Brak prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadania- zakup samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP.
Gmina, będąca czynnym podatnikiem VAT, planuje zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla lokalnej ochotniczej straży pożarnej (OSP). Zadanie jest realizowane w ramach zadań własnych gminy z zakresu ochrony przeciwpożarowej i bezpieczeństwa publicznego, z częściowym dofinansowaniem z funduszu wojewódzkiego. Samochód będzie fabrycznie nowy, zakupiony w drodze postępowania o udzielenie zamówienia, a faktura VAT…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
18 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. Zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP ….
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Gmina … jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Gmina posiada osobowość prawną oraz zdolność do czynności cywilnoprawnych.
Gmina wykonuje zadania własne określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym, zadania własne o charakterze użyteczności publicznej polegające na zapewnieniu porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego, w tym w szczególności do realizacji zadań wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej oraz ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych.
Mając powyższe na uwadze, Gmina … planuje złożyć wniosek o dofinansowanie w formie dotacji do Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w … na realizację zadania pn. Zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP ….
Wniosek składany jest w priorytecie innych działań ochrony środowiska, na realizację zadań związanych z zapobieganiem i likwidacją skutków działania żywiołów oraz poważnych awarii i ich skutków między innymi z uwzględnieniem zapisów planów zarządzania ryzykiem powodziowym i planów przeciwdziałania skutkom suszy. Możliwe do pozyskania dofinansowanie w formie dotacji stanowi 40% kosztów kwalifikowalnych.
Zadanie obejmuje zakup fabrycznie nowego pojazdu, który jest zgodny z wszelkimi normami i przepisami krajowymi stanowiącymi podstawę do funkcjonowania pojazdu specjalnego wraz ze specjalistycznym wyposażeniem.
Celem zadania jest zwiększenie gotowości operacyjnej oraz potencjału technicznego jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej w … poprzez zakup fabrycznie nowego, średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego wraz z niezbędnym wyposażeniem specjalistycznym. Realizacja zadania umożliwi skuteczne, szybkie i bezpieczne prowadzenie działań związanych z zapobieganiem oraz likwidacją skutków klęsk żywiołowych, ekstremalnych zjawisk pogodowych, poważnych awarii technicznych i chemicznych, a także pożarów oraz innych miejscowych zagrożeń.
Celem realizacji zadania jest także zaspokojenie zbiorowych potrzeb wspólnoty lokalnej poprzez wykonywanie zadań o charakterze publicznym, związanym z działalnością statutową OSP. Realizacja zadania nie ma na celu prowadzenia działalności gospodarczej ani osiągania przychodów, nie wiąże się z wykonywaniem czynności odpłatnych oraz nie będzie generować sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT.
Realizacja zadania wpłynie bezpośrednio na zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców gminy, powiatu a także województwa.
Zakup samochodu stanowi realizację zadań własnych Gminy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych, i nie wiąże się z prowadzeniem działalności gospodarczej ani czynnościami opodatkowanymi VAT.
Zakupiony w ramach zadania samochód ratowniczo-gaśniczy będzie wykorzystywany wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, tj. do realizacji zadań publicznych z zakresu ochrony przeciwpożarowej i bezpieczeństwa publicznego, wykonywanych nieodpłatnie w ramach działalności statutowej OSP. Samochód nie będzie wykorzystywany do czynności opodatkowany podatkiem VAT ani do czynności zwolnionych z podatku VAT. Zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego jest więc działaniem strategicznym, uzasadnionym zarówno rosnącą skalą zagrożeń, jak i potrzebą zapewnienia mieszkańcom gminy odpowiedniego poziomu ochrony życia, zdrowia, mienia oraz środowiska naturalnego. Inwestycja ta ma charakter długofalowy i stanowi fundament skutecznego systemu reagowania kryzysowego na poziomie lokalnym. Zakup nowoczesnego średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego przyczyni się do skuteczniejszego przeciwdziałania degradacji środowiska poprzez szybką neutralizację wycieków substancji ropopochodnych i chemicznych, ograniczanie rozprzestrzeniania się pożarów na tereny rolnicze, leśne i chronione przyrodniczo oraz minimalizowanie skutków powodzi i podtopień. Dostawca samochodu zostanie wybrany w przeprowadzonym postępowaniu o udzielenie zamówienia na dostawę średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego zgodnego z opisem zamówienia. Postępowanie zostanie przeprowadzone przez Gminę …, która zawrze umowę z najkorzystniejszą wykonawcą zadania.
Faktura VAT za dostarczony pojazd zostanie wystawiona następująco Nabywca Gmina …, Odbiorca Urząd Gminy …. Zostanie ona opłacona z rachunku bankowego gminy.
Zakupiony pojazd będzie stanowił własność gminy, jednak użytkowany będzie przez jednostkę OSP. Ochotnicza Straż Pożarna będzie korzystać z zakupionego samochodu ratowniczo-gaśniczego wyłącznie w ramach realizacji zadań statutowych oraz zadań publicznych z zakresu ochrony przeciwpożarowej i bezpieczeństwa publicznego. Pomiędzy OSP a Gminą zostanie zawarta nieodpłatna umowa użyczenia na potrzeby użytkowania pojazdu, o której mowa w art. 710 Kodeksu cywilnego. Samochód ratowniczo gaśniczy zostanie wpisany do podziału bojowego wyżej wymienionej jednostki.
Pytanie
Czy Gmina … w związku z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług będzie mogła odliczyć poniesiony koszt VAT w związku z realizacją zadania pn. Zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP …?
Państwa stanowisko w sprawie
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
W niniejszej sprawie zakupiony w ramach zadania samochód ratowniczo-gaśniczy przeznaczony dla Ochotniczej Straży Pożarnej w … służy tylko i wyłącznie do statutowej działalności OSP jaką jest m.in. podejmowanie działań w celu ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska określone w art. 3 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych, a także:
1) udzielanie pomocy członkom ochotniczych straży pożarnych i ich rodzinom;
2) informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi;
3) rozwijanie i upowszechnianie kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury oraz tradycji;
4) rozwijanie i krzewienie kultury fizycznej i sportu;
5) wychowanie dzieci i młodzieży, ze szczególnym uwzględnieniem wychowania dla bezpieczeństwa;
6) przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu oraz dyskryminacji osób i grup społecznych;
7) podtrzymywanie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej.
Tym samym w żaden sposób nie będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych VAT, w zakresie działalności gospodarczej Gminy o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy VAT.
Tym samym Gminie nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia VAT naliczonego.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Według art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Art. 87 ust. 1 ustawy stanowi:
W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 - ust. 6 ustawy.
W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Jak stanowi art. 6 ust. 1 powołanej ustawy:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, ponieważ – jak Państwo wskazali – samochód ratowniczo-gaśniczy będzie wykorzystywany wyłącznie do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W związku z powyższym, nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. zadania. Tym samym, z tego tytułu nie będzie Państwu przysługiwało prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.
Reasumując, nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. Zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP …, ponieważ samochód ratowniczo-gaśniczy nabyty w ramach realizacji tego zadania nie będzie wykorzystywany do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo