Brak obowiązku rozliczenia podatku od towarów i usług w Polsce jako import usług tytułem nabycia usług polegających na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych.
Wnioskodawca, polska spółka z o.o. korzystająca ze zwolnienia z VAT, uczestniczył w transakcji zapewnienia dostępu do elektronicznych publikacji naukowych dla instytucji naukowej z USA. W transakcji brali udział: Wnioskodawca (Polska), odbiorca końcowy z USA, podmiot pośredniczący w płatności z Rosji oraz dostawca usług z Rosji. Podmiot amerykański przekazał środki Wnioskodawcy, który następnie przekazał je do rosyjskiego pośrednika, a ten zapłacił…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
26 marca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku obowiązku rozliczenia podatku od towarów i usług w Polsce jako import usług tytułem nabycia usług polegających na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych. Uzupełnili go Państwo pismem z 18 maja 2026 r. (wpływ 18 maja 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
1. Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce. Spółka korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług i nie jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT.
2. Wnioskodawca uczestniczył w realizacji transakcji związanej z zapewnieniem dostępu do elektronicznych publikacji naukowych dla instytucji naukowej ze Stanów Zjednoczonych.
3. W transakcji uczestniczyły następujące podmioty:
- … Sp. z o.o. z siedzibą w Polsce – Wnioskodawca, uczestniczący w organizacyjnym przekazaniu środków finansowych pomiędzy stronami transakcji,
- … , USA (dalej: „…”) – odbiorca końcowy dostępu do publikacji,
- … , Federacja Rosyjska – podmiot pośredniczący w płatności na rzecz dostawcy usług,
- … Federacja Rosyjska – podmiot zapewniający dostęp do elektronicznych czasopism naukowych.
Podmiot amerykański , a … przekazał środki pieniężne Wnioskodawcy w związku z zamówieniem dostępu do elektronicznych wersji czasopism naukowych. Wnioskodawca przekazał otrzymane środki do spółki … z siedzibą w .... … dokonała płatności w rublach rosyjskich na rzecz … z siedzibą w ... za usługę polegającą na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych. … zapewniła dostęp do swojej platformy internetowej bezpośrednio odbiorcy końcowemu, tj. w Stanach Zjednoczonych. Dane dostępowe (login i hasło) zostały przekazane bezpośrednio przez … użytkownikom w USA.
Wnioskodawca nie był stroną umowy dotyczącej korzystania z elektronicznych publikacji naukowych ani nie nabywał prawa do korzystania z tych publikacji. Prawo dostępu do publikacji zostało przyznane bezpośrednio podmiotowi przez … .
Rola Wnioskodawcy polegała na organizacyjnym uczestnictwie w przekazaniu środków finansowych pomiędzy podmiotem amerykańskim a podmiotami z Federacji Rosyjskiej.
Na potwierdzenie powyższego Wnioskodawca dysponuje dokumentami, w szczególności:
- fakturą (pro forma) wystawioną przez Wnioskodawcę na rzecz …,
- fakturą zakupu dotyczącą dostępu do elektronicznych publikacji wystawioną przez podmiot z Federacji Rosyjskiej,
- dokumentem wystawionym przez … potwierdzającym zapewnienie dostępu do elektronicznych publikacji naukowych.
Dokumenty te Wnioskodawca załącza do niniejszego wniosku.
Ponadto w uzupełnieniu wniosku podano:
1. Pytanie: „Od kiedy (proszę wskazać miesiąc i rok) i w jakim zakresie prowadzą Państwo działalność gospodarczą, o której mowa we wniosku”?
Odpowiedź:
Od 7-2025 r.
2. Pytanie: „W oparciu o jaką podstawę prawną korzystają Państwo ze zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w opisie sprawy”?
Odpowiedź:
Art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy o VAT.
3. Pytanie: „Jakie czynności wykonują Państwo w ramach prowadzonej ww. działalności gospodarczej:
-opodatkowane podatkiem od towarów i usług,
-niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
-zwolnione z podatku od towarów i usług?
Odpowiedź:
- opodatkowane podatkiem od towarów i usług - brak,
- niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - sprzedaż czasopism w formie papierowej, elektronicznej oraz dostępów,
- zwolnione z podatku od towarów i usług – brak.
4. Pytanie: „Kiedy miało miejsce nabycie usług polegających na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych od podmiotów z siedzibą w Federacji Rosyjskiej, o którym mowa w pytaniu zadanym we wniosku? Proszę wskazać dzień, miesiąc i rok”.
Odpowiedź:
24-07-2025 oraz 18-08-2025.
5. Pytanie: „Kiedy podmiot amerykański przekazał Państwu środki pieniężne w związku z zamówieniem dostępu do elektronicznych wersji czasopism naukowych? Proszę wskazać dzień, miesiąc i rok”.
Odpowiedź:
15-07-2025 z 20-08-2025.
6. Pytanie: „Kiedy przekazali Państwo otrzymane środki do spółki … z siedzibą w ...? Proszę wskazać dzień, miesiąc i rok”.
Odpowiedź:
25-07-2025 oraz 20-08-2025.
7. Pytanie: „W opisie sprawy podali Państwo:
Na potwierdzenie powyższego Wnioskodawca dysponuje dokumentami, w szczególności:
- fakturą (pro forma) wystawioną przez Wnioskodawcę na rzecz , …,
- fakturą zakupu dotyczącą dostępu do elektronicznych publikacji wystawioną przez podmiot z Federacji Rosyjskiej,
- dokumentem wystawionym przez … potwierdzającym zapewnienie dostępu do elektronicznych publikacji naukowych.
Proszę podać daty wystawienia ww. dokumentów, którymi Państwo dysponujecie”.
Odpowiedź:
Na potwierdzenie powyższego Wnioskodawca dysponuje dokumentami, w szczególności:
- fakturą (pro forma) wystawioną przez Wnioskodawcę na rzecz , …, 09.07.2025 r.,
- fakturą zakupu dotyczącą dostępu do elektronicznych publikacji wystawioną przez podmiot z Federacji Rosyjskiej, 24.07.2025 r. oraz 18.08.2025 r.
- dokumentem wystawionym przez … potwierdzającym zapewnienie dostępu do elektronicznych publikacji naukowych, 20.02.2026 r. Do listu załączają Państwo dokumenty.
8. Pytanie: „Na czym konkretnie polegało Państwa organizacyjne uczestnictwo w przekazywaniu środków finansowych pomiędzy podmiotem amerykańskim a podmiotami z Federacji Rosyjskiej, o którym mowa we wniosku? Proszę je szczegółowo opisać?”
Odpowiedź:
Rola organizacyjna firmy … polegała wyłącznie na pomocy w złożeniu zamówienia oraz monitorowaniu procesu przekazywania środków od amerykańskiej firmy do końcowego wykonawcy, jakim jest … w Rosji. W związku z tym poprosili Państwo o potwierdzenie, że rosyjska firma uregulowała opłaty za usługi świadczone przez … na rzecz amerykańskiej firmy.
9. Pytanie: „W związku z jakimi okolicznościami uczestniczyli Państwo w przekazywaniu środków finansowych pomiędzy podmiotem amerykańskim a podmiotami z Federacji Rosyjskiej, czy np. w związku z zawartą przez Państwa umową – jaką? Jakie były jej ustalenia dla każdej ze stron uczestniczącej w ww. transakcji?”
Odpowiedź:
W odniesieniu do tej transakcji nie sporządzono umowy. … jest dużą organizacją i potencjalnie interesującym partnerem dla … Sp. z o.o., z którym mają Państwo nadzieję współpracować bezpośrednio w przyszłości, oferując amerykańskiej firmie usługi w zakresie subskrypcji polskich i innych europejskich czasopism naukowych.
Dlatego w tej transakcji interesy handlowe … Sp. z o.o. zostały ograniczone do minimum i polegały wyłącznie na pokryciu kosztów operacyjnych związanych z operacjami bankowymi, co wynika z analizy przychodów i kosztów Państwa polskiej firmy w ramach tej operacji:
Wpływ … euro - Wydatek … - … euro.
Wpływ … euro – Wydatek … – … euro.
10. Pytanie: „W związku z wykonaniem przez Państwa jakich zadań/czynności na rzecz wystawili Państwo fakturę proformę, o której mowa we wniosku? Proszę szczegółowo opisać te zadania/czynności”.
Odpowiedź:
Chodzi o zadania opisane w powyższych punktach. Nawiązanie relacji opartych na zaufaniu z dużym amerykańskim klientem w celu rozwoju działalności polskiej firmy. Pomoc w złożeniu zamówienia oraz monitorowaniu procesu przekazywania środków od amerykańskiej firmy do końcowego wykonawcy, jakim jest … w Rosji.
W proformie wymieniono wszystkie tytuły czasopism naukowych, których potrzebowała amerykańska firma. Zadbali Państwo również o to, aby taki sam pełny wykaz znalazł się na fakturze wystawionej przez firmę rosyjską, tak aby interesy strony amerykańskiej były zabezpieczone pod względem zapewnienia dostępu do całego zamówienia.
11. Pytanie: „Jakie dane zawiera ww. faktura proforma? W szczególności proszę wskazać dane nabywcy i nazwę towaru/usługi”.
Odpowiedź: Nabywca - / … . W proformie wymieniono wszystkie tytuły czasopism naukowych, których potrzebowała amerykańska firma. Do listu załączono faktury.
12. Pytanie: „Proszę jednoznacznie wskazać, na jaki podmiot została wystawiona faktura zakupu dotycząca dostępu do elektronicznych publikacji wystawiona przez podmiot z Federacji Rosyjskiej, o której mowa we wniosku?”
Odpowiedź: Została wystawiona na … .
13. Pytanie: „Czy w związku z Państwa uczestnictwem w realizacji transakcji związanej z zapewnieniem dostępu do elektronicznych publikacji naukowych dla instytucji naukowej ze Stanów Zjednoczonych, o której mowa we wniosku, otrzymali Państwo jakąkolwiek zapłatę/wynagrodzenie? Jeśli tak, proszę w sposób jednoznaczny wskazać, z jakiego tytułu otrzymali Państwo zapłatę/wynagrodzenie?”
Odpowiedź:
W tej transakcji interesy handlowe … Sp. z o.o. zostały ograniczone do minimum i polegały wyłącznie na pokryciu kosztów operacyjnych związanych z operacjami bankowymi, co wynika z analizy przychodów i kosztów Państwa polskiej firmy w ramach tej operacji:
- Wpływ …. euro - Wydatek … - … euro,
- Wpływ … euro - Wydatek … - … euro.
14. Pytanie: „Jakie koszty ponosili Państwo w związku z realizacją ww. przedsięwzięcia dotyczącego zapewnienia dostępu do elektronicznych publikacji naukowych dla instytucji naukowej ze Stanów Zjednoczonych, o którym mowa we wniosku?”
Odpowiedź:
Wydatek - Invoice …- … euro (+PROWIZJE: PRZELEW ZAGRANICZNY INNY … PLN),
Wydatek - Invoice …- … euro (+PROWIZJE: PRZELEW ZAGRANICZNY INNY … PLN; … euro).
15. Pytanie: „Czy jesteście Państwo podatnikiem w rozumieniu art. 28a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)? (…)”
Odpowiedź: Tak.
16. Pytanie: „Czy podmioty z Federacji Rosyjskiej, o których mowa we wniosku, są podatnikami w myśl ww. art. 28a ustawy o VAT?”
Odpowiedź: Tak.
17. Pytanie: „Czy ww. podmioty z Federacji Rosyjskiej, posiadają w Polsce stałego miejsce prowadzenia działalności gospodarczej?”
Odpowiedź: Nie.
18. Pytanie: „Czy kontrahent z USA, o którym mowa we wniosku, jest podatnikiem w myśl ww. art. 28a ustawy o VAT”?
Odpowiedź: Tak.
19. Pytanie: „Czy ww. kontrahent z USA posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju?”
Odpowiedź: Nie.
Pytanie
Czy w opisanym stanie faktycznym nabycie usług polegających na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych od podmiotów z siedzibą w Federacji Rosyjskiej powoduje po stronie Wnioskodawcy obowiązek rozliczenia podatku od towarów i usług w Polsce jako import usług?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy w opisanym stanie faktycznym po jego stronie nie powstaje obowiązek rozliczenia podatku od towarów i usług w Polsce z tytułu importu usług.
W analizowanej sytuacji usługa polegała na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych, które zostały udostępnione bezpośrednio instytucji naukowej z siedzibą w Stanach Zjednoczonych.
Faktycznym użytkownikiem oraz beneficjentem usługi był podmiot … z siedzibą w USA. To temu podmiotowi został zapewniony dostęp do platformy internetowej oraz przekazane dane logowania.
Wnioskodawca nie otrzymał dostępu do platformy ani danych logowania, nie korzystał z udostępnionych publikacji oraz nie był faktycznym odbiorcą świadczenia.
W konsekwencji Wnioskodawca nie był usługobiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym nie powstał po jego stronie obowiązek rozliczenia podatku VAT jako importu usług.
W ocenie Wnioskodawcy w przedstawionym stanie faktycznym nie znajduje zastosowania art. 8 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług, ponieważ Wnioskodawca nie działał we własnym imieniu przy nabyciu usługi dostępu do elektronicznych publikacji naukowych, a także nie nabył prawa do korzystania z tej usługi. Usługa ta została świadczona bezpośrednio przez … na rzecz podmiotu , który był faktycznym odbiorcą i użytkownikiem dostępu do publikacji.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 775 ze zm.; dalej jako: „ustawa”):
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlegają:
1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2) eksport towarów;
3) import towarów na terytorium kraju;
4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wymienione czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju.
W myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy:
Przez terytorium kraju rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.
Mając na uwadze art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Art. 8 ust. 1 ustawy stanowi:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.
Co do zasady, każde świadczenie niebędące dostawą towarów, polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Przy czym muszą być spełnione następujące warunki:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby określona czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jako odpłatne świadczenie usług.
Zatem, dana czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.
Przy czym, stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy:
W przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.
Przepis ten jest źródłem praw i obowiązków podatników w odniesieniu do świadczeń określanych mianem „odsprzedaży” lub „refakturowania” usług. W związku z tym należy stwierdzić, że nabycie usług oraz ich późniejsza odsprzedaż (z marżą czy bez) powinny być zawsze traktowane jako dwie odrębne transakcje usługowe.
Powyższy przepis stanowi implementację art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zgodnie z którym:
W przypadku, gdy podatnik działając we własnym imieniu, lecz na rachunek innej osoby, uczestniczy w świadczeniu usług, uznaje się, że podatnik ten nabył i wyświadczył te usługi.
Odnosząc się zatem do treści art. 8 ust. 2a ustawy, który wprowadza zasadę, że w przypadku gdy podmiot „pośredniczy”, pomiędzy podmiotem faktycznie świadczącym usługę, a jej odbiorcą, przyjmuje się, że podmiot ten działa tak jakby sam wcześniej nabył taką usługę, a następnie ją wyświadczył, co sprawia, że opodatkowaniu podlegają wszystkie etapy w świadczeniu usług, łącznie z tym, w którym nie wykonuje się czynności faktycznych.
Wspomniana „fikcja prawna”, wynikająca z art. 8 ust. 2a ustawy, znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy dany podmiot pośredniczący w rzeczywistości nie jest konsumentem ostatecznym usługi, a jedynie przyjmuje się wtedy założenie, że taką usługę nabył od podmiotu świadczącego, a następnie sam ją wyświadczył na rzecz osoby trzeciej.
Jak już zostało wskazane w art. 8 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług odsprzedaż nabytej uprzednio usługi na inny podmiot nie może być więc potraktowane inaczej niż jako świadczenie usługi w tym samym zakresie. Konsekwencją uznania podatnika biorącego udział w odsprzedaży usługi za świadczącego, jest, co do zasady, opodatkowanie danej usługi z zastosowaniem właściwej stawki podatku VAT dla tej usługi.
Stosownie do art. 2 pkt 9 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o imporcie usług – rozumie się przez to świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4.
Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Natomiast w myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy:
Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,
b) usługobiorcą jest:
- w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b – podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4,
- w przypadku transferu bonów jednego przeznaczenia, w przypadku których miejscem świadczenia usług, których te bony dotyczą, jest terytorium kraju – podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15,
- w pozostałych przypadkach – podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4.
Według art. 17 ust. 2 ustawy:
W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4 i 5, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.
W przypadku świadczenia usług, bardzo istotnym dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dana usługa podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.
Kwestie dotyczące miejsca świadczenia przy świadczeniu usług uregulowane zostały w rozdziale 3 działu V ustawy o VAT.
Stosownie do art. 28a ustawy:
Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:
1) ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:
a) podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
b) osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2) podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.
Wskazany powyżej art. 28a ustawy o VAT wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy. Definicja ta ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Na podstawie art. 28b ust. 1-3 ustawy:
1. Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.
2. W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
3. W przypadku gdy podatnik będący usługobiorcą nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 2, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym posiada on stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.
Z okoliczności sprawy wynika, że są Państwo spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce. Prowadzą Państwo działalność gospodarczą od lipca 2025 r. Nie są Państwo zarejestrowani jako czynny podatnik VAT. Korzystają Państwo ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie m.in. art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy. W lipcu i sierpniu 2025 r. uczestniczyli Państwo w realizacji transakcji związanej z zapewnieniem dostępu do elektronicznych publikacji naukowych dla instytucji naukowej ze Stanów Zjednoczonych.
W przedmiotowej transakcji uczestniczyły następujące podmioty:
- … z siedzibą w ..., Federacja Rosyjska – podmiot zapewniający dostęp do elektronicznych czasopism naukowych,
- Państwa Spółka: … Sp. z o.o. z siedzibą w Polsce – na Państwa rzecz ww. podmiot … z siedzibą w ... wystawił fakturę zakupu za dostęp do elektronicznych publikacji,
- … z siedzibą w .l.., Federacja Rosyjska – podmiot pośredniczący w płatności na rzecz dostawcy usług,
- … , USA (dalej: „”) – odbiorca końcowy dostępu do publikacji.
Podmiot amerykański , … przekazał Państwu środki pieniężne w związku z zamówieniem dostępu do elektronicznych wersji czasopism naukowych. Państwo przekazali otrzymane środki do spółki … z siedzibą w .... … dokonała płatności w rublach rosyjskich na rzecz … z siedzibą w ... za usługę polegającą na zapewnieniu dostępu do elektronicznych publikacji naukowych. Faktura zakupu dotycząca dostępu do elektronicznych publikacji została wystawiona przez podmiot z Federacji Rosyjskiej na …..
Odnosząc się do Państwa wątpliwości, w pierwszej kolejności należy wskazać, że skoro nabyli Państwo usługę dostępu do elektronicznych publikacji naukowych od podmiotu z Federacji Rosyjskiej, czego potwierdzeniem jest wystawiona na Państwa rzecz faktura za zakup dostępu do elektronicznych publikacji naukowych, a następnie wystawili Państwo fakturę proformę, w której wskazali Nabywcę - / … wymieniając w niej wszystkie tytuły czasopism naukowych, które zamówiła amerykańska firma, to w niniejszej sprawie - wbrew Państwa stanowisku - ma zastosowanie przepis art. 8 ust. 2a ustawy. Jak wynika bowiem z okoliczności niniejszej sprawy dokonali Państwo nabycia ww. świadczenia we własnym imieniu ale na rzecz ostatecznego beneficjenta tego świadczenia tj. podmiotu / … , który złożył zamówienie dostępu do elektronicznych wersji czasopism naukowych.
Zatem w przypadku gdy Państwo jako podmiot „pośredniczą”, pomiędzy podmiotem faktycznie świadczącym usługę, a jej odbiorcą, przyjmuje się, że działają Państwo tak jakby sami wcześniej nabyli taką usługę, a następnie ją wyświadczyli, co sprawia, że opodatkowaniu podlegają wszystkie etapy w świadczeniu usług, łącznie z tym, w którym nie wykonuje się czynności faktycznych.
Jak wyżej wskazano wspomniana „fikcja prawna”, wynikająca z art. 8 ust. 2a ustawy, znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy dany podmiot pośredniczący w rzeczywistości nie jest konsumentem ostatecznym usługi, a jedynie przyjmuje się wtedy założenie, że taką usługę nabył od podmiotu świadczącego, a następnie sam ją wyświadczył na rzecz osoby trzeciej.
Zatem Państwo jako podmiot pośredniczący w nabyciu dostępu do elektronicznych wersji czasopism naukowych, którego nie są Państwo konsumentem lecz ostatecznym beneficjentem jest / … dokonując odsprzedaży tych usług, traktowani są jako usługobiorca, a następnie usługodawca tej samej usługi.
Tym samym, w analizowanej sprawie na gruncie ustawy występuje odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy. Państwo bowiem – jak wynika z treści wniosku – działają w imieniu własnym lecz na rachunek Nabywającego - … , a zatem Państwo nabywają i w stanie nieprzetworzonym sprzedają usługi dostępu do elektronicznych publikacji naukowych.
Z okoliczności sprawy wynika, że jako podmiot nabywający usługi dostępu do elektronicznych publikacji naukowych jesteście Państwo podatnikiem w rozumieniu art. 28a ustawy, także podmiot z Federacji Rosyjskiej jest podatnikiem w myśl art. 28a ustawy o VAT. Ww. podmiot z Federacji Rosyjskiej nie posiada w Polsce stałego miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto do przedmiotowych usług nie mają zastosowania wyłączenia określone w art. 28b ust. 1 ustawy. Zatem wskazać należy, iż w przypadku ww. usług świadczonych na Państwa rzecz, miejscem świadczenia tych usług w świetle ww. art. 28b ust. 1 ustawy jest terytorium kraju, tj. Polska.
W świetle powołanych przepisów prawa, skoro usługodawca świadczący usługi dostępu do elektronicznych publikacji naukowych nie posiada siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce stwierdzić należy, że Państwo nabywając przedmiotową usługę działają jako podatnik w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy i są zobowiązani do rozpoznania importu usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy. Tym samym są Państwo zobowiązani do opodatkowania importu ww. usług dostępu do elektronicznych publikacji naukowych i rozliczenia podatku zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego na terytorium Polski.
Wobec powyższego Państwa stanowisko jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.
W trybie wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie prowadzimy postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Nie analizujemy załączników (dokumentów) załączonych do wniosku i jego uzupełnienia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosujecie się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w … . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo