt według szczegółowych zasad określonych w ugodzie, możliwość dodatkowego jednego dnia kontaktu w miesiącu. Ugoda rodzicielska została zaakceptowana przed Sąd Rodzinny i ujęta w orzeczeniu o rozwodzie. Zgodnie z ugodą rodzicielską, ojciec dzieci zobowiązany jest do płacenia alimentów na każde dziecko, wpłacanych na Pani konto. Na każde dziecko pobiera Pani świadczenie wychowawcze w ramach programu „Rodzina 500+” w wysokości 800 zł miesięcznie. Ugoda nie wprowadza jednak opieki naprzemiennej ani równorzędnego podziału miejsca zamieszkania dzieci: dzieci na stałe zamieszkują z matką, a kontakty ojca mają charakter realizacji prawa do kontaktów, a nie przejęcia głównej pieczy. Zgodnie z § 2 ugody ojciec sprawuje opiekę nad dziećmi w drugim i czwartym tygodniu każdego czterotygodniowego cyklu, w terminie od środy (...), przy czym w tym czasie dzieci zamieszkują u ojca. Cykl ten obowiązuje od (…) lutego 2025 r. i nie obejmuje okresów: wakacji letnich, ferii zimowych, długich weekendów, Świąt Bożego Narodzenia, Świąt Wielkanocnych. Kontakty z ojcem są w tych okresach regulowane w następujący sposób: (…)

·    Wakacje letnie (1 lipca – 31 sierpnia). Dzieci spędzają połowę wakacji z ojcem, opieka sprawowana jest zamiennie, w okresach jedno – lub dwutygodniowych, w przypadku braku porozumienia wakacje są dzielone na zamienne okresy dwutygodniowe.

·    Ferie zimowe. Dzieci spędzają jeden tydzień ferii z ojcem.

·    Święta Bożego Narodzenia. W pierwszym roku po podpisaniu ugody dzieci przebywają: od (...) u ojca, od (...) u matki, w kolejnych latach okresy te są realizowane zamiennie.

·    Święta Wielkanocne. Dzieci przebywają przez cały okres świąt Wielkanocnych (od Wielkiej Soboty do drugiego dnia Świąt włącznie) u jednego z rodziców, w kolejnym roku u drugiego rodzica, zamiennie.

·    Długie weekendy (majówka, Boże Ciało, 1 listopada, 11 listopada) są wyłączone z cyklu czterotygodniowego, są ustalane corocznie, w roku podpisania ugody ojciec ma prawo pierwszeństwa wyboru terminów, oznacza to, że część długich weekendów (dwa w roku) dzieci spędzają u ojca, zgodnie z dokonanym wyborem.

·    Dzień Ojca (23 czerwca) dzieci spędzają z ojcem, niezależnie od harmonogramu podstawowego.

·    Dodatkowy dzień kontaktu w miesiącu. Zgodnie z ugodą ojcu przysługuje jeden dodatkowy dowolny dzień kontaktu z dziećmi w każdym miesiącu, może, ale nie musi, go wykorzystać po wcześniejszym poinformowaniu matki co najmniej 72 godziny przed planowanym terminem, w przypadku niewykorzystania dzień ten może zostać przeniesiony na kolejny miesiąc (maksymalnie przez 2 miesiące).

Kontakty są faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami ugody.

W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że:

Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Co więcej, zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – nie kwestionując Pani zaangażowania w proces wychowawczy dzieci – nie sposób uznać, że w Pani przypadku spełnione zostały wszystkie warunki wymagane dla rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci.

W tym konkretnym przypadku stwierdzić należy, że każdy rodzic jest zaangażowany w proces wychowawczy dzieci, co oznacza, że dzieci wychowywane są wspólnie przez oboje rodziców, a nie samotnie przez któregokolwiek z nich. Jak Pani wskazała, kontakty ojca z dziećmi zostały uregulowane postanowieniami ugody rodzicielskiej, która została zaakceptowana przed Sąd Rodzinny i ujęta w orzeczeniu o rozwodzie. Co istotne, kontakty z dziećmi są faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami ugody. Zgodnie z ugodą, ojciec sprawuje opiekę nad dziećmi w drugim i czwartym tygodniu każdego czterotygodniowego cyklu, w terminie od (...), przy czym w tym czasie dzieci zamieszkują u ojca, w trakcie wakacji letnich dzieci spędzają połowę wakacji z ojcem, w trakcie ferii zimowych dzieci spędzają jeden tydzień ferii z ojcem, w przypadku świąt przebywanie dzieci u każdego z rodziców odbywa się co roku zamiennie. Wobec powyższego bezsprzecznym pozostaje fakt, że przez znaczną część danego roku dzieci przebywają pod opieką ojca i to on wówczas je wychowuje, zatem Pani w roku podatkowym nie wychowuje dzieci samotnie, tzn. bez udziału drugiego z rodziców.

Dla zastosowania rozliczenia w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci istotny jest m.in. warunek, że w trakcie roku podatkowego rzeczywiście samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców, wychowuje się dzieci, który wobec sytuacji przedstawionej we wniosku nie został spełniony. Preferencja ta uzależniona jest nie tylko od stanu cywilnego, ale przede wszystkim od faktycznego samotnego wychowywania dzieci. Jak już wskazano, wychowanie dzieci można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu i systemu wartości oraz postaw emocjonalnych. Nie sposób uznać, że w przedstawionym przez Panią opisie sprawy – w tak zorganizowanym trybie wykonywania władzy rodzicielskiej i opieki przez obojga rodziców – zachodzą dwa odrębne procesy wychowania, tj. osobny samotny proces przeprowadza Pani w swoim czasie, gdy dziecko zamieszkuje i przebywa z Panią, a zupełnie inny proces wychowywania zachodzi podczas, gdy dziecko przebywa z ojcem. Wychowania dziecka nie da się „podzielić”, bowiem jest to ciągły i długotrwały rozwój, na który w tym przypadku składa się praca obojga rodziców.

Samodzielna opieka nad dziećmi nie jest równoznaczna z samotną opieką. Fakt, że każdy z rodziców zajmuje się dziećmi w ustalonym czasie, czyli samodzielnie i w tym czasie drugi rodzic nie uczestniczy w wychowaniu tych dzieci, nie oznacza że mamy do czynienia z samotnym wychowaniem dzieci.

W rodzinach pełnych, złożonych z małżonków z dziećmi również zdarzają się sytuacje, w których rodzice nie wychowują dzieci równocześnie. Nie zawsze bowiem opiekują się dziećmi w tym samym miejscu i czasie. Podczas sprawowania opieki przez rodziców może zachodzić taka sytuacja, że w którymś momencie dnia, tygodnia, miesiąca (a w szczególnych sytuacjach nawet w określonych dniach, tygodniach, miesiącach), dziećmi zajmuje się tylko matka, innym razem tylko ojciec, jednakże w takiej sytuacji nie ma mowy o samotnym wychowywaniu dzieci przez któregokolwiek z rodziców.

Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej preferencji podatkowej, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.

Prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie przysługiwało jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez jakiegokolwiek udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.

W związku z powyższym, za 2025 r. i lata następne nie będzie przysługiwać Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym, Pani stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zaznaczam także, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Równocześnie w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.