Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego i podatnik VAT czynny, planuje realizację projektu edukacyjnego w Szkole Podstawowej, polegającego na utworzeniu pracowni fizyczno-chemicznej, finansowanego z dotacji. Projekt obejmuje remont i zakup wyposażenia, a faktury…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
12 marca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie braku prawa do odliczenia podatku od towarów i usług w związku z realizacją projektu pn. „…” realizowanego w ramach konkursu „…”.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Gmina (…) (dalej: Gmina lub Wnioskodawca) jest jednostką samorządu terytorialnego położoną w województwie (…). Gmina jest zarejestrowana na potrzeby podatku od towarów i usług (dalej: VAT), jako podatnik VAT czynny.
W ramach ustawy z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego ze zm. Szkoła Podstawowa, nie jest odrębnym od Gminy podatnikiem podatku od towarów i usług.
Gmina, działając w imieniu placówki oświatowej Szkoły Podstawowej im. (…) w (…), składa wniosek na projekt pn. „…” realizowany w ramach konkursu pn. „…”, którego celem jest wsparcie finansowe projektów dotyczących edukacji fizycznej i chemicznej dzieci w formie dotacji ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. W Szkole Podstawowej im. (…) w (…) projekt będzie realizowany poprzez utworzenie nowej, kreatywnej i pomysłowej pracowni fizyczno-chemicznej.
W celu utworzenia klasy zostanie przeprowadzony remont pomieszczenia, wymienione zostanie oświetlenie, przyklejona fototapeta. Zostanie zakupione wyposażenie: monitor interaktywny, laptop, ławki, krzesła, zestaw szaf szkolnych, szafki wiszące, szafka ze zlewem, biurko i krzesło dla nauczyciela a także pomoce dydaktyczne.
Nabywane towary związane z realizacją projektu objętego zakresem pytania, będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniem VAT oraz zwolnionych od podatku od towarów i usług.
W związku z realizacją projektu, o którym mowa we wniosku, faktury dokumentujące poniesione wydatki w Szkole Podstawowej im. (…) w (…), wystawione będą na Nabywcę: Gmina (…), Odbiorca: Szkoła Podstawowa im. (…) w (…).
Realizacja przedmiotowego wniosku jest zadaniem własnym Gminy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. 1990 nr 16 poz. 95 ze zm.) wykonywanym zgodnie z ustawą z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U.2018.996 t.j.) oraz Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej.
Pytanie
Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym, Gmina ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego za zakupy towarów i usług niezbędnych do realizacji projektu pn. „…” realizowanego w ramach konkursu „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…)?
Państwa stanowisko w sprawie
Gmina nie ma prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego za zakupy towarów i usług niezbędnych do realizacji projektu pn. „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) w ramach konkursu „…”, dlatego też nie ma prawnej możliwości do jego odzyskania.
Uzasadnienie
W ocenie Gminy, działalność placówek oświatowych w zakresie wskazanym w opisanym zdarzeniu przyszłym może być uznana za działalność wykonywaną przez organ publiczny, związaną z realizacją zadania własnego gminy – edukacja publiczna. Realizacja projektu „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) ramach konkursu „…”, będącego przedmiotem wniosku jest zadaniem własnym Gminy, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 1990 nr 16 poz. 95 ze zm.) wykonywanym zgodnie z ustawą z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 949, 2203) oraz Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej.
Zadanie to spełnia przesłanki z art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 (Dz. U. 2004 nr 54 poz. 535), stanowiącego, iż: „nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych”.
Przepis ten uzależnia podmiotowość organu w podatku od towarów i usług od charakteru stosunku prawnego, w ramach którego świadczenie jest dokonywane. Organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy będą występowały w charakterze podatnika, który wykonuje działalność gospodarczą w zakresie, w którym faktycznie występuje konsumpcja oraz tam, gdzie podmioty te mogą konkurować z podmiotami prawa prywatnego. Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W przypadku projektu pn. „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) w ramach konkursu „…” nie ma działań prowadzących do zakłóceń konkurencji, bowiem efekt prac zostanie wykorzystany tylko i wyłącznie do zwiększenia wiedzy fizycznogeograficznej uczniów. W przypadku jednostek oświatowych ich działalność można podzielić na dwie sfery: działalność w charakterze organu publicznego oraz działalność komercyjną najczęściej związaną z powierzonym takim jednostkom mieniem. W jednostkach oświatowych wykonywane są usługi w zakresie kształcenia i wychowania dzieci i młodzieży zgodnie z ustawą – Prawo Oświatowe.
Z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług wynika, iż dla realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest istnienie związku między dokonywanymi zakupami towarów i usług, a prowadzoną działalnością. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością podatnika może mieć charakter pośredni lub bezpośredni. O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np.: dalszej odsprzedaży, towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy, bezpośrednio więc wiążą się z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika. Natomiast o związku pośrednim można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa, mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym osiąganymi przez podatnika przychodami. Aby jednak można było wskazać, iż określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonywanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu.
Planowane zakupy towarów w ramach przedmiotowego projektu w żadnym stopniu nie generują powstania obrotu, co powoduje brak związku przyczynowo skutkowego pomiędzy dokonywanymi zakupami towarów i usług a powstaniem obrotu.
Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku: usługi świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, w zakresie kształcenia i wychowania. Przepis ten jest wzorowany na art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE na podstawie którego państwa członkowskie zwalniają od VAT kształcenie dzieci lub młodzieży, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.
Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 14.12.2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 59) system oświaty obejmuje m.in.: przedszkola, szkoły podstawowe. Zwolnienie określone w tym przepisie ma charakter przedmiotowo-podmiotowy co oznacza, że korzystać z niego mogą jedynie określone w ramach tej normy podmioty w ściśle określonym zakresie - kształcenia i wychowywania, jak również dostaw towarów i świadczenia usług ściśle z tymi usługami edukacyjnymi związanych.
W ramach projektu polegającego na utworzeniu klasy fizyczno-chemicznej, a następnie realizacji w niej zajęć i warsztatów w znaczny sposób wpłynie na poszerzenie wiedzy fizycznej i chemicznej przez uczniów. Przyczynią się one do rozwoju zainteresowań zagadnieniami chemicznymi i fizycznymi, a tym samym do osiągania sukcesów w konkursach. Umożliwią prezentowanie uczniom prostego przekazu wiedzy opartej na praktyce, a nie „suchej” opartej wyłącznie na teorii wiedzy książkowej. Będzie również możliwa realizacja wielu ciekawych projektów.
Faktury dokumentujące poniesione wydatki w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) wystawione będą na Nabywcę: Gmina (…), Odbiorca: Szkoła Podstawowa im. (…) w (…).
Zgodnie z zasadą neutralności podatku od towarów i usług, podatnik nie może ponosić ciężaru tego podatku. Podatek od towarów i usług nie powinien obciążać podatników nabywających towary i usługi, którzy nie są ich ostatecznymi odbiorcami.
Przedstawiona zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.
Zatem prawo do odliczenia VAT naliczonego:
1. przysługuje w całości – jeżeli zakup związany jest z czynnościami opodatkowanymi,
2. przysługuje częściowo – jeśli zakup związany jest zarówno z czynnościami opodatkowanymi,
3. nie przysługuje w ogóle – jeśli zakup związany jest z czynnościami innymi niż opodatkowane (głównie zwolnione od podatku).
W utworzonej klasie fizyczno-chemicznej zajęcia będą przeprowadzane dla dzieci uczęszczających do Szkoły Podstawowej im. (…) w (…), nie będzie prowadzona działalność mająca cechy działalności komercyjnej, generującej czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług. W przedstawionym zdarzeniu przyszłym zakupy towarów są ściśle związane z czynnościami innymi niż czynności opodatkowane lub zwolnionymi z VAT. Towary i usługi nabywane w związku z realizacją projektu pn. „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) w ramach konkursu „…” będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT lub zwolnionych z VAT, zatem prawo do odliczenia podatku naliczonego nie przysługuje.
Reasumując, Gmina nie ma prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego za zakupy towarów i usług niezbędnych do realizacji projektu pn. „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…) w ramach konkursu „…”, dlatego też nie ma prawnej możliwości do jego odzyskania.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że:
W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 – ust. 6 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy o VAT:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Art. 15 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE. L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1153):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Jak stanowi art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie zostanie spełniony, ponieważ – jak wynika z okoliczności sprawy – efekty powstałe w związku z realizacją projektu nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W związku z powyższym, nie mają Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. projektu. Tym samym, z tego tytułu nie przysługuje Państwu prawo do zwrotu różnicy podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Reasumując, stwierdzam, że nie mają Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją projektu pn. „…” realizowanego w ramach konkursu „…” realizowanego w Szkole Podstawowej im. (…) w (…).
Tym samym uznałem Państwa stanowisko za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno–skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k – 14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k – 14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo