Interpretacja 0113-KDIPT1-2.4012.1037.2025.2.AB

Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest:

-    prawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie samego Wydarzenia,

-    nieprawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za rezygnację w części z Wydarzenia i anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia,

-    nieprawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat dodatkowych.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

28 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 28 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia oraz opłat dodatkowych. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 11 grudnia 2025 r. (data wpływu). Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

(…) Sp. z o.o. (dalej: Spółka) jest czynnym podatnikiem VAT, który w ramach wykonywanej działalności gospodarczej świadczy usługi hotelowe w obiekcie zlokalizowanym we (…) (dalej: Hotel). Usługi hotelowe świadczone przez Spółkę są opodatkowane podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych. Spółka świadczy swoje usługi zarówno dla klientów indywidualnych (osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej), jak i przedsiębiorców (klientów korporacyjnych).

Noclegi

Spółka oferuje potencjalnym gościom usługi noclegowe za pośrednictwem strony internetowej należącej do sieci (…), zintegrowanej z systemem rezerwacji noclegów w poszczególnych hotelach oraz za pośrednictwem specjalnych serwisów internetowych służących do rezerwacji zakwaterowania online (np. (…)). Goście planując skorzystanie z usług zakwaterowania oferowanych przez Hotel dokonują wyboru konkretnego standardu pokoju oraz terminu swojego pobytu, po ustalonej z góry cenie, która jest uzależniona m.in. od wybranej opcji anulowania noclegu. Spółka oferuje noclegi z możliwością zmiany lub anulowania rezerwacji noclegu na 1 dzień lub kilka dni przed przyjazdem (co do zasady droższe opcje) oraz tzw. rezerwacje bezzwrotne, czyli rezerwacje bez możliwości bezpłatnego anulowania lub zmiany terminu noclegu (co do zasady najtańsza opcja).

Klient po wybraniu opcji noclegu, dokonuje jego rezerwacji uiszczając na rzecz Spółki przedpłatę albo wprowadzając dane karty kredytowej lub płatniczej w systemie rezerwacji jednocześnie wyrażając zgodę na dokonanie tzw. preautoryzacji.

W przypadku dokonania przez klienta przedpłaty, Spółka rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT według stawki VAT 8% oraz wypełnia w tym zakresie wynikające z przepisów obowiązki dokumentacyjne. Natomiast jeśli w związku z dokonaną przez klienta rezerwacją została dokonana preautoryzacja na karcie kredytowej lub płatniczej, Spółka pobiera odpowiednią kwotę za nocleg dopiero po pojawieniu się klienta w Hotelu i dopiero na ten moment rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT i wypełnia wymogi dokumentacyjne zgodnie z przepisami ustawy o VAT.

W praktyce zdarzają się sytuacje, w których klienci rezygnują z dokonanej uprzednio rezerwacji noclegu. W takich przypadkach sposób postępowania Spółki zależy od rodzaju rezerwacji, tj. wybranej opcji możliwości anulowania lub zmiany terminu noclegu.

W przypadku gdy potencjalny gość dokonał rezerwacji zwrotnej, tj. z opcją pozwalającą na jej modyfikację, w tym anulowanie noclegu, Spółka zapewnia w takich sytuacjach gościom możliwość anulowania dokonanej wcześniej rezerwacji, o ile anulowanie zostanie dokonane do określonych terminów. Jeśli jednak klient anuluje rezerwację po wyznaczonych terminach lub nie skorzysta z usługi hotelowej świadczonej przez Spółkę (nie pojawi się w Hotelu), to wówczas Spółka obciąża go stosowną opłatą (zwaną odpowiednio „cancellation charge/fee” lub „no show”) za odpowiednio spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu, w wysokości określonej w regulaminie świadczenia usług lub umowie zawartej z klientem. Na ogół wysokość tych opłat odpowiada opłacie za pierwszą dobę pobytu.

Natomiast w sytuacji dokonania rezerwacji noclegu, bez możliwości bezpłatnego anulowania rezerwacji, rezygnacja z noclegu lub nie pojawienie się w Hotelu wiąże się z obciążeniem potencjalnego klienta Spółki stosowną opłatą „cancellation charge/fee” lub „no show” za cały anulowany pobyt.

Istnieje równie możliwość dokonania rezerwacji większej liczby pokoi w celach noclegowych, np. dla osób uczestniczących w zorganizowanych wycieczkach (dalej rezerwacja grupowa). Na tę okoliczność zawierana jest umowa z klientem. Umowa ta przewiduje możliwość anulowania przez klienta określonej liczby pokoi zarezerwowanych na potrzeby rezerwacji grupowej w określonym okresie. Umowa ta przewiduje, że klient może anulować określoną liczbę pokoi bez ponoszenia kosztów anulacji zgodnie z warunkami określonymi w umowie (umowa uzależnia wielkość dopuszczalnych, bezpłatnych anulacji od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia noclegów zarezerwowanych na potrzeby rezerwacji grupowej), a jakiekolwiek anulacje przewyższające limity przedstawione w umowie będą obciążone kwotą 100% wartości anulowanych pokoi. Umowa ta przewiduje zatem, że klient zostanie obciążony przez Spółkę kosztami częściowej lub całkowitej anulacji rezerwacji grupowej zgodnie z zasadami określonymi w umowie (w tym zakresie umowa uzależnia wysokość obciążenia za anulację właśnie od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia noclegów zarezerwowanych na potrzeby rezerwacji grupowej). Klient po zawarciu umowy dokonuje na rzecz Spółki przedpłaty. Spółka rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT według odpowiedniej stawki VAT oraz wypełnia w tym zakresie wynikające z przepisów obowiązki dokumentacyjne. W praktyce zdarzają się sytuacje, w których klienci rezygnują z rezerwacji grupowej w całości lub w części. Jeśli klient anuluje określoną umownie liczbę pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danej rezerwacji grupowej po wyznaczonych terminach lub anuluje całą rezerwację grupową albo goście nie pojawią się w Hotelu dla skorzystania z części lub całości zarezerwowanych noclegów bez uprzedniej anulacji rezerwacji grupowej zgłoszonej do Hotelu (goście nie skorzystają z pokoi zarezerwowanych na potrzeby rezerwacji grupowej; nie dojdzie do noclegów w ogóle), to wówczas Spółka obciąża klienta stosowną opłatą (zwaną „cancellation fee/charge” lub „no show”) za odpowiednio spóźnione anulowanie rezerwacji grupowej w całości lub w części lub niepojawienie się w Hotelu, w wysokości określonej w umowie zawartej z klientem.

Spółka obciąża klientów w/w opłatami, ponieważ spóźnione odwołanie rezerwacji lub nie stawienie się klienta w określonym terminie w Hotelu wiąże się często z tym, że Spółka traci możliwość wynajęcia danego pokoju na rzecz innych potencjalnych klientów. Jednocześnie Spółka musi ponosić pewne stałe koszty związane z utrzymaniem Hotelu i znajdujących się w nim pokoi, w tym przygotowania ich na przyjazd gości (koszty sprzątania, zmiany pościeli, etc). Opłaty za nieterminowe anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu Spółka traktuje jako formę rekompensaty za poniesione przez Spółkę koszty i utracone korzyści.

Jeśli klient uprzednio dokonał na rzecz Spółki przedpłatę tytułem rezerwacji, a Spółka obciąża klienta jedną z w/w opłat (nie zwracając klientowi wartości dokonanej uprzednio całości lub części przedpłaty i zatrzymując ją tytułem opłaty „cancellation charge/fee” lub „no show”), VAT uprzednio wykazany na przedpłacie obecnie nie jest korygowany (odzyskiwany) przez Spółkę.

Natomiast jeśli w związku z dokonaną przez klienta rezerwacją została dokonana preautoryzacja na karcie kredytowej lub płatniczej, Spółka pobiera odpowiednią kwotę tytułem jednej z w/w opłat, jeśli klient anuluje rezerwację po wyznaczonych terminach lub nie pojawi się w Hotelu. Spółka rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT według stawki VAT 8% dokumentując każdorazowo pobraną opłatę zgodnie z wymogami ustawy o VAT.

Spółka alokuje w/w obciążenia przy pomocy osobnych kodów, za pomocą których ewidencjonuje je na osobnych kontach i stosuje stosowne opisy na dokumentach dokumentujących te obciążenia z tytułu opłat „cancellation fee/charge” lub „no show”. Tym samym, zarówno przedpłata uprzednio wpłacona na poczet usługi, jak i dodatkowe obciążenie ponad wartość dokonanej uprzednio przez klienta przedpłaty, są zawsze rozliczane na poczet „cancellation fee/charge” lub „no show”, w kwocie odpowiadającej opłacie za rezygnację z całości czy części zarezerwowanych i anulowanych pokoi.

Inne usługi

Spółka oferuje także usługi organizacji konferencji czy innej imprezy w Hotelu w różnych konfiguracjach (dalej Wydarzenie), zawierających w pakiecie usługi gastronomiczne, a także noclegowe (choć te ostatnie nie w każdym wypadku) i inne. Na te usługi zawierana jest umowa z klientem. Umowa ta przewiduje możliwość anulowania określonej liczby pokoi zarezerwowanych na potrzeby Wydarzenia w określonym okresie przed danym Wydarzeniem, jak też anulowania całego Wydarzenia w określonym okresie przed danym Wydarzeniem. W odniesieniu do rezerwacji pokoi umowa przewiduje, że klient może anulować określoną liczbę pokoi bez ponoszenia kosztów anulacji zgodnie z warunkami określonymi w umowie (umowa uzależnia wielkość dopuszczalnych, bezpłatnych anulacji od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia Wydarzenia), a jakiekolwiek anulacje przewyższające limity przedstawione w umowie będą obciążone kwotą 100% wartości anulowanych pokoi. Natomiast w odniesieniu do anulacji Wydarzenia umowa przewiduje, że klient zostanie obciążony przez Spółkę kosztami częściowej lub całkowitej anulacji Wydarzenia zgodnie z zasadami określonymi w umowie (w tym zakresie umowa uzależnia wysokość obciążenia za anulację od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia Wydarzenia).

Klient po zawarciu umowy dokonuje na rzecz Spółki przedpłaty. Spółka rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT według odpowiedniej stawki VAT oraz wypełnia w tym zakresie wynikające z przepisów obowiązki dokumentacyjne.

W praktyce zdarzają się sytuacje, w których klienci rezygnują z Wydarzenia w całości lub w części. Jeśli klient anuluje określoną umownie liczbę pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia po wyznaczonych terminach lub anuluje samo Wydarzenie (nie skorzysta z usługi organizacji przez Spółkę Wydarzenia; nie dojdzie do Wydarzenia), to wówczas Spółka obciąża go stosowną opłatą (zwaną „cancellation charge/fee”) za odpowiednio spóźnione anulowanie rezerwacji lub anulację Wydarzenia, w wysokości określonej w umowie zawartej z klientem.

Spółka obciąża klientów w/w opłatami, ponieważ spóźnione odwołanie rezerwacji lub rezygnacja z Wydarzenia wiąże się często z tym, że Spółka traci możliwość wynajęcia zarezerwowanych pokoi czy innej powierzchni na rzecz innych potencjalnych klientów. Jednocześnie Spółka musi ponosić pewne stałe koszty związane z utrzymaniem Hotelu i znajdujących się w nim pokoi i pomieszczeń, w tym przygotowania ich na przyjazd gości (koszty sprzątania, zmiany pościeli, itd.). Opłaty za nieterminowe anulowanie rezerwacji lub rezygnacje z Wydarzenia Spółka traktuje jako formę rekompensaty za poniesione przez Spółkę koszty i utracone korzyści.

Jeśli klient uprzednio dokonał na rzecz Spółki przedpłatę, a Spółka obciąża klienta w/w opłatą za anulację (nie zwracając klientowi wartości dokonanej uprzednio całości lub części przedpłaty i zatrzymując ją tytułem opłaty „cancellation charge/fee”), VAT uprzednio wykazany na przedpłacie obecnie nie jest korygowany (odzyskiwany) przez Spółkę. Natomiast jeśli w związku z obciążeniem klienta opłatą za anulację rezerwacji pokoi czy samego Wydarzenia ponad wartość dokonanej uprzednio przez klienta przedpłaty, Spółka w stosunku do tej części rozpoznaje obowiązek podatkowy w VAT według odpowiedniej stawki VAT dokumentując każdorazowo pobraną opłatę zgodnie z wymogami ustawy o VAT.

Spółka alokuje w/w obciążenia przy pomocy osobnych kodów, za pomocą których ewidencjonuje je na osobnych kontach i stosuje stosowne opisy na dokumentach dokumentujących te obciążenia z tytułu opłat „cancellation fee/charge” lub „no show”. Tym samym, zarówno przedpłata uprzednio wpłacona na poczet usługi, jak i dodatkowe obciążenie ponad wartość dokonanej uprzednio przez klienta przedpłaty, są zawsze rozliczane na poczet „cancellation fee/charge” lub „no show”, w kwocie odpowiadającej opłacie za rezygnację z całości czy części zarezerwowanych i anulowanych czy niewykorzystanych pokoi lub anulowanego Wydarzenia czy Wydarzenia, do realizacji którego nie doszło.

Opłaty dodatkowe

Zdarzają się sytuacje, gdy Spółka jest zmuszona obciążyć swoich gości opłatami dodatkowymi (zwanymi dalej: Opłatami dodatkowymi) za:

a)    dokonane zniszczenia / uszkodzenia, zabrudzenia jej mienia – wyposażenia pokojów (np. dywanów, mebli, ścian) lub części wspólnych (np. basenu hotelowego / basenu dla dzieci / jacuzzi), będące często następstwem niestosownego zachowania klientów lub nieodpowiedniego używania udostępnionych pomieszczeń;

b)    za palenie wyrobów tytoniowych / używanie papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uruchomienie czujnika dymu, nieuzasadnione uruchomienie alarmu przeciwpożarowego lub zniszczenie przycisku alarmu;

c)    za używanie materiałów pirotechnicznych na terenie Hotelu lub wokół niego;

d)    za przebywanie w Hotelu ze zwierzętami na zasadach niezgodnych z regulaminem;

e)    zajęcie miejsca zastrzeżonego przez pojazd nieuprawniony na parkingu hotelowym, nieprawidłowe zaparkowanie pojazdu, zagrażające bezpieczeństwu ruchu lub utrudniające ruch;

f)     uszkodzenie lub utratę wypożyczonego sprzętu hotelowego, np. roweru lub jego wyposażenia, na skutek okoliczności, za które odpowiedzialność ponosi klient, w tym kradzieży lub zgubienia.

Obowiązek uiszczenia Opłat dodatkowych wynika z regulaminu Hotelu, z którym goście hotelowi mają możliwość zapoznania się w każdej chwili w Hotelu. Zgodnie z przedmiotowym regulaminem gość hotelowy (tj. osoba korzystająca z usługi hotelowej, uczestnik wydarzenia odbywającego się w Hotelu lub gość korzystający z restauracji hotelowej) ponosi odpowiedzialność materialną za wszelkiego rodzaju uszkodzenia lub zniszczenia przedmiotów wyposażenia i urządzeń technicznych Hotelu, powstałe z jego winy lub z winy odwiedzających go osób. Hotel zastrzega sobie prawo do obciążenia Opłatami dodatkowymi karty kredytowej gościa za wyrządzone szkody, po jego wyjeździe z Hotelu.

Regulamin określa Opłaty dodatkowe w stałej wysokości za wskazane w nim działania niezgodne z regulaminem (np. uruchomienie czujnika dymu, zanieczyszczenie basenu, złamanie zakazu palenia) lub „widełki” takich opłat uzależnione od stopnia wyrządzonej szkody w hotelowym mieniu (stopnia zabrudzenia mebli lub innych powierzchni). Ponadto, Hotel jest uprawniony do naliczania Opłat dodatkowych za uszkodzenie lub zniszczenie mienia w oparciu o dokonane wyceny wyrządzonych szkód w hotelowym mieniu oraz kosztów ich usunięcia.

Regulamin Hotelu nie przewiduje możliwości naprawienia wyrządzonych szkód przez gościa hotelowego we własnym zakresie, ponieważ przestrzenie hotelowe oraz znajdujące się w niej przedmioty muszą spełniać określone standardy techniczne ustalone w sieci hoteli, do której Spółka należy. Dlatego, wszelkie naprawy muszą być wykonane przez wykwalifikowane osoby / firmy według jednolitych ustaleń technicznych, co wyklucza możliwość dokonywania samodzielnych napraw przez osoby, które dokonały szkód w hotelu.

Spółka obciąża gości hotelowych Opłatami dodatkowymi, aby móc zrekompensować straty poniesione na skutek utraty możliwości uzyskania przychodu z danej przestrzeni hotelowej (pokoju, restauracji, basenu) z powodu jej wyłączenia do czasu usunięcia szkód/skutków niewłaściwego zachowania gościa hotelowego i podjęcia w tym celu określonych działań przez Hotel (przykładowo - wietrzenia i ozonowania pokoju w przypadku palenia wyrobów tytoniowych, ponadstandardowego czyszczenia powierzchni / elementów wyposażenia Hotelu lub jego pomieszczeń, dokonania napraw / wymiany zniszczonych przedmiotów, przeprowadzenia prac naprawczo-remontowych). Poza utratą możliwości uzyskania przychodów przez Spółkę, spowodowaną wyłączeniem ze sprzedaży określonych przestrzeni / pokoi w Hotelu, Spółka jest zmuszona ponieść dodatkowe wydatki związane z usunięciem skutków wszelkiego rodzaju uszkodzeń lub zniszczeń hotelowego mienia (np. koszty usług profesjonalnego czyszczenia, koszty usług budowlano - remontowych). Spółka nalicza 23% podatek VAT obciążając gości hotelowych / usługobiorców Opłatami dodatkowymi.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, iż:

Na pytanie o treści:

W jaki sposób informują Państwo klientów o wysokości ww. opłat oraz w jaki sposób dokumentują Państwo wysokość tych opłat (fakturą, notą księgową)?

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Poprzez opisy zawarte na fakturach / paragonach fiskalnych, a także informacje zawarte w regulaminie hotelu, na tabliczkach informacyjnych w pokojach o zakazie palenia i opłacie dodatkowej.

 

Na pytanie o treści:

Proszę o wskazanie, jakiego rodzaju korzyści hotel traci lub jaką szkodę ponosi w wyniku zaistnienia następujących zdarzeń:

    i.   zniszczenia lub uszkodzenia mienia, zabrudzenia mienia - wyposażenia pokojów lub części wspólnych,

   ii.   palenia wyrobów tytoniowych / używania papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uruchomienia czujnika dymu, nieuzasadnionego uruchomienia alarmu przeciwpożarowego lub zniszczenia przycisku alarmu,

  iii.   używania materiałów pirotechnicznych na terenie Hotelu lub wokół niego,

 iv.   przebywania w hotelu ze zwierzętami w sposób niezgodny z regulaminem,

   v.   zajęcia miejsca zastrzeżonego przez pojazd nieuprawniony na parkingu hotelowym, nieprawidłowego zaparkowania pojazdu, zagrażającego bezpieczeństwu ruchu lub utrudniającego ruch,

 vi.   uszkodzenia lub utraty wypożyczonego sprzętu hotelowego, w tym kradzieży lub zgubienia, za które pobierana jest dodatkowa opłata.

Odpowiedzi na powyższe pytania, prosimy odnieść do każdego odrębnego zdarzenia wskazanego w podpunktach i. - vi.

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

    i.       Pokoje – utrata przychodu z tytułu braku możliwości sprzedaży do czasu przywrócenia stanu pierwotnego; koszty dodatkowego sprzątania / odplamiania / ozonowania, naprawy / renowacji; ewentualne koszty firmy zewnętrznej; ryzyko obniżenia standardu i opinii. Części wspólne – koszty przywrócenia oraz potencjalnie ograniczenie użytkowania stref.

   ii.       Wyłączenie pokoju ze sprzedaży, dodatkowe sprzątanie / ozonowanie, możliwa ewakuacja budynku (ustalenia ze strażą pożarną), w przypadku np. zniszczenia przycisku alarmy – koszt naprawy i serwisu, ryzyko dla bezpieczeństwa w czasie naprawy.

  iii.       Ryzyko pożaru – brak możliwości uzyskania przychodu oraz dodatkowe koszty na przywrócenie stanu pierwotnego.

 iv.       Dodatkowe koszty związane z przywróceniem pokoju do sprzedaży (sprzątanie / ozonowanie, usunięcie alergenów), możliwe koszty napraw wyposażenia.

  v.       Brak możliwości odpłatnego udostępnienia miejsca parkingowego gościom, ryzyku utrudnień bezpieczeństwa ruchu.

 vi.       Koszt zakupy sprzętu bądź jego naprawy, niemożność świadczenia usługi, dopóki pokój nie zostanie przywrócony do standardu.

 

Na pytanie o treści:

Czy udostępniają Państwo miejsca parkingowe gościom hotelowym w ramach ceny za pobyt / usługę hotelową czy też udostępnienie miejsca parkingowego stanowi osobne, dodatkowo płatne świadczenie? Proszę jednoznacznie wskazać czy korzystanie z parkingu jest wliczone w cenę usługi noclegowej, czy podlega dodatkowej opłacie?

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Podlega dodatkowej opłacie.

 

Na pytanie o treści:

Czy miejsca parkingowe dostępne na terenie obiektu są zastrzeżone wyłącznie dla gości hotelowych oraz czy ich dostępność jest gwarantowana w ramach rezerwacji?

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

 

Nie są zastrzeżone wyłącznie dla gości hotelowych oraz ich dostępność nie jest gwarantowana zazwyczaj (wyjątkowo, kiedy wiedzą Państwo z wyprzedzeniem, że komuś na miejscu parkingowym zależy – np. podczas konferencji – rezerwują Państwo miejsce).

 

Na pytanie o treści:

Czy wypożyczenie sprzętu hotelowego gościom hotelowym odbywa się w ramach ceny za pobyt / usługę hotelową czy też wypożyczenie sprzętu hotelowego jest odrębnym świadczeniem, z którego mogą skorzystać goście hotelowi i wymaga uiszczenia dodatkowej opłaty?

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Odbywa się w ramach usługi za pobyt.

 

Na pytanie o treści:

Czy wypożyczenie sprzętu hotelowego jest zagwarantowane gościom hotelowym?

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Rowery dostępne latem nie są zagwarantowane – jest ich ograniczona ilość. Natomiast wyposażenie pokoju, np. żelazko, jest gwarantowane.

 

Na pytanie o treści:

Na jakich zasadach odbywa się udostępnienie sprzętu hotelowego (np. dostępność, procedura wypożyczenia, ewentualne kaucje, inne wymogi formalne itp.).

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Jeżeli sprzęt jest dostępny, goście podpisują oświadczenie o zapoznaniu się z regulaminem i otrzymują sprzęt. Nie pobierają Państwo kaucji.

Na pytanie o treści:

Z opisu sprawy wynika, iż:

Proszę o wskazanie, za wyrządzenie jakiego rodzaju szkód w mieniu hotel pobiera opłaty według stałej, z góry ustalonej wysokości, a jakie szkody są rozliczane indywidualnie na podstawie wyceny kosztów usunięcia szkody. Proszę również o wyjaśnienie, od jakich okoliczności lub kryteriów uzależniona jest różnica w sposobie kalkulacji tych opłat.

 

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Za zniszczenie i kradzież określonych w załączniku do regulaminu hotelu rzeczy ruchomych stanowiących wyposażenie pokoju - stała, z góry ustalona w tym załączniku wysokość.

Za zniszczenie części elementów wyposażenia nieruchomych lub dużych elementów wyposażenia oraz za zachowania zakazane:

-        zabrudzenia wykładziny i mebli poddające się czyszczeniu, usunięcie resztek fizjologicznych z powierzchni innych niż wykładzina – kwoty „od do” z góry ustalone w załączniku do regulaminu hotelu,

-        zanieczyszczenie jacuzzi, brodzika dla dzieci lub basenu, dezaktywacja czujki dymu, wyrobów tytoniowych / używania papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uszkodzenie mechaniczne telewizora - stałe, z góry ustalone w załączniku do regulaminu hotelu kwoty,

-        uszkodzenie przycisku alarmu ppoż. / bezpodstawne uruchomienie alarmu ppoż. – z góry ustalona w załączniku do regulaminu hotelu kwota minimum, tj. podlega wycenie, ale na zasadzie „nie mniej niż”,

-        uszkodzenie mebli i ruchomości – na podstawie wyceny.

Przy czym:

Uruchomienie alarmu pożarowego jest zależne od intencyjności zdarzenia (celowe, przypadkowe), skutków zdarzenia np. straty w biznesie, roszczenia klienta - przerwane wydarzenie, uszczerbek na zdrowiu osób trzecich, zniszczenia mienia spowodowane alarmem itp.

Uszkodzenie mebli i ruchomości podlegające wycenie jest zależne od:

-        rodzaju zniszczeń, możliwości wewnętrznej naprawy przez hotel i indywidualnej wycenie zniszczonych rzeczy np. wycena nowego blatu biurka, szlifowania i lakierowania mebla (godziny pracy, cena materiału itp.)

-        wycenie wykonanej przez firmę zewnętrzną w zakresie wykraczającym poza możliwości działu technicznego hotelu.

Do każdego zniszczenia hotel przedstawia wyceny, faktury oraz inne dokumenty potwierdzające wartość zniszczeń i ich naprawy.

Na pytanie o treści:

Czy w umowie / regulaminie jest zapis, z którego wynika możliwość zatrzymania zaliczki / przedpłaty i zaliczenia jej na poczet opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego wydarzenia czy samego wydarzenia oraz że Spółka ma prawo potraktować ją jako opłatę za nieterminowe anulowane rezerwacji i / lub rezygnację z usługi?

Wnioskodawca udzielił następującej odpowiedzi:

Nie ma takich zapisów w umowie czy regulaminie.

Pytanie

Czy opisane w stanie faktycznym opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia, a także Opłaty dodatkowe, powinny być opodatkowane podatkiem od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem opisane w stanie faktycznym opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia, a także Opłaty dodatkowe nie powinny być opodatkowane podatkiem od towarów i usług, gdyż opłaty te nie stanowią wynagrodzenia za jakąkolwiek usługę Spółki. Opłaty te są świadczeniem o charakterze odszkodowawczym, mającym na celu zrekompensowanie Spółce poniesionych kosztów, utraconych korzyści lub uszczerbku w jej mieniu. Opłaty te są zatem świadczeniem niepodlegającym opodatkowaniu podatkiem VAT.

Opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia.

Aby opłaty te mogły zostać uznane za wynagrodzenie za usługi Spółki, musiałyby zostać spełnione łącznie dwa warunki: opłaty te musiałyby być skorelowane z wzajemnym świadczeniem Spółki i uiszczający opłatę musieliby uzyskiwać jakąś korzyść od Spółki w zamian za tą opłatę. Natomiast zdaniem Spółki opłaty te tych warunków nie spełniają. Opłaty są pobierane za anulowanie rezerwacji po określonym terminie bądź spóźnione rezygnacje z usługi Spółki w całości lub w części (w tym Wydarzenia czy niepojawienie się w Hotelu). Powyższe opłaty są więc swoistego rodzaju karą umowną za spóźnione anulowanie rezerwacji bądź rezygnację z usługi Spółki w całości lub w części (w tym Wydarzenia czy niepojawienie się w Hotelu). Mają one mobilizować potencjalnych klientów Spółki do dokonywania rezerwacji czy zamawiania usług Spółki w sposób przemyślany i rozważny, aby nie blokować miejsc noclegowych, konferencyjnych czy gastronomicznych, które Spółka mogłaby sprzedać innym klientom. A spóźnione odwołanie rezerwacji, anulowanie usługi w całości lub w części, w tym Wydarzenia czy niepojawienie się klienta w Hotelu, wiąże się często z tym, że Spółka traci możliwość wynajęcia danego pokoju czy przestrzeni konferencyjnej czy zrealizowania usługi gastronomicznej na rzecz innych potencjalnych klientów. Jednocześnie Spółka musi ponosić pewne stałe koszty związane z utrzymaniem budynku, w którym znajdują się udostępniane pokoje, sale konferencyjne i restauracja, a także stałe koszty związane z bieżącą działalnością Spółki, w tym utrzymaniem personelu. Odwołanie czy rezygnacja z rezerwacji zakwaterowania w sposób niezgodny z warunkami rezerwacji obowiązującymi w Spółce, a także odwołanie lub rezygnacja z rezerwacji zakwaterowania i / lub rezygnacja z Wydarzenia w całości lub w części w sposób niezgodny z warunkami określonymi w umowie, naraża zatem Spółkę na wymierne straty, a także na utratę korzyści. Opłata za nieterminowe anulowanie rezerwacji i / lub rezygnację z usługi Spółki w całości lub w części stanowi zatem, z punktu widzenia Spółki, pewną zryczałtowaną rekompensatę za poniesione koszty i utracone korzyści. W powyższych przypadkach nie dochodzi do wykonania przez Spółkę żadnej usługi na rzecz potencjalnego klienta. Uiszczenie opłaty przez daną osobę nie wiąże się również z otrzymaniem przez nią jakiejkolwiek korzyści od Spółki. Opłata ta skutkuje zatem uszczupleniem majątkowym po stronie potencjalnego klienta. Jednocześnie nie jest ona skorelowana z żadnym świadczeniem wzajemnym ze strony Spółki. Skoro tak, to opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia należy zakwalifikować jako świadczenie odszkodowawcze, które nie stanowi wynagrodzenia za żadną usługę Spółki. Opłaty te nie podlegają zatem opodatkowaniu VAT.

Problem opłat (zadatków) pobieranych przez podmioty świadczące usługi hotelarskie w  przypadku anulowania rezerwacji i nieskorzystania z usługi hotelowej na gruncie przepisów VAT był przedmiotem analizy Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: Trybunał) w sprawie C-277/05 (Société thermale d'Eugénie-les-Bains przeciwko Ministère de l'Économie, des Finances et de l'Industrie). W wydanym w tej sprawie wyroku z 18 lipca 2007 r. Trybunał orzekł, iż: „Artykuł 2 ust. 1 i art. 6 ust. 1 szóstej dyrektywy 77/388 w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków powinny być interpretowane w ten sposób, że kwoty zapłacone tytułem zadatku w ramach umów dotyczących świadczenia usług hotelarskich podlegających podatkowi od wartości dodanej, w przypadku gdy klient skorzysta z uprawnienia do odwołania rezerwacji, a kwoty te są zatrzymywane przez przedsiębiorstwo hotelarskie, należy uznać za odszkodowanie ryczałtowe płacone w celu naprawienia szkody poniesionej w następstwie niewykonania umowy przez klienta, bez bezpośredniego związku z jakąkolwiek odpłatnie świadczoną usługą, które jako takie nie podlega opodatkowaniu”.

Pogląd wyrażony przez Trybunał w w/w wyroku znajduje odzwierciedlenie w linii w interpretacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, np.:

·         interpretacja indywidualna z 5 września 2024 r., znak: 0112-KDIL1-1.4012.470.2024.1.JKU, potwierdzająca, że: „Opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji i/lub rezygnację z usługi zakwaterowania nie powinny być opodatkowane podatkiem od towarów i usług, ponieważ zatrzymana kwota nie stanowi wynagrodzenia dla Spółki za świadczone usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy”.

·         interpretacja indywidualna z 28 maja 2024 r., znak: 0112-KDIL1-1.4012.155.2024.3.HW, potwierdzająca, że: „W niniejszej sprawie kwota pobranego przez Państwa zadatku, w sytuacji anulacji rezerwacji pobytu lub niestawienia się w hotelu bez wcześniejszej anulacji, nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług, gdyż faktycznie do takiego świadczenia usług nie dochodzi z przyczyn leżących po stronie Klienta. Jest to zatem sytuacja, w której doszło do niewykonania umowy sprzedaży, a więc zatrzymana przez Państwa (świadczących usługi) kwota zadatku nie będzie tu ekwiwalentem wynagrodzenia za wykonane usługi, lecz pełni funkcję odszkodowawczą. Zatem w odniesieniu do tej czynności nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż otrzymana kwota (zadatek) nie wiąże się z wykonaniem przez Państwa jakiegokolwiek świadczenia i tym samym nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy”.

·         interpretacja indywidualna z 16 stycznia 2025 r., znak: 0114-KDIP1-3.4012.846.2024.1.KP.

Tak więc powyższe orzeczenie Trybunału i interpretacje potwierdzają stanowisko Spółki, że opłaty pobierane od potencjalnych klientów za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia nie stanowią wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, w szczególności za usługi Spółki w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Opłaty te są świadczeniem o charakterze odszkodowawczym i nie podlegają opodatkowaniu VAT.

Opłaty dodatkowe

Z wykładni art. 8 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że ustawodawca przyjął generalną zasadę, że usługami są wszelkie odpłatne świadczenia niebędące dostawą towarów. Nie oznacza to jednak, iż każde świadczenie niebędące dostawą towarów, polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi usługę w rozumieniu ustawy o VAT. Aby dane świadczenie stanowiło świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT muszą być spełnione łącznie następujące warunki: 1) musi istnieć bezpośredni beneficjent, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść (choćby potencjalną), 2) świadczonej usłudze musi odpowiadać świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

W konsekwencji, dana czynność podlega opodatkowaniu podatkiem VAT wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacona kwota stanowi rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Zatem opodatkowaniu podatkiem VAT podlega świadczenie usług za wynagrodzeniem, które ma formę przysporzenia po stronie beneficjenta z tytułu konkretnego świadczenia.

Biorąc powyższe pod uwagę, Państwa zdaniem pobierane przez Spółkę od gości hotelowych Opłaty dodatkowe nie stanowią wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT. Stoją Państwo na stanowisku, że ponoszone przez gości hotelowych Opłaty dodatkowe stanowią w istocie odszkodowanie za uszczerbek w jej mieniu, powstały na skutek jego zniszczenia / uszkodzenia / zabrudzenia przez gościa hotelowego oraz / lub za wyłączenie określonych przestrzeni z użytkowania do czasu usunięcia szkód. W omawianym przypadku nie mamy do czynienia ze świadczeniem usług, ponieważ gościa hotelowego (uiszczającego Opłatę dodatkową) nie można uznać za beneficjenta świadczenia realizowanego przez Spółkę. Gość hotelowy nie odnosi w zamian za uiszczaną Opłatę dodatkową jakichkolwiek korzyści. Spółka bowiem przeznacza otrzymane Opłaty dodatkowe na usunięcie szkody w swoim majątku, a nie w majątku gościa hotelowego. Stąd, Opłaty dodatkowe, zarówno te określone w Regulaminie w stałej wysokości, jak i te skalkulowane w oparciu o wycenę skutków usunięcia wyrządzonej szkody należy uznać za formę odszkodowania z tytułu poniesionych przez Spółkę strat (powstałych szkód).

Pojęcie odszkodowania nie zostało zdefiniowane w ustawie o VAT, dlatego dokonując wykładni tego pojęcia należy odnieść się do postanowień kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 361 k.c. zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego wynikała szkoda. Naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Odszkodowanie stanowi zatem rekompensatę, zadośćuczynienie za utracone zyski. W przypadku odszkodowania nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczeniem w zamian za wynagrodzenie. Odszkodowanie nie stanowi wynagrodzenia za świadczone usługi, bezpośrednio nie wiąże się z żadną czynnością mającą charakter świadczenia ze strony podmiotu zobowiązanego do takiego zadośćuczynienia.

W związku z powyższym, Państwa zdaniem opisane we wniosku Opłaty dodatkowe mają właśnie charakter rekompensaty za straty, jakie Spółka poniosła w związku z odrębnie świadczoną i odrębnie wynagrodzoną usługą hotelową czy usługą organizacji wydarzeń. Opłaty dodatkowe za zniszczenia / uszkodzenia dokonane w pokojach hotelowych lub częściach wspólnych Hotelu, ich ponadstandardowe sprzątanie, etc. kompensują jedynie Spółce uszczerbek w jej majątku, który powstał w związku z niewłaściwym zachowaniem gości hotelowych. Pobrane opłaty pozwalają wykonać czynności, które przywracają stan sprzed wyrządzenia szkody. W konsekwencji, Spółka stoi na stanowisku, że przedmiotowe Opłaty dodatkowe nie powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT. Podejście Spółki jest zgodne z interpretacją przepisów w tożsamych stanach faktycznych dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, wyrażoną przykładowo w wyrokach z dnia 28 października 2020 r., sygn. I FSK 1884/17 oraz z dnia 29 maja 2019 r., sygn. I FSK 672/17.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest:

-        prawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie samego Wydarzenia,

-        nieprawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za rezygnację w części z Wydarzenia i anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia,

-        nieprawidłowe - w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat dodatkowych.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 poz. 775 ze zm.) zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:

Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Dostawa towarów i świadczenie usług na terytorium kraju, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Świadczenie usług na gruncie podatku od towarów i usług ma szersze znaczenie niż świadczenie usług w rozumieniu potocznym. Stosownie do treści powołanych przepisów, każde świadczenie na rzecz osób fizycznych, osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, uznawane jest na gruncie ustawy za usługę. Zatem pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie.

Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym zaniechanie działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi.

Ustawa nie definiuje, co należy rozumieć przez czynność odpłatną. Jednak dla uznania, że dostawa towarów oraz świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność, co wynika z ww. przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność, a także odszkodowanie. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności.

Bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem istnieje wówczas, gdy jest możliwe zidentyfikowanie bezpośredniej i jasno zindywidualizowanej korzyści na rzecz dostawcy towaru lub świadczącego usługę oraz gdy świadczenie wzajemne pozostaje w bezpośrednim związku ze świadczeniem dokonanej czynności.

Zatem, aby dostawę towarów oraz świadczenie usług uznać za podlegającą opodatkowaniu musi istnieć związek pomiędzy dostawą tego towaru lub też świadczeniem usług oraz wypłaconym wynagrodzeniem. Tylko wówczas zapłata za ten towar lub usługę będzie stanowić podstawę opodatkowania dokonania danej czynności.

Nie każda jednak czynność, stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być wykonana przez podatnika.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem VAT, który w ramach wykonywanej działalności gospodarczej świadczy usługi hotelowe. Usługi hotelowe świadczone przez Spółkę są opodatkowane podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych. Spółka świadczy swoje usługi zarówno dla klientów indywidualnych (osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej), jak i przedsiębiorców (klientów korporacyjnych). Spółka oferuje noclegi z możliwością zmiany lub anulowania rezerwacji noclegu na 1 dzień lub kilka dni przed przyjazdem oraz tzw. rezerwacje bezzwrotne, czyli rezerwacje bez możliwości bezpłatnego anulowania lub zmiany terminu noclegu. Jeśli klient anuluje rezerwację po wyznaczonych terminach lub nie skorzysta z usługi hotelowej świadczonej przez Spółkę (nie pojawi się w Hotelu), to wówczas Spółka obciąża go stosowną opłatą (zwaną odpowiednio „cancellation charge/fee” lub „no show”) za odpowiednio spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu, w wysokości określonej w regulaminie świadczenia usług lub umowie zawartej z klientem. Spółka obciąża klientów opłatami za spóźnione odwołanie rezerwacji lub nie stawienie się klienta w określonym terminie w Hotelu. Opłaty za nieterminowe anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu Spółka traktuje jako formę rekompensaty za poniesione przez Spółkę koszty i utracone korzyści.

Spółka oferuje także usługi organizacji konferencji czy innej imprezy w Hotelu w różnych konfiguracjach (Wydarzenie), zawierających w pakiecie usługi gastronomiczne, a także noclegowe (choć te ostatnie nie w każdym wypadku) i inne. Na te usługi zawierana jest umowa z klientem. Umowa ta przewiduje możliwość anulowania określonej liczby pokoi zarezerwowanych na potrzeby Wydarzenia w określonym okresie przed danym Wydarzeniem, jak też anulowania całego Wydarzenia w określonym okresie przed danym Wydarzeniem.  W praktyce zdarzają się sytuacje, w których klienci rezygnują z Wydarzenia w całości lub w części. Jeśli klient anuluje określoną umownie liczbę pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia po wyznaczonych terminach lub anuluje samo Wydarzenie (nie skorzysta z usługi organizacji przez Spółkę Wydarzenia; nie dojdzie do Wydarzenia), to wówczas Spółka obciąża go stosowną opłatą (zwaną „cancellation charge/fee”) za odpowiednio spóźnione anulowanie rezerwacji lub anulację Wydarzenia, w wysokości określonej w umowie zawartej z klientem. Spółka obciąża klientów w/w opłatami, ponieważ spóźnione odwołanie rezerwacji lub rezygnacja z Wydarzenia wiąże się często z tym, że Spółka traci możliwość wynajęcia zarezerwowanych pokoi czy innej powierzchni na rzecz innych potencjalnych klientów.

W odniesieniu do rezerwacji pokoi umowa przewiduje, że klient może anulować określoną liczbę pokoi bez ponoszenia kosztów anulacji zgodnie z warunkami określonymi w umowie (umowa uzależnia wielkość dopuszczalnych, bezpłatnych anulacji od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia Wydarzenia), a jakiekolwiek anulacje przewyższające limity przedstawione w umowie będą obciążone kwotą 100% wartości anulowanych pokoi. Natomiast w odniesieniu do anulacji Wydarzenia umowa przewiduje, że klient zostanie obciążony przez Spółkę kosztami częściowej lub całkowitej anulacji Wydarzenia zgodnie z zasadami określonymi w umowie (w tym zakresie umowa uzależnia wysokość obciążenia za anulację od czasu dokonywania anulacji, tj. od liczby dni, jakie pozostały do daty rozpoczęcia Wydarzenia).

Zdarzają się sytuacje, gdy Spółka jest zmuszona obciążyć swoich gości opłatami dodatkowymi za dokonane zniszczenia / uszkodzenia, zabrudzenia jej mienia. Obowiązek uiszczenia Opłat dodatkowych wynika z regulaminu Hotelu, z którym goście hotelowi mają możliwość zapoznania się w każdej chwili w Hotelu. Zgodnie z przedmiotowym regulaminem gość hotelowy (tj. osoba korzystająca z usługi hotelowej, uczestnik wydarzenia odbywającego się w Hotelu lub gość korzystający z restauracji hotelowej) ponosi odpowiedzialność materialną za wszelkiego rodzaju uszkodzenia lub zniszczenia przedmiotów wyposażenia i urządzeń technicznych Hotelu, powstałe z jego winy lub z winy odwiedzających go osób. Regulamin określa opłaty dodatkowe w stałej wysokości za wskazane w nim działania niezgodne z regulaminem. Ponadto, Hotel jest uprawniony do naliczania opłat dodatkowych za uszkodzenie lub zniszczenie mienia w oparciu o dokonane wyceny wyrządzonych szkód w hotelowym mieniu oraz kosztów ich usunięcia. Spółka obciąża gości hotelowych Opłatami dodatkowymi, aby móc zrekompensować straty poniesione na skutek utraty możliwości uzyskania przychodu z danej przestrzeni hotelowej (pokoju, restauracji, basenu) z powodu jej wyłączenia do czasu usunięcia szkód/skutków niewłaściwego zachowania gościa hotelowego i podjęcia w tym celu określonych działań przez Hotel. Spółka nalicza 23% podatek VAT obciążając gości hotelowych / usługobiorców Opłatami dodatkowymi. Za zniszczenie i kradzież określonych w załączniku do regulaminu hotelu rzeczy ruchomych stanowiących wyposażenie pokoju ustalona jest stała kwota. Do każdego zniszczenia hotel przedstawia wyceny, faktury oraz inne dokumenty potwierdzające wartość zniszczeń i ich naprawy.

W umowie / regulaminie nie ma zapisów, z których wynika możliwość zatrzymania zaliczki / przedpłaty i zaliczenia jej na poczet opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego wydarzenia czy samego wydarzenia oraz że Spółka ma prawo potraktować ją jako opłatę za nieterminowe anulowane rezerwacji i / lub rezygnację z usługi.

Państwa wątpliwości dotyczą braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług pobieranych od Klientów opłat za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia czy samego Wydarzenia, a także opłat dodatkowych.

W rozpatrywanej sprawie istotne jest określenie, czy wykonywane jest świadczenie usług, i czy Państwo otrzymują wynagrodzenie z tytułu wykonywania tego świadczenia.

Powyższe konieczne jest w celu określenia, czy ma miejsce czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT.

Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

·      w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

·      świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy przy tym podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało – jako usługa – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

„Zaliczka” to część należności wpłacana lub wypłacana z góry na poczet tej należności. Zaliczki nie są zdefiniowane w kodeksie cywilnym, ale są postrzegane jako część należności za konkretną rzecz lub usługę. Zaliczka jest formą zabezpieczenia dla sprzedawcy, gwarantującą, że nabywca spełni swoje zobowiązania wobec niego.

Natomiast „zadatek” jest instytucją prawa cywilnego związaną z wykonaniem zobowiązań umownych. Uiszczenie zadatku służyć ma zabezpieczeniu wykonania świadczenia umownego. Może również stanowić rodzaj świadczenia odszkodowawczego na wypadek niewykonania zobowiązania. Zastosowanie omawianej instytucji nie ma jednak charakteru obligatoryjnego, lecz zależy od decyzji stron umowy.

Należy wskazać, że ustawa o podatku od towarów i usług nie precyzuje pojęcia „zadatek”. Według Małego Słownika Języka Polskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1999, str. 1100) określenie „zadatek” to suma pieniędzy wręczana przy zawarciu umowy w celu zapewnienia jej wykonania.

Zgodnie z art. 353¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

Oznacza to, że strony mogą także swobodnie umówić się w kwestiach dotyczących wynagrodzenia za realizację warunków umowy.

W wyroku TSUE z dnia 18 lipca 2007 r. w  sprawie C-277/05, wskazując że: „(...) kwoty zapłacone tytułem zadatku w ramach umów dotyczących świadczenia usług hotelarskich podlegających podatkowi VAT, w przypadku, gdy klient skorzysta z uprawnienia do odwołania rezerwacji, a kwoty te są zatrzymywane przez przedsiębiorstwo hotelarskie, należy uznać za odszkodowanie ryczałtowe płacone w celu naprawienia szkody poniesionej w następstwie niewykonania umowy przez klienta, bez bezpośredniego związku z jakąkolwiek odpłatnie świadczoną usługą, które jako takie nie podlega opodatkowaniu”. Tym samym, TSUE stanął na stanowisku, że zatrzymanie zadatku przez jedną stronę umowy na skutek naruszenia zobowiązania przez drugą stronę pełni funkcję odszkodowawczą i dlatego nie powinno generować obowiązku podatkowego w VAT.

W świetle powyższego, aby daną płatność móc uznać za przedpłatę, zaliczkę, zadatek lub ratę, musi ona zostać dokonana na poczet przyszłej konkretnej transakcji. Oznacza to, że w momencie wpłaty takiej płatności, musi być znany towar czy usługa, na które zostanie ona przeznaczona.

Przy czym, aby uznać wpłacaną kwotę za zaliczkę / przedpłatę na poczet przyszłych dostaw towarów lub świadczenia usług, istotne jest, aby przyszłe świadczenie było jasno określone w sposób umożliwiający jego identyfikację, a strony świadczenia, w momencie wpłaty zaliczki / przedpłaty, nie miały woli dokonywania jego zmian w przyszłości.

Strony dokonujące czynności cywilnoprawnych, określają w zawieranych przez siebie umowach wartość – cenę, za którą dokonują transakcji.

W tym miejscu należy podkreślić, że zaliczka, zadatek czy opłata rezerwacyjna nie tworzą samodzielnego bytu podatkowego, lecz są ściśle związane z dostawą konkretnego towaru / usługi i nie można rozpatrywać ich jako czynności „oderwanej” od sprzedaży. Nie są dodatkową czynnością, lecz są integralnie związane ze sprzedażą towaru, na poczet której to sprzedaży zostały uiszczone. W przypadku zaliczki / zadatku, ustawa określa jedynie inny moment powstania obowiązku podatkowego, niż w przypadku sprzedaży dokonanej bez pobrania zaliczki / zadatku.

Zatem, nie ulega wątpliwości, że pomiędzy otrzymaniem przez podatnika opłaty rezerwacyjnej (przedpłaty, zadatku, zaliczki, raty), a czynnością opodatkowaną (dostawą towarów lub wykonaniem usługi), musi istnieć bezpośredni związek. Część należności ma bowiem stanowić wynagrodzenie związane z wykonaniem czynności, za którą zapłata jest należna. W innym przypadku, sam transfer pieniędzy – następujący bez związku z przyszłą czynnością opodatkowaną, na poczet której jest dokonywany – pozostaje obojętny na gruncie podatku od towarów i usług (nie stanowi opodatkowanego zadatku, zaliczki, przedpłaty, raty, itp.).

W przypadku odstąpienia od zrealizowania transakcji, na poczet której uiszczono opłatę, zaliczkę / zadatek, istotne znaczenie ma fakt, że w następstwie tego odstąpienia ostatecznie nie dochodzi do czynności opodatkowanej, na poczet której płatność została przyjęta. Odstąpienie od umowy powoduje, że przedmiot opodatkowania (dla którego przyjęta płatność była częścią podstawy opodatkowania) nie zaistnieje. W konsekwencji powyższego, należy skorygować podatek należny od zadatku, zaliczki, opłaty rezerwacyjnej nie ma bowiem przedmiotu podatku (czynności podlegającej opodatkowaniu), od którego obowiązek podatkowy miałby powstać.

W przedmiotowej sprawie, w sytuacji spóźnionego anulowania rezerwacji lub niepojawienia się w Hotelu czy anulowania samego Wydarzenia, otrzymana przez Państwa opłata nie stanowi wynagrodzenia za świadczone usługi, bo faktycznie do takiego świadczenia usług nie dochodzi ze względu na anulowanie rezerwacji pobytu przez gościa lub niestawienie się w Hotelu bez wcześniejszej anulacji.

W konsekwencji, w sytuacji spóźnionego anulowania rezerwacji lub niepojawienia się w Hotelu czy anulowania samego Wydarzenia, opłaty nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż jak wskazano wcześniej, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za dostawę towarów / usług w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych.

W niniejszej sprawie, w sytuacji spóźnionego anulowania rezerwacji lub niepojawienia się w Hotelu czy anulowania samego Wydarzenia, kwota pobranej przez Państwa opłaty, nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług, gdyż faktycznie do takiego świadczenia usług nie dochodzi z przyczyn leżących po stronie Klienta. Jest to zatem sytuacja, w której doszło do niewykonania umowy sprzedaży, a więc zatrzymana przez Państwa (świadczących usługi) kwota uprzednio otrzymanej zaliczki nie będzie tu ekwiwalentem wynagrodzenia za wykonane usługi, lecz pełni funkcję odszkodowawczą.

Zatem w odniesieniu do tej czynności nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż otrzymana zaliczka (opłata) nie wiąże się z wykonaniem przez Państwa jakiegokolwiek świadczenia i tym samym nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy.

W sytuacjach, w których opłaty za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowanie samego Wydarzenia, kwota pobranej przez Państwa opłaty opisanych usług przedmiotowego wniosku, nie podlegają zwrotowi a zatrzymana przez Państwa kwota nie stanowi wynagrodzenia dla Spółki za świadczone usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, zatem ww. opłaty nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.

Tak więc, Państwa stanowisko w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za spóźnione anulowanie rezerwacji lub niepojawienie się w Hotelu czy anulowania samego Wydarzenia jest prawidłowe.

Natomiast w odniesieniu do rezygnacji w części z Wydarzenia w zakresie określonej liczby pokoi zarezerwowanych na potrzeby Wydarzenia należy stwierdzić, że Wydarzenie odbędzie się a zmniejszy się jedynie ilość pokoi. W takiej sytuacji Klient skorzysta z usługi organizacji przez Państwa Wydarzenia a zatem dojdzie do świadczenia usług. Zatem należy stwierdzić, że pobrana opłata za rezygnację w części z Wydarzenia stanowi zaliczkę (zadatek) na poczet realizowanego przez Państwa świadczenia organizacji Wydarzenia.

Tym samym w odniesieniu do tej czynności znajdą zastosowania przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż otrzymana kwota (opłata za rezygnację w części z Wydarzenia) wiąże się z wykonaniem przez Państwa świadczenia i tym samym mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy, bowiem zmieniają się jedynie warunki uczestnictwa.

W konsekwencji opłaty za rezygnację w części z Wydarzenia i anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia powinny być opodatkowane podatkiem od towarów i usług, ponieważ zatrzymana kwota stanowi wynagrodzenia dla Spółki za świadczone usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, tj. organizacja Wydarzenia.

Podsumowując, kwota pobranej przez Państwa opłaty, w sytuacji rezygnacji w części z Wydarzenia w zakresie określonej liczby pokoi zarezerwowanych na potrzeby Wydarzenia stanowi wynagrodzenie (zaliczkę) za przyszłe świadczenie usług i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W efekcie Państwa stanowisko, zgodnie z którym opłaty za rezygnację w części z Wydarzenia i anulowanie liczby pokoi zarezerwowanych dla potrzeb danego Wydarzenia nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT uznałem za nieprawidłowe.

Kolejną Państwa wątpliwość stanowi ustalenie czy opłaty dodatkowe, o których mowa we wniosku, powinny być opodatkowane podatkiem VAT.

Z treści wcześniej przywołanego art. 8 ust. 1 ustawy wynika, że ustawodawca przyjął generalną zasadę, że usługami są wszelkie odpłatne świadczenia niebędące dostawą towarów. Stąd też należy stwierdzić, że definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów”. Jest ona wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej.

Dana czynność podlega opodatkowaniu podatkiem wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

W związku z powyższym, jak już wskazano wcześniej, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności.

Bezpośredni związek pomiędzy świadczeniem usług, a otrzymanym wynagrodzeniem istnieje wówczas, gdy jest możliwe zidentyfikowanie bezpośredniej i jasno zindywidualizowanej korzyści na rzecz świadczącego usługę oraz gdy świadczenie wzajemne pozostaje w bezpośrednim związku ze świadczeniem dokonanej czynności.

Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, Trybunał zauważył, że czynność podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy.

Odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową uzależnione jest od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto, między zdarzeniem, a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy.

Zauważyć należy, że przepisy podatkowe nie zawierają definicji odszkodowania. Zatem w tym zakresie należy posiłkować się przepisami prawa cywilnego. Na gruncie prawa cywilnego odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową uzależnione jest od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto między zdarzeniem a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy.

Natomiast z treści art. 361 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego wynika, że:

Zgodnie z art. 362 Kodeksu cywilnego:

Na podstawie art. 363 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Kodeks cywilny rozróżnia dwa podstawowe rodzaje odpowiedzialności: kontraktową, która powstaje z mocy umowy i odnosi się do przypadków niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania (art. 471 Kodeksu cywilnego) oraz deliktową, czyli wynikającą czynów niedozwolonych (art. 415 Kodeksu cywilnego).

Należy również zauważyć, że w myśl art. 471 Kodeksu cywilnego:

W świetle wyżej przytoczonych przepisów, na gruncie stosunków cywilnoprawnych szkoda polega na nienależytym wykonaniu bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika, istnieniu adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy działaniem lub zaniechaniem, a szkodą. Brak tych przesłanek powoduje, że nie mamy do czynienia ze szkodą, za powstanie której dłużnik zobowiązany jest do wypłaty odszkodowania.

Natomiast w myśl art. 415 Kodeksu cywilnego:

W świetle wyżej przytoczonych przepisów Kodeksu cywilnego szkoda polega na nienależytym wykonaniu bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika oraz na istnieniu adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy działaniem lub zaniechaniem a szkodą.

Istotą odszkodowań nie jest zatem płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie – co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika. Zapłata ta nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji.

Zagadnienie dotyczące kar umownych regulują natomiast przepisy Działu II Kodeksu cywilnego – „Skutki niewykonania zobowiązań”.

Zgodnie z art. 483 § 1 Kodeksu cywilnego:

Przepis art. 483 Kodeksu cywilnego jest bezwzględnie obowiązującym przepisem prawa, tzn. kary umowne mogą być wyłącznie sankcją za niewykonanie lub niewłaściwe wykonanie zobowiązań niepieniężnych.

Z cytowanego wyżej art. 483 § 1 Kodeksu cywilnego wynika, że kara umowna jest dodatkowym zastrzeżeniem umownym, wprowadzanym do umowy w ramach swobody kontraktowania, mającym na celu wzmocnienie skuteczności więzi powstałej między stronami w wyniku zawartej przez nie umowy i służy realnemu wykonaniu zobowiązań (wyrok SN z 8 sierpnia 2008 r., V CSK 85/08). Przewidziany umową obowiązek zapłaty kary umownej ma w stosunku do zasadniczego obowiązku dłużnika wynikającego z tej umowy charakter uboczny (akcesoryjny).

Zastrzeżenie kary umownej można zatem traktować jako formę uproszczoną redakcji warunków umowy, która pozwala na przyjęcie przez strony, że wypadki niewykonania lub nienależytego wykonania umowy, stanowią jednocześnie podstawę do domagania się zapłaty kary umownej.

Kara umowna ma charakter czynności jednostronnej i nie wiąże się z otrzymaniem jakiegokolwiek świadczenia. Zapłata tej kary nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji.

Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że jeżeli płatności o charakterze odszkodowawczym nie mają bezpośredniego związku z żadną czynnością mającą charakter świadczenia ze strony podmiotu zobowiązanego, wówczas kwota otrzymanych odszkodowań i kar umownych nie będzie mieściła się w katalogu czynności wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, i jako taka nie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem. Ustalanie statusu wypłacanego odszkodowania, jako podlegającego bądź nie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, należy oceniać w kontekście związku z konkretnym świadczeniem.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że zdarzają się sytuacje, gdy Spółka jest zmuszona obciążyć swoich gości opłatami dodatkowymi za:

a)    dokonane zniszczenia / uszkodzenia, zabrudzenia jej mienia – wyposażenia pokojów (np. dywanów, mebli, ścian) lub części wspólnych (np. basenu hotelowego / basenu dla dzieci / jacuzzi), będące często następstwem niestosownego zachowania klientów lub nieodpowiedniego używania udostępnionych pomieszczeń;

b)    za palenie wyrobów tytoniowych / używanie papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uruchomienie czujnika dymu, nieuzasadnione uruchomienie alarmu przeciwpożarowego lub zniszczenie przycisku alarmu;

c)    za używanie materiałów pirotechnicznych na terenie Hotelu lub wokół niego;

d)    za przebywanie w Hotelu ze zwierzętami na zasadach niezgodnych z regulaminem;

e)    zajęcie miejsca zastrzeżonego przez pojazd nieuprawniony na parkingu hotelowym, nieprawidłowe zaparkowanie pojazdu, zagrażające bezpieczeństwu ruchu lub utrudniające ruch;

f)     uszkodzenie lub utratę wypożyczonego sprzętu hotelowego, np. roweru lub jego wyposażenia, na skutek okoliczności, za które odpowiedzialność ponosi klient, w tym kradzieży lub zgubienia.

Odnosząc się do kwestii objętej zakresem zadanego pytania należy wskazać na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. 20 stycznia 2022 r. TSUE wydał wyrok w sprawie C-90/20 Apcoa Parking Danmark.

W wyroku tym Trybunał orzekł, że: „(…) art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy 2006/112/WE (dalej: Dyrektywa VAT) należy interpretować w ten sposób, że opłaty kontrolne pobierane przez spółkę prawa prywatnego prowadzącą prywatne parkingi w razie nieprzestrzegania przez kierowców ogólnych warunków użytkowania tych parkingów należy uznać za wynagrodzenie za odpłatne usługi w rozumieniu tego przepisu, które jako takie podlegają podatkowi od wartości dodanej (podatek VAT)”.

Uzasadniając swoje stanowisko Trybunał przypomniał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. c) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. L 347 z 11 grudnia 2006 r. ze zm.), podatkowi VAT podlega odpłatne świadczenie usług na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze: „W rozumieniu tego przepisu świadczenie usług dokonywane jest «odpłatnie» tylko wtedy, gdy pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości wyodrębnionej usługi świadczonej usługobiorcy. Tak jest w przypadku, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym świadczeniem wzajemnym (wyrok z dnia 16 września 2021 r., Balgarska natsionalna televizia, C-21/20, EU:C:2021:743, pkt 31 i przytoczone tam orzecznictwo)”. (pkt 27)

Po przeanalizowaniu sprawy, Trybunał stwierdził, że w sytuacji takiej jak rozpatrywana w postępowaniu główny warunek dotyczący istnienia świadczeń wzajemnych, wydaje się, że jest spełniony: „Uiszczenie opłat za parkowanie oraz, stosownie do okoliczności, kwoty odpowiadającej opłatom kontrolnym za nieprawidłowe parkowanie stanowi bowiem wynagrodzenie za udostępnienie miejsca parkingowego”. (pkt 30)

Co się tyczy warunku, zgodnie z którym wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy, Trybunał zauważył, że: „(…) kierowca, który uiszcza te opłaty kontrolne, skorzystał z miejsca parkingowego lub strefy parkowania, a wysokość tych opłat kontrolnych wynika z tego, że warunki zaakceptowane przez danego kierowcę zostały spełnione”. ( pkt 31)

„W związku z tym łączna kwota, jaką kierowcy zobowiązali się zapłacić w zamian za świadczoną przez Apcoa usługę parkingową – w stosownych przypadkach wraz z opłatami kontrolnymi za nieprawidłowe parkowanie – stanowi warunki, na jakich faktycznie skorzystali oni z miejsca parkingowego, i to nawet jeśli zdecydowali się oni na nieprawidłowe jego użytkowanie, przekraczając dozwolony czas postoju, nie uzasadniając prawidłowo swojego prawa postoju czy też parkując na miejscu zastrzeżonym, nieoznaczonym lub w sposób utrudniający ruch, z naruszeniem ogólnych warunków użytkowania odnośnych parkingów”. (pkt 32)

W rezultacie Trybunał doszedł do wniosku, że te opłaty kontrolne mają bezpośredni związek z usługą parkingową i w konsekwencji można je uznać za integralną część całkowitej kwoty, którą kierowcy zobowiązali się zapłacić Spółce, decydując się na zaparkowanie swojego pojazdu na jednym z parkingów, którymi Spółka ta zarządza.

Zdaniem Trybunału pobranie opłat dodatkowych nie byłoby możliwe, gdyby wcześniej nie została wykonana usługa udostępnienia miejsca parkingowego, zatem obowiązek zapłaty opłaty kontrolnej za nieprzestrzeganie regulaminu stanowi jeden z warunków skorzystania z usługi.

W konsekwencji, TSUE doszedł do przekonania, że opłaty kontrolne oraz opłaty za parkowanie są ze sobą powiązane i łącznie stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług – opodatkowane VAT.

Z powołanego orzeczenia wynika także, że: „Trybunał przyznał jednak, że bezpośredni związek istnieje wówczas, gdy dwa świadczenia są od siebie wzajemnie zależne, a mianowicie jedno jest dokonywane tylko pod warunkiem dokonania drugiego  – i odwrotnie (wyrok z dnia 11 marca 2020 r., San Domenico Vetraria, C‑94/19, EU:C:2020:193, pkt 26 i przytoczone tam orzecznictwo)”. (pkt 41)

 „Otóż jest tak w niniejszym przypadku, ponieważ, jak zauważył rzecznik generalny w pkt 66 opinii, pobieranie przez Apcoa opłat kontrolnych za nieprawidłowe parkowanie i parkowanie przez danego kierowcę w szczególnych okolicznościach, które określiła ta spółka, a które pociągają za sobą takie podwyższone opłaty za parkowanie, są ze sobą powiązane. Konieczność przeprowadzenia kontroli nieprawidłowego parkowania i w konsekwencji nałożenie takich opłat kontrolnych nie może bowiem mieć miejsca, jeżeli usługa udostępnienia miejsca parkingowego nie została wcześniej wykonana”. (pkt 42)

Zdaniem Trybunału, wniosku tego nie podważa okoliczność, że kwota opłaty kontrolnej jest z góry określona i pozostaje bez konkretnego gospodarczego związku z wartością świadczonej usługi parkingowej oraz to, że opłata kontrolna za nieprawidłowe parkowanie jest uznawana w prawie krajowym za karę: „(…) zgodnie z utrwalonym orzecznictwem dla zakwalifikowania transakcji jako transakcji dokonanej odpłatnie w rozumieniu art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy VAT bez znaczenia jest wysokość świadczenia wzajemnego, w szczególności okoliczność, czy jest ona równa kosztom poniesionym przez podatnika w związku ze świadczeniem usługi, czy też od nich wyższa lub niższa. Taka okoliczność nie może mieć bowiem wpływu na bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem usług a otrzymanym świadczeniem wzajemnym (wyrok z dnia 11 marca 2020 r., San Domenico Vetraria, C-94/19, EU:C:2020:193, pkt 29 i przytoczone tam orzecznictwo)”. (pkt 45)

Ponadto Trybunał zauważył, że: „(…) dla celów wykładni przepisów dyrektywy VAT ocena tego, czy płatność dokonywana jest w zamian za świadczenie usługi, jest kwestią z zakresu prawa Unii, którą należy rozstrzygać odrębnie od oceny dokonywanej na mocy prawa krajowego (wyrok z dnia 22 listopada 2018 r., MEO – Serviços de Comunicaçoes e Multimédia, C-295/17, EU:C:2018:942, pkt 69, 70)”. (pkt 46)

Z powyższego wynika, że okoliczność, że opłata kontrolna za nieprawidłowe parkowanie jest uznawana w prawie krajowym za karę, nie ma decydującego znaczenia dla kwalifikacji kwoty określonej z góry w umowie o świadczenie usług.

Przy ocenie skutków podatkowych konkretnej opłaty dodatkowej należy w szczególności zwracać uwagę na fakt, czy usługa została rzeczywiście wykonana, czy też nie. Fakt ten ma bowiem istotne znaczenie dla skutków podatkowych pobieranych opłat dodatkowych mających charakter sankcyjny.

Jak podkreślił Trybunał w wyroku C-90/20: „Ponadto należy stwierdzić, że w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 18 lipca 2007 r., Société thermale d’Eugénie-les-Bains (C‑277/05, EU:C:2007:440), rozpatrywana usługa nie została wyświadczona. Tymczasem w sprawie rozstrzyganej w postępowaniu głównym usługa udostępnienia miejsca parkingowego została rzeczywiście wykonana”. (pkt 43)

Odnosząc zatem stwierdzenia wynikające z powołanego powyżej orzeczenia TSUE w sprawie C‑90/20 do analizowanej sprawy, zauważyć należy, że jak wynika z przedstawionego przez Państwa opisu sprawy w przypadku naruszenia określonych w regulaminie norm i zakresu usługi noclegowej, korzystający z tej przestrzeni (gość hotelowy) zobowiązany jest do dokonania dodatkowej płatności, która została nazwana przez Państwa opłatą dodatkową.

Zobowiązani są Państwo do obciążania gości dodatkowymi opłatami w przypadkach naruszenia obowiązujących zasad korzystania z obiektu, w szczególności w razie:

  i.     zniszczenia lub uszkodzenia mienia, zabrudzenia mienia - wyposażenia pokojów lub części wspólnych,

 ii.     palenia wyrobów tytoniowych / używania papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uruchomienia czujnika dymu, nieuzasadnionego uruchomienia alarmu przeciwpożarowego lub zniszczenia przycisku alarmu,

iii.     używania materiałów pirotechnicznych na terenie Hotelu lub wokół niego,

iv.     przebywania w hotelu ze zwierzętami w sposób niezgodny z regulaminem,

 v.     uszkodzenia lub utraty wypożyczonego sprzętu hotelowego, w tym kradzieży lub zgubienia.

Należy wskazać, iż w każdym z powyższych przypadków (określonych w punktach i. - v.) opłaty dodatkowe są nieodłącznie związane z korzystaniem z usługi noclegowej, gdyż wynikają bezpośrednio z korzystania z udostępnionych pokoi, infrastruktury i wyposażenia hotelowego oraz ze świadczenia usług świadczonych w ramach pobytu gościa.

Należy stwierdzić, że opłaty dodatkowe, które pobierają Państwo za zdarzenia określone w punktach i. - v. są konsekwencją korzystania z usługi hotelowej i bezpośrednio odnoszą się do świadczenia tej usługi, stanowiąc w ten sposób element rozliczenia wynikającego z pobytu gościa. Zalicza się do nich: zniszczenie lub uszkodzenia mienia, zabrudzenia mienia - wyposażenia pokojów lub części wspólnych; palenie wyrobów tytoniowych / używania papierosów elektronicznych w niedozwolonych miejscach, uruchomienia czujnika dymu, nieuzasadnione uruchomienie alarmu przeciwpożarowego lub zniszczenie przycisku alarmu; używanie materiałów pirotechnicznych na terenie Hotelu lub wokół niego; przebywanie w hotelu ze zwierzętami w sposób niezgodny z regulaminem oraz uszkodzenie lub utrata wypożyczonego sprzętu hotelowego, w tym kradzież lub zgubienie.

Obowiązek uiszczenia opłat dodatkowych wynika z regulaminu Państwa Hotelu, z którym goście hotelowi mają możliwość zapoznania się w każdej chwili w Hotelu. Zgodnie z przedmiotowym regulaminem gość hotelowy (tj. osoba korzystająca z usługi hotelowej, uczestnik wydarzenia odbywającego się w Hotelu lub gość korzystający z restauracji hotelowej) ponosi odpowiedzialność materialną za wszelkiego rodzaju uszkodzenia lub zniszczenia przedmiotów wyposażenia i urządzeń technicznych Hotelu, powstałe z jego winy lub z winy odwiedzających go osób. Regulamin określa opłaty dodatkowe w stałej wysokości za wskazane w nim działania niezgodne z regulaminem lub „widełki” takich opłat uzależnione od stopnia wyrządzonej szkody w hotelowym mieniu (stopnia zabrudzenia mebli lub innych powierzchni). Uprawnieni są Państwo do naliczania opłat dodatkowych za uszkodzenie lub zniszczenie mienia w oparciu o dokonane wyceny wyrządzonych szkód w hotelowym mieniu oraz kosztów ich usunięcia.

W rozpatrywanej sprawie należy podkreślić, że opłaty dodatkowe pobierane od gości są bezpośrednio powiązane ze świadczeniem usługi hotelowej. Związek ten wynika z faktu, że opłaty te dotyczą sytuacji, w których korzystanie z usług hotelowych następuje w sposób naruszający obowiązujące zasady użytkowania obiektu lub generujący dodatkowe koszty dla Spółki.

W konsekwencji należy uznać, że w sytuacjach wskazanych w punktach i. – v. zachodzi bezpośredni, ścisły i nierozerwalny związek pomiędzy świadczeniem usługi hotelowej a pobraniem opłaty dodatkowej.

Te dwa świadczenia –  korzystanie z przestrzeni w Hotelu oraz nałożenie wskazanej we wniosku opłaty dodatkowej, którą pobierają Państwo za zdarzenia określone w punktach i. - v. – są od siebie wzajemnie zależne, a mianowicie jedno jest dokonywane tylko pod warunkiem dokonania drugiego i odwrotnie.

W rezultacie powyższa opłata dodatkowa, którą pobierają Państwo za zdarzenia określone w punktach i. - v. ma bezpośredni związek z usługą noclegową i w konsekwencji należy ją uznać za integralną część całkowitej kwoty, którą Klient zobowiązany jest zapłacić Państwu, decydując się na skorzystanie z pokoju hotelowego.

Ponadto, pobranie opłat dodatkowych w sytuacjach wskazanych w punktach i. – v. za niezastosowanie się do regulaminu Państwa Hotelu, nie jest możliwe, gdy wcześniej nie zostanie wykonana usługa noclegowa, zatem obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej za nieprzestrzeganie regulaminu stanowi jeden z warunków skorzystania z usługi. W konsekwencji, opłata za zdarzenia określone w punktach i. - v. oraz opłata za usługę noclegową są ze sobą powiązane i łącznie stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług – opodatkowane VAT.

Podsumowując, w przedstawionym stanie faktycznym, nałożenie opłaty dodatkowej, w sytuacjach wskazanych w punktach i. – v. jest możliwe wyłącznie w przypadku nieregulaminowego skorzystania z przestrzeni w Państwa Hotelu i odwrotnie – nieregulaminowego skorzystania z przestrzeni w Państwa Hotelu skutkuje nałożeniem opłaty dodatkowej.

Tym samym, spełniona jest przesłanka istnienia związku pomiędzy zapłatą przez Klienta korzystającego nieregulaminowo z przestrzeni w Państwa Hotelu określonej kwoty pieniężnej w sytuacjach wskazanych w punktach i. – v. a otrzymaniem świadczenia wzajemnego, co jest warunkiem koniecznym do uznania, że zapłata tej kwoty będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Odnośnie zaś opłaty pobieranej z tytułu nieuprawnionego zajęcia miejsca parkingowego, nieprawidłowego parkowania pojazdu, w tym parkowania zagrażającego bezpieczeństwu ruchu lub utrudniającego korzystanie z parkingu hotelowego, wskazać należy, że z okoliczności sprawy wynika, że parking hotelowy jest udostępniany zarówno gościom hotelowym, jak i osobom trzecim, i korzystanie z parkingu podlega dodatkowej opłacie a zatem stanowi całkowicie odrębne świadczenie od usługi hotelowej.

Powyższe oznacza, że usługa polegająca na udostępnianiu miejsc parkingowych posiada autonomiczną wartość ekonomiczną dla nabywcy i może być przedmiotem samodzielnego wyboru, niezależnie od decyzji o skorzystaniu z usługi hotelowej. Gość hotelowy może bowiem skorzystać z noclegu bez korzystania z parkingu, jak również z parkingu mogą korzystać osoby trzecie, które nie nabywają usługi noclegowej.

Tym samym korzystanie z parkingu stanowi całkowicie odrębne świadczenie od usługi hotelowej, realizowane na podstawie odrębnych zasad i za odrębnym wynagrodzeniem.

W konsekwencji opłaty pobierane z tytułu korzystania z parkingu, w tym również opłaty związane z nieuprawnionym zajęciem miejsca parkingowego, nieprawidłowym parkowaniem pojazdu, w tym parkowaniem zagrażającym bezpieczeństwu ruchu lub utrudniającym korzystanie z parkingu hotelowego, pozostają w bezpośrednim związku z usługą parkingową jako samodzielnym świadczeniem usług i powinny być rozliczane niezależnie od usługi noclegowej.

Opłata za nieuprawnione lub nieprawidłowe korzystanie z miejsca parkingowego jest należna niezależnie od faktu skorzystania z usługi noclegowej i może zostać nałożona także na osoby niebędące gośćmi hotelu.

Powyższe przesądza, że usługa polegająca na udostępnianiu miejsc parkingowych stanowi samodzielne świadczenie usług, niezwiązane w sposób nierozerwalny z usługą hotelową. Opłata pobierana w przypadku nieuprawnionego zajęcia miejsca parkingowego, nieprawidłowego parkowania pojazdu, w tym parkowania zagrażającego bezpieczeństwu ruchu lub utrudniającego korzystanie z parkingu hotelowego pozostaje w bezpośrednim związku z usługą parkingową oraz z naruszeniem zasad jej świadczenia, a nie z faktem korzystania z usługi noclegowej.

W konsekwencji opłata pobierana z tytułu nieuprawnionego zajęcia miejsca parkingowego, nieprawidłowego parkowania pojazdu, w tym parkowania zagrażającego bezpieczeństwu ruchu lub utrudniającego korzystanie z parkingu hotelowego nie może być uznana za element wynagrodzenia za usługę hotelową ani za świadczenie pomocnicze względem tej usługi, lecz stanowi należność z tytułu odrębnego świadczenia usług – usługi parkingowej – podlegającą rozliczeniu niezależnie od usługi noclegowej. Opłata ta może zostać nałożona niezależnie od faktu korzystania z usługi noclegowej, co jednoznacznie wskazuje, że jej źródłem nie jest usługa noclegowa, lecz usługa parkingowa.

Tym samym pobierana opłata pozostaje poza zakresem rozliczenia usługi noclegowej i powinna być kwalifikowana jako należność wynikająca z odrębnego stosunku prawnego, niezależnego od świadczenia usług hotelowych, co wyklucza uznanie jej za świadczenie pomocnicze lub ściśle związane z usługą noclegową.

Zatem, przedmiotowa opłata dodatkowa (za nieregulaminowe korzystanie z przestrzeni w Państwa Hotelu) za zdarzenia określone w punktach i. - v. oraz opłata za nieuprawnione zajęcia miejsca parkingowego, nieprawidłowe parkowania pojazdu, w tym parkowanie zagrażające bezpieczeństwu ruchu lub utrudniające korzystanie z parkingu hotelowego – stanowi element wynagrodzenia za świadczenie usług, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i w konsekwencji podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy.

Wobec powyższego, uznałem Państwa stanowisko w zakresie braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat dodatkowych za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zaznaczam, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (zapytania). Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniami, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Odnośnie powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych, należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej