Wnioskodawczyni jest matką samotnie wychowującą trójkę dzieci po rozwodzie, który nastąpił w 2023 roku. Ojciec dzieci płaci alimenty, ale nie uczestniczy w ich wychowaniu, nie utrzymuje z nimi kontaktów i nie angażuje się w ich codzienne życie od grudnia 2023 roku. Dzieci mieszkają z matką, która ponosi cały ciężar ich utrzymania, opieki i wychowania, w tym koszty zdrowotne i edukacyjne. Wnioskodawczyni ponownie wyszła za mąż, uzyskuje dochody z umowy…
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
17 grudnia 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 17 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami z 30 stycznia 2026 r. (wpływ 2 lutego 2026 r.) oraz z 2 lutego 2026 r. (wpływ 6 lutego 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Wnioskodawczyni jest matką samotnie wychowującą trójkę dzieci, pochodzących z małżeństwa zawartego (…) lipca 2008 r. Wyrokiem Sądu (…) dnia (…) maja 2023 r. sygn. akt (…) opatrzonego klauzulą wykonalności z dnia (…) czerwca 2023 r. rozwiązano małżeństwo Wnioskodawczyni (…) przez rozwód bez orzekania o winie. Jednocześnie Sąd (…) ustalił w (…) wyroku udział pozwanego w kosztach utrzymania małoletnich dzieci stron na kwotę po (…) miesięcznie na rzecz każdego z małoletnich dzieci, łącznie (…). Na wniosek Wnioskodawczyni do sądu podniesiono koszty utrzymania – od (…) lipca 2024 r. Wnioskodawczyni otrzymuje na dzieci łącznie (…) miesięcznie.
Od dnia rozwodu ojciec dzieci nie uczestniczy w ich wychowaniu, nie kupuje im ubrań, pomocy szkolnych, zabawek, nie spędza z nimi wakacji ani świąt. Ostatni raz widział się z dziećmi (…) grudnia 2023 r. i od tego czasu nie miał potrzeby, aby się z nimi spotkać.
Dzieci nie mogą liczyć na to, aby ich ojciec przekazał im dodatkowe środki na utrzymanie, dał kieszonkowe, zabrał na wakacje, do kina, na lody, itp.
Ojciec dzieci w żaden sposób nie wypełnia obowiązków rodzicielskich, nie poczuwa się do odpowiedzialności za swoje małoletnie dzieci. Nie korzysta ze swoich praw wynikających z władzy rodzicielskiej i nie wywiązuje się w pełni z obowiązków wynikających z tej władzy. W tej sytuacji cały trud wychowania, dbałości o rozwój fizyczny, duchowy i emocjonalny córek spoczywał i spoczywa nadal na matce dzieci.
Podsumowując, to na Wnioskodawczyni spoczywa cały ciężar ich wychowania, sprawowania nad nimi pieczy, ponoszenia kosztów utrzymania, troszczenia się o rozwój fizyczny i duchowy, zabezpieczenia potrzeb zdrowotnych, edukacyjnych, ponoszenia wydatków związanych z wypoczynkiem, pomaganiem w edukacji szkolnej. Gdy dzieci są chore to tylko Wnioskodawczyni sprawuje nad nimi opiekę, co jest niezmiernie trudne w przypadku pracującej kobiety. W tym czasie ojciec dzieci nie wykonuje ww. czynności w stosunku do dzieci. Należy przy tym wziąć pod uwagę, że (…), przez co opieka nad dziewczynkami wymaga większego poświęcenia i zaangażowania ze strony matki, niż w przypadku zdrowych dzieci. Ponadto, dzieci nadal czekają na konsultacje (…), albowiem Wnioskodawczyni nie stać na prywatną wizytę lekarską. W związku z powyższym bezsprzecznie wywiązuje się z obowiązku, o którym mowa w art. 128 kro.
W pismach z 30 stycznia 2026 r. oraz z 2 lutego 2026 r. stanowiących uzupełnienia wniosku, udzieliła Pani następujących odpowiedzi na zawarte w wezwaniu pytania:
1. Wskazanie daty urodzenia Pani córek.
Odpowiedź: Daty urodzeń córek: (…)
2. Czy po rozwodzie Pani stan cywilny uległ zmianie?
Odpowiedź: Tak – Wnioskodawczyni ponownie wyszła za mąż.
3. Jakiego okresu (roku podatkowego/lat podatkowych) dotyczy Pani wniosek?
Odpowiedź: Dotyczy 2025 r. i późniejszych lat.
4. Czy w okresie, którego dotyczy Pani wniosek, zgodnie z art. 3 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.), miała/ma/będzie Pani miała nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce?
Odpowiedź: Tak.
5. Czy w okresie, którego dotyczy zapytanie, uzyskiwała/uzyskuje/będzie Pani uzyskiwała dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?
Odpowiedź: Z tytułu umowy o pracę.
6. Czy w okresie, którego dotyczy zapytanie prowadziła/prowadzi/będzie Pani prowadziła działalność gospodarczą? Należy wskazać formę opodatkowania tej działalności.
Odpowiedź: Nie.
7. Czy w okresie, którego dotyczy wniosek w stosunku Pani córek, o których mowa we wniosku miały/mają/będą miały zastosowanie przepisy:
a) art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym),
Odpowiedź: Nie.
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego,
Odpowiedź: Nie.
c) ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym albo w ustawie z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych?
Odpowiedź: Nie.
8. Czy sąd ustalił, że małoletnie córki pozostają przy matce i jednocześnie uregulował ich kontakty z ojcem, czy zgodnie z rozstrzygnięciem sądu wspólnie wykonywała/wykonuje/będzie Pani wykonywała z ojcem władzę rodzicielską nad małoletnimi córkami po rozwodzie (piecza naprzemienna)?
Odpowiedź: Tak, decyzją sądu dzieci są przy Wnioskodawczyni, ojciec ma ograniczenie w decydowaniu w ważniejszych sprawach.
9. Czy w okresie, którego dotyczy Pani wniosek ustaliła/ustali Pani z ojcem dzieci proporcję, według której dokonała/dokona Pani odliczenia ulgi prorodzinnej na małoletnie córki; a jeżeli tak, to w jakich proporcjach i w jakiej wysokości rodzice zgodzili się/zgodzą się dokonać odliczeń od podatku dochodowego w ramach ulgi na dzieci?
Odpowiedź: Nie.
10. Czy jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci (niż córki wymienione w treści wniosku) i względem nich wykonywała/wykonuje/będzie Pani wykonywała w latach podatkowych, których dotyczy wniosek władzę rodzicielską; jeśli tak, należy podać ich daty urodzenia?
Odpowiedź: Nie.
11. Czy w latach podatkowych, których dotyczy wniosek przysługiwała/przysługuje/będzie Pani przysługiwała ulga prorodzinna na jeszcze inne dzieci (poza tymi, o których mowa w piśmie)?
Odpowiedź: Nie.
12. Czy w latach podatkowych, których dotyczy wniosek miejsce zamieszkania córek było/jest/będzie takie samo jak Pani miejsce zamieszkania w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.)?
Odpowiedź: Tak.
13. Czy w okresie, którego dotyczy wniosek, Pani dzieci zostały/zostaną na podstawie orzeczenia sądu umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych?
Odpowiedź: Nie.
W ubiegłym roku Wnioskodawczyni wystąpiła z wnioskiem o wydanie interpretacji ((…)). W tym roku Wnioskodawczyni również wnosi o wydanie opinii, czy jako samotnej matce wychowująca trójkę małoletnich dzieci, należy się Wnioskodawczyni całość odliczenia ulgi, podobnie jak w ubiegłym roku, skoro to Wnioskodawczyni wychowuje i utrzymuje dzieci?
Zdaniem Wnioskodawczyni, w myśl art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma ona prawo do odliczenia ulgi w całości na każde z małoletnich dzieci, w stosunku do których wykonywała władzę rodzicielską.
Zgodnie z art. 93 par. 1, 95 par. 1 oraz 97 par. 1 ustawy Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy, władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, to każde z nich jest zobowiązane i uprawnione do jej wykonywania. Władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka z poszanowaniem jego godności i praw.
W związku z powyższym, realizowanie władzy rodzicielskiej to nie tylko dysponowanie prawem do niej czy też opłacanie alimentów, ale rzeczywiste sprawowanie na wielu płaszczyznach opieki nad małoletnim dzieckiem w taki sposób, aby rozwój oraz potrzeby fizyczne, duchowe i edukacyjne były zaspokajane. Biorąc zatem pod uwagę fakt, iż ojciec dzieci nie wywiązuje się ze swoich przywilejów i obowiązków zachodzą wystarczające przesłanki do uznania, iż w całości należy się Wnioskodawczyni zwrot ulgi.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 27f ust. 1 ww. ustawy:
Od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:
1) wykonywał władzę rodzicielską;
2) pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
3) sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.
Na mocy art. 27f ust. 2 ww. ustawy:
Odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do:
1) jednego małoletniego dziecka - kwota 92,67 zł, jeżeli dochody podatnika:
a) pozostającego przez cały rok podatkowy w związku małżeńskim i jego małżonka, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 112 000 zł,
b) niepozostającego w związku małżeńskim, w tym również przez część roku podatkowego, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 56 000 zł, za wyjątkiem podatnika samotnie wychowującego małoletnie dziecko wymienionego w art. 6 ust. 4c i 4g, do którego ma zastosowanie kwota dochodu określona w lit. a;
2) dwojga małoletnich dzieci - kwota 92,67 zł na każde dziecko;
3) trojga i więcej małoletnich dzieci - kwota:
a) 92,67 zł odpowiednio na pierwsze i drugie dziecko,
b) 166,67 zł na trzecie dziecko,
c) 225 zł na czwarte i każde kolejne dziecko.
W myśl art. 27f ust. 2a ww. ustawy:
Za dochody, o których mowa w ust. 2 pkt 1, uważa się dochody uzyskane łącznie w danym roku podatkowym, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30b i art. 30c, pomniejszone o kwotę składek, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a oraz art. 30c ust. 2 pkt 2.
Stosownie do art. 27f ust. 2b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Odliczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, przysługuje podatnikowi określonemu w ust. 1, który co najmniej przez jeden dzień roku podatkowego wykonywał władzę, pełnił funkcję lub sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do więcej niż jednego dziecka.
Zgodnie z art. 27f ust. 2c ww. ustawy:
Odliczenie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:
1) na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych;
Stosownie do art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę podatnicy mogą odliczyć od podatku w dowolnej proporcji przez nich ustalonej. W przypadku braku porozumienia między podatnikami, którzy zgodnie z rozstrzygnięciem sądu wspólnie wykonują władzę rodzicielską nad małoletnim dzieckiem po rozwodzie lub w trakcie separacji (piecza naprzemienna), lub gdy miejsce zamieszkania dziecka jest takie samo jak miejsce zamieszkania obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim – kwotę tę podatnicy odliczają w częściach równych. W pozostałych przypadkach odliczenie w wysokości 100% stosuje podatnik, u którego dziecko ma miejsce zamieszkania w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny.
Zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Z art. 26 ww. Kodeksu wynika, że:
§ 1 Miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej.
§ 2 Jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa. Jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy.
W myśl art. 27f ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:
1) odpis aktu urodzenia dziecka;
2) zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
3) odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
4) zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.
Jak stanowi art. 27f ust. 7 omawianej ustawy:
Przepis art. 6 ust. 8 stosuje się odpowiednio do dzieci, o których mowa w ust. 1 i 6.
Przy czym, ulga prorodzinna nie ma zastosowania w sytuacji, gdy do dziecka podatnika mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych, co wynika z art. 27f ust. 7 w zw. z art. 6 ust. 8 cyt. ustawy.
Podkreślenia wymaga, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym ulgi przewidzianej w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek wymaganych do jej zastosowania.
Zgodnie zatem z ogólną zasadą wynikającą z art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, warunkiem zastosowania przez rodzica ulgi na małoletnie dziecko jest wykonywanie w stosunku do tego dziecka władzy rodzicielskiej.
Wobec tego, zasadnym jest odniesienie się do ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Z art. 92 ww. ustawy wynika, że:
Dziecko pozostaje aż do pełnoletności pod władzą rodzicielską.
Zgodnie z art. 93 § 1 ww. ustawy:
Władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom.
Stosownie do art. 95 § 1 ww. ustawy:
Władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw.
Na podstawie art. 96 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Rodzice wychowują dziecko pozostające pod ich władzą rodzicielską i kierują nim. Obowiązani są troszczyć się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka i przygotować je należycie do pracy dla dobra społeczeństwa odpowiednio do jego uzdolnień.
W myśl art. 97 § 1 tejże ustawy:
Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania.
Zgodnie zaś z treścią art. 107 ww. Kodeksu:
§ 1 Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia.
§ 2 W braku porozumienia, o którym mowa w § 1, sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia.
W konsekwencji, jeżeli w stosunku do danego dziecka obojgu rodzicom przysługuje władza rodzicielska i władza ta jest wykonywana przez oboje rodziców, to każdy z rodziców ma prawo do odliczenia, w granicach przysługującego na dziecko limitu. Kwotę tę rodzice mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej. Dotyczy to zarówno rodziców pozostających w związku małżeńskim lub partnerskim, jak i rodziców rozwiedzionych czy będących w separacji.
Porozumienie rodziców co do wysokości dokonywanego odliczenia nie jest jednak wymagane w przypadku, gdy tylko jeden rodzic spełnia warunki określone w art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Warunkiem niezbędnym do zastosowania ulgi na dzieci w stosunku do małoletniego dziecka jest wykonywanie władzy rodzicielskiej (a nie samo jej posiadanie). Nie można utożsamiać pojęcia „wykonywanie władzy rodzicielskiej” z pojęciem „przysługiwanie władzy rodzicielskiej”. Należy mieć na uwadze, że do nabycia prawa do odliczenia ulgi prorodzinnej konieczne jest zarówno posiadanie przez rodzica władzy rodzicielskiej nad małoletnim dzieckiem, jak i jej faktyczne wykonywanie w danym roku podatkowym. Należy przy tym odróżnić treść władzy rodzicielskiej od jej wykonywania, gdyż samo posiadanie władzy rodzicielskiej nie oznacza jej wykonywania.
Władza rodzicielska obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka. Przy czym przez wychowywanie należy rozumieć zapewnianie stałej opieki, prowadzącej do uzyskania pełnego rozwoju fizycznego i psychicznego. Chodzi zatem o aktywne uczestniczenie w wychowywaniu dziecka i realny wpływ na rozwój jego osobowości. Realizacja prawa wykonywania władzy rodzicielskiej może następować przykładowo poprzez osobiste kontakty z nauczycielami, interesowanie się stanem zdrowia dziecka i pomoc w jego leczeniu, zapewnianie wsparcia w nauce, interesowanie się sposobem spędzania wolnego czasu.
W konsekwencji, wykonywanie obowiązku alimentacyjnego, czyli fakt płacenia alimentów na dzieci, czy też sporadyczne spotkania z dziećmi, nie są rozstrzygające dla uznania, że rodzic wykonuje władzę rodzicielską. Obowiązek alimentacyjny jest bowiem niezależny od władzy rodzicielskiej, a wiec spoczywa także na rodzicach, którzy zostali pozbawieni tej władzy.
Stąd ulga na dzieci przysługuje tym rodzicom, którzy faktycznie sprawują pieczę nad osobą i majątkiem dziecka. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje formalnie obojgu rodzicom, a tylko jeden z rodziców faktycznie ją wykonuje, to z odliczenia całości kwoty może skorzystać tylko ten rodzic. Jeżeli rodzic dziecka pomimo posiadania praw rodzicielskich nie zajmuje się dzieckiem albo jego kontakty są sporadyczne należy uznać, że nie wykonuje władzy rodzicielskiej i w związku z tym nie ma prawa do ulgi.
Powyższe potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 27 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 2378/15, stwierdzając: „(…) dla nabycia prawa do odliczenia ulgi prorodzinnej, konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek, to jest posiadanie władzy rodzicielskiej (nawet ograniczonej na podstawie wyroku sądowego) i jej faktyczne wykonywanie w danym roku podatkowym. Czym innym jest bowiem posiadanie władzy a czym innym jej wykonywanie, a to oznacza, że utożsamianie ich na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie znajduje uzasadnienia. W celu nabycia prawa do przedmiotowej ulgi podatnik powinien wykazać zatem, że w danym roku podatkowym wykonywał, a nie tylko posiadał władzę rodzicielską (…).”
Zatem, o wykonywaniu władzy rodzicielskiej nie świadczy tylko sam fakt jej posiadania, czy spełniania obowiązku alimentacyjnego, ani sporadyczne kontakty z dzieckiem. Wykonywanie władzy rodzicielskiej polega na sprawowaniu faktycznej pieczy nad małoletnim dzieckiem w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój, a w szczególności podejmowanie przez rodzica (rodziców) obowiązków w zakresie zaspokojenia potrzeb fizycznych, edukacyjnych i duchowych dziecka.
Zatem, wykonywanie władzy rodzicielskiej należy odnieść do konkretnych okoliczności faktycznych, w oparciu o zachowania i konkretną aktywność rodziców wobec dziecka.
Przystępując do oceny możliwości zastosowania ulgi prorodzinnej – wskazać należy, że wysokość odliczenia kwoty z tytułu ulgi na dzieci, o której mowa w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, została określona na dziecko, przy czym rodzicom dziecka ustawodawca przyznał jeden wspólny limit. W konsekwencji, jeżeli w stosunku do danego dziecka obojgu rodzicom przysługuje władza rodzicielska i władza ta jest wykonywana przez oboje rodziców, to w określonych przypadkach każdy z rodziców ma prawo do odliczenia, w granicach przysługującej kwoty ulgi. Powyższe oznacza, że suma miesięcznych odliczeń dokonanych przez oboje rodziców względem tego samego dziecka nie może przekroczyć kwoty obliczonej zgodnie z art. 27f ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Co istotne, kwotę tę rodzice dziecka mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej, z tym, że biorąc pod uwagę umiejscowienie w przepisach ustawy sformułowania „lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej”, tj. po wyrazach „kwotę tę rodzice dziecka mogą odliczyć od podatku w częściach równych”, należy przyjąć, że podstawową formą podziału przysługującego odliczenia pomiędzy rodziców – z których każdy ma prawo do zastosowania ulgi – jest podział tej kwoty w częściach równych. Tym samym, możliwość skonsumowania kwoty ulgi przez rodziców dziecka w inny sposób niż w proporcji pół na pół należy traktować w kategorii przywileju (wyjątku od generalnej zasady) wymagającego zgody obojga rodziców.
W konsekwencji, przysługiwanie odliczenia obojgu rodzicom w kwotach równych lub dowolnej proporcji przez nich ustalonej może mieć miejsce tylko wówczas, gdy oboje rodzice wykonują władzę rodzicielską.
Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że jest Pani matką samotnie wychowującą tróje dzieci, pochodzących z małżeństwa zawartego (…) lipca 2008 r. Wyrokiem Sądu (…) dnia (…) maja 2023 r. opatrzonego klauzulą wykonalności z dnia (…) czerwca 2023 r. rozwiązano Pani małżeństwo (…) przez rozwód bez orzekania o winie. Jednocześnie Sąd (…) ustalił w (…) wyroku udział pozwanego w kosztach utrzymania małoletnich dzieci stron na kwotę po (…) miesięcznie na rzecz każdego z małoletnich dzieci, łącznie (…). Na Pani wniosek do sądu podniesiono koszty utrzymania – od (…) lipca 2024 r. otrzymuje Pani na dzieci łącznie (…) miesięcznie. Od dnia rozwodu ojciec dzieci nie uczestniczy w ich wychowaniu, nie kupuje im ubrań, pomocy szkolnych, zabawek, nie spędza z nimi wakacji ani świąt. Ostatni raz widział się z dziećmi (…) grudnia 2023 r. i od tego czasu nie miał potrzeby, aby się z nimi spotkać. Dzieci nie mogą liczyć na to, aby ich ojciec przekazał im dodatkowe środki na utrzymanie, dał kieszonkowe, zabrał na wakacje, do kina, na lody, itp. Ojciec dzieci w żaden sposób nie wypełnia obowiązków rodzicielskich, nie poczuwa się do odpowiedzialności za swoje małoletnie dzieci. Nie korzysta ze swoich praw wynikających z władzy rodzicielskiej i nie wywiązuje się w pełni z obowiązków wynikających z tej władzy. W tej sytuacji cały trud wychowania, dbałości o rozwój fizyczny, duchowy i emocjonalny córek spoczywał i spoczywa nadal na matce dzieci, czyli na Pani. Podsumowując, to na Pani spoczywa cały ciężar ich wychowania, sprawowania nad nimi pieczy, ponoszenia kosztów utrzymania, troszczenia się o rozwój fizyczny i duchowy, zabezpieczenia potrzeb zdrowotnych, edukacyjnych, ponoszenia wydatków związanych z wypoczynkiem, pomaganiem w edukacji szkolnej. Gdy dzieci są chore, to tylko Pani sprawuje nad nimi opiekę, co, jak Pani wskazała, jest niezmiernie trudne w przypadku pracującej kobiety. W tym czasie ojciec dzieci nie wykonuje ww. czynności w stosunku do dzieci. Ponadto, (…), przez co opieka nad dziewczynkami wymaga większego poświęcenia i zaangażowania z Pani strony, niż w przypadku zdrowych dzieci. Ponadto, dzieci nadal czekają na konsultacje (…), ponieważ nie stać Pani na prywatną wizytę lekarską. W związku z powyższym, bezsprzecznie wywiązuje się Pani z obowiązku, o którym mowa w art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W uzupełnieniach doprecyzowała Pani opis sprawy, wskazując daty urodzeń córek: (...). Ponadto wskazała Pani, że po rozwodzie z ojcem dzieci, ponownie wyszła Pani za mąż. Pani wniosek dotyczy 2025 r. i późniejszych lat. W okresie, którego dotyczy Pani wniosek, zgodnie z art. 3 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych miała/ma/będzie Pani miała nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. W okresie, którego dotyczy zapytanie, uzyskiwała/uzyskuje/będzie Pani uzyskiwała dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę i nie prowadziła/prowadzi/będzie Pani prowadziła działalności gospodarczej. W okresie, którego dotyczy wniosek w stosunku Pani córek, o których mowa we wniosku nie miały/mają/będą miały zastosowanie przepisy: art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym), ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym albo w ustawie z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Decyzją sądu dzieci są przy Pani, ojciec ma ograniczenie w decydowaniu w ważniejszych sprawach. W okresie, którego dotyczy Pani wniosek nie ustaliła/nie ustali Pani z ojcem dzieci proporcji, według której dokonała/dokona Pani odliczenia ulgi prorodzinnej na małoletnie córki. Nie jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci (niż córki wymienione w treści wniosku) i względem nich nie wykonywała/wykonuje/będzie Pani wykonywała w latach podatkowych, których dotyczy wniosek władzy rodzicielskiej. W latach podatkowych, których dotyczy wniosek nie przysługiwała/przysługuje/będzie Pani przysługiwała ulga prorodzinna na jeszcze inne dzieci. W latach podatkowych, których dotyczy wniosek miejsce zamieszkania córek było/jest/będzie takie samo jak Pani miejsce zamieszkania w rozumieniu Kodeksu cywilnego oraz Pani dzieci nie zostały/nie zostaną na podstawie orzeczenia sądu umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.
Biorąc pod uwagę powołane przepisy wyjaśnić należy, że odliczenia ulgi z tytułu wychowywania małoletnich dzieci dokonuje ten z rodziców, który wykonuje w stosunku do nich władzę rodzicielską. W przypadku, gdy tylko jeden z rodziców wykonuje władzę rodzicielską w stosunku do małoletnich dzieci, to rodzicowi temu przysługuje prawo do odliczenia ulgi w pełnej wysokości limitu określonego na te dzieci. Samo dysponowanie prawem wykonywania władzy rodzicielskiej nie jest wystarczające do skorzystania z ulgi na dzieci. Jeżeli rodzic dzieci pomimo posiadania praw rodzicielskich nie zajmuje się dziećmi, a jego kontakty z dziećmi są sporadyczne, nie wykazuje żadnego zainteresowania ich wychowaniem i nie ponosi żadnych kosztów ich utrzymania poza zasądzonymi alimentami, jego władza rodzicielska jest jedynie formalna. Samo płacenie alimentów na małoletnie dzieci oraz sporadyczne kontakty z nimi nie są bowiem wystarczające dla przyjęcia, że również ojciec taką władzę wykonuje.
W konsekwencji, skoro – jak wynika z treści wniosku – ojciec małoletnich dzieci od dnia rozwodu nie uczestniczy w ich wychowaniu, nie kupuje im ubrań, pomocy szkolnych, zabawek, nie spędza z nimi wakacji ani świąt, ostatni raz widział się z dziećmi (…) grudnia 2023 r. i od tego czasu nie miał potrzeby, aby się z nimi spotkać, dzieci nie mogą liczyć na to, aby ich ojciec przekazał im dodatkowe środki na utrzymanie, dał kieszonkowe, zabrał na wakacje, do kina, na lody, itp., ojciec dzieci w żaden sposób nie wypełnia obowiązków rodzicielskich, nie poczuwa się do odpowiedzialności za swoje małoletnie dzieci, nie korzysta ze swoich praw wynikających z władzy rodzicielskiej i nie wywiązuje się w pełni z obowiązków wynikających z tej władzy i w tej sytuacji cały trud wychowania, dbałości o rozwój fizyczny, duchowy i emocjonalny córek, jak Pani wskazała, spoczywał i spoczywa nadal na Pani, to na Pani spoczywa cały ciężar ich wychowania, sprawowania nad nimi pieczy, ponoszenia kosztów utrzymania, troszczenia się o rozwój fizyczny i duchowy, zabezpieczenia potrzeb zdrowotnych, edukacyjnych, ponoszenia wydatków związanych z wypoczynkiem, pomaganiem w edukacji szkolnej, gdy dzieci są chore, to tylko Pani sprawuje nad nimi opiekę (decyzją sądu dzieci są przy Pani), nie sposób uznać, że ojciec Pani dzieci w 2025 r. wykonywał władzę rodzicielską w rozumieniu art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sam udział ojca małoletnich dzieci w kosztach ich utrzymania oraz fakt, że ojciec dzieci ma prawo o decydowaniu w ważniejszych sprawach związanych z dziećmi nie są wystarczające dla przyjęcia, że również ojciec taką władzę wykonuje.
Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy oraz powołane wyżej przepisy prawa podatkowego uznać należy, że skoro to Pani wykonywała władzę rodzicielską bez udziału drugiego rodzica, to wyłącznie Pani przysługuje prawo do dokonania odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej, wynikającej z art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w pełnej wysokości, tj. 100% kwoty w rozliczeniu podatkowym za 2025 r. oraz za lata kolejne zgodnie z art. 27f ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W świetle przedstawionego opisu oraz zacytowanych wyżej przepisów prawa stwierdzić należy, że skoro w okresie, którego dotyczy wniosek małoletnie dzieci mieszkają tylko z Panią, a ojciec dzieci nie wykonywał władzy rodzicielskiej, gdyż sam udział ojca małoletnich dzieci w kosztach ich utrzymania oraz decydowanie w ważniejszych sprawach związanych z dziećmi nie stanowią o wykonywaniu przez ojca władzy rodzicielskiej w rozumieniu art. 27f ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to wyłącznie Pani przysługuje prawo do dokonania odliczenia w ramach ulgi prorodzinnej na troje małoletnich dzieci, wynikającej z art. 27f ust. 1 tej ustawy za całe 12 miesięcy (100%) w zeznaniu rocznym za 2025 r., ustalonej zgodnie z art. 27f ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Będzie miała Pani również prawo zastosować ulgę prorodzinną na troje małoletnich dzieci za całe 12 miesięcy (100%) w zeznaniu rocznym za lata kolejne, pod warunkiem, że nie ulegną zmianie przepisy prawa będące podstawą niniejszego rozstrzygnięcia oraz przedstawiony stan sprawy, w szczególności nadal wyłącznie Pani będzie wykonywała władzę rodzicielską.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
- zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia,
- zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Wskazać należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, w związku z czym, niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Pani, jako osoby występującej z wnioskiem, nie wywiera natomiast skutku prawnego dla Pani byłego męża.
Końcowo wskazać należy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.), składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo