Interpretacja 0113-KDIPT1-2.4012.620.2025.2.KT

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 czerwca 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 18 czerwca 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy kwestii prawa do odliczenia części podatku naliczonego od wydatków dotyczących inwestycji pn. „...”, „...”, „...” oraz „...” według prewspółczynnika metrażowego oraz współczynnika proporcji.

Uzupełnili go Państwo pismami z 16 lipca 2025 r. (wpływ 17 lipca 2025 r.) oraz z 22 sierpnia 2025 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego (z uwzględnieniem uzupełnień)

Gmina ... jest jednostką samorządu terytorialnego działającą w oparciu o ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1465 z późn. zm.). Posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Gmina jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT, składającym miesięcznie do urzędu skarbowego pliki JPKV7M, zawierające część ewidencyjną i deklaracyjną, w których wykazuje m.in. podatek należny VAT z tytułu dostawy wody i odprowadzania ścieków. Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego prowadzi działalność niepodlegającą podatkowi od towarów i usług oraz działalność gospodarczą opodatkowaną i zwolnioną. W ramach prowadzonej działalności w zakresie dostawy wody oraz odbioru i oczyszczania ścieków Gmina:

• wykonuje, na podstawie umów cywilnoprawnych, odpłatne czynności w zakresie dostawy wody oraz odprowadzania i oczyszczania ścieków na rzecz podmiotów zewnętrznych, tj. mieszkańców Gminy oraz działających na terenie przedsiębiorstw, którzy są obciążani kosztami dostawy wody oraz odbioru ścieków na podstawie wystawionych przez Gminę faktur VAT,
• wykonuje czynności w zakresie dostawy wody oraz odprowadzania i oczyszczania ścieków na rzecz jednostek organizacyjnych i innych obiektów gminnych (czynności „wewnętrzne” Gminy). Gmina obciąża jednostki organizacyjne na podstawie wystawionych not księgowych.

Gmina w ramach prowadzonej działalności realizuje szereg zadań nałożonych na nią przepisami prawa, w tym zadania o charakterze użyteczności publicznej polegającej na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszkańców w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. Gmina wykonuje zadania własne (określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym) samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne. W strukturze organizacyjnej Gminy znajdują się jednostki organizacyjne mające status jednostek budżetowych, zajmujących się m.in. oświatą, opieką społeczną itp. (dalej: „jednostki organizacyjne”).

W 2025 roku Gmina ... przeprowadziła postępowanie przetargowe, w wyniku którego wyłoniła wykonawcę, który będzie realizować zadanie w ramach inwestycji B3.1. 1. „Inwestycje w zrównoważoną gospodarkę wodno-ściekową na terenach wiejskich” objętej Krajowym Planem Odbudowy i Zwiększenia Odporności pod nazwą:

1) „...”,

2) „...”,

3) „...”,

4) „...”.

Zadania te należą do zadań własnych Gminy.

Przedmiotowe inwestycje będą miały na celu modernizację istniejącej już SUW w ..., której przebudowa będzie miała istotny wpływ na uzyskanie jeszcze lepszych parametrów dostarczanej wody dla odbiorców. Ponadto Gmina dokona rozbudowy sieci wodociągowej i zapewni dostawę wody mieszkańcom, którzy do obecnej chwili byli zmuszani do korzystania z przydomowych studni. Budowa sieci kanalizacyjnej będzie miała na celu poprawę warunków i wzrost poziomu życia mieszkańców Gminy. Inwestycje będą realizowane dla indywidualnych mieszkańców – właścicieli nieruchomości.

Wydatki inwestycyjne związane z modernizacją SUW w ..., budową sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz wymianą aktualnych przyrządów pomiarowych mierzących ilość pobranej wody na wodomierze służące do odczytu radiowego będą każdorazowo dokumentowane wystawionymi przez dostawców/wykonawców na Gminę fakturami VAT, na których Gmina oznaczona będzie jako nabywca przedmiotowych towarów i usług.

Modernizacja SUW w ... będzie niezbędna dla osiągnięcia poprawy jakości uzdatnianej wody wydobywanej ze studni głębinowej, natomiast budowa sieci wodociągowej oraz kanalizacyjnej oraz montaż wodomierzy do odczytu radiowego będą miały wpływ na poprawę życia mieszkańców Gminy. Powyższe inwestycje będą służyć czynnościom opodatkowanym, zwolnionym i nieopodatkowanym podatkiem VAT. Zmodernizowana SUW w ..., rozbudowa sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz montaż wodomierzy do odczytu radiowego będą wykorzystywane przez Gminę na własne potrzeby tj. na potrzeby funkcjonowania jednostek organizacyjnych Gminy (czynności niepodlegające podatkowi VAT) oraz na potrzeby mieszkańców, którzy będą wnosić opłaty za dostawę i odprowadzanie ścieków na podstawie obowiązującej taryfy (czynności te będą podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT). Gmina nie jest w stanie przyporządkować kwoty podatku naliczonego do poszczególnych rodzajów czynności tj. do czynności opodatkowanych podatkiem VAT (świadczenie usług na rzecz odbiorców zewnętrznych), zwolnionych lub pozostających poza zakresem regulacji ustawy o podatku VAT. Podatek VAT dotyczący dostawy wody podlega odliczeniu według proporcji (prewspółczynnika), a następnie współczynnika.

Gmina stosuje prewspółczynnik metrażowy zgodnie z Indywidualną Interpretacją Podatkową 0113-KDIPT1-3.4012.646.2020.1.OS z dnia 23.10.2020 roku.

Sposób wyliczenia prewspółczynnika za pomocą, którego Gmina stosuje odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na inwestycje i wydatki związane z infrastrukturą wodociągową.

X = Z x 100 / (Z+W) gdzie:

X – prewspółczynnik,

Z – ilość wody dostarczona do odbiorców zewnętrznych,

W – ilość wody dostarczona do odbiorców wewnętrznych.

Proporcja metrażowa wodociągowa za 2024 rok.

Liczba m³ dostarczonej wody do odbiorców wewnętrznych – ... m³.

Liczba m³ dostarczonej wody do odbiorców zewnętrznych – ... m³.

Łączna liczba m³ dostarczonej wody – ... m³.

Pre-współczynnik metrażowy przed zaokrągleniem – 98,46%.

Pre-współczynnik metrażowy po zaokrągleniu – 99,00%.

Sposób wyliczenia prewspółczynnika za pomocą którego stosuje się odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na inwestycje i wydatki związane z infrastrukturą kanalizacyjną

X = Z x 100 / (Z+W)

gdzie:

X – prewspółczynnik,

Z – ilość odprowadzanych ścieków od odbiorców zewnętrznych,

W – ilość odprowadzanych ścieków od odbiorców wewnętrznych.

Proporcja metrażowa kanalizacyjna za 2024 rok.

Liczba m³ odprowadzanych ścieków od odbiorców wewnętrznych – ... m^3.

Liczba m³ odprowadzanych ścieków od odbiorców zewnętrznych – ... m³.

Łączna liczba m³ odprowadzanych ścieków – ... m³.

Pre-współczynnik metrażowy przed zaokrągleniem – 95,96%.

Pre-współczynnik metrażowy po zaokrągleniu – 96,00%.

Stosowanie metody metrażowej pozwala ustalić część podatku naliczonego przypadającego wyłącznie na realizowane przez Gminę z wykorzystaniem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej czynności opodatkowane podatkiem VAT, gdyż opiera się on na obiektywnych i precyzyjnych pomiarach dostarczonej wody odprowadzanych ścieków w ramach czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W ten sposób przedstawiona metoda najpełniej odzwierciedla specyfikę wykonywanej przez Gminę działalności (tj. dostarczania wody i odprowadzania ścieków – specyfika polega na tym, że działalność tę mierzy się metrami sześciennymi dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków, a także specyfiką dokonywanych przez Gminę nabyć (usługi związane z modernizacją SUW w ..., budową sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz wymianą aktualnych przyrządów pomiarowych mierzących ilość pobranej wody na wodomierze służące do odczytu radiowego, które wykorzystywane mogą być wyłącznie dla potrzeb dostarczania wody i odprowadzania ścieków w żaden inny sposób, co determinuje sposób ustalania zakresu prawa do odliczenia podatku VAT od takich usług, które mogą być wykorzystywane w inny sposób).

Ponadto w uzupełnieniu wniosku z 16 lipca 2025 r. wskazano:

Sposób wyliczenia prewspółczynnika został uznany za słuszny w odpowiedzi Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0113-KDIPT1-3.4012.646.2020.1.OS z dnia 23.10.2020 roku.

Dostarczana woda jest opomiarowana.

Dostawa wody jest opomiarowana na większości budynków należących do Odbiorców zewnętrznych oraz na wszystkich budynkach i obiektach wykorzystywanych przez jednostki organizacyjne Gminy (Odbiorcy wewnętrzni). Znikoma część Odbiorców zewnętrznych nie posiada zamontowanych wodomierzy – ilość dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków ustalana jest na podstawie przeciętnych norm zużycia wody wynikających z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody. Przy czym Gmina realizuje działania mające na celu zamontowanie wodomierzy u wszystkich Odbiorców zewnętrznych jak i Odbiorców wewnętrznych.

Ilość odebranych ścieków jest opomiarowana na podstawie urządzeń pomiarowych – wodomierzy w stosunku 1:1 (ilość doprowadzonej wody = ilości odprowadzanych ścieków).

Każdy odbiór ścieków jest opomiarowany.

Wodomierze służące do pomiaru dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków są na bieżąco (co 5 lat) legalizowane i zapewniają dokładny pomiar.

Proponowany sposób obliczenia proporcji dotyczy wyłącznie wydatków bezpośrednio związanych z dostarczaniem wody.

Proponowany sposób obliczenia proporcji dotyczy wyłącznie wydatków związanych z działalnością w zakresie odprowadzania ścieków.

Wydatki w zakresie dostarczania wody do celów związanych z działalnością gospodarczą oraz wydatki do celów innych niż działalność gospodarcza będą dokumentowane za pomocą faktur VAT, not księgowych oraz ewidencji VAT.

Wydatki w zakresie odprowadzania ścieków do celów związanych z działalnością gospodarczą oraz wydatki do celów innych niż działalność gospodarcza będą dokumentowane za pomocą faktur VAT, not księgowych oraz ewidencji VAT.

Gmina wykorzystuje wodę do celów przeciwpożarowych. Ilość wody wykorzystanej do tych celów otrzymywany jest pismem z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w ... .

W przedmiotowym wniosku do obliczenia prewspółczynnika w zakresie dostarczanej wody wykorzystano dane za 2024 rok.

W przedmiotowym wniosku do obliczenia prewspółczynnika w zakresie odprowadzanych ścieków wykorzystano dane za 2024 rok.

Proporcja wykazana we wniosku najbardziej odpowiada specyfice prowadzonej przez gminę działalności gospodarczej ponieważ, Gmina jest w stanie precyzyjnie wskazać ilości m³ odbieranych ścieków od podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz od podmiotów wewnętrznych. Gwarantuje to między innymi zastosowanie odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy), posiadającej stosowne atesty i gwarantującej dokładne odczyty.

Gmina jest w stanie również określić dokładnie ilości m³ dostarczonej wody do podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz do podmiotów wewnętrznych, dzięki zastosowaniu odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy), posiadającej stosowne atesty i gwarantującej dokładne odczyty. W szczególności Gmina dysponuje ujęciami wody, w których ewidencjonowana jest ilość wody wydobytej i wprowadzonej do sieci, przy czym wydobycie oznacza wydobycie wody z ziemi za pomocą pompy głębinowej, natomiast wprowadzenie do sieci stanowi różnicę pomiędzy ilością wody wydobytej z ziemi a ilością wody pobranej na cele technologiczne, potrzebne do jej uzdatnienia (tzw. płukanie urządzeń na ujęciach wody). Ponadto, cała sprzedaż do odbiorców zewnętrznych jest także ewidencjonowana przy wykorzystaniu odpowiednich liczników, które służą także jako podstawa do wystawienia faktur VAT na odbiorców. Gmina ewidencjonuje także straty wody, które obejmują awarie na sieci, pobór wody na cele ppoż.

Gmina jest w stanie również określić dokładnie ilości m³ odprowadzanych ścieków od podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz do podmiotów wewnętrznych, dzięki zastosowaniu odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy).

Gmina w przypadku Wydatków inwestycyjnych związanych z Infrastrukturą będącą przedmiotem Wniosku nie potrafi/nie będzie potrafiła dokonać ich jednoznacznego przyporządkowania do prowadzonej działalności, tj. do czynności opodatkowanych VAT (świadczenie usług dostarczania wody/odprowadzania ścieków do/od Odbiorców zewnętrznych) lub pozostających poza zakresem regulacji ustawy o VAT (dostarczanie wody/odprowadzanie ścieków do/od Odbiorców wewnętrznych).

W ocenie Gminy przyporządkowania tego dokonać można wyłącznie przy zastosowaniu odpowiedniej proporcji odliczenia.

Zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o podatku VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej – tzw. „sposobem określenia proporcji”.

Ponadto sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Jednocześnie sposób określenia proporcji musi realizować kryteria wskazane w art. 86 ust. 2b ustawy o podatku VAT, zgodnie z którymi sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza.

Artykuł 86 ust. 22 ustawy o podatku VAT wskazuje, iż Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzonej działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.

Dla jednostek samorządu terytorialnego sposób ten określony został w Rozporządzeniu.

Niemniej, w świetle art. 86 ust. 2h ustawy o podatku VAT w przypadku, gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie art. 86 ust. 22 (tj. m.in. w przypadku Gminy), uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Zdaniem Gminy, sposób określenia proporcji wskazany w Rozporządzeniu jest zupełnie nieodpowiedni dla ustalenia udziału działalności gospodarczej wykonywanej z wykorzystaniem Infrastruktury w całości działalności Gminy z użyciem Infrastruktury, bowiem nie odpowiada specyfice wykonywanej przez Gminę działalności w zakresie dostarczania wody oraz odbioru ścieków ani specyfice nabyć z nią związanych.

Sposób określenia proporcji wskazany w Rozporządzeniu obliczany jest jako udział obrotu z działalności gospodarczej w całości dochodów wykonanych Urzędu Gminy (dalej: „Urząd”) – wpływów ustalonych i pobieranych na podstawie odrębnych ustaw, w szczególności: dochodów z podatku od nieruchomości i opłaty skarbowej, a także udziału w podatkach dochodowych, z których większość zupełnie nie ma żadnego związku z wykorzystaniem Infrastruktury.

Oznacza to, że proporcja ta uwzględnia wszystkie dochody zrealizowane przez Urząd ze wszystkich segmentów jego działalności, podczas gdy rodzajowo część z nich nie ma żadnego związku z Infrastrukturą.

Gmina jest/będzie w stanie precyzyjnie określić udział liczby metrów sześciennych:

• wody dostarczonej do Odbiorców zewnętrznych (czynności opodatkowane VAT) w liczbie metrów sześciennych wody dostarczonej do Odbiorców zewnętrznych i do Odbiorców wewnętrznych;
• odprowadzonych od Odbiorców zewnętrznych ścieków (czynności opodatkowane VAT) w liczbie metrów sześciennych odprowadzonych ścieków ogółem (od Odbiorców zewnętrznych oraz od Odbiorców wewnętrznych).

Obliczona w ten sposób proporcja najpełniej realizuje wymogi art. 86 ust. 2a i 2b ustawy o VAT.

Przede wszystkim najbardziej odpowiada ona specyfice wykonywanej przez Gminę działalności w zakresie gospodarki wodno-ściekowej, bowiem odnosi się wyłącznie do tej działalności i opiera się na metodzie pomiaru tej działalności wykorzystywanej dla określenia wysokości związanego z nią obrotu opodatkowanego podatkiem VAT (ustalenie metrów sześciennych dostarczonej wody/odebranych ścieków).

Ponadto odpowiada ona w pełni specyfice realizowanych przez Gminę nabyć związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną, gdyż przyjęta metoda obliczeń opiera się właśnie na wykorzystaniu tych nabyć (wykorzystanie to polega na przepływie wody oraz ścieków przez Infrastrukturę, co mierzy się w metrach sześciennych).

Warto ponownie podkreślić, że wydatki objęte Wnioskiem dotyczą/będą dotyczyły wyłącznie działalności wodno-kanalizacyjnej Gminy.

Proporcja obliczona na podstawie metrów sześciennych dostarczonej wody oraz odebranych ścieków stanowi obiektywny miernik realnego wykorzystania Infrastruktury do poszczególnych rodzajów czynności (opodatkowanych VAT i pozostałych). Na podstawie dokonanych obliczeń, opartych na sprawdzalnych danych, w pełni mierzalnych i określonych, Gmina jest w stanie podać, w jakim stopniu wykorzystuje Infrastrukturę do czynności opodatkowanych VAT, a w jakim stopniu do czynności pozostałych.

Przyjęta więc przez Gminę metoda zapewnia zgodnie z wymogiem art. 86 ust. 2b ustawy o podatku VAT dokonanie obniżenia podatku VAT wyłącznie w części przypadającej na czynności opodatkowane podatkiem VAT i obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą na realizowaną przez Gminę z wykorzystaniem Infrastruktury działalność.

Gmina stoi na stanowisku, że wskazany przez nią sposób obliczenia proporcji, tj. prewspółczynnik metrażowy, pozwala na najbardziej obiektywne ze znanych Gminie sposobów na ustalenie proporcji dla celów odliczenia VAT, tj. proporcji między czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą (czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT) a działalnością inną niż działalność gospodarcza (czynnościami nieopodatkowanymi VAT – niepodlegającymi przepisom ustawy o VAT), wykonywanymi za pomocą opisanej we Wniosku Infrastruktury.

Jak Gmina wskazała we Wniosku, zgodnie z proporcją opartą o ilość metrów sześciennych dostarczonej wody oraz odprowadzonych ścieków, jest/będzie w stanie dokładnie określić zużycie przypisane wyłącznie do czynności opodatkowanych VAT oraz odrębne zużycie do czynności innych, które nie podlegają przepisom ustawy o VAT.

Zatem Gmina jest/będzie w stanie precyzyjnie (procentowo) wskazać, ile wody dostarczono oraz ile odprowadzono ścieków z wykorzystaniem Infrastruktury na potrzeby Odbiorców zewnętrznych (w ramach działalności gospodarczej, dającej prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego), a ile na potrzeby Odbiorców wewnętrznych (w toku działalności innej niż gospodarcza, niedającej prawa do odliczenia).

Gmina wskazała, że sposób określenia proporcji wskazany w Rozporządzeniu obliczany jest jako udział całego obrotu z działalności gospodarczej Urzędu w całości dochodów wykonanych Urzędu, z których część nie ma żadnego związku z wykorzystaniem Infrastruktury. Oznacza to, że proporcja ta uwzględnia wszystkie dochody zrealizowane przez Urząd ze wszystkich segmentów jego działalności, podczas gdy rodzajowo część z nich może nie mieć żadnego związku z Infrastrukturą.

Innymi słowy, dochody wykonane – poza dochodami z tytułu usług dostarczania wody oraz odbioru ścieków – nie są generowane poprzez wykorzystanie Infrastruktury, ale w drodze zupełnie innych czynności.

Tym samym, biorąc pod uwagę, że szereg pozycji dochodowych ujętych w mianowniku ułamka proporcji obliczonej na bazie Rozporządzenia nie ma związku z wykorzystaniem Infrastruktury (przykładowo dochody z podatku od nieruchomości, udział w podatkach dochodowych, dochody na budowę dróg), należy wskazać, iż przyjęcie metodologii kalkulacji proporcji z Rozporządzenia skutkuje niezasadnym zaniżeniem przysługującego Gminie prawa do odliczenia VAT w związku z wydatkami na Infrastrukturę.

Zastosowanie proporcji z Rozporządzenia może być uzasadnione w stosunku do wydatków ogólnych (tzw. mieszanych Gminy), takich jak oświetlenie, ogrzewanie, zakup środków czystości, które zwykle służą całokształtowi działalności Urzędu (wszystkim realizowanym przez Urząd czynnościom). Wydatków takich nie da się przyporządkować do wybranych grup czynności realizowanych przez Urząd i w konsekwencji oparcie zakresu prawa do odliczenia VAT na udziale obrotu z działalności gospodarczej w ogólnych dochodach jest uzasadnione.

Zupełnie inaczej jednak wygląda sytuacja w przypadku wydatków związanych wyłącznie z Infrastrukturą, gdzie możliwe jest precyzyjne obliczenie stopnia wykorzystania Infrastruktury (tych wydatków) do czynności opodatkowanych VAT i do czynności pozostałych - za pomocą metrów sześciennych wody dostarczonej/ścieków przesyłanych za pomocą Infrastruktury do/od Odbiorców zewnętrznych i Odbiorców wewnętrznych.

Ponadto znów podkreślenia wymaga, że wydatki objęte niniejszym Wnioskiem dotyczą wyłącznie Infrastruktury, a nie tzw. ogólnych (administracyjnych) wydatków Gminy.

Proporcja z Rozporządzenia takich możliwości nie daje, gdyż opiera się na niewłaściwych/nierelewantnych danych, tj. takich, które nie uwzględniają specyfiki działalności kanalizacyjnej i specyfiki związanych z nią nabyć.

Zdaniem Gminy ... sposób określania proporcji wskazany w Rozporządzeniu obliczany jest jako udział obrotu z działalności gospodarczej w całości dochodów wykonanych Urzędu, z których większość zupełnie nie ma żadnego związku z wykorzystaniem Infrastruktury. Oznacza to, że proporcja ta uwzględnia wszystkie dochody zrealizowane przez urząd ze wszystkich segmentów działalności tej jednostki, podczas gdy rodzajowo część z nich może nie mieć żadnego związku z Infrastrukturą. Innymi słowy dochody te – poza dochodami z tytułu usług dostawy wody i odbioru ścieków – nie są generowane poprzez wykorzystanie Infrastruktury, ale w drodze zupełnie innych czynności ( np. najem)

Gmina wskazuje, że uwzględniając wzór proporcji „metrażowej” udział liczby metrów sześciennych dostarczonej wody do Odbiorców zewnętrznych w całkowitej liczbie metrów sześciennych dostarczonej wody z użyciem gminnej infrastruktury wodociągowej za rok 2024 wyniósł ok. 99%.

Z kolei, udział liczby metrów sześciennych odprowadzonych ścieków od Odbiorców zewnętrznych, w całkowitej ilości metrów sześciennych odprowadzonych ścieków z użyciem gminnej infrastruktury kanalizacyjnej za rok 2024 wyniósł ok. 96%.

Natomiast wartość prewspółczynnika obliczonego na podstawie danych za rok 2024 dla Urzędu Gminy w sposób przewidziany w Rozporządzeniu wyniosła 9%.

Ponownie podkreślenia wymaga, że proporcja wynikająca z przepisów Rozporządzenia uwzględnia nierelewantne dla wydatków wodno-kanalizacyjnych (a tylko takich dotyczy Wniosek) dane, jak np. przychody z podatku od nieruchomości, innych opłat i podatków lokalnych oraz ze sprzedaży nieruchomości.

Dla celów odliczenia podatku VAT od wydatków wodno-kanalizacyjnych należy uwzględnić – dla obliczenia odpowiedniej proporcji – dane odpowiadające sposobowi wykorzystania Infrastruktury wodno-kanalizacyjnej (tj. dane o ilości dostarczonej wody/odprowadzonych ścieków).

Zestawiając obie proporcje, w ocenie Gminy niesłuszne byłoby zastosowanie do wydatków objętych niniejszym Wnioskiem proporcji w wysokości 11% (obliczonej dla Urzędu Gminy według przepisów Rozporządzenia), gdyż sposób wyliczenia przedmiotowej proporcji nie odzwierciedla specyfiki prowadzonej działalności w tym zakresie. Jedynie, w ocenie Gminy, dzięki proporcji "metrażowej", będzie możliwe odliczenie podatku VAT na zasadach w pełni uwzględniających specyfikę prowadzonej w tym zakresie działalności gospodarczej.

Ponadto w uzupełnieniu z 22 sierpnia 2025 roku wskazano, że w części G – „Wyczerpujące przedstawienie zaistniałego stanu faktycznego…” mylnie wskazano wzór na wyliczenie prewspółczynnika związanego z infrastrukturą wodociągową i kanalizacyjną. We wniosku podano wzór

X = Z x 100 / (Z -W) a winno być X = Z x 100 / (Z + W).

Pytanie

Czy w związku z realizowaną inwestycją:

1) „...”,

2) „...”,

3) „...”,

4) „...”

Gmina ma prawo do odliczenia części podatku naliczonego według pre-współczynnika metrażowego oraz współczynnika proporcji, od wydatków dotyczących całego zadania inwestycyjnego, które będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych, zwolnionych i niepodlegających podatkowi VAT?

Państwa stanowisko w sprawie

Gminie przysługiwać będzie częściowe prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z prowadzeniem inwestycji pn.

1) „...”,

2) „...”,

3) „...”,

4) „...”.

Inwestycja ta będzie realizowana w ramach inwestycji B3.1.1 „Inwestycje w zrównoważoną gospodarkę wodno-ściekową na terenach wiejskich” objętej Krajowym Planem Odbudowy i Zwiększenia Odporności oraz środków własnych Gminy. Gminie przysługuje prawo do odliczenia części podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki inwestycyjne związane z realizowanym zadaniem według pre-współczynnika metrażowego i współczynnika proporcji zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie informuję, że niniejsza interpretacja została wydana z uwzględnieniem zakresu zadanego pytania, że wydatki dotyczące inwestycji będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT, zwolnionych z opodatkowania podatkiem VAT i niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT:

Art. 87 ust. 1 ustawy o VAT stanowi:

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 – ust. 6 ustawy o VAT.

Z cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Odliczyć zatem można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Obowiązkiem podatnika jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Podatnik ma zatem obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu. Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości przy nabyciu towarów i usług związanych z czynnościami opodatkowanymi.

Podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Wyrażoną w cytowanym powyżej art. 86 ust. 1 ustawy o VAT generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte w art. 86 ust. 2a i następne ustawy o VAT.

Na mocy art. 86 ust. 2a ustawy o VAT:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy o VAT:

Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy o VAT:

Jak stanowi art. 86 ust. 2d ustawy o VAT:

Na podstawie art. 86 ust. 2g ustawy o VAT:

W myśl art. 86 ust. 2h ustawy o VAT:

Według art. 86 ust. 22 ustawy o VAT:

Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999), zwane dalej „rozporządzeniem”.

W świetle § 1 rozporządzenia:

W rozporządzeniu tym zostali wskazani podatnicy, do których przepisy w nim zawarte się odnoszą. Są to: jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury, państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze.

Stosownie do § 2 pkt 5 rozporządzenia:

Na mocy § 3 ust. 1 rozporządzenia:

Oznacza to, że sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla:

• urzędu obsługującego jednostki samorządu terytorialnego (tj. urzędu Gminy, urzędu miasta, starostwa powiatowego oraz urzędu marszałkowskiego),
• jednostki budżetowej,
• zakładu budżetowego.

W przypadku jednostek samorządu terytorialnego, nie będzie ustalany jeden „całościowy” sposób określenia proporcji dla jednostek samorządu terytorialnego jako osoby prawnej, tylko będą ustalane odrębnie sposoby określenia proporcji dla wymienionych wyżej jego poszczególnych jednostek organizacyjnych.

Wyżej wymienione rozporządzenie wprowadza wzory, według których wyznaczane są sposoby określenia proporcji, uznane za najbardziej odpowiadające specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć. Metody te mają charakter „obrotowy”, polegający na ustaleniu „udziałów” z tytułu działalności gospodarczej w całkowitym „obrocie” z tytułu działalności gospodarczej oraz działalności pozostającej poza sferą podatku od towarów i usług.

Powołany wyżej art. 86 ust. 2a ustawy o VAT wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych. Zgodnie z tą normą w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o VAT), w sytuacji gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

W przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy o VAT.

Powyższe przepisy stanowią uzupełnienie regulacji art. 86 ww. ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o VAT:

Na świetle art. 90 ust. 2 ustawy o VAT:

Na podstawie art. 90 ust. 3 ustawy o VAT:

Przepis art. 90 ust. 4 ustawy o VAT stanowi, że:

W myśl art. 90 ust. 5 ustawy o VAT:

Stosownie do art. 90 ust. 6 ustawy o VAT:

Na mocy art. 90 ust. 9a ustawy o VAT:

Jak stanowi art. 90 ust. 10 ustawy:

Zgodnie z art. 90 ust. 10a ustawy o VAT:

Art. 90 ust. 10b ustawy o VAT stanowi, że:

Analiza powołanych wyżej przepisów wskazuje, że na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy o VAT, występuje obowiązek wyodrębnienia podatku naliczonego związanego z czynnościami, w stosunku do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Należy podkreślić, że przepisy dotyczące zasad odliczania częściowego, zawarte w art. 90 ustawy o VAT, znajdują zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do czynności wykonywanych w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Zatem dotyczą czynności podlegających opodatkowaniu (opodatkowanych i zwolnionych).

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:

Według art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:

Wobec tego należy stwierdzić, że za podatnika VAT będzie uznany tylko taki podmiot, który dokonuje czynności zmierzających do wykorzystania nabytych towarów i usług do celów opodatkowanej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT:

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym:

Z powołanych regulacji wynika, że organy władzy publicznej są wyłączone z kręgu podatników podatku od towarów i usług wyłącznie przy wykonywaniu czynności nałożonych przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane. Jest to wyłączenie podmiotowo-przedmiotowe. Organy te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywania czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi więc charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenia usług podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem VAT jednostek samorządu terytorialnego jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych) i tylko w odniesieniu do tych czynności, które nie są wykonywane na podstawie zawartych przez gminę umów cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153):

Natomiast według art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Na mocy art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Jak wyżej wskazano, odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z czynnościami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego, w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji.

Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do podatku naliczonego związanego z zakupem towarów i usług wykorzystywanych wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania oraz niepodlegających temu podatkowi.

Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, a w przypadku wystąpienia także czynności zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem – proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy o VAT.

Z uwagi na różnorodność i bogactwo życia gospodarczego wybór sposobu, według którego dokonuje się tego proporcjonalnego przypisania, należy do podatnika. Przepisy ustawowe wymagają jedynie, aby odpowiadał on najbardziej specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Będzie to spełnione, jeśli sposób ten:

• zapewni dokonanie odliczenia podatku naliczonego wyłącznie w części przypadającej na działalność gospodarczą (co do zasady dotyczącej czynności opodatkowanych VAT) oraz
• obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających na działalność gospodarczą oraz na cele inne (z wyjątkiem celów prywatnych) – gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Sposób określenia proporcji, jak wyżej wskazano, powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć. Oznacza to, że podatnik zobowiązany jest do wyodrębnienia takiej części podatku naliczonego, którą można przypisać prowadzonej działalności gospodarczej. Nadmienić należy, że zastosowane przez podatnika metody, czy też sposoby, na podstawie których dokona on wydzielenia odpowiedniej kwoty podatku naliczonego, muszą odpowiadać wartościom faktycznym i rzeczywistym. Ciężar rzetelnego ustalenia, jaka część podatku naliczonego związana jest z prowadzoną działalnością gospodarczą, a jaka część wykorzystywana jest dla potrzeb innych niż prowadzona działalność gospodarcza, spoczywa zawsze na podatniku.

Podkreślić należy, że podatnik – na podstawie art. 86 ust. 2h ustawy o VAT – może zastosować inną metodę tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy wybrana przez niego metoda jest bardziej reprezentatywna i tym samym najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej działalności i dokonywanych nabyć. Dokonując wyboru sposobu określenia proporcji, należy w szczególności mieć na uwadze charakter działalności prowadzonej przez jednostkę.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1448/18:

NSA, wypowiadając się w kwestii możliwości odliczenia podatku naliczonego z tytułu infrastruktury wodnokanalizacyjnej, wskazuje, że cechy konstrukcyjne systemu VAT uzasadniają taką wykładnię art. 86 ust. 2a, ust. 2b i ust. 2h ustawy, która dopuszcza możliwość określenia proporcji odliczenia podatku naliczonego w odniesieniu do konkretnego rodzaju działalności wykonywanej przez daną gminę.

W wyroku z 26 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 219/18, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że zasadne są racje zmierzające do podważenia adekwatności wzoru z rozporządzenia w odniesieniu do działalności wodno-kanalizacyjnej. Zwrócił w tym kontekście uwagę na to, że przyjęta w rozporządzeniu, akcie wykonawczym, metoda obliczania proporcji według klucza obrotu oparta jest na określonych założeniach. Po pierwsze, rozpatrywanie udziału obrotów w ujęciu globalnym przy uwzględnieniu kategorii dochodu wykonanego (rozporządzenie przyjmuje jedynie zróżnicowanie wzorów w odniesieniu do poszczególnych jednostek organizacyjnych – urzędu, jednostki budżetowej i zakładu budżetowego bez podziału na poszczególne rodzaje działalności) opiera się na założeniu o zasadniczo „niegospodarczym” charakterze działalności podejmowanej przez jednostkę samorządu terytorialnego. Taki wniosek wynikał już z samego uzasadnienia do nowelizacji w zakresie odliczania podatku naliczonego w odniesieniu do towarów i usług wykorzystywanych do celów mieszanych. Propozycja przyjęcia „urzędowego” sposobu rozliczenia dla omawianej kategorii podmiotów była bowiem usprawiedliwiana cechami relewantnymi jednostek samorządu terytorialnego, które z natury rzeczy wykonują działania pozostające poza systemem VAT i w pewnym minimalnym tylko zakresie podejmują działania opodatkowane.

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na to, że w przypadku działalności wodno-kanalizacyjnej, specyfika tego rodzaju działalności przejawia się w odwrotnej proporcji czynności opodatkowanych w stosunku do niepodlegających VAT. Działalność wodno-kanalizacyjna jest bowiem w głównej mierze działalnością gospodarczą, zaś działania podejmowane w innych niż gospodarczych celach mają tu znaczenie marginalne. Przyznawane w tym obszarze dotacje mają charakter celowy i z uwagi na relację czynności opodatkowanych do nieopodatkowanych nie mogą być przypisane wyłącznie do działań pozostających poza VAT. Nie można dotacji z zasady traktować jako niemającej związku z działalnością gospodarczą, gdyż jest ona celowa i może dotować właśnie tę sferę działalności Gminy (zob. A. Bartosiewicz, Komentarz do art. 86 ustawy o VAT – System Informacji Prawnej LEX). W rezultacie NSA wskazał, że o ile prewspółczynnik proponowany w rozporządzeniu odpowiada charakterowi określonych obszarów działalności Gminy, to nie uwzględnia specyfiki działalności wodno-kanalizacyjnej.

Z opisu sprawy wynika, że jesteście Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. W 2025 roku przeprowadzili Państwo postępowanie przetargowe, w wyniku którego wyłonili wykonawcę, który będzie realizować zadanie w ramach inwestycji B3.1. 1. „Inwestycje w zrównoważoną gospodarkę wodno-ściekową na terenach wiejskich” objętej Krajowym Planem Odbudowy i Zwiększenia Odporności pod nazwą:

1) „...”,

2) „...”,

3) „...”,

4) „...”.

Przedmiotowe inwestycje będą miały na celu modernizację istniejącej już SUW w ..., której przebudowa będzie miała istotny wpływ na uzyskanie jeszcze lepszych parametrów dostarczanej wody dla odbiorców. Ponadto dokonają Państwo rozbudowy sieci wodociągowej i zapewnią dostawę wody mieszkańcom, którzy do obecnej chwili byli zmuszani do korzystania z przydomowych studni. Budowa sieci kanalizacyjnej będzie miała na celu poprawę warunków i wzrost poziomu życia mieszkańców Gminy. Inwestycje będą realizowana dla indywidualnych mieszkańców – właścicieli nieruchomości.

Wydatki inwestycyjne związane z modernizacją SUW w ..., budową sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz wymianą aktualnych przyrządów pomiarowych mierzących ilość pobranej wody na wodomierze służące do odczytu radiowego będą każdorazowo dokumentowane wystawionymi przez dostawców/wykonawców na Państwa fakturami, na których oznaczeni będą Państwo jako nabywca przedmiotowych towarów i usług.

Powyższe inwestycje będą służyć czynnościom opodatkowanym, zwolnionym i nieopodatkowanym podatkiem VAT. Nie są Państwo w stanie przyporządkować kwoty podatku naliczonego do poszczególnych rodzajów czynności tj. do czynności opodatkowanych podatkiem VAT (świadczenie usług na rzecz odbiorców zewnętrznych), zwolnionych lub pozostających poza zakresem regulacji ustawy o podatku VAT. Podatek VAT dotyczący dostawy wody podlega odliczeniu według proporcji (prewspółczynnika), a następnie współczynnika.

Stosują Państwo prewspółczynnik metrażowy zgodnie z Indywidualną Interpretacją Podatkową 0113-KDIPT1-3.4012.646.2020.1.OS z dnia 23.10.2020 roku.

Sposób wyliczenia prewspółczynnika za pomocą, którego Gmina stosuje odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na inwestycje i wydatki związane z infrastrukturą wodociągową.

X = Z x 100 / (Z+W)

gdzie:

X – prewspółczynnik,

Z – ilość wody dostarczona do odbiorców zewnętrznych,

W – ilość wody dostarczona do odbiorców wewnętrznych.

Proporcja metrażowa wodociągowa za 2024 rok.

Liczba m³ dostarczonej wody do odbiorców wewnętrznych – ... m³.

Liczba m³ dostarczonej wody do odbiorców zewnętrznych – ... m³.

Łączna liczba m³ dostarczonej wody – ... m³.

Pre-współczynnik metrażowy przed zaokrągleniem – 98,46%.

Pre-współczynnik metrażowy po zaokrągleniu – 99,00%.

Sposób wyliczenia prewspółczynnika za pomocą, którego stosuje się odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na inwestycje i wydatki związane z infrastrukturą kanalizacyjną

X = Z x 100 / (Z+W)

gdzie:

X – prewspółczynnik,

Z – ilość odprowadzanych ścieków od odbiorców zewnętrznych,

W – ilość odprowadzanych ścieków od odbiorców wewnętrznych.

Proporcja metrażowa kanalizacyjna za 2024 rok.

Liczba m³ odprowadzanych ścieków od odbiorców wewnętrznych – ... m³.

Liczba m³ odprowadzanych ścieków od odbiorców zewnętrznych – ... m³.

Łączna liczba m³ odprowadzanych ścieków – ... m³.

Pre-współczynnik metrażowy przed zaokrągleniem – 95,96%.

Pre-współczynnik metrażowy po zaokrągleniu – 96,00%.

Stosowanie metody metrażowej pozwala ustalić część podatku naliczonego przypadającego wyłącznie na realizowane przez Państwa z wykorzystaniem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej czynności opodatkowane podatkiem VAT, gdyż opiera się on na obiektywnych i precyzyjnych pomiarach dostarczonej wody odprowadzanych ścieków w ramach czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W ten sposób przedstawiona metoda najpełniej odzwierciedla specyfikę wykonywanej przez Państwa działalności (tj. dostarczania wody i odprowadzania ścieków – specyfika polega na tym, że działalność tę mierzy się metrami sześciennymi dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków, a także specyfiką dokonywanych przez Państwa nabyć (usługi związane z modernizacją SUW w ..., budową sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz wymianą aktualnych przyrządów pomiarowych mierzących ilość pobranej wody na wodomierze służące do odczytu radiowego, które wykorzystywane mogą być wyłącznie dla potrzeb dostarczania wody i odprowadzania ścieków w żaden inny sposób, co determinuje sposób ustalania zakresu prawa do odliczenia podatku VAT od takich usług, które mogą być wykorzystywane w inny sposób).

Dostarczana woda jest opomiarowana. Dostawa wody jest opomiarowana na większości budynków należących do Odbiorców zewnętrznych oraz na wszystkich budynkach i obiektach wykorzystywanych przez jednostki organizacyjne Gminy (Odbiorcy wewnętrzni). Znikoma część Odbiorców zewnętrznych nie posiada zamontowanych wodomierzy – ilość dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków ustalana jest na podstawie przeciętnych norm zużycia wody wynikających z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody. Przy czym realizują Państwa działania mające na celu zamontowanie wodomierzy u wszystkich Odbiorców zewnętrznych jak i Odbiorców wewnętrznych.

Ilość odebranych ścieków jest opomiarowana na podstawie urządzeń pomiarowych – wodomierzy w stosunku 1:1 (ilość doprowadzonej wody = ilości odprowadzanych ścieków).

Każdy odbiór ścieków jest opomiarowany. Wodomierze służące do pomiaru dostarczonej wody i odprowadzanych ścieków są na bieżąco (co 5 lat) legalizowane i zapewniają dokładny pomiar.

Proponowany sposób obliczenia proporcji dotyczy wyłącznie wydatków bezpośrednio związanych z dostarczaniem wody oraz z działalnością w zakresie odprowadzania ścieków.

Wydatki w zakresie dostarczania wody/odprowadzania ścieków do celów związanych z działalnością gospodarczą oraz wydatki do celów innych niż działalność gospodarcza będą dokumentowane za pomocą faktur VAT, not księgowych oraz ewidencji VAT.

Wykorzystują Państwo wodę do celów przeciwpożarowych. Ilość wody wykorzystanej do tych celów otrzymywany jest pismem z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w ... .

W przedmiotowym wniosku do obliczenia prewspółczynnika w zakresie dostarczanej wody/odprowadzanych ścieków wykorzystano dane za 2024 rok.

Wskazali Państwo, że proporcja wykazana we wniosku najbardziej odpowiada specyfice prowadzonej przez Gminę działalności gospodarczej ponieważ są Państwo w stanie precyzyjnie wskazać ilości m³ odbieranych ścieków od podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz od podmiotów wewnętrznych. Gwarantuje to między innymi zastosowanie odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy), posiadającej stosowne atesty i gwarantującej dokładne odczyty.

Są Państwo w stanie również określić dokładnie ilości m³ dostarczonej wody do podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz do podmiotów wewnętrznych, dzięki zastosowaniu odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy), posiadającej stosowne atesty i gwarantującej dokładne odczyty. Ewidencjonują Państwo także straty wody, które obejmują awarie na sieci, pobór wody na cele ppoż.

Są Państwo w stanie również określić dokładnie ilości m³ odprowadzanych ścieków od podmiotów zewnętrznych (dokumentowane fakturami) oraz do podmiotów wewnętrznych, dzięki zastosowaniu odpowiedniej aparatury pomiarowej (wodomierzy).

W przypadku Wydatków inwestycyjnych związanych z Infrastrukturą nie potrafią/nie będą potrafić Państwo dokonać ich jednoznacznego przyporządkowania do prowadzonej działalności, tj. do czynności opodatkowanych VAT (świadczenie usług dostarczania wody/odprowadzania ścieków do/od Odbiorców zewnętrznych) lub pozostających poza zakresem regulacji ustawy o VAT (dostarczanie wody/odprowadzanie ścieków do/od Odbiorców wewnętrznych).

Zdaniem Państwa, sposób określenia proporcji wskazany w Rozporządzeniu jest zupełnie nieodpowiedni dla ustalenia udziału działalności gospodarczej wykonywanej z wykorzystaniem Infrastruktury w całości działalności Gminy z użyciem Infrastruktury, bowiem nie odpowiada specyfice wykonywanej przez Państwa działalności w zakresie dostarczania wody oraz odbioru ścieków ani specyfice nabyć z nią związanych.

Wskazali Państwo, że są/będą w stanie precyzyjnie określić udział liczby metrów sześciennych:

• wody dostarczonej do Odbiorców zewnętrznych (czynności opodatkowane VAT) w liczbie metrów sześciennych wody dostarczonej do Odbiorców zewnętrznych i do Odbiorców wewnętrznych;
• odprowadzonych od Odbiorców zewnętrznych ścieków (czynności opodatkowane VAT) w liczbie metrów sześciennych odprowadzonych ścieków ogółem (od Odbiorców zewnętrznych oraz od Odbiorców wewnętrznych).

Przede wszystkim najbardziej odpowiada ona specyfice wykonywanej przez Państwa działalności w zakresie gospodarki wodno-ściekowej, bowiem odnosi się wyłącznie do tej działalności i opiera się na metodzie pomiaru tej działalności wykorzystywanej dla określenia wysokości związanego z nią obrotu opodatkowanego podatkiem VAT (ustalenie metrów sześciennych dostarczonej wody/odebranych ścieków).

Ponadto wskazana przez Państwa metoda odpowiada w pełni specyfice realizowanych przez Państwa nabyć związanych z działalnością wodno-kanalizacyjną, gdyż przyjęta metoda obliczeń opiera się właśnie na wykorzystaniu tych nabyć (wykorzystanie to polega na przepływie wody oraz ścieków przez Infrastrukturę, co mierzy się w metrach sześciennych).

Jak Państwo wskazali proporcja obliczona na podstawie metrów sześciennych dostarczonej wody oraz odebranych ścieków stanowi obiektywny miernik realnego wykorzystania Infrastruktury do poszczególnych rodzajów czynności (opodatkowanych VAT i pozostałych). Na podstawie dokonanych obliczeń, opartych na sprawdzalnych danych, w pełni mierzalnych i określonych, Gmina jest w stanie podać, w jakim stopniu wykorzystuje Infrastrukturę do czynności opodatkowanych VAT, a w jakim stopniu do czynności pozostałych.

Gmina stoi na stanowisku, że wskazany przez nią sposób obliczenia proporcji, tj. prewspółczynnik metrażowy, pozwala na najbardziej obiektywne ze znanych Państwu sposobów na ustalenie proporcji dla celów odliczenia VAT, tj. proporcji między czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą (czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT) a działalnością inną niż działalność gospodarcza (czynnościami nieopodatkowanymi VAT – niepodlegającymi przepisom ustawy o VAT), wykonywanymi za pomocą infrastruktury.

Mając na uwadze przedstawione przez Państwa okoliczności sprawy oraz sposób wyliczenia prewspółczynnika – w oparciu o metodę metrażową – należy uznać, że zapewnia on dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na czynności wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

W związku z powyższym, skoro w okolicznościach sprawy wydatki związane z infrastrukturą wodociągową/kanalizacyjną wykorzystywane będą przez Państwa zarówno do działalności gospodarczej (opodatkowanej oraz zwolnionej), jak również do celów innych niż działalność gospodarcza (niepodlegających opodatkowaniu) i nie będą mieć Państwo możliwości przypisania tych wydatków w całości do działalności gospodarczej, to będą Państwo zobowiązani do wydzielenia podatku naliczonego przy zastosowaniu proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy o VAT z uwzględnieniem prewspółczynnika metrażowego.

Ponadto z uwagi na fakt, że wydatki związane z infrastrukturą wodociągową będą służyć w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zarówno do czynności opodatkowanych, jak i do czynności zwolnionych od podatku, i nie będą mieć Państwo możliwości odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, będą Państwo zobowiązani do proporcjonalnego odliczenia podatku, zgodnie z art. 90 ust. 2 i następne ustawy o VAT.

W konsekwencji należy stwierdzić, że w związku z realizacją inwestycji pn. „...”, „...”, „...” oraz „...” będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków dotyczących ww. zadania na podstawie art. 86 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 2a i następne ustawy o VAT według prewspółczynnika metrażowego oraz przepisów art. 90 ust. 2 i następne ustawy o VAT. Przy czym, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, będzie przysługiwało pod warunkiem niewystąpienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy o VAT.

Zatem Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja została wydana na podstawie wskazania we wniosku, że metoda zaproponowana przez Państwa pozwoli ustalić część podatku naliczonego przypadającego wyłącznie na realizowane przez Państwa z wykorzystaniem infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej czynności opodatkowane podatkiem VAT oraz że przedstawiona przez Państwa metoda najpełniej odzwierciedla specyfikę wykonanej przez Państwa działalności, a także specyfikę dokonywanych przez Państwa nabyć.

Zastrzegam, że gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź kontroli celno-skarbowej zostanie ustalone, że metoda przedstawiona we wniosku nie zapewni dokonania odliczenia podatku naliczonego od wydatków objętych opisem sprawy związanych bezpośrednio z infrastrukturą kanalizacyjną i wodociągową wyłącznie w części przypadającej na działalność gospodarczą oraz nie będzie obiektywnie odzwierciedlała części wydatków przypadających na działalność gospodarczą oraz na inne cele, a więc nie będzie metodą najbardziej odpowiadającą specyfice wykonywanej przez Państwa działalności i dokonywanych przez Państwa nabyć, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),

albo

• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.