Gmina, będąca czynnym podatnikiem VAT, zrealizowała w latach 2022-2025 inwestycję polegającą na remoncie świetlicy wiejskiej. Pierwotnie (do listopada 2024 r.) świetlica miała być nieodpłatnie udostępniana instytucji kultury. Jednak jeszcze przed zakończeniem inwestycji, w listopadzie 2024 r., Gmina zmieniła jej przeznaczenie i przekazała do administracji swojego urzędu. Od tego momentu świetlica ma być wykorzystywana dwojako: nieodpłatnie na cele gminne (np. zebrania wiejskie) oraz odpłatnie (na podstawie umów) na rzecz podmiotów zewnętrznych (np. na imprezy okolicznościowe). Wydatki inwestycyjne udokumentowano fakturami VAT, a Gmina nie może ich bezpośrednio przypisać do konkretnego rodzaju działalności. Świetlica…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
22 kwietnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 22 kwietnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy ustalenia:
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 7 lipca 2025 r. (wpływ 7 lipca 2025 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Gmina jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT.
Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2024 r. poz. 1465 ze zm.; dalej: ustawa o samorządzie gminnym) Gmina jest wyposażona w osobowość prawną i posiada zdolność do czynności cywilnoprawnych.
Stosownie do treści art. 7 ust. 1 pkt 9 i pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym do zadań własnych Gminy należą w szczególności sprawy dotyczące kultury oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.
W latach 2022-2025 Gmina zrealizowała przedsięwzięcie pn. „…” (dalej: Inwestycja). W związku z realizacją Inwestycji Gmina poniosła liczne wydatki inwestycyjne (dalej: Wydatki inwestycyjne).
Przedmiotowa inwestycja sfinansowana została zarówno ze środków własnych Wnioskodawcy, jak i ze środków pochodzących ze źródeł zewnętrznych, tj. na realizację Inwestycji Gmina uzyskała dofinansowanie z Rządowego Funduszu Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych.
Przed zakończeniem procesu inwestycyjnego i oddaniem majątku do użytkowania, Gmina podjęła decyzję o zmianie sposobu wykorzystania rzeczonej świetlicy wiejskiej – majątek będący przedmiotem Inwestycji (dalej: Świetlica) do (…) 2024 r. włącznie był bowiem przeznaczony do nieodpłatnego udostępniania na rzecz (…), będącego samorządową instytucją kultury (dalej: C). Natomiast w (…) 2024 r. Świetlica została przekazana do administrowania przez Urząd i od tego momentu (niemniej po zakończeniu Inwestycji) majątek będący przedmiotem Inwestycji będzie udostępniany w następujący sposób:
A. nieodpłatnie na rzecz lokalnej społeczności na cele gminne (np. w celu organizacji zebrań wiejskich i spotkań przedstawicieli Gminy z mieszkańcami);
B. odpłatnie rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych (np. w celu organizacji imprez okolicznościowych).
Na podstawie Zarządzenia Nr (…) Burmistrza (...) z dnia (…) 2024 r. w sprawie zatwierdzenia regulaminu korzystania z świetlic wiejskich będących własnością Gminy, Gmina począwszy od (…) 2024 r. wprowadziła odpłatności za najem świetlic wiejskich znajdujących się na jej terenie, w szczególności przedmiotowe opłaty dotyczą/dotyczyć będą najmu Świetlicy.
Wydatki inwestycyjne zostały udokumentowane wystawianymi przez dostawców/wykonawców na Gminę fakturami VAT, na których Gmina oznaczona jest jako nabywca przedmiotowych towarów i usług. Wnioskodawca zasadniczo nie jest w stanie dokonać bezpośredniej alokacji ponoszonych Wydatków inwestycyjnych do poszczególnych rodzajów działalności tj. czynności odpłatnych lub nieodpłatnych.
Ponadto w piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku Wnioskodawca wskazał, że:
1) Gmina jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT od (…) 2000 r.
2) Realizacja Inwestycji przypada na lata 2022-2025, niemniej wydatki i faktury w przedmiotowym zakresie otrzymał w 2022 r. (…) i 2024 r. (pozostałe wydatki, w tym m.in. …).
3) Efekty realizacji Inwestycji objętej Wnioskiem zostały oddane do użytkowania (…) 2025 r.
4) Zgodnie z pierwotnym zamierzeniem Gminy, majątek będący przedmiotem Inwestycji do (…) 2024 r. włącznie był wykorzystywany do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT – Świetlica była bowiem przeznaczona do nieodpłatnego udostępniania na rzecz (…), będącego samorządową instytucją kultury. Niemniej, przed zakończeniem procesu inwestycyjnego i oddaniem majątku do użytkowania, Gmina podjęła decyzję o zmianie sposobu wykorzystania rzeczonej świetlicy wiejskiej – w (…) 2024 r. Świetlica została przekazana do administrowania przez Urząd i od tego momentu Gmina planowała wykorzystywać świetlicę wiejską, o której mowa we Wniosku do:
W tym miejscu Gmina podkreśliła, iż ustalenie czy odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w ramach udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w tym zakresie Gmina przedstawia swoje stanowisko zaprezentowane również w uzasadnieniu do Wniosku.
5) Na moment złożenia odpowiedzi na Wezwanie Gmina nie dokonała dotychczas odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z remontem ww. świetlicy wiejskiej.
6) Gmina nie dokonała dotychczas odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z remontem ww. świetlicy wiejskiej, w szczególności z uwagi na okoliczność, że Gmina chce się upewnić czy prawo do odliczenia VAT jej przysługuje i w jakim zakresie (wspomniane kwestie stanowią bowiem przedmiot zapytania w drodze Wniosku).
7) Świetlica wiejska, o której mowa we Wniosku, jest środkiem trwałym Gminy podlegającym amortyzacji, zgodnie z przepisami o podatku dochodowym.
8) Wartość początkowa ww. świetlicy wiejskiej ustalona zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym przekracza kwotę 15.000 zł. Pierwotnie wartość ww. Świetlicy wynosiła (…) zł. Niemniej, po zakończeniu realizacji Inwestycji wartość środka trwałego została zwiększona o kwotę (…) zł. W konsekwencji, aktualna wartość ww. Świetlicy wynosi (…) zł.
9) W związku z poniesieniem ww. wydatków inwestycyjnych doszło do wytworzenia nieruchomości, o której mowa w art. 2 pkt 14a ustawy o VAT. Jednocześnie Gmina wskazała, że w analizowanym przypadku nie doszło do wytworzenia środka trwałego lub wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, których wartość początkowa przekracza 15.000 zł - Gmina informuje, iż w drodze Inwestycji będącej przedmiotem Wniosku doszło do ulepszenia środka trwałego, którego wartość początkowa przekracza 15.000 zł.
10) Jak zostało wskazane w odpowiedzi na pytanie nr 4 powyżej, Gmina po podjęciu decyzji o wprowadzeniu odpłatności związanych z wynajmem Świetlicy, wykorzystuje towary i usługi związane z poniesionymi wydatkami inwestycyjnymi, do:
11) Gmina wykorzystuje towary i usługi związane z poniesionymi wydatkami inwestycyjnymi, po podjęciu decyzji o wprowadzeniu odpłatności związanych z wynajmem Świetlicy zarówno do:
Gmina podkreśliła, iż ustalenie czy odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w ramach udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w tym zakresie Gmina przedstawia swoje stanowisko zaprezentowane również w uzasadnieniu do Wniosku.
12) Gmina nie ma możliwości dokonania bezpośredniej alokacji ponoszonych Wydatków inwestycyjnych do celów prowadzonej działalności gospodarczej jak i do celów innych niż działalność gospodarcza. W tym miejscu Gmina podkreśliła, iż ustalenie czy odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w ramach udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w tym zakresie Gmina przedstawia swoje stanowisko zaprezentowane również w uzasadnieniu do Wniosku.
13) Towary i usługi związane z nakładami inwestycyjnymi, po podjęciu decyzji o wprowadzeniu odpłatności związanych z wynajmem Świetlicy, nie są wykorzystywane przez Gminę do czynności zwolnionych. W konsekwencji, odpowiedź na powyższe pytanie jest bezprzedmiotowa.
14) W momencie ponoszenia wydatków inwestycyjnych Gmina zakładała wykorzystanie Świetlicy m.in. do czynności odpłatnych, tj. jak wskazano we Wniosku przed zakończeniem procesu inwestycyjnego i oddaniem majątku do użytkowania, Gmina podjęła decyzję o zmianie sposobu wykorzystania rzeczonej świetlicy wiejskiej – Świetlica do (…) 2024 r. włącznie była bowiem przeznaczona do nieodpłatnego udostępniania na rzecz C. Natomiast w (…) 2024 r. Świetlica została przekazana do administrowania przez Urząd i od tego momentu (niemniej po zakończeniu Inwestycji) majątek będący przedmiotem Inwestycji będzie udostępniany w następujący sposób:
W tym miejscu Gmina podkreśliła, iż ustalenie czy odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT jest przedmiotem zapytania Gminy (pytanie nr 1). Zatem w ramach udzielenia odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w tym zakresie Gmina przedstawia swoje stanowisko zaprezentowane również w uzasadnieniu do Wniosku.
15) Gmina posiada dokumenty potwierdzające zamiar wykorzystania Świetlicy do wykonywania czynności odpłatnych w momencie ponoszenia wydatków inwestycyjnych. Przykładowo Zarządzenie nr (…) Burmistrza (...) z dnia (…) 2024 r. w sprawie zatwierdzenia regulaminu korzystania z świetlic wiejskich będących własnością Gminy (...), sporządzone na etapie realizacji Inwestycji, w § 2 pkt 1 wskazuje, że świetlice wiejskie w rozumieniu rzeczonego dokumentu to m. in. świetlica wiejska w (…). Wspomniany dokument jednoznacznie wskazuje, kiedy za najem świetlicy Gmina pobiera wynagrodzenie, a kiedy takie wynagrodzenie nie jest pobierane.
16) Odpłatne udostępnienie ww. świetlicy wiejskiej na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych jest/będzie realizowane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Pytania
1) Czy odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT?
2) Czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego od poniesionych przez nią Wydatków inwestycyjnych przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem?
3) Czy z uwagi na zmianę przeznaczenia Świetlicy jeszcze przed zakończeniem realizacji Inwestycji (tj. przekazanie Świetlicy do administrowania przez Urząd i przeznaczenie jej do udostępniania zarówno w sposób odpłatny, jak i nieodpłatny), Gminie przysługuje prawo do dokonania korekty VAT naliczonego z faktur zakupowych dotyczących Inwestycji otrzymanych przed miesiącem podjęcia tej decyzji w oparciu o art. 91 ust. 8 ustawy o VAT, tj. w taki sposób, że w miesiącu podjęcia ww. decyzji, Gmina może dokonać odliczenia części VAT naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem?
4) Czy z uwagi na zmianę przeznaczenia Świetlicy jeszcze przed zakończeniem realizacji Inwestycji (tj. przekazanie Świetlicy do administrowania przez Urząd i przeznaczenie jej do udostępniania zarówno w sposób odpłatny, jak i nieodpłatny), w odniesieniu do faktur zakupowych otrzymanych od miesiąca podjęcia ww. decyzji Gminie przysługuje prawo do częściowego odliczenia VAT naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem i odliczenia takiego należy dokonać w miesiącach ich otrzymania przez Gminę lub w jednym z 3 kolejnych miesięcy, a w braku dokonania takiego odliczenia w jednym z ww. okresów możliwe będzie dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego lub za jeden z 3 kolejnych okresów?
Państwa stanowisko w sprawie
1. Odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT.
2. Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego od ponoszonych przez nią Wydatków inwestycyjnych przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem.
3. Z uwagi na zmianę przeznaczenia Świetlicy jeszcze przed zakończeniem realizacji Inwestycji (tj. przekazanie Świetlicy do administrowania przez Urząd i przeznaczenie jej do udostępniania zarówno w sposób odpłatny, jak i nieodpłatny), Gminie przysługuje prawo do dokonania korekty VAT naliczonego z faktur zakupowych dotyczących Inwestycji otrzymanych przed miesiącem podjęcia tej decyzji w oparciu o art. 91 ust. 8 ustawy o VAT, tj. w taki sposób, że w miesiącu podjęcia ww. decyzji, Gmina może dokonać odliczenia części VAT naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem.
4. Z uwagi na zmianę przeznaczenia Świetlicy jeszcze przed zakończeniem realizacji Inwestycji (tj. przekazanie Świetlicy do administrowania przez Urząd i przeznaczenie jej do udostępniania zarówno w sposób odpłatny, jak i nieodpłatny), w odniesieniu do faktur zakupowych otrzymanych od miesiąca podjęcia ww. decyzji Gminie przysługuje prawo do częściowego odliczenia VAT naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem i odliczenia takiego należy dokonać w miesiącach ich otrzymania przez Gminę lub w jednym z 3 kolejnych miesięcy, a w braku dokonania takiego odliczenia w jednym z ww. okresów, możliwe będzie dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego lub za jeden z 3 kolejnych okresów.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
Ad 1.
Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Działalność gospodarcza, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uważa się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami ustawy o VAT, w niektórych sytuacjach gminy mogą być podatnikami VAT z tytułu wykonywanych czynności. Gminy wyposażone są w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Tym samym należy uznać, iż spełniają zawartą w ww. przepisie definicję podatnika VAT, o ile działania gmin są realizowane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Pogląd taki w odniesieniu do czynności wykonywanych przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie umów cywilnoprawnych wyraził wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako: NSA), m.in. w wyroku z dnia 26 sierpnia 2010 r. I FSK 1303/09, w którym wskazano, iż „w efekcie unormowania zawartego w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT gmina jest podatnikiem podatku VAT w zakresie, w jakim dokonuje czynności na podstawie umów cywilnoprawnych”. Podobnie także w orzeczeniu z dnia 23 marca 2010 r. sygn. I FSK 273/09 NSA uznał, iż „podatnikiem VAT w zakresie czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych (art. 15 ust. 6 ustawy) jest z racji posiadanych cech podatnika (art. 15 ust. 1 ustawy) – gmina”.
Oznacza to, że w zakresie czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez jednostki samorządu terytorialnego, nawet gdy dotyczą one ich zadań własnych, podmioty te powinny być uznawane za podatników VAT.
Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jednocześnie, w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.
Mając na uwadze, iż umowa najmu niewątpliwie jest umową cywilnoprawną uregulowaną w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. 2024 r. poz. 1061 ze zm., dalej: KC), nie ma wątpliwości, że w ramach wykonywania przedmiotowych czynności, tj. odpłatnego udostępnienia Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych, na podstawie zawartych między stronami umów, Gmina działa/działać będzie w roli podatnika VAT.
Konsekwentnie, mając na uwadze, iż Gmina działa/działać będzie w tym zakresie w roli podatnika VAT oraz wykonuje/wykonywać będzie usługi najmu na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych za wynagrodzeniem (zainteresowany podmiot zobowiązany będzie do zapłaty wynagrodzenia na rzecz Gminy), przedmiotowa transakcja podlega/podlegać będzie opodatkowaniu VAT (odpłatne świadczenie usług).
W opinii Wnioskodawcy świadczone przez niego usługi najmu na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych nie korzystają przy tym ze zwolnienia z VAT, gdyż ani ustawa o VAT, ani też rozporządzenia wykonawcze nie przewidują zwolnienia z opodatkowania, które znalazłoby zastosowanie w przedstawionym przez Gminę stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym.
Reasumując, usługi najmu Świetlicy, które są/będą świadczone przez Gminę na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych, stanowią/będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 oraz art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, w stosunku do których ani w ustawie o VAT, ani też w rozporządzeniach wykonawczych, nie zostało przewidziane zwolnienie z opodatkowania.
Ad 2.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Z treści wskazanej powyżej regulacji wynika zatem, iż prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje przy łącznym spełnieniu dwóch przesłanek, tj.:
Odnosząc się do warunku nabywania towarów i usług przez podatnika, kwestia ta została uregulowana w art. 15 ustawy o VAT. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ww. ustawy nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
W świetle powyższego uznać należy, iż z tytułu świadczenia usług odpłatnego najmu Świetlicy Gmina jest/będzie podatnikiem VAT, gdyż przedmiotowe świadczenie wykonywane jest/będzie odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych przez Gminę z podmiotami trzecimi. W konsekwencji uznać należy, iż Gmina dokonuje/będzie dokonywała w takim przypadku odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.
Drugim warunkiem niezbędnym do zastosowania prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek ponoszonych wydatków z wykonywaniem czynności opodatkowanych VAT.
Gmina wskazuje, iż w jej opinii, za bezsporny należy uznać fakt, iż Wydatki inwestycyjne, które są/będą przez Gminę ponoszone, są/będą bezpośrednio związane z czynnościami opodatkowanymi VAT. Wyremontowana w ramach realizacji Inwestycji Świetlica jest/będzie bowiem przedmiotem odpłatnego udostępniania na rzecz zainteresowanych podmiotów.
Niemniej jednak, przedmiotowa świetlica jest/będzie również udostępniana nieodpłatnie na rzecz lokalnej społeczności na cele gminne np. w celu organizacji zebrań wiejskich i spotkań przedstawicieli Gminy z mieszkańcami w ramach realizacji przez Gminę zadań własnych wynikających z odrębnych ustaw, w tym w szczególności na cele związane z kulturą.
Mając na uwadze powyższe, Świetlica jest/będzie wykorzystywana zarówno do działalności opodatkowanej VAT w postaci odpłatnego najmu na rzecz zainteresowanych podmiotów jak również do działalności pozostającej poza zakresem ustawy o VAT, tj. bezpłatnego udostępniania Świetlicy w celu realizacji zadań publicznoprawnych.
W świetle art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.
Stosownie do treści art. 86 ust. 22 ustawy o VAT minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić dla niektórych podatników sposób kalkulacji takiej proporcji uwzględniając specyfikę prowadzonej przez nich działalności (dalej: pre-współczynnik). W stosunku do jednostek samorządu terytorialnego sposób kalkulacji pre-współczynnika został określony w Rozporządzeniu i jego podstawą są dane wynikające z rocznych sprawozdań finansowych.
Zgodnie z treścią § 3 ust. 1 Rozporządzenia w przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego. Stosownie do ust. 2 ww. par. sposób określenia proporcji w przypadku urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego ustala się według wzoru:
X = A x 100 / Dujst
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,
A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,
Dujst – dochody wykonane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego.
W konsekwencji Gminie przysługuje/będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego od Wydatków inwestycyjnych w oparciu o pre-współczynnik skalkulowany w oparciu o dane jednostki organizacyjnej, która będzie administrować Świetlicą tj. urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego.
Analogiczne stanowisko, zostało potwierdzone m.in. w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 31 stycznia 2024 r. sygn. 0112-KDIL1-2.4012.543.2023.2.ESD, w której organ wskazał, że: „Mając na uwadze powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że skoro ponoszone przez Państwa wydatki związane z realizacją przedmiotowych Inwestycji są/będą wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej – do czynności opodatkowanych, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza i nie mają/nie będą mieli Państwo możliwości przyporządkowania wydatków w całości do działalności gospodarczej, to powinni Państwo dokonać wyliczenia kwoty podatku naliczonego przypisanego do działalności gospodarczej z zastosowaniem tzw. preproporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy z uwzględnieniem przepisu § 3 ust. 2 rozporządzenia przy zastosowaniu prewspółczynnika obliczonego dla urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego”.
Tożsame stanowisko wyraził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z dnia 9 września 2022 r. sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.475.2022.2.WL w której wskazał, że: „Zatem, w odniesieniu do wydatków związanych z realizacją Zadania pn.: „...”, będzie przysługiwało Państwa Gminie na podstawie art. 86 ust. 1 w związku z art. 86 ust. 2a ustawy prawo do odliczenia części podatku naliczonego z zastosowaniem proporcji określonej w § 3 ust. 2 rozporządzenia właściwej dla urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego”.
Konkludując, zdaniem Wnioskodawcy, Gminie przysługuje/będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT naliczonego od Wydatków inwestycyjnych w oparciu o pre-współczynnik skalkulowany dla urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego, z uwagi na wykorzystywanie majątku, który jest remontowany w ramach realizacji Inwestycji, zarówno do działalności opodatkowanej w postaci odpłatnych usług najmu Świetlicy jak i do działalności pozostającej poza zakresem ustawy o VAT w postaci bezpłatnego udostępniania Świetlicy w celu realizacji zadań publicznoprawnych.
Ad 3.
Zasady odliczania VAT naliczonego, w przypadku środków trwałych, których zbycie lub zmiana przeznaczenia miały miejsce przed ich oddaniem do użytkowania, uregulowane zostały w art. 91 ustawy o VAT.
Stosownie do art. 91 ust. 8 ustawy o VAT, korekty, o której mowa w ust. 5-7, dokonuje się również, jeżeli towary i usługi nabyte do wytworzenia towaru, o którym mowa w ust. 2, zostały zbyte lub zmieniono ich przeznaczenie przed oddaniem tego towaru do użytkowania.
Natomiast zgodnie z art. 91 ust. 2 ustawy o VAT w przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1 (korekty odliczonego podatku), podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu.
Jak wskazano powyżej, do (…) 2024 r. włącznie Świetlica była nieodpłatnie udostępniana na rzecz C. Ostatecznie, jeszcze przed zakończeniem realizacji Inwestycji, Gmina podjęła decyzję zarówno o przekazaniu jej do administrowania przez Urząd, jak i rozpoczęciu udostępnienia jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) w dwojaki sposób:
A. nieodpłatnie na rzecz lokalnej społeczności na cele gminne (np. w celu organizacji zebrań wiejskich i spotkań przedstawicieli Gminy z mieszkańcami);
B. odpłatnie rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych (np. w celu organizacji imprez okolicznościowych).
Uwzględniając powyższe, zdaniem Gminy, w momencie przekazania Świetlicy do administrowania przez Urząd i podjęcia decyzji o rozpoczęciu udostępniania jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) w dwojaki sposób, doszło do zmiany jej przeznaczenia w tym sensie, iż od tego momentu dla Świetlicy określone zostało przeznaczenie polegające na jej wykorzystaniu do świadczenia przez Gminę za pośrednictwem Urzędu usług odpłatnego i nieodpłatnego udostępniania rzeczonego majątku na rzecz zainteresowanych podmiotów. Jednocześnie, jak wynika z uzasadnienia do pytania nr 1, odpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz zainteresowanych podmiotów zewnętrznych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT. Natomiast nieodpłatne udostępnianie przez Gminę Świetlicy na rzecz lokalnej społeczności na cele gminne (np. w celu organizacji zebrań wiejskich i spotkań przedstawicieli Gminy z mieszkańcami) stanowi/będzie stanowić czynności niepodlegające opodatkowaniu VAT.
Tym samym, od momentu przekazania Świetlicy do administrowania przez Urząd i podjęcia decyzji o rozpoczęciu udostępniania jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) w dwojaki sposób (tj. nieodpłatnie i odpłatnie), co miało miejsce przed oddaniem jej do użytkowania, bezpośrednim zamiarem Gminy było jej wykorzystanie na potrzeby wykonywania przez Gminę czynności opodatkowanych VAT (odpłatny najem rzeczonego majątku) oraz czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT (nieodpłatne udostępnianie Świetlicy).
W tym zakresie należy zwrócić uwagę również na treść art. 91 ust. 4 ustawy o VAT, zgodnie z którym w przypadku, gdy w okresie korekty, o której mowa w ust. 2, nastąpi sprzedaż towarów lub usług, o których mowa w ust. 2, lub towary te zostaną opodatkowane zgodnie. z art. 14, uważa się, że te towary lub usługi są nadal wykorzystywane na potrzeby czynności podlegających opodatkowaniu u tego podatnika, aż do końca okresu korekty.
Zatem jeśli środki trwałe (towary lub usługi, o których mowa w art. 91 ust. 2 ustawy o VAT) zostaną sprzedane w drodze transakcji opodatkowanej VAT w okresie korekty wieloletniej, o których mowa w art. 91 ust. 2 ustawy o VAT, to uznaje się, że są one wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT aż do zakończenia okresu korekty, o której mowa w tym przepisie.
Należy w tym miejscu zwrócić również uwagę na treść art. 91 ust. 5 ustawy o VAT, wedle którego w przypadku, o którym mowa w ust. 4, korekta powinna być dokonana jednorazowo w odniesieniu do całego pozostałego okresu korekty. Korekty dokonuje się w deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpiła sprzedaż, a w przypadku opodatkowania towarów zgodnie z art. 14 - w deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym w stosunku do tych towarów powstał obowiązek podatkowy.
Jak natomiast wskazano powyżej - korekty, o której mowa w ust. 5-7, dokonuje się również, jeżeli towary i usługi nabyte do wytworzenia towaru, o którym mowa w ust. 2, zostały zbyte lub zmieniono ich przeznaczenie przed oddaniem tego towaru do użytkowania.
Odnosząc się do powyższych przepisów, należy zauważyć, iż w związku z przekazaniem Świetlicy do administrowania przez Urząd i podjęciem decyzji o rozpoczęciu udostępniania jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) w dwojaki sposób (tj. nieodpłatnie i odpłatnie) przed zakończeniem realizacji Inwestycji, doszło do zmiany przeznaczenia nabytych towarów i usług (tj. z wyłącznie niepodlegającej opodatkowaniu VAT do działalności mieszanej – podlegającej opodatkowaniu VAT oraz nieobjętej opodatkowaniem VAT), przed oddaniem środka trwałego do użytkowania, o której mowa w art. 91 ust. 8 ustawy o VAT.
Tym samym, w odniesieniu do Inwestycji doszło do zmiany przeznaczenia towarów i usług nabytych w ramach jej realizacji, zgodnie z art. 91 ust. 8 ustawy o VAT, w momencie przekazania Świetlicy do administrowania przez Urząd i podjęcia decyzji o rozpoczęciu udostępniania jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) jej w dwojaki sposób (tj. nieodpłatnie i odpłatnie). Decyzję o zmianie przeznaczenia zakupionych towarów i usług podjęto bowiem przed oddaniem środka trwałego do użytkowania.
Mając na uwadze powyższe należy zatem uznać, iż w związku z przekazaniem Inwestycji do administrowania przez Urząd i podjęciem decyzji o rozpoczęciu udostępniania (po zakończeniu realizacji Inwestycji) Świetlicy w dwojaki sposób (tj. nieodpłatnie i odpłatnie), Gmina z uwagi na dokonanie zmiany sposobu jej wykorzystywania przed oddaniem jej do użytkowania, w odniesieniu do faktur zakupowych otrzymanych przed miesiącem podjęcia ww. decyzji jest uprawniona do ujęcia odpowiedniej części VAT naliczonego dotyczącego Inwestycji przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem poprzez dokonanie korekty w oparciu o art. 91 ust. 8 ustawy o VAT. Korekty tej Gmina powinna dokonać w taki sposób, że w miesiącu przekazania remontowanej w ramach Inwestycji Świetlicy do administrowania przez Urząd i podjęcia decyzji o rozpoczęciu udostępniania jej (po zakończeniu realizacji Inwestycji) w dwojaki sposób (tj. nieodpłatnie i odpłatnie), tj. w deklaracji za marzec 2024 r., powinna jednorazowo dokonać odliczenia części VAT ze wszystkich faktur otrzymanych przed miesiącem podjęcia tej decyzji.
Ad 4.
W odniesieniu natomiast do faktur otrzymanych przez Gminę po dokonaniu zmiany sposobu wykorzystywania Świetlicy przed oddaniem jej do użytkowania, prawo do odliczenia podatku może zostać zrealizowane w terminach określonych w art. 86 ust. 10-13 ustawy o VAT. Na podstawie art. 86 ust. 10 i 10b pkt 1 ww. ustawy, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy u sprzedawcy w stosunku do nabywanych przez Gminę towarów i usług, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym otrzymano fakturę.
Natomiast zgodnie z art. 86 ust. 11 ustawy o VAT, jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, 10d i 10e, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z trzech następnych okresów rozliczeniowych.
Jednocześnie, w myśl art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 10, 10d, 10e, i 11, może on obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego, albo za jeden z trzech następnych okresów rozliczeniowych, nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym powstało prawo do obniżenia podatku należnego.
W konsekwencji, w odniesieniu do Wydatków inwestycyjnych dokonywanych przez Gminę po podjęciu decyzji o zmianie przeznaczenia Świetlicy, Gminie przysługuje prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego przy zastosowaniu proporcji skalkulowanej w oparciu o dane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego zgodnie z Rozporządzeniem, zgodnie z art. 86 ustawy o VAT, tj. na bieżąco, czyli w rozliczeniu za okres, w którym otrzymała fakturę lub w deklaracji podatkowej za jeden z trzech następnych okresów rozliczeniowych. W braku dokonania takiego odliczenia w jednym z ww. okresów możliwe będzie dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego lub za jeden z 3 kolejnych okresów.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo