Interpretacja 0113-KDIPT1-2.4012.13.2026.2.MC

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualne

9 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 8 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:

• uznania, że czynności wykonywane przez Państwa na rzecz Mieszkańców w ramach inwestycji pn. „…” (dalej „Inwestycja POŚ”) nie będą stanowić działalności gospodarczej oraz nie będą podlegać opodatkowaniu VAT,

• braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT wpłat otrzymywanych od Mieszkańców,
• braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT środków z Dofinansowania,
• braku prawa do odliczenia VAT naliczonego w związki z realizacją ww. Inwestycji POŚ.

Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 lutego 2026 r. (wpływ 13 lutego 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina … (dalej: „Gmina” lub „Wnioskodawca”) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT.

Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm., dalej: „ustawa o samorządzie gminnym”) Gmina jest wyposażona w osobowość prawną i posiada zdolność do czynności cywilnoprawnych. Gmina wykonuje zadania własne (określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym) samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym zadania własne Gminy obejmują m.in. sprawy: kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych. W ramach realizacji tych zadań własnych Wnioskodawca sukcesywnie rozbudowuje infrastrukturę kanalizacyjną na terenie Gminy.

W ramach ww. zadań własnych Gmina ma zamiar realizować inwestycję pn. „…” (dalej: „Inwestycja POŚ”).

Gmina zamierza sfinansować realizację ww. inwestycji zarówno ze środków własnych Gminy, jak i ze środków zewnętrznych, tj. przy udziale środków w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 dla interwencji 1.10.10 Infrastruktura na obszarach wiejskich oraz wdrożenie koncepcji inteligentnych wsi - obszar A Inwestycje w zakresie systemów indywidualnego oczyszczania ścieków (dalej: „Dofinansowanie”).

Gmina w zakresie realizacji Inwestycji POŚ zawarła z mieszkańcami Gminy (dalej również jako: „Mieszkańcy”) umowy cywilnoprawne regulujące zasady realizacji i finansowania budowy przydomowych oczyszczalni ścieków (dalej odpowiednio jako: „Umowa” lub „Umowy”).

W związku z planowaną realizacją przez Gminę na rzecz Mieszkańców ww. świadczenia, Mieszkańcy będą zobowiązani do wniesienia na rzecz Gminy wkładu własnego w wysokości określonej w Umowach.

Zakres prac Inwestycji POŚ w szczególności obejmował będzie wykonanie robót budowlanych, dostawę i montaż kompletnych przydomowych biologicznych oczyszczalni ścieków (dalej: „POŚ”) z przyłączeniami kanalizacji sanitarnej z budynków mieszkalnych, w celu odprowadzania ścieków oczyszczonych od Mieszkańców w miejscowościach położonych na terenie Gminy.

Jednocześnie, Gmina pragnie wskazać, że powstanie POŚ wymusi na Mieszkańcach opróżnianie i wywóz powstałych z nich nieczystości. Tym samym, po realizacji Inwestycji POŚ, Gmina będzie świadczyła odpłatne usługi odbioru ścieków (tj. osadu z POŚ) od Mieszkańców. Usługi te będą opodatkowane VAT, a podatek należny będzie odprowadzany do właściwego urzędu skarbowego.

Inwestycja POŚ ma na celu poprawę warunków życia mieszkańców, a POŚ będą budowane na terenach, gdzie budowa kanalizacji jest technicznie niemożliwa i ekonomicznie nieuzasadniona. W konsekwencji, Inwestycja POŚ będzie miała charakter zarobkowy.

Początkowo POŚ stanowić będą własność Gminy. Następnie Gmina przekaże Mieszkańcom POŚ na własność. Przeniesienie własności odbędzie się w ramach Umów, które będą zawierane tj. bez konieczności uiszczania przez Mieszkańców odrębnej wpłaty z tego tytułu.

Inwestycja POŚ będzie realizowana na podstawie kontraktów na roboty budowlane z wyłonionymi przez JST wykonawcami (dalej: „Wykonawcy”), u których Gmina będzie nabywała usługi budowy POŚ. Faktury z tytułu realizacji Inwestycji POŚ wystawiane będą na JST, z podaniem jej NIP.

Ponadto, w uzupełnieniu wniosku na pytania wskazali Państwo odpowiednio:

1)    Jaki jest całkowity koszt zrealizowanej inwestycji pn. „…”?

Na wstępie Gmina wskazuje, że na chwilę obecną inwestycja pn. „…” (dalej: „Inwestycja”) jest w trakcie początkowej realizacji, a w konsekwencji finalna wartość całej Inwestycji po jej zrealizowaniu może ulec zmianie.

Jednakże, na moment sporządzania niniejszej odpowiedzi na Wezwanie, koszt realizowanej w odniesieniu do zakupu przydomowych oczyszczalni ścieków (dalej: „POŚ”) w ramach Inwestycji planowo ma wynieść ..... zł brutto.

2)    W jakiej wysokości otrzymają Państwo dofinansowanie do ww. inwestycji ze środków w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027?

Na moment sporządzania niniejszej odpowiedzi na Wezwanie nabór wskazany przez Gminę we Wniosku nadal nie został zakończony. W związku z tym Gmina nie jest w stanie określić dokładnej kwoty dofinansowania jaką otrzyma na Inwestycję.

3)    Jaka jest struktura udziału poszczególnych źródeł finansowania realizowanej przez Państwa ww. inwestycji (wkład mieszkańca, Państwa wkład własny, dofinansowanie)? Proszę wskazać wyłącznie konkretną wartość procentową.

Gmina pragnie wskazać, że % struktura udziału poszczególnych źródeł finansowania w realizacji Inwestycji według aktualnych założeń będzie kształtowała się następująco:

• ok. 30% kosztów całkowitych Inwestycji – wpłaty Mieszkańców,
• ok. 70% kosztów całkowitych Inwestycji – dofinansowanie w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

W tym miejscu Gmina pragnie podkreślić, że ze względu na fakt, iż Inwestycja obecnie jest na początkowym etapie realizacji, jej ostateczna wartość może ulec zmianie. Dlatego Gmina nie jest w stanie wykluczyć, że po formalnym zakończeniu realizacji Inwestycji wskazane w niniejszej odpowiedzi wartości ulegną zmianie.

4)    W jaki sposób wyłoniono mieszkańców do udziału w inwestycji?

Proces wyłonienia Mieszkańców do udziału w Inwestycji został przeprowadzony z zachowaniem zasad otwartości i równego dostępu dla wszystkich zainteresowanych mieszkańców Gminy.

Na początkowym etapie Inwestycji Gmina ogłosiła informacje o planowanej inwestycji i możliwości zgłaszania chęci uczestnictwa na oficjalnej stronie internetowej Gminy. Następnie zorganizowano spotkania konsultacyjne dla mieszkańców, podczas których przedstawiano szczegółowe informacje dotyczące zasad udziału w Inwestycji oraz wymogów technicznych związanych z budową POŚ. W dalszej kolejności Gmina przyjmowała dobrowolne zgłoszenia od Mieszkańców zainteresowanych udziałem w Inwestycji.

Gmina zaznacza, że możliwość uczestnictwa w Inwestycji była dostępna dla wszystkich chętnych mieszkańców, którzy spełniali techniczne warunki do instalacji POŚ na swoich nieruchomościach i wyrazili chęć przystąpienia do programu.

5)    Czy wartość wpłat będzie taka sama dla wszystkich mieszkańców? Jeśli wartość wpłat będzie różna z czego wynikają różnice?

Gmina pragnie wskazać, że wartość wpłat wnoszonych przez wszystkich Mieszkańców (wkład własny) uczestniczących w Inwestycji będzie jednakowa dla wszystkich Mieszkańców. Zastosowane będzie jednolite rozwiązanie technologiczne dla wszystkich beneficjentów Inwestycji, dzięki czemu możliwe będzie ustalenie jednolitej kwoty wpłat (wkładu własnego) dla wszystkich uczestniczących Mieszkańców.

6)    Czy nigdy wkład (wpłaty) mieszkańca nie będzie pokrywał całości bądź przeważającej części kosztów budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, tj. nigdy nie będą stanowiły faktycznego ekwiwalentu wartości otrzymanego świadczenia?

Na wstępie Gmina pragnie wskazać, że określenie wielkości wkładu Mieszkańca jako „przewyższającej części kosztów” jest określeniem nieprecyzyjnym, uniemożliwiającym udzielenie odpowiedzi według obiektywnych kryteriów, ponieważ to, czy dany wkład stanowi przewyższającą czy nieprzewyższającą część kosztów, może stanowić jedynie subiektywną opinię.

Jednocześnie, w ocenie Gminy, zgodnie z powyższym należy rozumieć, że nigdy wkład Mieszkańca nie będzie pokrywał całości bądź przewyższającej części kosztów budowy POŚ, tj. nigdy nie będzie stanowił faktycznego ekwiwalentu wartości otrzymanego świadczenia.

7)    Czy realizacja ww. inwestycji będzie miała na celu osiąganie przez Państwa stałego dochodu, zysku z tego tytułu?

Gmina pragnie wskazać, że realizacja ww. zadania pośrednio ma na celu osiągnięcie przez Gminę stałego dochodu, zysku z tego tytułu poprzez wymuszenie na Mieszkańcach opróżniania i wywozu powstałych z POŚ nieczystości. Tym samym, po realizacji Inwestycji, Gmina będzie świadczyła odpłatne usługi odbioru ścieków (tj. osadu z POŚ) od Mieszkańców.

8)    Czy realizując ww. inwestycję Państwa celem będzie stałe i zorganizowane wykonywanie takiej działalności w celach zarobkowych?

Gmina pragnie wskazać, że celem realizacji Inwestycji będzie stałe i zorganizowane wykonywanie takiej działalności w celach zarobkowych.

Mając na uwadze powyższe, Gmina pragnie wskazać, że na przestrzeni lat zrealizowała szereg analogicznych inwestycji w zakresie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków takich jak:

• „…” - 26 szt. w 2010 r.,
• „…” - 110 szt. w 2011 r.,
• „…” w 2015 r.,
• „…” w 2020 r.

9)    Skoro w związku z wybudowaniem POŚ będą Państwo świadczyć usługi odbioru ścieków (tj. osadu z POŚ) proszę o odpowiedź na poniższe pytania:

a)    Czy umowa zawarta z właścicielami nieruchomości będzie dotyczyła zarówno wybudowania POŚ oraz odbioru ścieków z wybudowanych POŚ, czy na każdą z tych czynności będzie z mieszkańcem zawarta odrębna umowa?

Gmina pragnie wskazać, że wybudowanie POŚ oraz odbiór ścieków z wybudowanych POŚ stanowią odrębne od siebie czynności.

Mając na uwadze powyższe,

• wybudowanie POŚ oraz
• odbiór i wywóz ścieków z wybudowanych POŚ

stanowią przedmiot odrębnych umów zawieranych z Mieszkańcem.

b)    Czy wszyscy mieszkańcy będą zobowiązani do zawarcia z Państwem umowy na odbiór ścieków z wybudowanych POŚ? Czy umowy te będą zawarte jednocześnie z zawarciem umowy na budowę POŚ, czy będą zawierane już po zakończeniu budowy POŚ?

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 733) o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, właściciele nieruchomości którzy pozbywają się z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych oraz właściciele nieruchomości, którzy nie są obowiązani do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy, wykonując obowiązek określony w art. 5 ust. 1 pkt 3b, są obowiązani do udokumentowania w formie umowy korzystania z usług wykonywanych przez:

1)    gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych lub osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków i transportu nieczystości ciekłych lub

2)    gminną jednostkę organizacyjną lub przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, wpisanego do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2

- przez okazanie takich umów i dowodów uiszczania opłat za te usługi.

Mając na uwadze powyższe, wszyscy Mieszkańcy będą zobowiązani do zawarcia umowy na odbiór ścieków z wybudowanych POŚ, jednakże czy Mieszkańcy zawrą w tym zakresie umowę z gminną jednostką organizacyjną zajmującą się świadczeniem usług odbioru ścieków z terenu Gminy (tutaj: odpowiedni referat w Urzędzie Gminy) czy z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na prowadzenie działalności w tym zakresie - jest to już indywidualna decyzja każdego z Mieszkańców. W tym miejscu jednak Gmina pragnie wskazać, że co do zasady mieszkańcy z terenu Gminy zawierają w powyższym zakresie stosowne umowy na odbiór nieczystości z gminną jednostkę organizacyjną.

Ponadto, mając na uwadze odpowiedź przedstawioną na pytanie 9a) powyżej, Gmina pragnie ponownie wskazać, że (1) wybudowanie POŚ oraz (2) odbiór ścieków z wybudowanych POŚ stanowią przedmiot odrębnych umów zawieranych z Mieszkańcem, w związku z czym przedmiotowe umowy nie są zawierane jednocześnie.

c)    Czy ww. usługi w zakresie odbioru ścieków z wybudowanych POŚ będą wykonywać wyłącznie Państwo, czy będzie mógł je wykonywać inny dowolny podmiot na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z danym mieszkańcem?

Gmina pragnie wskazać, że usługi w zakresie odbioru ścieków z wybudowanych POŚ może wykonywać dowolny podmiot posiadający stosowne uprawnienia, na podstawie odrębnej umowy zawartej bezpośrednio z danym mieszkańcem.

Mieszkańcy mają pełną swobodę wyboru usługodawcy w tym zakresie i nie są zobligowani do korzystania wyłącznie z usług świadczonych przez Gminę. Jednakże, zgodnie ze wskazaniem Gminy w udzielonej odpowiedzi na pytanie powyżej, co do zasady mieszkańcy z terenu Gminy w zakresie świadczenie usług odbioru nieczystości wybierają Gminę i z nią zawierają stosowne umowy w tym zakresie.

d)    Jeśli mieszkańcy będą zobowiązani do nabywania od Państwa usług związanych z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ, czy dla wszystkich mieszkańców opłaty te będą określone w takiej samej wysokości? Jeśli nie, od czego będzie uzależniona wysokość ww. wynagrodzenia?

Mając na uwadze udzielone odpowiedzi na pytania powyżej, Gmina jeszcze raz pragnie podkreślić, że mieszkańcy nie są zobowiązani do nabywania usług odbioru ścieków wyłącznie od Gminy. Jednakże, co do zasady mieszkańcy z terenu Gminy wybierają jako usługodawcę w zakresie odbioru ścieków właśnie Gminę.

W tym miejscu, Gmina zwraca uwagę na obowiązek stosowania zatwierdzonej taryfy stanowiącej odpowiednie zestawienie ogłoszonych publicznie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. W związku z czym, Gmina pragnie wskazać, że dla wszystkich mieszkańców opłaty te będą określone w takiej samej wysokości.

e)    Czy usługi    związane z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ będą uwzględnione w dokumentacji dotyczącej dofinansowania?

Gmina pragnie wskazać, że usługi związane z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ nie zostały uwzględnione w dokumentacji dotyczącej dofinansowania Inwestycji ze środków Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

Koszty świadczenia usług odbioru ścieków nie będą objęte dofinansowaniem i będą ponoszone przez Mieszkańców niezależnie od kosztów realizacji samej Inwestycji.

f)     Czy wynagrodzenie za usługi związane z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ będzie pokrywało w pełni koszty świadczenia tych usług? Czy będą one w jakiś sposób dofinansowane przez Państwa?

Odbiór i wywóz ścieków z wybudowanych POŚ realizowany jest w ramach zadań własnych Gminy, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153) który stanowi, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych należy do zadań własnych Gminy.

Gmina pragnie wskazać, że w zakresie wynagrodzenia za usługi związane z odbiorem ścieków m.in. z wybudowanych POŚ wiąże ją zatwierdzona taryfa w zakresie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, której celem jest pokrycie w pełni kosztów świadczenia tych usług. Dodatkowo, usługi te nie są w jakikolwiek sposób dofinansowane przez Gminę.

g)    Czy koszty usług związanych z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ, będą ujmowane wraz ze wszystkimi innymi kosztami, celem ustalenia wartości całej Inwestycji? Jeśli nie, proszę wskazać dlaczego?

Gmina pragnie ponownie podkreślić, że usługi odbioru ścieków z wybudowanych POŚ a samo wybudowanie POŚ stanowi odrębne od siebie czynności.

Mając na uwadze powyższe, koszty usług związanych z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ, nie będą ujmowane wraz ze wszystkimi innymi kosztami, celem ustalenia wartości całej Inwestycji. Tym samym koszty świadczonych usług odbioru ścieków pozostają bez wpływu na finalną wartość Inwestycji.

h)    Czy w sytuacji, gdy mieszkaniec nie wyrazi zgody na świadczenie usług w zakresie odbioru ścieków przez Państwa, to POŚ nie zostanie zainstalowana u tego mieszkańca?

Z tego względu, iż realizacja Inwestycji oraz usługi odbioru ścieków są czynnościami od siebie odrębnymi nie dojdzie do sytuacji zawartej w pytaniu.

W sytuacji, gdy Mieszkaniec nie wyrazi zainteresowania na świadczenie usług w zakresie odbioru ścieków przez Gminę (Gmina przypomina, że Mieszkaniec ma pełną swobodę w wyborze usługodawcy w tym zakresie po wybudowaniu POŚ), to mimo tego POŚ zostanie wybudowana u niego zgodnie z zawartą umową na budowę POŚ w ramach Inwestycji.

Pytania

1.    Czy czynności wykonywane przez Gminę na rzecz Mieszkańców w ramach Inwestycji POŚ będą stanowić działalność gospodarczą oraz będą podlegać opodatkowaniu VAT?

2.    Czy Gmina będzie zobowiązana do opodatkowania VAT wpłat otrzymywanych od Mieszkańców?

3.    Czy Gmina będzie zobowiązana do opodatkowania VAT środków z Dofinansowania, które planuje przeznaczyć na realizację Inwestycji POŚ?

4.    Czy Gminie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach zakupowych dotyczących Inwestycji POŚ?

Państwa stanowisko w sprawie

1.    Czynności wykonywane przez Gminę na rzecz Mieszkańców w ramach Inwestycji POŚ nie będą stanowić działalności gospodarczej oraz nie będą podlegać opodatkowaniu VAT.

2.    Gmina nie będzie zobowiązana do opodatkowania VAT wpłat otrzymywanych od Mieszkańców.

3.    Gmina nie będzie zobowiązana do opodatkowania VAT środków z Dofinansowania, które planuje przeznaczyć na realizację Inwestycji POŚ.

4.    Gminie nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach zakupowych związanych z Inwestycją POŚ.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy:

Ad. 1-3

Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatników organów władzy publicznej w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Jeżeli zatem dana czynność ma miejsce w ramach wykonywania zadań nałożonych na gminę odrębnymi przepisami prawa i nie ma formy umowy cywilnoprawnej - nie podlega VAT z uwagi na brak statusu podatnika VAT po stronie Gminy.

Jednocześnie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT stanowi lex specialis w odniesieniu do art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Oznacza to, że w przypadku czynności wykonywanych przez gminę na podstawie umów cywilnoprawnych gmina może być uznana za podatnika, o ile spełnia kryteria określone w art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a więc jeśli bez względu na cel czy rezultat wykonuje samodzielnie działalność gospodarczą rozumianą jako wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, obejmującą w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W tym miejscu Gmina pragnie zwrócić szczególną uwagę na orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „Trybunał” lub „TSUE”) z dnia 30 marca 2023 r. wydane w sprawie C-612/21 (gmina O. przeciwko Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej, dalej: „Wyrok TSUE”), w którym Trybunał analizując charakter działań podejmowanych przez gminę w związku z organizacją rozwoju wykorzystania odnawialnych źródeł energii na swoim terytorium na rzecz swoich mieszkańców (przypadek analogiczny do sprawy Gminy) uznał, że gmina nie wykonuje w tym zakresie działalności gospodarczej, a tym samym, że podejmowane przez nią czynności nie stanowią świadczeń podlegających opodatkowaniu VAT.

Jako podstawę swojego rozstrzygnięcia TSUE wskazuje na następujące okoliczności:

„(…) po pierwsze należy zauważyć, że podczas gdy przedsiębiorca dąży do stałego osiągania dochodu (zob. podobnie wyrok z dnia 20 stycznia 2021 r, AJFP Sibiu i DGRFP Bradov, C-655/19, EU:C:202l:40, pkt 2 7-29 i przytoczone tam orzecznictwo), gmina O. wskazała we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej, jak wynika z postanowienia odsyłającego, że nie zamierza świadczyć regularnie usług instalacji systemów OZE i nie zatrudnia ani nie zamierza zatrudniać pracowników w tym celu, co odróżnia niniejszą sprawę od spraw, w których świadczenia gminne miały charakter trwały.

Po drugie, z informacji przedstawionych przez sąd odsyłający wynika, że gmina O. wydaje się ograniczać do zaproponowania swoim mieszkańcom będącym właścicielami nieruchomości, którzy mogą być zainteresowani systemami OZE, w ramach programu regionalnego mającego na celu umożliwienie przejścia na gospodarkę niskoemisyjną, dostarczenia i zainstalowania u nich tych systemów OZE za pośrednictwem przedsiębiorstwa wybranego w wyniku przetargu, w zamian za ich udział nieprzekraczający 25% kosztów podlegających dofinansowaniu związanych z tą dostawą i z tą instalacją, podczas gdy owa gmina płaci danemu przedsiębiorstwu wynagrodzenie za te same dostawę i instalację po cenie rynkowej. (…)

W konsekwencji nawet biorąc pod uwagę płatności przyznane gminie O. przez dane województwo, które wynoszą 75% kosztów podlegających dofinansowaniu, suma kwot otrzymanych od zainteresowanych właścicieli z jednej strony i od owego województwa z drugiej strony pozostaje strukturalnie niższa od łącznych kosztów faktycznie poniesionych przez tę gminę, jak wskazano w pkt 31 niniejszego wyroku, co nie odpowiada podejściu, jakie przyjąłby w danym wypadku instalator systemów OZE, który przy ustalaniu swoich cen starałby się zawrzeć w nich swoje koszty i osiągnąć marżę zysku. Natomiast wspomniana gmina ponosi jedynie ryzyko strat, nie mając perspektywy zysku.

Po trzecie, nie wydaje się ekonomicznie opłacalne, aby taki instalator systemów OZE obciążał odbiorców swoich dostaw towarów i świadczenia usług jedynie najwyżej jedną czwartą poniesionych przez siebie kosztów, oczekując jednocześnie rekompensaty w postaci dofinansowania za zasadniczą część pozostałych trzech czwartych tych kosztów. Taki mechanizm nie tylko stawiałby jego przepływy pieniężne w sytuacji strukturalnie deficytowej, ale ponadto stwarzałby nietypowy stopień niepewności dla podatnika, ponieważ kwestia, czy i w jakim zakresie osoba trzecia zwróci tak istotną część poniesionych kosztów, pozostaje faktycznie otwarta do czasu podjęcia przez tę osobę trzecią decyzji, co następuje po tym, jak sporne transakcje zostaną dokonane. (...)

W świetle powyższych rozważań na pytanie pierwsze należy odpowiedzieć, że art. 2 ust. 1, art. 9 ust. 1 i art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112 należy interpretować w ten sposób, że dostawy towarów i świadczenia usług podlegających opodatkowaniu VAT nie stanowi dostarczenie i zainstalowanie przez gminę, za pośrednictwem przedsiębiorstwa, systemów OZE na rzecz jej mieszkańców będących właścicielami nieruchomości, którzy wyrazili wolę wyposażenia tych nieruchomości w takie systemy, jeżeli taka działalność nie ma na celu osiągania stałego dochodu i skutkuje jedynie zapłatą przez tych mieszkańców kwot pokrywających najwyżej jedną czwartą poniesionych kosztów, a pozostała część jest finansowana ze środków publicznych ”.

W przedmiotowej sprawie podstawą współpracy pomiędzy Gminą a Mieszkańcami będą Umowy o charakterze cywilnoprawnym. Jak wynika ze wskazanej na wstępie relacji art. 15 ust. 6 do art. 15 ust. 1 i 2, w przypadku, w którym na mocy art. 15 ust. 6 ustawy o VAT Gminy nie można wyłączyć z grona podatników VAT, należy powrócić do zasad ogólnych i zweryfikować, czy działania podejmowane przez Gminę w określonej sytuacji stanowią przejaw wykonywania działalności gospodarczej czy też władztwa publicznego.

Tym samym, w ocenie Gminy niezbędnym dla uznania Gminy za podatnika VAT jest rozstrzygnięcie, czy podejmowane przez Gminę działania w ramach Inwestycji POŚ będą stanowiły przejaw wykonywania działalności gospodarczej w rozumieniu cytowanego wyżej art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

W ocenie Gminy, działań, które Gmina będzie realizowała w ramach Inwestycji POŚ - w kontekście Wyroku TSUE - nie można uznać za wykonywanie działalności gospodarczej. Zgodzić się należy co prawda, że budowa POŚ na rzecz Mieszkańców stanowiła będzie przejaw realizacji zadań własnych Gminy, których wykonywanie będzie się odbywało na podstawie zawartych z Mieszkańcami umów cywilnoprawnych. Jednakże, Gmina realizując Inwestycję POŚ dąży wyłącznie do osiągnięcia ściśle określonego celu w postaci poprawy jakości życia mieszkańców na terenie Gminy w obszarze środowiska naturalnego poprzez montaż POŚ, z wykonaniem czego nie będzie wiązało się osiągnięcie przez Gminę jakichkolwiek dochodów czy zysków z tego tytułu.

W konsekwencji, w świetle Wyroku TSUE, realizowaną przez Gminę Inwestycję POŚ należy porównać do innych czynności realizowanych przez nią w ramach wykonywania zadań własnych, np. prace porządkowe, remonty dróg, itp. Działania te realizowane są na rzecz lokalnej społeczności nieodpłatnie, a jednocześnie można w wielu przypadkach zidentyfikować konkretnych beneficjentów zrealizowanych czynności (np. mieszkańców ulicy, która była przedmiotem remontu).

Zagadnienie to stanowiło przedmiot orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: „NSA”), m.in. w wyroku z dnia 20 października 2023 r., sygn. akt 1 FSK 1490/20, wyroku z dnia 5 czerwca 2023 r., sygn. akt I FSK 1454/18, wyroku z dnia 5 października 2023 r., sygn. akt I FSK 1868/18 czy wyroku z dnia 3 października 2023 r., sygn. akt I FSK 1707/19. W przytoczonych wyrokach NSA, w stanach faktycznych analogicznych do sytuacji Gminy, wskazywał, że realizowana przez Gminę działalność nie będzie stanowiła działalności gospodarczej, a w konsekwencji - nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.

W tym miejscu należy również wskazać na interpretację ogólną Ministra Finansów z dnia 2 maja 2024 r., znak sprawy: PT1.8101.1.2023 (dalej: „Interpretacja ogólna”), która została wydana w celu zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe w przedmiotowej materii. W Interpretacji ogólnej potwierdzone zostało stanowisko wyrażone w Wyroku TSUE, jak również ww. wyrokach NSA.

Wobec powyższego, czynności wykonywane przez Gminę na rzecz Mieszkańców w ramach Inwestycji POŚ nie będą stanowić działalności gospodarczej oraz nie będą podlegać opodatkowaniu VAT. W konsekwencji, Gmina nie będzie zobowiązana do opodatkowania VAT otrzymywanych od Mieszkańców wpłat, jak również środków z Dofinansowania, które Gmina planuje przeznaczyć na realizację Inwestycji POŚ.

Ad 4.

Stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z treści tej regulacji wynika, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom podatku VAT, w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że Gmina realizując Inwestycję POŚ nie będzie wykonywała działalności gospodarczej mającej na celu osiąganie stałego dochodu (patrz uzasadnienie do pytania nr 1-3).

Tożsame stanowisko zostało również potwierdzone w m.in. interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 14 sierpnia 2023 r. sygn. 0114-KDIP4-1.4012.274.2023.1.DP, w której organ stwierdził, że: jeżeli zatem przeprowadzenie przez Państwa inwestycji polegającej na budowie .... przydomowych oczyszczalni ścieków (POS) nie będzie stanowiło dla Państwa stałego źródła dochodu (a na to wskazywałby fakt nieuiszczania opłat przez mieszkańców oraz opróżnianie i wywóz nieczystości na własny koszt przez mieszkańców), to realizując taki projekt będą Państwo ponosili jedynie ryzyko strat bez perspektywy zysku i tym samym nie będą Państwo działali w charakterze podatnika VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą, w rozumieniu w art. 15 ust. 2 ustawy. (...) Zatem nie będą spełnione - wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy - przesłanki warunkujące prawo do odliczenia podatku naliczonego. Nabywane na potrzeby realizacji projektu w części dotyczącej budowy .... przydomowych oczyszczalni ścieków towary i usług nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W konsekwencji, nie będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego wskazanego na fakturach dokumentujących koszty realizacji Projektu.” oraz w interpretacji indywidualnej z dnia 4 sierpnia 2023 r. sygn. 0114-KDIP4-3.4012.53.2023.3.JJ, w której organ wskazał, że: „Jak już wcześniej wskazano, w związku z realizacją zadania inwestycyjnego pn. "(...)" nie działają/nie będą Państwo działać w charakterze podatnika VAT, a usługa realizowana na rzecz mieszkańców nie jest/nie będzie opodatkowana tym podatkiem. W związku z tym nabycie towarów i usług na potrzeby realizacji ww. zadania ma/nie będzie miało związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. W konsekwencji nie przysługuje/nie będzie przysługiwać Państwu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją zadania, gdyż w analizowanej sytuacji nie występuje/nie wystąpi związek przyczynowo-skutkowy dokonywanych zakupów towarów i usług z działalnością opodatkowaną podatkiem VAT”.

Wobec powyższego, nabywane przez Gminę w ramach Inwestycji POŚ towary i usługi nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, a w konsekwencji - Gminie nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach zakupowych związanych z Inwestycją POŚ.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Na mocy art. 2 pkt 6 ustawy:

Według art. 2 pkt 22 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Z kolei, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Jak stanowi art. 8 ust. 2a ustawy:

Pojęcie „dostawa towarów” w rozumieniu przepisów ustawy, obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel.

Natomiast pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Ponadto, stwierdzić należy, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez „podatników” w rozumieniu ustawy i wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Na mocy art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE”:

Przepis ten stwierdza, że wykorzystywanie własności dóbr materialnych lub niematerialnych do celów zarobkowych w sposób ciągły, należy w szczególności uznać za działalność gospodarczą.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Zamierzają Państwo realizować inwestycję pn. „…”. Inwestycja realizowana będzie ze środków własnych Gminy, jak i ze środków zewnętrznych, tj. przy udziale środków w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (dalej: „Dofinansowanie”). Struktura udziału poszczególnych źródeł finansowania w realizacji Inwestycji POŚ będzie kształtowała się następująco: ok. 30% kosztów całkowitych Inwestycji – wpłaty Mieszkańców, ok. 70% kosztów całkowitych Inwestycji – dofinansowanie w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. W zakresie realizacji Inwestycji zawarli Państwo umowy z mieszkańcami Gminy. W związku z realizacją przez Państwa na rzecz Mieszkańców ww. świadczenia, Mieszkańcy są zobowiązani do wniesienia na Państwa rzecz wkładu własnego w wysokości określonej w Umowach. Zgodnie z postanowieniami Umów, początkowo POŚ stanowić będą Państwa własność. Następnie przekażą Państwo Mieszkańcom POŚ na własność. Przeniesienie własności odbędzie się w ramach zawartych Umów, tj. bez konieczności uiszczania przez Mieszkańców odrębnej wpłaty z tego tytułu. Inwestycja POŚ będzie realizowana na podstawie kontraktów na roboty budowlane z wyłonionymi przez JST wykonawcami, u których Gmina będzie nabywała usługi budowy POŚ.

Odnosząc się do Państwa wątpliwości, mając na uwadze przedstawioną na wstępie analizę przepisów podatkowych, w pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć, czy realizacja przez Państwa inwestycji pn. „…” będzie dokonywana w ramach działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy.

W tym celu zasadnym jest odwołanie się do wyroku TSUE z 30 marca 2023 r. w sprawie C-612/21 (Gmina O. przeciwko Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej). Co prawda wyrok ten odnosi się do czynności dokonywanych przez gminę w ramach promowania odnawialnych źródeł energii, jednakże wnioski płynące z ww. orzeczenia mogą być pomocne w analizowanej sprawie.

W wyroku tym TSUE wskazał, że:

Trybunał zwrócił uwagę na istotne elementy stanu faktycznego, które zaistniały w sprawie będącej przedmiotem ww. postępowania:

Na podstawie powyższej analizy TSUE doszedł do wniosku, że:

Ostatecznie Trybunał orzekł, że:

Ponadto wskazać należy na tezy zawarte w wyroku z 30 marca 2023 r. w sprawie C-616/21 (Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przeciwko Gminie L.), zapadłym w wyniku wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożonego w ramach sporu w przedmiocie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania podatkiem od wartości dodanej (VAT) w odniesieniu do przeprowadzonych na zlecenie gminy czynności związanych z usuwaniem azbestu oraz prawa do odliczenia VAT naliczonego od tych czynności.

W wyroku tym, TSUE rozstrzygnął, że:

Rozpatrując Państwa wątpliwości należy uwzględnić ww. wyrok w sprawie C-612/21, zgodnie z którym dla określenia czy czynności wykonywane przez Państwa będą realizowane w ramach działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy, kluczowe jest przeanalizowanie realizowanej inwestycji pod kątem ewentualnego opodatkowania w świetle przesłanek w nim wskazanych, tj.:

• brak zarobkowego charakteru podejmowanych czynności – czynność nie ma na celu osiągnięcia stałego dochodu,
• brak równorzędnego (albo jakiegokolwiek) ekwiwalentu ekonomicznego ze strony ostatecznego beneficjenta inwestycji (mieszkańca Gminy),
• zgoda mieszkańca na wykonanie usługi na jego nieruchomości,
• uzyskanie dofinansowania,
• zlecenie zrealizowania inwestycji wyspecjalizowanemu podmiotowi trzeciemu.

W analizowanej sprawie ww. przesłanki będą spełnione. Z opisu sprawy wynika bowiem, że wkład Mieszkańca nigdy nie będzie pokrywał całości bądź przewyższającej części kosztów budowy POŚ. Wskazali Państwo, że struktura finansowania inwestycji przedstawia się następująco: ok. 30% kosztów całkowitych Inwestycji – wpłaty Mieszkańców, ok. 70% kosztów całkowitych Inwestycji – dofinansowanie w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

Ponadto, możliwość uczestnictwa w inwestycji będzie dostępna dla wszystkich chętnych mieszkańców, którzy spełniali techniczne warunki do instalacji POŚ na swoich nieruchomościach i wyrazili chęć przystąpienia do programu. Inwestycja POŚ będzie realizowana na podstawie kontraktów na roboty budowlane z wyłonionymi przez JST wykonawcami, u których Państwa Gmina będzie nabywała usługi budowy POŚ.

Zasadniczym celem inwestycji jest poprawa warunków życia mieszkańców, a POŚ będą budowane na terenach, gdzie budowa kanalizacji jest technicznie niemożliwa i ekonomicznie nieuzasadniona.

Biorąc więc pod uwagę tezy ww. wyroku TSUE C-612/21 – nie można stwierdzić, że inwestycja polegająca na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków, którą zrealizują Państwo dla Mieszkańców, ma na celu osiąganie przez Państwa z tego tytułu stałych dochodów.

Głównie to Mieszkańcy (użytkownicy POŚ), a nie Państwo, osiągną korzyść z budowy na ich rzecz POŚ, ponieważ poprawią się warunki ich życia.

Państwo nie będą osiągali przychodów związanych z wybudowaniem przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców. Mieszkaniec ponosi tylko niewielką część kosztów realizacji inwestycji. Przeważająca część inwestycji finansowana będzie ze środków w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.

W wyniku Państwa działań nie wystąpią znaczące zakłócenia konkurencji, które prowadzić by mogły do wyłączenia z dostaw dla ostatecznego konsumenta innych podmiotów (w tym przypadku prywatnych firm działających w zakresie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków). Działają Państwo bowiem jako świadczeniobiorca dokonujący zakupu od wyłonionego przez Państwa wykonawcy.

Jeżeli zatem przeprowadzenie przez Państwa inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków nie będzie stanowiło dla Państwa stałego źródła dochodu (a na to wskazują jednorazowe opłaty wnoszone przez Mieszkańców), to realizując taką inwestycję będą Państwo ponosili jedynie ryzyko strat bez perspektywy zysku i tym samym nie będą Państwo działali w charakterze podatnika VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą, w rozumieniu w art. 15 ust. 2 ustawy.

W rozpatrywanej sprawie analiza przedstawionego opisu sprawy wykazuje, że realizują Państwo czynności w zakresie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków w warunkach podobnych do wynikających z wyroku TSUE nr C-612/21.

Skoro:

• inwestycja będzie służyć głównie poprawie warunków życia Mieszkańców,
• czynności wykonywane przez Państwa polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków nie będą miały charakteru zarobkowego,
• inwestycja będzie realizowana przez wykonawcę wyłonionego w przetargu,
• po upływie kilku lat, przydomowe oczyszczalnie ścieków zostaną przekazane nieodpłatnie właścicielom nieruchomości, na których zostały wybudowane,
• faktury dokumentujące wydatki ponoszone przez Państwa na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków będą wystawiane na Państwa,
• na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych wkład własny mieszkańca nie będzie pokrywał całości bądź znacznej części kosztów budowy POŚ, tj. nigdy nie będzie stanowił faktycznego ekwiwalentu wartości otrzymanego świadczenia,
• koszty inwestycji w znaczącej części będą finansowane z otrzymanego dofinansowania, tj. ze środków publicznych,

to w świetle ww. stanowiska TSUE, budowa przydomowych oczyszczalni ścieków na nieruchomościach Mieszkańców w ramach realizacji inwestycji pn. „…” nie będzie stanowiła ani dostawy towarów, ani świadczenia usług na rzecz Mieszkańców i tym samym czynności wykonywane przez Państwa na rzecz Mieszkańców, nie będą wykonywane w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Zatem czynności te nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W światle powyższego Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.

Odnosząc się do Państwa wątpliwości objętych pytaniami nr 2 i 3 wniosku wskazać należy, że zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy:

W myśl art. 29a ust. 6 ustawy:

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy jest odpowiednikiem art. 73 ww. Dyrektywy 2006/112/WE, zgodnie z którym:

Aby ustalić, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są, czy też nie są opodatkowane, należy przeanalizować szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele dofinansowania.

Dotacja, dofinansowanie, subwencja stanowi podstawę opodatkowania, gdy jest dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje, których nie można powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.

Samo otrzymanie jakiejkolwiek zapłaty lub dofinansowania (dotacji, dopłaty, subwencji) nie stanowi żadnej czynności ani zdarzenia opodatkowanego. Jeżeli czynność, za którą wnoszona jest opłata lub do której jest przyznawana dopłata, nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, to zapłata / dopłata do tej czynności nie stanowi elementu ceny oraz nie może być włączona do podstawy opodatkowania.

Jak wykazano powyżej, realizując inwestycję w zakresie dotyczącym budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców nie będą Państwo wykonywali działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Państwa działania w związku z budową przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców nie będą stanowić dostawy towarów ani świadczenia usług podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Wpłaty, które otrzymają Państwo od Mieszkańców, będą wynikać z zawieranych przez Państwa umów cywilnoprawnych na budowę POŚ i będą stanowiły wkład własny Mieszkańca. Zatem wpłaty Mieszkańców z ww. tytułu nie będą stanowiły zapłaty za czynności podlegające opodatkowaniu, w konsekwencji nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Analogicznie, skoro wykonywane przez Państwa czynności w ramach inwestycji dotyczącej budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców, nie będą stanowiły dostawy towarów ani świadczenia usług podlegających opodatkowaniu, to również środki w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, które planują Państwo przeznaczyć na realizację Inwestycji POŚ, nie mogą podlegać opodatkowaniu jako element ceny.

Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytań nr 2 i 3 jest prawidłowe.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy:

Art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje gdy:

• odliczenia dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług,
• towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Ta zasada wyłącza jednocześnie możliwość odliczania podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających opodatkowaniu.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje pod warunkiem, że:

• spełnione zostały przesłanki pozytywne, wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy oraz
• nie zaistniały przesłanki negatywne, określone w art. 88 ustawy.

Treść art. 88 określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług zakupionych na potrzeby wykonania określonej czynności, podmiot musi wykonywać tę czynność jako podatnik podatku od towarów i usług, który działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Podstawowym warunkiem odliczenia podatku VAT jest związek nabytych towarów i usług ze sprzedażą generującą podatek należny.

W analizowanej sprawie brak jest bezpośredniego, ale i pośredniego związku wydatków na realizację inwestycji polegającej na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na nieruchomościach z Państwa działalnością opodatkowaną.

Jak Państwo wskazali koszty usług związanych z odbiorem ścieków z wybudowanych POŚ, nie będą ujmowane wraz ze wszystkimi innymi kosztami, celem ustalenia wartości całej Inwestycji. Tym samym koszty świadczonych usług odbioru ścieków pozostają bez wpływu na finalną wartość Inwestycji. Wybudowanie POŚ oraz odbiór ścieków z wybudowanych POŚ stanowią przedmiot odrębnych umów zawieranych z Mieszkańcem, przedmiotowe umowy nie są zawierane jednocześnie. Świadczenie usług związanych z odbiorem ścieków z POŚ i ponoszenie za te usługi opłat przez Mieszkańców, jest odrębną kwestią niezwiązaną z przedmiotową inwestycją.

Ponadto usługi w zakresie odbioru ścieków z wybudowanych POŚ może wykonywać dowolny podmiot posiadający stosowne uprawnienia, na podstawie odrębnej umowy zawartej bezpośrednio z danym mieszkańcem. Z wniosku bowiem wynika, że Mieszkańcy mają pełną swobodę wyboru usługodawcy w tym zakresie i nie są zobligowani do korzystania wyłącznie z usług świadczonych przez Państwa.

Biorąc pod uwagę opis sprawy oraz powołane przepisy prawa stwierdzić należy, że nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją inwestycji dotyczącej budowy przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców. Powyższe wynika z faktu, że w analizowanym przypadku nie zostaną spełnione – wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy – przesłanki warunkujące prawo do odliczenia podatku naliczonego, tj. ponoszone wydatki na realizację inwestycji nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W świetle powyższego nie będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją inwestycji pn. „…”.

Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

•   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w … . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),

albo

• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP:/KIS/wnioski albo/KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.