Uznanie zespołu składników materialnych i niematerialnych przenoszonych na fundację rodzinną za przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym niepodlegania opodatkowaniu podatkiem VAT przeniesienia tego majątku na fundację rodzinną. Brak obowiązku dokonania korekty kwoty podatku odliczonego, zgodnie z art. 91 ust. 1-8 ustawy VAT, w związku z otrzymaniem przez Pana od spółki składników majątkowych.
Wnioskodawca, osoba fizyczna prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą i będąca wspólnikiem spółki jawnej, planuje rozwiązanie tej spółki bez likwidacji. W efekcie rozwiązania, jako wspólnik większościowy, otrzyma on zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych (ZCP) wykorzystywany dotychczas przez spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej. Po krótkim okresie tymczasowego prowadzenia tego zespołu, Wnioskodawca zamierza przekazać go w drodze darowizny na rzecz fundacji rodzinnej, która będzie…
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest:
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 4 marca 2026 r. (według daty wpływu).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca posiada miejsce zamieszkania w Polsce i tym samym podlega w Polsce opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów - niezależnie od miejsca ich osiągania, tj. posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem VAT.
Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2023 r., poz. 211, ze zm.), która jest wpisana do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dalej: Przedsiębiorstwo).
Wnioskodawca jest wspólnikiem spółki jawnej („Spółka”). Wnioskodawca i Spółka są zarejestrowanymi czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: „VAT”), posiada siedzibę w Polsce. Rok obrotowy Spółki pokrywa się z rokiem kalendarzowym.
Wspólnikami Spółki są dwie osoby fizyczne (dalej łącznie: Wspólnicy, oddzielnie: Wspólnik). Wnioskodawca jest Wspólnikiem większościowym (dalej: Wspólnik większościowy).
W związku z rozwojem działalności, a tym samym planowaną reorganizacją podmiotów powiązanych z Wnioskodawcą wpisaną w realizację planu sukcesji międzypokoleniowej, której jednym z elementów jest m.in. uproszczenie całej struktury korporacyjnej, Wspólnicy planują rozwiązanie Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. Rozwiązanie Spółki nastąpi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 67 § 1 Kodeksu spółek handlowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 18 z późn. zm.), w rezultacie rozwiązanie Spółki nastąpi bez przeprowadzania jej likwidacji.
Wspólnik większościowy w wyniku rozwiązania Spółki otrzyma zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych prowadzony przez Spółkę (dalej: Przedsiębiorstwo lub ZCP), w tym w szczególności:
1) prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę lub umów cywilnoprawnych;
2) zobowiązania wynikające z funkcjonowania ZCP;
3) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem ZCP;
4) tajemnice ZCP;
5) nieruchomości położone w Polsce (grunty, budynki, budowle);
6) ruchomości, tj. środki trwałe i wyposażenie obejmujące wyposażenie biura, sprzęty elektroniczne (komputery, telefony, sprzęty, zestawy mebli, itp.);
7) prawa i obowiązki wynikające z umów najmu nieruchomości;
8) prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę i umów cywilnoprawnych.
Rozliczenie ze Wspólnikiem mniejszościowy nastąpi w formie pieniężnej.
Wspólnik większościowy, który otrzyma ZCP na moment jego otrzymania będzie czynnym podatnikiem VAT.
Przeniesienie ZCP przez Wnioskodawcę na rzecz większościowego Wspólnika będzie przebiegało w następujący sposób:
1. zostanie podjęta jednomyślna uchwała o innym niż likwidacja trybie zakończenia działalności Wnioskodawcy, która zobowiąże do zbycia ZCP na Wspólnika większościowego;
2. zostanie zawarta umowa zbycia ZCP na rzecz wspólnika w większościowego w wykonaniu uchwały o innym niż likwidacja trybie zakończenia Spółki (pkt 1);
3. zostanie złożony wniosek o wykreślenie Spółki z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, w rezultacie Wnioskodawca utraci swój byt prawny z chwilą wykreślenia z rejestru (tj. po uprawomocnieniu się postanowienia o wykreśleniu z rejestru).
Co istotne, umowa zbycia będzie realizowana w oparciu o uchwałę o innym niż likwidacja trybie zakończenia działalności, zatem w zamian za zbycie nikt nie otrzyma wynagrodzenia.
Zatem, do przeniesienia ZCP na rzecz Wnioskodawcy dojdzie przed ustaniem bytu prawnego Wnioskodawcy.
W momencie wykreślenia Spółki z rejestru przedsiębiorców, Spółka nie będzie posiadać majątku.
Następnie, Wnioskodawca (po otrzymaniu ZCP) przez pewien krótki czas - do momentu uregulowania wszelkich czynności administracyjnych - będzie tymczasowo prowadził ZCP (w tym wynajmował nieruchomość, bo będzie stanowiło czynność opodatkowaną VAT). A po dopełnieniu wszystkich formalności ZCP zostanie przekazane do majątku Fundacji rodzinnej w drodze darowizny.
W rezultacie nieruchomość, która jest wynajmowana w ramach ZCP do podmiotu niepowiązanego, będzie przez krótki czas wynajmowana przez Wnioskodawcę, który otrzyma ZCP. Obecnie, wynajem nieruchomości przez Spółkę stanowi czynność opodatkowaną VAT. W sytuacji przejścia ZCP na Wnioskodawcę, a następnie fundacje rodzinną wynajem również będzie stanowić czynność opodatkowaną VAT (zarówno Wnioskodawca, jak i fundacja rodzinna, będą czynnymi podatnikami VAT).
Pomimo tego, że Spółka nie ma takiego obowiązku, to jest w stanie przygotować oddzielny bilans i rachunek wyników dotyczący działalności ZCP. Nabywca ZCP (Wnioskodawca a następnie fundacja rodzinna), po jego nabyciu, będzie miał faktyczną oraz prawną możliwość nieprzerwanego kontynuowania działalności związanej z usługami świadczonymi przez Spółkę w oparciu o majątek i zasoby ludzkie nabyte w ramach ZCP.
W uzupełnieniu wniosku, na pytania Organu o treści:
1. Proszę o rozwinięcie używanego przez Pana we wniosku określenia „ZCP”? Czy określenie „ZCP” oznacza zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?
2. Czy przekazaniu na Pana rzecz - jako Wspólnika większościowego – będą podlegały wszystkie składniki niematerialne i materialne wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej spółki jawnej czy tylko ich zorganizowana część?
3. Czy otrzymany przez Pana od spółki jawnej - jako wspólnika większościowego - zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych będzie stanowił przedsiębiorstwo w myśl art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1071 ze zm.)?
4. W przypadku negatywnej odpowiedzi na pytanie nr 3 proszę o wskazanie czy zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych otrzymany przez Pana od spółki jawnej będzie wyodrębniony w Spółce na płaszczyźnie:
a) organizacyjnej, tj. czy wyodrębnienie zostanie dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze (tj. nastąpi ich faktyczne wyodrębnienie w strukturze organizacyjnej przedsiębiorstwa Spółki)? Jeśli tak, to jakie przesłanki o tym świadczą?
b) finansowej, tj. czy będzie posiadał samodzielność finansową, pozwalającą na autonomiczne funkcjonowanie w obrocie gospodarczym oraz czy na podstawie prowadzonej przez Spółkę ewidencji księgowej możliwe będzie przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do wyodrębnionej działalności? Jeśli tak, to jakie przesłanki o tym świadczą?
c) funkcjonalnej, tj. czy będzie stanowił potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze? Jeśli tak, to jakie przesłanki o tym świadczą?
5. W związku z informacją zawartą w opisie sprawy, że prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą i jest Pan czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, proszę o wskazanie w jakim zakresie prowadzi Pan działalność gospodarczą?
6. Czy składniki majątkowe nabyte przez Pana od spółki jawnej, przed ich darowizną na rzecz fundacji rodzinnej, będą wykorzystywane w całości przez Pana do prowadzenia działalności gospodarczej?
7. Jeżeli odpowiedź na pytanie nr 6 jest twierdząca, to proszę o wskazanie do jakich czynności będą wykorzystywane przez Pana składniki majątkowe otrzymane przez Pana od spółki jawnej, tj. do czynności:
a) opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,
b) zwolnionych od podatku od towarów i usług,
c) niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
8. Czy darowizna na rzecz fundacji rodzinnej, o której mowa we wniosku, obejmować będzie wszystkie składniki niematerialne i materialne wykorzystywane przez Pana do prowadzenia działalności gospodarczej czy tylko część tych składników majątkowych?
9. Czy przedmiotem darowizny na rzecz fundacji będą wyłącznie wszystkie składniki majątkowe, które nabędzie Pan od spółki jawnej?
10. Czy po darowiźnie na rzecz fundacji rodzinnej składników majątkowych będzie Pan prowadził nadal działalność gospodarczą, jeśli tak, to w jakim zakresie?
11. Czy przedmiotem darowizny na rzecz fundacji rodzinnej będzie organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w Pana przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania?
12. Jeśli odpowiedź na pytanie nr 11 jest twierdząca, to proszę wskazać przesłanki, które będą świadczyły o wyodrębnieniu ww. zespołu składników na płaszczyźnie organizacyjnej, finansowej oraz funkcjonalnej w Pana działalności gospodarczej?
13. Czy fundacja rodzinna będzie prowadziła działalność gospodarczą przy wykorzystaniu składników majątku nabytych od Pana w drodze darowizny?
14. Czy nabywca (fundacja rodzinna) będzie musiał podjąć/wykonać jakieś działania faktyczne lub prawne (np. zawarcie umów z podmiotami trzecimi, zapewnienie innych składników majątku poza nabytymi w ramach transakcji, itp.) bądź zaangażować inne składniki majątku w celu prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o nabyte w drodze darowizny od Pana składniki majątkowe? Jeśli tak - należy wskazać, jakie działania faktyczne lub prawne będzie musiała podjąć/wykonać fundacja rodzinna w celu prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o nabyte ww. składniki majątkowe?
wskazał Pan:
1. Wskazane w opisie zdarzenia przyszłego sformułowanie: „zespół składników materialnych i niematerialnych Spółki (dalej: Przedsiębiorstwo lub ZCP)” ma wyłącznie charakter techniczno-redakcyjny i służy uproszczeniu dalszej części wniosku poprzez uniknięcie każdorazowego powtarzania rozbudowanego opisu przekazywanego zespołu składników.
Użycie w nawiasie określeń „Przedsiębiorstwo” lub „ZCP” nie oznacza przesądzenia, że przedmiot planowanego przekazania będzie stanowił:
Wnioskodawca świadomie nie kwalifikuje przekazywanego zespołu składników jako przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55¹ Kodeksu cywilnego ani jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów podatkowych, gdyż właśnie ta kwalifikacja prawna stanowi element podlegający ocenie przez Organ w ramach wydawanej interpretacji indywidualnej.
Przesądzenie przez Wnioskodawcę, że przedmiotem przekazania będzie przedsiębiorstwo w rozumieniu Kodeksu cywilnego lub ZCP w rozumieniu przepisów podatkowych, prowadziłoby do pozbawienia Organu możliwości dokonania własnej oceny prawnej przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego, co czyniłoby uzyskanie interpretacji bezcelowe.
W konsekwencji należy przyjąć, że:
2. Jeśli chodzi o samą procedurę, to zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego:
Zbycie ZCP na rzecz Wspólnika większościowego zostanie przeprowadzone zgodnie z następującą procedurą:
1. Wspólnicy podejmą jednomyślną uchwałę przewidującą zakończenie działalności Spółki w trybie innym niż likwidacja. Uchwała ta będzie zawierała zobowiązanie do zbycia ZCP na rzecz Wspólnika większościowego oraz do przekazania części środków pieniężnych Wspólnikowi mniejszościowemu.
2. W wykonaniu uchwały, o której mowa w pkt 1, zostanie zawarta umowa zbycia ZCP na rzecz Wspólnika większościowego. Umowa ta będzie stanowiła bezpośrednią realizację postanowień wynikających z podjętej uchwały.
3. Po dokonaniu zbycia ZCP w wykonaniu uchwały, zostanie złożony wniosek o wykreślenie z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). W wyniku uprawomocnienia się postanowienia o wykreśleniu, Spółka utraci swój byt prawny.
Co istotne, umowa zbycia będzie realizowana w oparciu o uchwałę o innym niż likwidacja trybie zakończenia działalności, zatem w zamian za zbycie Spółka nie otrzyma wynagrodzenia.
W rezultacie, „Uchwała ta będzie zawierała zobowiązanie do zbycia ZCP na rzecz Wspólnika większościowego oraz do przekazania części środków pieniężnych Wspólnikowi mniejszościowemu.”, w wyniku realizacji powyższych czynności Spółka nie będzie miała majątku, co będzie skutkowało złożeniem wniosku o wykreślenie z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). W wyniku uprawomocnienia się postanowienia o wykreśleniu, Spółka utraci swój byt prawny.
Konsekwentnie, ZCP (poza częścią środków pieniężnych przewidzianych dla wspólnika mniejszościowego) obejmie cały majątek.
3. Wnioskodawca wskazał, że nie przesądza, czy otrzymywany przez niego zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych będzie stanowił przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego.
Gdyby Wnioskodawca jednoznacznie potwierdził, że przedmiotem przekazania będzie przedsiębiorstwo w rozumieniu Kodeksu cywilnego, Dyrektor KIS nie miałby możliwości dokonania własnej oceny przedstawionego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego – co byłoby sprzeczne z istotą instytucji interpretacji indywidualnej.
Celem złożenia wniosku jest właśnie uzyskanie stanowiska organu, czy - w świetle przedstawionego opisu zespołu składników majątkowych oraz kontekstu planowanej czynności - zespół ten może zostać uznany za przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, a tym samym czy zastosowanie znajdzie art. 6 pkt 1 tej ustawy.
Wnioskodawca szczegółowo przedstawił zarówno sposób przeprowadzenia planowanej czynności, jak i strukturę przekazywanego majątku, pozostawiając ocenę kwalifikacji prawnopodatkowej (w zakresie ustawy o VAT) organowi.
4.
Ad. a) Wyodrębnienie organizacyjne:
W strukturze Spółki nie zostanie sporządzony żaden odrębny akt (np. statut, regulamin czy inny dokument o podobnym charakterze), który formalnie wyodrębniałby zespół składników majątkowych. Wynika to z faktu, że cały ten zespół składników będzie wykorzystywany do prowadzenia całości działalności Spółki i będzie do tego wystarczający. W związku z tym, tworzenie odrębnej dokumentacji organizacyjnej nie znajduje uzasadnienia praktycznego - nie ma potrzeby formalnego wyodrębniania zespołu składników w ramach wewnętrznej struktury organizacyjnej Spółki.
Ad. b) Wyodrębnienie finansowe:
Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego:
„Pomimo tego, że Spółka nie ma takiego obowiązku, to jest w stanie przygotować oddzielny bilans i rachunek wyników dotyczący działalności ZCP. Nabywca ZCP (A.A., a następnie fundacja rodzinna), po jego nabyciu, będzie miał faktyczną oraz prawną możliwość nieprzerwanego kontynuowania działalności związanej z usługami świadczonymi przez Spółkę w oparciu o majątek i zasoby ludzkie nabyte w ramach ZCP.”
Spółka jawna nie jest zobowiązana do prowadzenia pełnych ksiąg rachunkowych, a opodatkowaniu podlegają wspólnicy, a nie sama Spółka. Niemniej jednak, na podstawie prowadzonej ewidencji możliwe jest wyodrębnienie przychodów, kosztów, należności i zobowiązań w ramach całej działalności Spółki, a w razie potrzeby możliwe byłoby przygotowanie odrębnych zestawień finansowych dla tej części działalności.
Ad. c) Wyodrębnienie funkcjonalne:
Przekazywany zespół składników będzie funkcjonalnie samodzielny i zdolny do realizacji zadań gospodarczych. Przemawia za tym fakt, że Spółka będzie prowadzić działalność gospodarczą w oparciu o ten właśnie zespół składników majątkowych, a zatem będzie posiadać on pełną zdolność operacyjną do samodzielnego świadczenia usług.
5. Obecnie A.A. prowadzi działalność gospodarczą świadcząc kompleksową usługę organizacji zaopatrzenia i sprzedaży z uwzględnieniem transportu, które są opodatkowane podatkiem od towarów i usług.
6. Obecnie A.A. nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie, w jakim wykorzystywany jest otrzymywany zespół składników majątkowych (ZCP), dlatego jego nabycie będzie oznaczać rozszerzenie dotychczas prowadzonej działalności.
W rezultacie, nieruchomość wchodząca w skład ZCP, która jest obecnie wynajmowana podmiotowi niepowiązanemu (przy czym wynajem ten stanowi czynność opodatkowaną VAT), będzie nadal wykorzystywana do celów najmu. Po przeniesieniu ZCP czynności wynajmu będą nadal podlegać opodatkowaniu VAT, także w przypadku przejścia tego majątku na A.A..
7. Do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
8. Darowizna na rzecz fundacji rodzinnej obejmie składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład ZCP otrzymanego od spółki jawnej - w całości.
A.A. zamierza przekazać fundacji rodzinnej dokładnie ten zespół składników, który uprzednio zostanie mu przekazany przez Spółkę.
9. Darowizna na rzecz fundacji rodzinnej obejmie składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład ZCP otrzymanego od spółki jawnej – w całości.
Wnioskodawca nie wyklucza, że przeniesienie także inny majątek na rzecz fundacji rodzinnej (w ramach innych darowizn).
10. Po przeprowadzeniu całej restrukturyzacji Wnioskodawca zamierza zakończyć działalność gospodarczą.
11. i 12 Połączona odpowiedź:
Wnioskodawca nie przesądza kwalifikacji prawnej przekazywanego zespołu składników jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż ocena ta należy do Organu w ramach wydawanej interpretacji.
Niemniej jednak Wnioskodawca wskazuje, że opisany we wniosku zespół składników materialnych i niematerialnych będzie posiadał cechy wyodrębnienia organizacyjnego, finansowego oraz funkcjonalnego, charakterystyczne dla zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
a) Wyodrębnienie organizacyjne
Po otrzymaniu zespołu składników A.A. sporządzi dokument wewnętrzny potwierdzający wyodrębnienie przejętej części jako odrębnej jednostki organizacyjnej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Wyodrębnienie to będzie przejawiało się w:
b) Wyodrębnienie finansowe
Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, możliwe jest sporządzenie odrębnego bilansu oraz rachunku wyników dla tej części działalności.
Po nabyciu zespołu składników prowadzona ewidencja księgowa umożliwi:
Oznacza to, że przejęty zespół składników będzie posiadał zdolność do funkcjonowania jako wyodrębniony finansowo segment działalności.
c) Wyodrębnienie funkcjonalne
Przekazywany zespół składników będzie obejmował wszystkie elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie dotychczas realizowanym przez Spółkę.
W szczególności obejmie:
Zespół ten będzie zatem zdolny do samodzielnej realizacji określonych zadań gospodarczych bez konieczności korzystania z istotnych dodatkowych zasobów zewnętrznych.
Konkluzja
W ocenie Wnioskodawcy, opisany zespół składników będzie spełniał przesłanki wyodrębnienia organizacyjnego, finansowego oraz funkcjonalnego.
Kwalifikacja tego zespołu jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy o VAT pozostaje jednak elementem oceny prawnej, którą - zgodnie z istotą interpretacji indywidualnej - powinien przeprowadzić Organ.
13. Tak
14. Fundacja rodzinna będzie mogła kontynuować działalność gospodarczą w oparciu o nabyte składniki bez konieczności zapewniania dodatkowych, istotnych elementów strukturalnych. Ewentualne działania podejmowane przez fundację rodzinną będą miały charakter wyłącznie formalny lub organizacyjny i będą wynikały z samego faktu zmiany podmiotu prowadzącego działalność (np. zgłoszenia aktualizacyjne, zawiadomienia kontrahentów, czynności rejestrowe), a nie z konieczności uzupełnienia przekazanego zespołu składników o elementy niezbędne do jego funkcjonowania.
Pytania
1. (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku) Czy w okolicznościach przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego opisany zespół składników materialnych i niematerialnych będzie stanowił przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym czy przeniesienie tego majątku na fundację rodzinną nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT?
2. Czy w związku z otrzymaniem przez Wnioskodawcę ZCP, na Wnioskodawcy będzie ciążył obowiązek dokonania korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 91 ust. 1-8 Ustawy VAT, jeśli po otrzymaniu ZCP ze Spółki, będzie on następnie prowadzony przez Wnioskodawcę, a następnie darowany do fundacji rodzinnej, gdzie fundacja rodzinna będzie go wykorzystywać do działalności opodatkowanej VAT?
Pana stanowisko w sprawie
Stanowisko Wnioskodawcy:
1. (przedstawione w uzupełnieniu wniosku) W ocenie Wnioskodawcy, w okolicznościach przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego opisany zespół składników materialnych i niematerialnych będzie stanowił przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym przeniesienie tego majątku na fundację rodzinną nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT.
2. W związku z otrzymaniem przez Wnioskodawcę ZCP, na Wnioskodawcy nie będzie ciążył obowiązek dokonania korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 91 ust. 1-8 Ustawy VAT, jeśli po otrzymaniu ZCP ze Spółki, będzie on następnie prowadzony przez Wnioskodawcę, a następnie darowany do fundacji rodzinnej, gdzie fundacja rodzinna będzie go wykorzystywać do działalności opodatkowanej VAT.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Jednocześnie na mocy art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Powyższe przepisy stanowią implementację do polskiego prawa art. 19 zdanie pierwsze Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. (dalej: „Dyrektywa VAT”), w myśl którego w przypadku przekazania, odpłatnie lub nieodpłatnie lub jako aportu do spółki całości lub części majątku, państwa członkowskie mogą uznać, że dostawa towarów nie miała miejsca i że w takim przypadku osoba, której przekazano towary, będzie traktowana jako następca prawny przekazującego.
Zgodnie z art. 551 Kodeksu cywilnego:
Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:
Ustawodawca w ww. przepisie wskazał, jakiego rodzaju elementy wchodzą w skład kompleksu składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, czyli przedsiębiorstwa, które może być przedmiotem czynności prawnej. Nie wszystkie jednak elementy tworzące pojęcie przedsiębiorstwa są na tyle istotne, by bez ich zbycia nie można było mówić o zbyciu przedsiębiorstwa.
Mając na uwadze powyższe, żeby zespół składników mógł zostać uznany za przedsiębiorstwo, musi on funkcjonować na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej.
W judykaturze podkreśla się, że warunkiem uznania zespołu składników za przedsiębiorstwo, jest zdolność majątku lub jego części do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej.
Istotny jest także zamiar nabywcy do kontynuowania działalności z wykorzystaniem nabytych składników majątkowych.
W rezultacie, analiza definicji legalnej, pozwala wskazać pewne kryteria, których łączne spełnienie pozwala uznać dany zespół składników za przedsiębiorstwo:
(i). musi istnieć zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań,
(ii). zespół ten powinien być spójny organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie,
(iii). zespół składników realizuje wskazane zadania.
1.1. Funkcjonalność zespołu majątkowego
Funkcjonalność zespołu majątkowego oznacza przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych, tj. musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość, tj. obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych (por. Dyrektor KIS z 24 sierpnia 2023 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.294.2023.2.EB).
Konsekwentnie, sprowadza się to do ustalenia, czy wyodrębniona organizacyjnie całość jest w stanie przejąć zadania oraz samodzielnie funkcjonować na rynku.
W związku z tym ZCP (przedsiębiorstwo) będzie posiadać wszelkie niezbędne elementy do tego, aby realizować swój cel, tym samym zostanie wyposażony we wszelkie składniki niezbędne dla dalszego, samodzielnego funkcjonowania.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, ZCP spełni przesłankę funkcjonalności na potrzeby definicji wynikającej z ustawy VAT.
1.2. Zorganizowanie zespołu majątkowego
Składniki tworzące „przedsiębiorstwo” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa (por. interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 16 sierpnia 2023 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.360.2023.2.MBN).
Zorganizowanie zespołu majątkowego dotyczące osób przypisanych do ZCP przejawia się m.in. tym, że zakres ich obowiązków obejmują zadania w całości związane tylko i wyłącznie z działalnością ZCP.
W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy, ZCP spełnia również przesłankę zorganizowania zespołu majątkowego.
1.3. Zorganizowanie finansowe
Zorganizowanie finansowe należy rozumieć jako pewną sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do przedsiębiorstwa, tj. okoliczności, które przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych umożliwiają przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do przedsiębiorstwa.
Stosownie do definicji powoływanej przez organy podatkowe, przez wyodrębnienie finansowe należy rozumieć sytuację, w której: „Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa” (por. Dyrektor KIS z 25.08.2023 r., sygn. 0111-KDIB3-2.4012.406.2023.2.DK).
Jak wskazane zostało w opisie zdarzenia przyszłego, mimo braku obowiązku sporządzania bilansów i rachunków wyników, będzie możliwe sporządzenie bilansu i rachunku wyników związanych z działalnością ZCP.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, ZCP będzie spełniać przesłankę zorganizowania finansowego na potrzeby definicji wynikającej z ustawy.
1.4. Możliwość samodzielnego prowadzenia oraz kontynuowania działalności
W ślad za orzecznictwem TSUE, sądów administracyjnych oraz organów podatkowych, warunek dotyczący możliwości samodzielnego prowadzenia działalności jest istotny z perspektywy uznania zespołu składników za przedsiębiorstwo.
Zgodnie z poglądem wyrażonym przez DKIS w interpretacji indywidualnej „(...) określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym” (por. Dyrektor KIS z 21 sierpnia 2023 r., sygn. 0114-KDIP1-1.4012.336.2023.2.AKA).
Mając na uwadze powyższe, całe przedsiębiorstwo Wnioskodawcy posiada pełną zdolność do dalszego samodzielnego i odrębnego funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo, więc niniejszy warunek należy uznać także za spełniony.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które Pan przedstawił we wniosku, jest:
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Według art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Jednocześnie art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.
Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:
Przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Zatem w przypadku, gdy przedmiotem transakcji jest zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, czynność ta nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.
Przy czym użyte w ww. przepisie sformułowanie „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.
Podkreślenia wymaga, że ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.
Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze do niej nie definiują pojęcia „przedsiębiorstwo”. Z tej przyczyny, dla celów określenia zakresu pojęcia „przedsiębiorstwo” należy odwołać się do art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1071, ze zm.), zgodnie z którym:
Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej.
Obejmuje ono w szczególności:
1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5) koncesje, licencje i zezwolenia;
6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8) tajemnice przedsiębiorstwa;
9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy zbywany majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.
W myśl art. 552 Kodeksu cywilnego:
Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.
Zatem składniki materialne i niematerialne, wchodzące w skład przedsiębiorstwa, powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej zbywcy. Sformułowanie zawarte w zacytowanym art. 551 Kodeksu cywilnego „obejmuje ono w szczególności”, pozwala uznać, że definicja wymienia tylko przykładowe elementy przedsiębiorstwa. W rezultacie, przedsiębiorstwo może obejmować także inne, niewymienione w tym przepisie składniki, jak również może składać się z niektórych tylko elementów wyliczenia zawartego w art. 551 Kodeksu cywilnego.
W świetle powyższego, posłużenie się w art. 551 Kodeksu cywilnego zwrotem niedookreślonym „w szczególności” oraz w związku z art. 552 Kodeksu cywilnego, ustawodawca przesądził, że dla istnienia przedsiębiorstwa nie jest istotne występowanie wszystkich wymienionych w nim elementów, a nadto, że fakt ich istnienia nie przesądza o uznaniu danego zespołu składników za przedsiębiorstwo. Katalog składników tworzących przedsiębiorstwo ma bowiem charakter otwarty.
Zatem, strony danej transakcji mogą niektóre składniki przedsiębiorstwa wyłączyć z treści czynności dotyczącej takiego przedsiębiorstwa. Zakres tej swobody ograniczony jest jednak zachowaniem istoty przedsiębiorstwa. Przedmiotem czynności prawnej powinny być przynajmniej te składniki przedsiębiorstwa, które decydują o możliwości spełniania przez nie swojej funkcji.
Jeżeli zatem warunki, o których mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego zostaną spełnione, to zbycie takiego przedsiębiorstwa do innego podmiotu, nie będzie podlegało przepisom ustawy.
Natomiast przepis art. 2 pkt 27e ustawy stanowi, że:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o zorganizowanej części przedsiębiorstwa – rozumie się przez to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
Podstawowym wymogiem wynikającym z powyższego przepisu jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.
Zakwalifikowanie danego zespołu składników materialnych i niematerialnych jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa możliwe jest jedynie, gdy spełnione są jednocześnie wszystkie przesłanki określone w powołanym przepisie art. 2 pkt 27e ustawy. Zorganizowana część przedsiębiorstwa powinna więc stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym kompleks praw, obowiązków i rzeczy), iż zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu. Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych).
Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.
Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.
Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.
Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.
Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.
Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.
Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:
Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.
Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.
Jednocześnie przy analizie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług z punktu widzenia pojęcia zorganizowanej części przedsiębiorstwa należy uwzględnić art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347, str. 1, ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE, zgodnie z którym:
W przypadku przekazania, odpłatnie lub nieodpłatnie lub jako aportu do spółki całości lub części majątku, państwa członkowskie mogą uznać, że dostawa towarów nie miała miejsca i że w takim przypadku osoba, której przekazano towary, będzie traktowana jako następca prawny przekazującego. Jeśli nabywca majątku nie podlega w pełni opodatkowaniu, państwa członkowskie mogą przedsięwziąć środki niezbędne w celu uniknięcia zakłóceń konkurencji. Mogą także przyjąć wszelkie niezbędne środki, aby zapobiec uchylaniu się od opodatkowania lub unikaniu opodatkowania poprzez wykorzystanie przepisów niniejszego artykułu.
Zakres powyższego wyłączenia zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „Trybunał” lub „TSUE”). W wyroku z 27 listopada 2003 r., w sprawie C-497/01, Zita Modes stwierdził, że celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji podatku VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów. TSUE wskazał, że biorąc pod uwagę cel dyrektywy, pojęcia w niej użyte powinny być interpretowane w sposób jednolity i niezależny (autonomiczny), uwzględniając kontekst i cel regulacji. W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego. Trybunał podkreślił, że przeniesienie, o jakim mowa w art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE, dotyczy między innymi części przedsiębiorstwa, a istotne znaczenie ma funkcjonalne powiązanie składników majątkowych umożliwiające realizację określonego zadania gospodarczego.
Jak wskazał Trybunał w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Christel Schriever „przekazanie całości lub części aktywów” należy interpretować w taki sposób, że obejmuje ono przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części, w tym składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, łącznie składających się na przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa zdolną prowadzić samodzielną działalność gospodarczą.
Przy ocenie czy na moment zbycia składniki majątku będą stanowiły przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część przedsiębiorstwa uwzględnić należy zamiar prowadzenia działalności gospodarczej przy ich wykorzystaniu.
O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa czy zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.
Z opisu sprawy wynika, że jest Pan zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą świadcząc kompleksową usługę organizacji zaopatrzenia i sprzedaży z uwzględnieniem transportu. Jest Pan wspólnikiem spółki jawnej. Wspólnicy planują rozwiązanie Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. Wyniku rozwiązania Spółki wspólnik większościowy otrzyma zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych prowadzony przez Spółkę.
Darowizna na rzecz fundacji rodzinnej obejmie składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład ZCP otrzymanego od spółki jawnej - w całości. Zamierza Pan przekazać fundacji rodzinnej dokładnie ten zespół składników, który uprzednio zostanie mu przekazany przez Spółkę. Nie wyklucza Pan, że przeniesienie Pan także inny majątek na rzecz fundacji rodzinnej (w ramach innych darowizn).
Opisany we wniosku zespół składników materialnych i niematerialnych będzie posiadał cechy wyodrębnienia organizacyjnego, finansowego oraz funkcjonalnego, charakterystyczne dla zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Po otrzymaniu zespołu składników sporządzi Pan dokument wewnętrzny potwierdzający wyodrębnienie przejętej części jako odrębnej jednostki organizacyjnej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Wyodrębnienie to będzie przejawiało się w:
Po nabyciu zespołu składników prowadzona ewidencja księgowa umożliwi:
Oznacza to, że przejęty zespół składników będzie posiadał zdolność do funkcjonowania jako wyodrębniony finansowo segment działalności.
Przekazywany zespół składników będzie obejmował wszystkie elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie dotychczas realizowanym przez Spółkę. W szczególności obejmie:
Zespół ten będzie zatem zdolny do samodzielnej realizacji określonych zadań gospodarczych bez konieczności korzystania z istotnych dodatkowych zasobów zewnętrznych.
Fundacja rodzinna będzie prowadziła działalność gospodarczą przy wykorzystaniu składników majątku nabytych od Pana w drodze darowizny. Fundacja rodzinna będzie mogła kontynuować działalność gospodarczą w oparciu o nabyte składniki bez konieczności zapewniania dodatkowych, istotnych elementów strukturalnych.
Zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce wówczas, gdy cały majątek przedsiębiorstwa przechodzi na własność jednego nabywcy, który wykorzystuje go do działalności gospodarczej. O tym, czy doszło do wyodrębnienia przedsiębiorstwa, decyduje zakres zbywanego majątku, zakres praw i zobowiązań; ponadto, decydujące jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, umożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej wyłącznie o nabyty majątek.
Analiza przedstawionych okoliczności sprawy w kontekście przytoczonych regulacji prawnych, prowadzi do wniosku, że w rozpatrywanej sprawie będziemy mieli do czynienia z sytuacją, w której zespół opisanych we wniosku składników materialnych i niematerialnych na dzień zbycia na rzecz fundacji rodzinnej będzie stanowił wyodrębniony organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych.
Tym samym, uznać należy, że w odniesieniu do składników majątkowych będących przedmiotem opisanej we wniosku darowizny na rzecz fundacji rodzinnej zostaną spełnione wszystkie wskazane wcześniej przesłanki do uznania ww. składników za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy.
Wobec powyższego, zbycie przez Pana w drodze darowizny na rzecz fundacji rodzinnej opisanego we wniosku wyodrębnionego zespołu składników materialnych i niematerialnych, będzie stanowiło zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy i w konsekwencji czynność ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy.
Tym samym, Pana stanowisko do pytania oznaczanego we wniosku nr 1, uznałem za:
Zakresem pytania oznaczonego nr 2 we wniosku objęta jest kwestia obowiązku dokonania korekty kwoty podatku odliczonego, zgodnie z art. 91 ust. 1-8 ustawy VAT, w związku z otrzymaniem przez Pana od spółki składników majątkowych.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że w systemie podatku od towarów i usług obowiązuje zasada odliczenia niezwłocznego co oznacza, że podatnik w momencie nabycia towarów lub usług winien dokonać ich kwalifikacji do określonych rodzajów sprzedaży.
Należy zauważyć, że w sytuacji, gdy już po złożeniu rozliczenia zmieniły się okoliczności mające wpływ na odliczenie całości lub części podatku naliczonego, powstaje konieczność dokonania jego korekty.
Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekty podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone w art. 91 ustawy.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy:
Po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10a, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6, 10 lub 10a lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.
W myśl art. 91 ust. 2 ustawy:
W przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, z tym że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.
Szczegółowy sposób dokonywania korekty określa art. 91 ust. 3-8 ustawy.
Ponadto, w myśl art. 91 ust. 9 ustawy:
W przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Z opisu sprawy wynika, że jest Pan wspólnikiem spółki jawnej. Wspólnicy planują rozwiązanie Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. Wyniku rozwiązania Spółki wspólnik większościowy otrzyma zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych prowadzony przez Spółkę, w tym w szczególności:
1) prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę lub umów cywilnoprawnych;
2) zobowiązania wynikające z funkcjonowania ZCP;
3) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem ZCP;
4) tajemnice ZCP;
5) nieruchomości położone w Polsce (grunty, budynki, budowle);
6) ruchomości, tj. środki trwałe i wyposażenie obejmujące wyposażenie biura, sprzęty elektroniczne (komputery, telefony, sprzęty, zestawy mebli, itp.);
7) prawa i obowiązki wynikające z umów najmu nieruchomości;
8) prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę i umów cywilnoprawnych.
W momencie wykreślenia Spółki z rejestru przedsiębiorców, Spółka nie będzie posiadać majątku.
Po otrzymaniu ZCP, przez pewien krótki czas - do momentu uregulowania wszelkich czynności administracyjnych - będzie Pan tymczasowo prowadził ZCP (w tym wynajmował nieruchomość, co będzie stanowiło czynność opodatkowaną VAT). Po dopełnieniu wszystkich formalności ZCP zostanie przekazane do majątku Fundacji rodzinnej w drodze darowizny. W strukturze Spółki nie zostanie sporządzony żaden odrębny akt (np. statut, regulamin czy inny dokument o podobnym charakterze), który formalnie wyodrębniałby zespół składników majątkowych. Wynika to z faktu, że cały ten zespół składników będzie wykorzystywany do prowadzenia całości działalności Spółki i będzie do tego wystarczający. W związku z tym, tworzenie odrębnej dokumentacji organizacyjnej nie znajduje uzasadnienia praktycznego - nie ma potrzeby formalnego wyodrębniania zespołu składników w ramach wewnętrznej struktury organizacyjnej Spółki. Na podstawie prowadzonej ewidencji możliwe jest wyodrębnienie przychodów, kosztów, należności i zobowiązań w ramach całej działalności Spółki, a w razie potrzeby możliwe byłoby przygotowanie odrębnych zestawień finansowych dla tej części działalności. Przekazywany zespół składników będzie funkcjonalnie samodzielny i zdolny do realizacji zadań gospodarczych. Przemawia za tym fakt, że Spółka będzie prowadzić działalność gospodarczą w oparciu o ten właśnie zespół składników majątkowych, a zatem będzie posiadać on pełną zdolność operacyjną do samodzielnego świadczenia usług. W rezultacie, nieruchomość wchodząca w skład ZCP, która jest obecnie wynajmowana podmiotowi niepowiązanemu (wynajem stanowi czynność opodatkowaną VAT), będzie nadal wykorzystywany do celów najmu. Po przeniesieniu ZCP czynności wynajmu będą nadal podlegać opodatkowaniu VAT, także w przypadku przejścia tego majątku na Pana. Składniki majątkowe otrzymane przez Pana od spółki jawnej będą wykorzystywane przez Pana do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce wówczas, gdy cały majątek przedsiębiorstwa przechodzi na własność jednego nabywcy, który wykorzystuje go do działalności gospodarczej. O tym, czy doszło do wyodrębnienia przedsiębiorstwa, decyduje zakres zbywanego majątku, zakres praw i zobowiązań; ponadto, decydujące jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, umożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej wyłącznie o nabyty majątek.
Zatem, skoro przedmiotem przeniesienia przez Spółkę na Pana rzecz będzie zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywany przez Spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej, Spółka nie będzie posiadać majątku w momencie wykreślenia z rejestru przedsiębiorców oraz że składniki majątkowe otrzymane przez Pana od spółki jawnej będą wykorzystywane przez Pana do prowadzenia działalności gospodarczej, to w odniesieniu do transakcji zbycia przez Spółkę na Pana rzecz składników materialnych i niematerialnych zostaną spełnione wszystkie przesłanki do uznania przedmiotu transakcji za przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego.
Przepisy art. 91 wprowadzają konstrukcję korekty podatku naliczonego dokonywaną z uwagi na zmianę struktury sprzedaży albo na zmianę pierwotnego przeznaczenia towaru lub usługi (z którą związany jest podatek naliczony). Wprowadzenie procedury korekty związane jest z faktem, że we wspólnym systemie VAT obowiązuje zasada odliczenia niezwłocznego, tzn. w momencie nabycia. W tym momencie czasowym związek towaru z danym rodzajem czynności (opodatkowane, zwolnione, mieszane) ma zazwyczaj charakter planowany. Do czasu faktycznego wykorzystania nabytego towaru lub usługi faktyczny związek z danym rodzajem czynności może się zmienić, przekreślając prawo do odliczenia albo uzasadniając dokonanie odliczenia. Jednocześnie przepisy wprowadzają szczególny tryb korekty do wybranych składników majątku.
Na podstawie powołanych wyżej przepisów stwierdzić należy, że co do zasady, to podatnik, który dokonał odliczenia podatku naliczonego jest zobowiązany do jego korekty w trybie i terminach określonych w art. 91 ustawy. Zasada ta nie ma zastosowania m.in. w przypadku, gdy podatnik dokona zbycia towarów oraz wartości niematerialnych i prawnych, jako przedsiębiorstwa lub zespołu składników stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Wówczas to na nabywcy jako podmiocie, który kontynuuje w oparciu o te składniki działalność gospodarczą, na podstawie wyżej powołanego art. 91 ust. 9 ustawy, spoczywa obowiązek korekty podatku naliczonego. Zatem to nabywca przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, w przypadku zmiany przeznaczenia/sposobu wykorzystania składników w kontekście prawa do odliczenia podatku naliczonego, zobowiązany jest do korekty tego podatku w trybie określonym w art. 91 ust. 1-8 ustawy.
Jak wynika z okoliczności sprawy zbycie na Pana rzecz przez Spółkę składników majątkowych stanowić będzie zbycie przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego.
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że nie nastąpi zmiana przeznaczenia (sposobu wykorzystania) nabytych składników majątku wchodzących w skład przedsiębiorstwa, bowiem będzie Pan je wykorzystywał do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, zatem nie będzie zobowiązany Pan do dokonania korekty podatku naliczonego, odliczonego wcześniej przez Spółkę.
Przepis art. 91 ust. 9 ustawy nie będzie miał zastosowania.
Tym samym Pana stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2, również uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Wskazuję, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Natomiast „zainteresowanym” w rozumieniu ww. przepisu, jest osoba, która występuje z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej i będąca wnioskodawcą. W związku z tym, niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pana, nie wywołuje skutków prawnych dla Spółki jawnej.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
W odniesieniu do powołanych przez Pana interpretacji indywidualnych zauważam, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo