Interpretacja 0113-KDIPT1-1.4012.123.2026.2.MH

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

9 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją zadań 1-4 wskazanych w opisie sprawy, realizowanych w ramach przedsięwzięcia pn. „…”. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 11 marca 2026 r. (data wpływu).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina (zwana dalej „Gminą” lub „Wnioskodawcą”) jest jednostką samorządu terytorialnego w rozumieniu ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.), posiadającą osobowość prawną.

Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT).

Gmina prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT polegającą na zbiorowym zaopatrzeniu w wodę mieszkańców oraz innych odbiorców na terenie Gminy.

Usługi wodociągowe świadczone są odpłatnie na rzecz:

·         osób fizycznych (gospodarstw domowych),

·         jednostek organizacyjnych Gminy i innych podmiotów publicznoprawnych (w tym szkół, OSP),

·         ewentualnie innych odbiorców.

Na wskazane usługi Gmina wystawia faktury VAT z zastosowaniem stawki VAT 8% zgodnie z art. 41 ust. 2 w zw. z poz. 16 zał. nr 3 do ustawy o VAT.

Gmina nie posiada własnej sieci kanalizacyjnej – przedmiotem działalności jest wyłącznie zaopatrzenie w wodę.

W dniu (data zawarcia umowy) Gmina zawarła umowę nr … z Samorządem Województwa o objęcie przedsięwzięcia wsparciem bezzwrotnym z planu rozwojowego (Krajowy Plan Odbudowy – KPO).

Przedmiot przedsięwzięcia:

„…I” w ramach inwestycji B3.1.1 „Inwestycje w zrównoważoną gospodarkę wodno-ściekową na terenach wiejskich”. Przedsięwzięcie realizowane będzie w następujących miejscowościach:

-        …,

-        ……..

-        ……..,

-        ……,

-        …….

i obejmuje modernizację infrastruktury wodociągowej, w tym:

1.    Zadanie nr 1: Przebudowa i rozbudowa ujęcia wody w miejscowości...

-        rozbiórkę istniejącego budynku stacji wodociągowej, szachtów studziennych, zbiorników na nieczystości ciekłe, wolnostojącego WC, ogrodzenia i bramy,

-        przebudowę stacji wody wraz z budową zbiornika retencyjnego o V= 150 m³,

-        wymiana pompy głębinowej wraz z wymianą rur pompowych i budową obudów napowierzchniowych,

-        wykonanie nowego orurowania na terenie stacji wody,

-        wykonanie instalacji automatyki sterującą pracą stacji,

-        wykonanie wszystkich instalacji wewnętrznych w stacji,

-        dostawa i montaż wyposażenia stacji,

-        dostawa i montaż zestawu hydroforowego,

-        dostawa agregatu prądotwórczego o mocy 45 kW wraz z rozbudową instalacji elektrycznej w zakresie dostosowania do pracy z agregatem elektrycznym,

-        dostawa i montaż sterylizatora UV w budynku.

W miejscowości  – do sieci wodociągowej zostaną dołączone: budynek Ochotniczej Straży Pożarnej oraz Publiczna Szkoła Podstawowa, które będą korzystać z modernizowanej sieci (za dostarczoną wodę Gmina będzie wystawiać noty księgowej za zużycie tych jednostek). W pozostałym zakresie zużycie wody dostarczanej przez sieć będzie fakturowane na rzecz mieszkańców.

2.    Zadanie nr 2: Budowę sieci wodociągowej łączącą miejscowości … oraz ……obejmująca budowę nowej sieci wodociągowej o długości ok. ... m metodą bezwykopową (przewiert sterowany).

W miejscowości …. – do sieci wodociągowej zostanie dołączony budynek Ochotniczej Straży Pożarnej (za dostarczoną wodę Gmina będzie wystawiać noty księgowej za zużycie tej jednostki). W pozostałym zakresie zużycie wody dostarczanej przez sieć będzie fakturowane na rzecz mieszkańców.

3.    Zadanie nr 3: Dostawa i montaż zestawów wodomierzowych ze zdalnym odczytem wraz z oprogramowaniem do zdalnego odczytu. Zadanie wykonywane będzie wyłącznie na rzecz osób fizycznych (całość zużycia wody jest tu fakturowana).

4.    Zadanie nr 4: Modernizacja sieci wodociągowej w Gminie ….w zakresie hydrantów oraz zasuw sekcyjnych obejmujące wymianę hydrantów i zasuw na sieci wodociągowej z której korzystają wyłącznie mieszkańcy (całość zużycia wody jest tu fakturowana).

Zgodnie z § 3 umowy:

-        Całkowita wartość brutto przedsięwzięcia: ... zł

-        Całkowita wartość netto przedsięwzięcia: ... zł

-        Wartość kosztów kwalifikowalnych przedsięwzięcia: ... zł

-        Wsparcie z KPO (Jednostka wspierająca): ... zł (100% kosztów kwalifikowalnych)

-        Podatek VAT: ... zł – jako wydatek niekwalifikowalny, finansowany ze środków własnych Gminy.

Gmina dla potrzeb odliczenia VAT od wydatków związanych z działalnością wodociągową stosuje obecnie prewspółczynnik określony w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT. Gmina kalkuluje prespółczynnik w oparciu o udział wody zafakturowanej do całego zużycia wody.

W odpowiedzi na pytania Organu zawarte w wezwaniu:

1)    Do jakich czynności Państwa Gmina będzie wykorzystywała efekty zadań 1-4 wskazanych w opisie sprawy, realizowanych w ramach przedsięwzięcia pn. „….”, tj. do czynności:

a)    opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,

b)    zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług,

c)    niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

2)    Czy efekty zadań 1-4 wskazanych w opisie sprawy, realizowanych w ramach ww. przedsięwzięcia będą wykorzystywane:

a)    do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 775, ze zm.)?

b)    do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług?

c)    zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług?

3)    W sytuacji, gdy efekty zadań 1-4 realizowanych w ramach ww. przedsięwzięcia będą wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, to czy będzie istniała możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków będących przedmiotem wniosku w całości do celów działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług?

4)    Czy efekty zadań 1-4 realizowanych w ramach ww. przedsięwzięcia będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT i zwolnionych od podatku VAT?

5)    W sytuacji, gdy efekty zadań 1-4 realizowanych w ramach ww. przedsięwzięcia będą przez Państwa wykorzystywane w ramach działalności gospodarczej zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem VAT oraz czynności zwolnionych od podatku VAT, to należy wskazać, czy będą Państwo mieli obiektywną możliwość odrębnego przyporządkowania kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT
i z czynnościami zwolnionymi od podatku VAT?

Odpowiedzi na ww. pytania nr 1-5 należy udzielić odrębnie do każdego zadania 1-4 realizowanego w ramach ww. przedsięwzięcia.

6)    Ile wynosi/będzie wynosił (w okresie realizacji przedsięwzięcia, którego dotyczy wniosek) prewspółczynnik urzędu obsługującego Państwa Gminę?

7)    W sytuacji, gdy prewspółczynnik nie przekracza 2%, to należy wskazać, czy uznają Państwo, iż wynosi on 0%?

8)    Ile wynosi/będzie wynosiła (w okresie realizacji przedsięwzięcia, którego dotyczy wniosek) proporcja Państwa Gminy, ustalona zgodnie z art. 90 ust. 2 – ust. 9a ustawy o podatku od towarów i usług.

9)    W sytuacji, gdy ww. proporcja nie przekracza 2%, to proszę wskazać, czy uznają Państwo, iż wynosi ona 0%?

10) Na kogo będą wystawione faktury dokumentujące poniesione wydatki w związku z realizacją ww. przedsięwzięcia?

Wskazali Państwo:

1.     

Zadanie nr 1 – Przebudowa i rozbudowa ujęcia wody w miejscowości …:

a)    opodatkowanych podatkiem od towarów i usług – TAK. Infrastruktura wodociągowa będzie wykorzystywana do świadczenia odpłatnych usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę na rzecz mieszkańców (osób fizycznych), za które Gmina wystawia faktury VAT ze stawką 8%;

b)    zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług – NIE. Gmina nie wykonuje przy wykorzystaniu infrastruktury wodociągowej czynności zwolnionych od podatku VAT;

c)    niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – TAK. Infrastruktura będzie w niewielkim zakresie wykorzystywana do dostarczania wody do budynków użyteczności publicznej stanowiących własność Gminy (budynek Ochotniczej Straży Pożarnej oraz Publiczna Szkoła Podstawowa w ….), co stanowi realizację zadań własnych Gminy niepodlegających opodatkowaniu VAT. Za zużycie wody przez te jednostki Gmina wystawia noty księgowe.

Zadanie nr 2 – Budowa sieci wodociągowej łączącej miejscowości …. oraz ….:

a)    opodatkowanych podatkiem od towarów i usług – TAK. Sieć wodociągowa będzie wykorzystywana do świadczenia odpłatnych usług dostawy wody na rzecz mieszkańców, za które Gmina wystawia faktury VAT ze stawką 8%;

b)    zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług – NIE;

c)    niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – TAK. W miejscowości … do sieci zostanie dołączony budynek Ochotniczej Straży Pożarnej – za zużycie wody przez tę jednostkę Gmina wystawia notę księgową, co stanowi czynność niepodlegającą opodatkowaniu VAT.

Zadanie nr 3 – Dostawa i montaż zestawów wodomierzowych ze zdalnym odczytem:

a)    opodatkowanych podatkiem od towarów i usług – TAK. Zestawy wodomierzowe będą montowane wyłącznie u osób fizycznych (gospodarstw domowych), na rzecz których Gmina świadczy odpłatne usługi dostawy wody dokumentowane fakturami VAT ze stawką 8%. Całość zużycia wody mierzonego tymi wodomierzami jest fakturowana;

b)    zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług – NIE;

c)    niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – NIE. Zadanie to dotyczy wyłącznie odbiorców, na rzecz których świadczone są usługi opodatkowane VAT.

Zadanie nr 4 – Modernizacja sieci wodociągowej w zakresie hydrantów oraz zasuw sekcyjnych:

a)    opodatkowanych podatkiem od towarów i usług – TAK. Hydranty i zasuwy sekcyjne objęte zadaniem znajdują się na odcinkach sieci wodociągowej, z których korzystają wyłącznie mieszkańcy. Całość zużycia wody jest tu fakturowana;

b)    zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług – NIE;

c)    niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług – NIE. Zadanie to dotyczy wyłącznie odcinków sieci obsługujących odbiorców, na rzecz których Gmina świadczy usługi opodatkowane VAT.

2.     

Zadanie nr 1 (ujęcie wody) oraz Zadanie nr 2 (sieć wodociągowa):

c.    Efekty tych zadań będą wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT (odpłatne usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę dokumentowane fakturami VAT), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (dostarczanie wody do jednostek organizacyjnych Gminy – OSP, szkoła – rozliczane notami księgowymi, co stanowi realizację zadań własnych Gminy).

Zadanie nr 3 (zestawy wodomierzowe) oraz Zadanie nr 4 (hydranty i zasuwy):

a.      Efekty tych zadań będą wykorzystywane wyłącznie do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Całość zużycia wody w zakresie objętym tymi zadaniami jest fakturowana na rzecz osób fizycznych (gospodarstw domowych).

3.     

Zadanie nr 1 oraz Zadanie nr 2:

Nie istnieje możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków poniesionych na realizację zadania nr 1 i zadania nr 2 w całości do celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Infrastruktura powstała w wyniku tych zadań będzie służyła zarówno działalności gospodarczej (sprzedaż wody dla mieszkańców), jak i celom innym niż działalność gospodarcza (dostarczanie wody do jednostek gminnych). Z tego względu Gmina będzie stosowała prewspółczynnik, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.

Zadanie nr 3 oraz Zadanie nr 4:

Wydatki na realizację zadania nr 3 i zadania nr 4 mogą zostać w całości przyporządkowane do celów działalności gospodarczej, gdyż efekty tych zadań będą służyły wyłącznie czynnościom opodatkowanym VAT (dostarczanie wody fakturowanej na rzecz osób fizycznych).

4.     

Odpowiedź wspólna dla zadań 1-4:

Efekty żadnego z zadań 1-4 nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT. W ramach działalności gospodarczej infrastruktura wodociągowa będzie wykorzystywana wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem VAT (odpłatna dostawa wody ze stawką 8%). Gmina nie wykonuje przy wykorzystaniu infrastruktury wodociągowej żadnych czynności zwolnionych z opodatkowania VAT.

5.     

Odpowiedź wspólna dla zadań 1-4:

Pytanie to jest bezprzedmiotowe. Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie nr 4, infrastruktura wodociągowa powstała w wyniku realizacji zadań 1-4 nie będzie wykorzystywana do czynności zwolnionych od podatku VAT. Gmina nie wykonuje czynności zwolnionych przy wykorzystaniu tej infrastruktury. W konsekwencji nie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 90 ust. 1 ustawy o VAT (konieczność odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami opodatkowanymi i zwolnionymi).

6.     

Prewspółczynnik urzędu obsługującego Gminę (Urzędu Gminy), obliczony zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz.U. z 2015 r. poz. 2193), wynosi w okresie realizacji przedsięwzięcia: 2 %.

Jednocześnie Gmina wskazuje, że dla działalności wodociągowej stosuje indywidualny sposób określenia proporcji (prewspółczynnik) oparty o udział ilości wody zafakturowanej (dostarczonej w ramach czynności opodatkowanych VAT) do całkowitej ilości wody dostarczonej (obejmującej także wodę dostarczoną na cele inne niż działalność gospodarcza). Prewspółczynnik wyliczony tą metodą wynosi: 60%.

7.     

Prewspółczynnik Gminy dla działalności wodociągowej przekracza 2%, zatem pytanie to jest bezprzedmiotowe. Niemniej dla wydatków innych niż związane z gospodarką wod-kan urząd stosuje prewspółczynnik wynoszący 2%.

8.     

Dla gospodarki wodno-kanalizacyjnej Gmina nie ustala proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2– 9a ustawy o VAT, ponieważ – jak wskazano w odpowiedzi na pytania nr 4 i 5 – infrastruktura wodociągowa powstała w wyniku realizacji przedsięwzięcia nie będzie wykorzystywana do czynności zwolnionych od podatku VAT. Gmina nie wykonuje czynności opodatkowanych VAT i jednocześnie czynności zwolnionych przy wykorzystaniu infrastruktury wodociągowej, zatem nie zachodzi przesłanka do ustalania proporcji sprzedaży z art. 90 ustawy o VAT.

Niemniej współczynnik sprzedaży wynosi obecnie 100%.

9.     

Pytanie bezprzedmiotowe z powodów wskazanych w odpowiedzi na pytanie nr 8 – Gmina nie ustala proporcji z art. 90 ustawy o VAT w odniesieniu do infrastruktury wodociągowej. Ponadto proporcja przekracza 2%.

10.  

Faktury dokumentujące wydatki poniesione w związku z realizacją przedsięwzięcia „…” będą wystawiane na Gminę.

Pytanie

Czy Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki poniesione na realizację przedsięwzięcia „…"?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Wnioskodawcy, Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia

-        z zastosowaniem prewskaźnika właściwego dla działalności wodociągowej obliczonego zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT – w zakresie realizacji zadania 1 i 2;

-        w całości w zakresie realizacji zadania 3 i 4.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT: „W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego”.

Prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje zatem, gdy spełnione są łącznie następujące przesłanki:

·         nabywca towarów/usług jest podatnikiem VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT,

·         nabyte towary/usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

W przedmiotowej sprawie obie przesłanki są spełnione:

1.    Gmina jest czynnym podatnikiem VAT.

2.    Infrastruktura wodociągowa powstała w wyniku realizacji przedsięwzięcia będzie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę, tj. do wykonywania czynności opodatkowanych VAT (dostawa wody opodatkowana stawką 8%).

Przepis art. 86 ust. 1 ustawy o VAT nie uzależnia prawa do odliczenia od źródła finansowania wydatków (środki własne, dotacje, środki bezzwrotne), oraz partycypacji odbiorców usług w kosztach inwestycji.

Kluczowe jest wykorzystanie nabytych towarów i usług do czynności opodatkowanych, co w niniejszej sprawie jest bezsporne.

Fakt, że przedsięwzięcie jest finansowane w 100% ze środków bezzwrotnych KPO, a mieszkańcy nie partycypują w kosztach inwestycji, nie wyłącza prawa do odliczenia VAT, o ile infrastruktura służy czynnościom opodatkowanym.

Wnioskodawca dostrzega, że infrastruktura wodociągowa powstała w wyniku realizacji przedsięwzięcia będzie wykorzystywana: zarówno do działalności gospodarczej (sprzedaż wody dla mieszkańców i innych odbiorców – czynności opodatkowane), jak i do obsługi budynków użyteczności publicznej stanowiących własność Gminy (szkoły, OSP), co może stanowić czynności wykonywane w ramach zadań publicznych.

W sytuacji wykorzystania mieszanego (do czynności opodatkowanych i nieopodatkowanych) zastosowanie znajduje art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, który stanowi: „W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, […] kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej sposobem określenia proporcji. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć”.

Zgodnie z art. 86 ust. 2b ustawy: „Sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli: zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza […]”.

Gmina dla działalności wodociągowej stosuje prewskaźnik wyliczony metodą indywidualną Prewskaźnik ten jest metodą określenia proporcji, która – w ocenie Wnioskodawcy – najbardziej odpowiada specyfice działalności wodociągowej i obiektywnie odzwierciedla zakres wykorzystania infrastruktury do czynności opodatkowanych.

Zatem - Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia – z zastosowaniem prewskaźnika właściwego dla działalności wodociągowej obliczonego zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT – w zakresie realizacji zadania 1 i 2 (do sieci są podłączone – oprócz mieszkańców - jednostki gminne rozliczające zużycie wody notami księgowymi) - w całości w zakresie realizacji zadania 3 i 4 (całość dostarczonej dostarczanej wody jest fakturowana).

W uzupełnieniu wniosku, doprecyzowali Państwo własne stanowisko, w którym wskazali Państwo, że w ocenie Wnioskodawcy, Gmina ma prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki poniesione na realizację przedsięwzięcia „…”:

1.    w zakresie zadania nr 1 (przebudowa i rozbudowa ujęcia wody) oraz zadania nr 2 (budowa sieci wodociągowej) – z zastosowaniem sposobu określenia proporcji (prewspółczynnika), o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, właściwego dla działalności wodociągowej Gminy. Efekty tych zadań będą bowiem wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej (odpłatna dostawa wody fakturowana na rzecz mieszkańców), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (dostarczanie wody do gminnych jednostek organizacyjnych – OSP, szkoła – rozliczane notami księgowymi). Jednocześnie, z uwagi na brak wykorzystywania infrastruktury do czynności zwolnionych od podatku VAT, Gmina nie jest zobowiązana do stosowania proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ust. 2 ustawy o VAT.

2.    w zakresie zadania nr 3 (zestawy wodomierzowe ze zdalnym odczytem) oraz zadania nr 4 (modernizacja hydrantów i zasuw) – w pełnej wysokości, tj. bez stosowania prewspółczynnika i bez stosowania proporcji sprzedaży. Efekty tych zadań będą bowiem wykorzystywane wyłącznie do celów prowadzonej działalności gospodarczej – do wykonywania czynności opodatkowanych VAT (odpłatna dostawa wody fakturowana na rzecz osób fizycznych). Całość zużycia wody w zakresie objętym tymi zadaniami jest fakturowana.

Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo to nie jest uzależnione od źródła finansowania wydatków. Fakt, że przedsięwzięcie jest finansowane ze środków bezzwrotnych Krajowego Planu Odbudowy (KPO), nie wpływa na prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775, ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Jak stanowi art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Art. 87 ust. 1 ustawy stanowi:

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 – ust. 6 ustawy.

W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:

Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Doprecyzowaniem powołanego wyżej przepisu art. 86 ust. 1 ustawy jest przepis art. 86 ust. 2a ustawy, zgodnie z którym:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy:

Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy:

Z art. 86 ust. 2d ustawy wynika, że:

Natomiast stosownie do art. 86 ust. 2e ustawy:

Według art. 86 ust. 2f ustawy:

Zgodnie z art. 86 ust. 2g ustawy:

W myśl art. 86 ust. 2h ustawy:

Natomiast z treści art. 86 ust. 22 ustawy wynika, że:

Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 999), zwane dalej „rozporządzeniem”.

Zgodnie z § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:

W rozporządzeniu tym zostali wskazani podatnicy, do których przepisy w nim zawarte się odnoszą. Są to: jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury, państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze.

W świetle zapisów § 2 pkt 8 rozporządzenia:

W myśl § 2 pkt 5 rozporządzenia:

W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia:

Oznacza to, że w przypadku jednostek samorządu terytorialnego, nie może być ustalany jeden „całościowy” sposób określenia proporcji dla jednostek samorządu terytorialnego jako osoby prawnej, tylko powinny być ustalane odrębnie sposoby określenia proporcji dla jej poszczególnych jednostek organizacyjnych.

Ww. rozporządzenie wprowadza wzory, według których są wyznaczane sposoby określenia proporcji, uznane za najbardziej odpowiadające specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć.

Zaproponowane metody mają charakter „obrotowy”, polegający na ustaleniu „udziałów” z tytułu działalności gospodarczej w całkowitym „obrocie” z tytułu działalności gospodarczej oraz działalności pozostającej poza sferą VAT.

Zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia:

Według § 2 pkt 4 rozporządzenia stanowi, że:

W myśl § 2 pkt 9 rozporządzenia:

Zgodnie z § 3 ust. 5 rozporządzenia:

Powołany wyżej art. 86 ust. 2a ustawy będzie mieć zastosowanie wyłącznie do sytuacji, w której nabywane towary i usługi, wykorzystywane są zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, w sytuacji gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Przepis ten wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych.

Zgodnie z tą normą w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy), w sytuacji gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

W przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy o podatku od towarów i usług. Powyższe przepisy stanowią uzupełnienie regulacji art. 86 ww. ustawy.

Dla stwierdzenia, czy działalność lub transakcje stanowią „cele inne niż związane z działalnością gospodarczą” znaczenie ma, czy mieszczą się one w przedmiocie działalności danej jednostki.

Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania podatkiem VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:

Z powołanych regulacji wynika, że organy władzy publicznej są wyłączone z kręgu podatników podatku od towarów i usług, wyłącznie przy wykonywaniu czynności nałożonych przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane. Jest to wyłączenie podmiotowo-przedmiotowe. Organy te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywania czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi więc charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenia usług podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem VAT jednostek samorządu terytorialnego jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych) i tylko w odniesieniu do tych czynności, które nie są wykonywane na podstawie zawartych przez gminę umów cywilnoprawnych.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):

Stosownie do art. 6 ust. 1 ww. ustawy o samorządzie gminnym:

Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Na mocy art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Jak wyżej wskazano, odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z czynnościami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego, w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji.

Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do podatku naliczonego związanego z zakupem towarów i usług wykorzystywanych wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania oraz niepodlegających temu podatkowi.

Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy, a w przypadku wystąpienia także czynności zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem – proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy.

Jak wynika z opisu sprawy Państwa Gmina jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT. Gmina zawarła umowę na realizację przedsięwzięcia „…”. Przedsięwzięcie realizowane będzie w następujących miejscowościach:……..…i obejmuje modernizację infrastruktury wodociągowej, w tym:

1.    Zadanie nr 1: Przebudowa i rozbudowa ujęcia wody w miejscowości ……

2.    Zadanie nr 2: Budowę sieci wodociągowej łączącą miejscowości …. oraz …..obejmująca budowę nowej sieci wodociągowej metodą bezwykopową (przewiert sterowany).

3.    Zadanie nr 3: Dostawa i montaż zestawów wodomierzowych ze zdalnym odczytem wraz z oprogramowaniem do zdalnego odczytu.

4.    Zadanie nr 4: Modernizacja sieci wodociągowej w Gminie …. w zakresie hydrantów oraz zasuw sekcyjnych obejmujące wymianę hydrantów i zasuw na sieci wodociągowej z której korzystają wyłącznie mieszkańcy.

Efekty zadań nr 1 i nr 2 w ramach ww. przedsięwzięcia Państwa Gmina będzie wykorzystywała do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług i niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Efekty zadań nr 3 i nr 4 w ramach ww. przedsięwzięcia Państwa Gmina będzie wykorzystywała do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Efekty zadań nr 1 i nr 2 będą wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT (odpłatne usługi zbiorowego zaopatrzenia w wodę dokumentowane fakturami VAT), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (dostarczanie wody do jednostek organizacyjnych Gminy – OSP, szkoła – rozliczane notami księgowymi, co stanowi realizację zadań własnych Gminy). Efekty zadań nr 3 i nr 4 będą wykorzystywane wyłącznie do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W przypadku zadania nr 1 oraz zadania nr 2 nie istnieje możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków w całości do celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. W przypadku zadania nr 3 oraz zadania nr 4 wydatki mogą zostać w całości przyporządkowane do celów działalności gospodarczej, gdyż efekty tych zadań będą służyły wyłącznie czynnościom opodatkowanym VAT. Efekty żadnego z ww. zadań 1-4 nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT.

W związku z powyższym, skoro w okolicznościach niniejszej sprawy wydatki poniesione w ramach realizacji przedsięwzięcia „…..” na zadania nr 1 i nr 2 będą wykorzystywane przez Państwa zarówno do działalności gospodarczej (opodatkowanej podatkiem VAT), jak również do celów innych niż działalność gospodarcza (niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT) i nie będą mieli Państwo możliwości przypisania tych wydatków w całości do działalności gospodarczej, to będą Państwo zobowiązani do wydzielenia podatku naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy.

W konsekwencji, w związku z realizacją zadań nr 1 i nr 2 w ramach ww. przedsięwzięcia będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 2a i następne ustawy. Przy czym, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony będzie przysługiwało pod warunkiem niewystąpienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy. 

Odnosząc się z kolei do wydatków poniesionych na realizację zadań nr 3 i nr 4 w ramach ww. przedsięwzięcia wskazać należy, że w przypadku tych zadań warunki uprawniające do odliczenia podatku VAT, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy, będą spełnione, ponieważ jak Państwo wskazali – są Państwo zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT, a towary i usługi nabywane w związku z realizacją zadań nr 3 i nr 4 będą wykorzystywane przez Państwa wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Tym samym, będzie przysługiwało Państwu – zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy – prawo do odliczenia pełnej kwoty podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją zadań nr 3 i nr 4. Prawo do odliczenia będzie przysługiwało pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych wynikających z treści art. 88 ustawy.

Zatem Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.