Interpretacja 0113-KDIPT1-2.4012.634.2025.1.AJB

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 w zakresie:

· braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją zadania: „...” oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty,

· braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

25 czerwca 2025 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją zadania: „...” oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty, jak również braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina ... jako jednostka samorządu terytorialnego posiada osobowość prawną. Jest podatnikiem podatku VAT czynnym, czyli prowadzi sprzedaż opodatkowaną, związaną m.in. z usługami dzierżawy, najmu, użytkowania wieczystego, sprzedażą gruntów.

Gmina ... w myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Zgodnie z art. 6 przywoływanej ustawy do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Gmina ... wykonuje zadania własne, do których stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym, należą zadania w zakresie m.in. ochrony środowiska i przyrody oraz usuwania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych.

Gmina ... zamierza realizować zadanie pn. „...”.

Na terenie Gminy ... na nieruchomości, której właścicielem jest osoba prywatna doszło do ujawnienia niebezpiecznych odpadów. Na terenie działki 1 obręb ... zdeponowano różnorodne odpady w łącznej ilości ok. ... Mg, w tym odpady niebezpieczne (chemikalia, farby, rozpuszczalniki), odpady komunalne, odpady motoryzacyjne, odpady włókiennicze, odpady tworzyw sztucznych, odpady produktów spożywczych, itp. Część odpadów znajduje się wewnątrz budynków, część porzucona jest na otwartym terenie bez jakiegokolwiek zabezpieczenia.

Identyfikacja odpadów:

1. Odpady chemiczne: Beczki, mauzery, pojemniki zawierające farby, rozpuszczalniki, chloroparafiny – substancje potencjalnie łatwopalne, toksyczne i trwałe w środowisku. Kody odpadów: ..., ..., ..., ..., …, …, …

2. Odpady przemysłu spożywczego: przeterminowane ekstrakty słodowe i ich opakowania. Kody odpadów: …, … .

3. Azbest (eternit): płyty dachowe i porozrzucane fragmenty na działce. Kod odpadu: … .

4. Tworzywa sztuczne i odpady tekstylne: bele i pryzmy, odpady sprasowane, porozrzucane, przysypane – ryzyko emisji mikroplastików i plastyfikatorów. Kody odpadów: …, …, …, …, … .

5. Odpady motoryzacyjne: Zużyte opony, zderzaki (w tym lakierowane), tapicerka, zagłówki, elektronika, nagrzewnice i chłodnice, zbiorniki paliwa, uszczelki, elementy kokpitu i wnętrza pojazdów (np. panele, plastikowe obudowy, materiały kompozytowe). Kody odpadów: …, …, …, …, …, …

6. Odpady wielkogabarytowe i elektroniczne: uszkodzony sprzęt AGD, fragmenty mebli, wersalki, inne elementy wielkogabarytowe. Kody odpadów: …, …

7. Odpady budowlane: gruz, fragmenty betonu, worki z cementem. Kody odpadów: … (beton), … (mieszanki betonowe, ceglane), … (zmieszane odpady z budowy inne niż niebezpieczne)

8. Zakopane lub przysypane odpady: pojemniki, worki, plandeki, fragmenty tworzyw, odpady tekstylne, odpady szklane. Kody odpadów: …, …, … .

Zgodnie z art. 26a pkt 1 ustawy o odpadach w przypadku gdy ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska konieczne jest niezwłoczne usunięcie odpadów, właściwy organ podejmuje działania polegające na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi. Na podstawie pkt 2 ppkt 3 tego samego artykułu wskazanej wyżej ustawy właściwym organem w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest: wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

W drodze decyzji nr ... z dnia 30.07.2024 r. skierowanej do władającego powierzchnią ziemi, w celu niezwłocznego usunięcia niebezpiecznych odpadów, Wójt Gminy ... orzekł o konieczności niezwłocznego usunięcia i zagospodarowania odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, ze względu na zagrożenie życia i zdrowia ludzi oraz środowiska. W sentencji wskazano, iż działania mające na celu usunięcia odpadów prowadzone będą do momentu całkowitego usunięcia odpadów poprzez przetransportowanie odpadów przez uprawniony, posiadający wymagane zezwolenia podmiot, do miejsca ich unieszkodliwienia (składowania), prowadzonego przez uprawniony, posiadający wymagane zezwolenia zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie usuwania odpadów, na zasadach określonych w obowiązujących przepisach prawa. Określono termin rozpoczęcia działań polegających na usunięciu odpadów na dzień 30 lipca 2024 r. i termin zakończenia tych działań na dzień 31 grudnia 2025 r.

W związku z powyższym zdarzeniem Gmina ... zamierza realizować zadanie polegające na usunięciu i unieszkodliwieniu odpadów składowanych na nieruchomości w miejscowości ... należącej do osoby prywatnej. Nieruchomość wskazana powyżej nie jest w żaden sposób wykorzystywana przez Gminę.

Na wyżej wymieniony cel Gmina ... zamierza pozyskać środki z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ... w ramach Programu Priorytetowego: „Niezwłoczne usuwanie odpadów ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska - edycja 2025”.

Celem programu jest likwidacja zagrożeń zdrowotnych i środowiskowych poprzez dofinansowanie kosztów usunięcia odpadów i gospodarowaniu nimi w przypadku, o którym mowa w art. 26a ustawy o odpadach. Dofinansowanie udzielone będzie w formie dotacji i pożyczki łącznie (pożyczka nie podlega umorzeniu). Łączna kwota wsparcia wynosi 90% kosztów kwalifikowanych zadania, przy czym dotacja nie może przekroczyć 80% kwoty możliwego dofinansowania. Środki z dofinansowania wypłacane będą bezgotówkowo, na podstawie wystawionych rachunków lub faktur za realizację prac objętych dofinansowaniem, zgodnym z obowiązującym do zawartej umowy „Harmonogramem rzeczowo-finansowym zadania” sukcesywnie, wraz z postępem robót lub w formie refundacji na konto Beneficjenta. Umowa na realizację prac związanych z niezwłocznym usuwaniem odpadów ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska zawarta będzie pomiędzy Gminą ..., a wyspecjalizowaną firmą posiadającą odpowiednie uprawnienia do unieszkodliwiania odpadów.

W związku z realizacją zadania Gmina ... będzie ponosić wydatki udokumentowane fakturami z wykazanymi kwotami podatku VAT naliczonego. Na fakturach dokumentujących te wydatki Gmina ... wskazana będzie jako nabywca usług.

Gmina ... będzie żądać w drodze wydanej decyzji administracyjnej od posiadacza odpadów zwrotu poniesionych kosztów działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi. W przypadku wpłaty przez posiadacza odpadów na rachunek Gminy ... kwoty pieniędzy, jaka została wydana na usuwanie zagrożenia dla ludzi i środowiska, wszelkie środki odzyskane, Gmina ... przekaże na konto WFOŚiGW w ... (do wysokości otrzymanej dotacji).

Pytania

1) Czy w związku z otrzymanym dofinansowaniem (dotacji) od WFOŚiGW w ... na realizację zadania „...” Gmina ... będzie zobowiązana do odprowadzenia podatku VAT należnego?

2) Czy Gminie ... będzie przysługiwać prawo do odliczenia pełnych kwot podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione w związku z realizacją zadania „...”?

3) Czy ściągnięte należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej koszty poniesione przez Gminę ... na usuwanie odpadów zagrażających życiu i środowisku będą polegać opodatkowaniu podatkiem VAT należnym?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad. 1

Zdaniem Gminy ... otrzymane na rachunek bankowy Gminy ... dofinansowanie od WFOŚiGW w ..., zarówno dotacja jak i pożyczka na zadanie „...” nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż nie występuje tutaj świadczenie podlegające opodatkowaniu.

Według art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, do podstawy opodatkowania należy włączyć również otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty mające bezpośredni wpływ na cenę dostarczonych towarów lub świadczonych usług.

W opisanym przez Gminę zdarzeniu przyszłym, otrzymana dotacja nie dotyczyłaby konkretnej czynności polegającej opodatkowaniu VAT. W opisanej sprawie Gmina działa jak organ władzy, a nie jako podatnik VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT za podatników uznaje się osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 tej ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami ustawy o VAT, w niektórych sytuacjach gminy mogą być podatnikami VAT z tytułu wykonywanych czynności. Gminy wyposażone są w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Tym samym należy uznać, iż gminy spełniają zawartą w ww. przepisach definicję podatnika VAT, o ile ich działania są realizowane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Mimo, że Wnioskodawca jest jednostką samorządu terytorialnego zarejestrowaną na potrzeby podatku od towarów i usług jako podatnik VAT czynny, w sprawie która jest przedmiotem niniejszego wniosku Gmina ... działa jako organ władzy publicznej. Postępowanie w sprawie niezwłocznego usuwania odpadów z działek znajdujących się na terenie Gminy ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska realizowane będzie na podstawie decyzji administracyjnej wynikającej z obowiązków nałożonych art. 26a Ustawy o odpadach a nie na podstawie umów cywilno-prawnych. Otrzymane dofinansowanie w formie dotacji i pożyczki nie będzie opodatkowane podatkiem VAT, gdyż środki te nie będą zapłatą za usługę wykonaną na rzecz domniemanych właścicieli odpadów i nie wystąpi świadczenie podlegające opodatkowaniu.

Ad. 2

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z pewnymi zastrzeżeniami, które nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Z treści wskazanej powyżej regulacji wynika zatem, iż prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje, gdy nabywane towary/usługi są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie, czy towary i usługi przy zakupie których naliczono VAT:

- zostały nabyte przez podatnika tego podatku oraz

- pozostają w związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.

Mimo, iż Wnioskodawca będzie ponosić wydatki udokumentowane fakturami z wykazanymi kwotami podatku VAT naliczonego to w realizowanym zadaniu Gmina ... występuje nie jako podatnik VAT czynny tylko jako organ władzy publicznej. Nabywana usługa nie ma związku z czynnościami opodatkowanymi w konsekwencji nie jest spełniony warunek umożliwiający odliczanie podatku VAT naliczonego.

Tym samym, stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, Gminie nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia pełnych kwot podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione na usuwanie odpadów niebezpiecznych z nieruchomości, których właścicielami są osoby prywatne i jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej. Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy, Gminie nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia pełnych kwot podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione w związku z realizacją przedmiotowego zadania.

Ad. 3

Na podstawie art. 26a pkt 6 ustawy o odpadach właściwy organ (w przypadku Wnioskodawcy jest to Wójt) żąda od posiadacza odpadów odpowiedzialnego za gospodarowanie odpadami zwrotu poniesionych przez siebie kosztów działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi. Posiadacz odpadów jest obowiązany zwrócić te koszty w terminie 14 dni od dnia doręczenia żądania.

Ściągnięte należności od posiadacza odpadów na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej koszty poniesione przez Gminę na usuwanie odpadów zagrażających życiu i środowisku nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT należnym, gdyż kwoty te zostaną ustalone na podstawie decyzji administracyjnej. W przypadku tym Gmina działa jako organ władzy publicznej a nie jako podatnik VAT.

Konkludując, Gmina stoi na stanowisku, że ściągnięte należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej koszty poniesione przez Gminę na usuwanie odpadów zagrażających życiu i środowisku nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT należnym.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 w zakresie:

· braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją zadania: „...” oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty,

· braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza interpretacją załatwiono wniosek w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 w zakresie:

· braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją zadania: „...” oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty,

· braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.

Jednocześnie wskazać należy, że dla przejrzystości rozstrzygnięcia uznano za zasadne udzielenie w pierwszej kolejności odpowiedzi na pytanie nr 1 oraz 3, a następnie na pytanie nr 2 wniosku.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:

Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:

Zauważyć należy, że pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

Zatem, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy:

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 ust. 1 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zwanej dalej „Dyrektywy 2006/112/WE”, zgodnie z którym:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Bowiem tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1465 z późn. zm.):

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 ww. ustawy o samorządzie gminnym:

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm.):

Stosownie do art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach:

W myśl art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach:

Z kolei zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o odpadach:

Art. 26a ust. 2 ustawy o odpadach stanowi:

Według art. 26a ust. 3 ustawy o odpadach:

Stosownie do art. 26a ust. 4 ustawy o odpadach:

Zgodnie z art. 26a ust. 6 ustawy o odpadach:

Z opisu sprawy wynika, że planują Państwo zrealizować zadanie pn. „...”, które będzie polegało m.in. na usunięciu i unieszkodliwieniu odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8. Na wyżej wymieniony cel zamierzają Państwo pozyskać środki z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ... w ramach Programu Priorytetowego: „Niezwłoczne usuwanie odpadów ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska - edycja 2025”. Dofinansowanie udzielone będzie w formie dotacji i pożyczki łącznie (pożyczka nie podlega umorzeniu). Łączna kwota wsparcia wynosi 90% kosztów kwalifikowanych zadania, przy czym dotacja nie może przekroczyć 80% kwoty możliwego dofinansowania. Umowa na realizację prac związanych z niezwłocznym usuwaniem odpadów ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska zawarta będzie pomiędzy Państwem, a wyspecjalizowaną firmą posiadającą odpowiednie uprawnienia do unieszkodliwiania odpadów. W związku z realizacją zadania, będą Państwo ponosić wydatki udokumentowane fakturami z wykazanymi kwotami podatku VAT naliczonego. Na fakturach dokumentujących te wydatki Państwo będą wskazani jako nabywca usług. We wniosku skazali Państwo również, że wykonują zadania własne, do których stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym, należą zadania w zakresie m.in. ochrony środowiska i przyrody oraz usuwania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych.

Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy oraz obowiązujące przepisy prawa podatkowego stwierdzić należy, że realizując w ramach zadań własnych, obejmujących m.in. sprawy utrzymania czystości i porządku, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, opisane we wniosku zadanie polegające na usunięciu odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i magazynowania, nie będą Państwo działali jako podatnik podatku od towarów i usług. Jak wskazano powyżej, organy władzy publicznej są podatnikami VAT jedynie w zakresie czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych.

Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy, realizując ww. zadanie w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 w ramach zadań własnych, nie będą Państwo działali w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy wykonującego czynności w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Czynności podejmowane przez Państwa są bowiem nałożone na Gminę przepisami ustawy o odpadach. W zakresie, w jakim będą Państwo realizowali przedmiotowe zadanie, będą Państwo objęci regulacją przepisu art. 15 ust. 6 ustawy.

Tym samym wykonywane przez Państwa w ramach zadań własnych czynności dotyczące realizacji zadania pn. „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będą stanowiły czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Odnosząc się do kwestii objętej zakresem pytania nr 1, należy wskazać, że zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy:

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy jest odpowiednikiem art. 73 ww. Dyrektywy 2006/112/WE, zgodnie z którym:

Według art. 29a ust. 6 ustawy:

Z powyższego przepisu wynika, że podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.

Jednocześnie wskazać należy, że opodatkowanie subwencji (dotacji) stanowi wyjątek od zasad ogólnych wspólnego systemu VAT. Nie wszystkie subwencje (dotacje) stanowią element podstawy opodatkowania VAT. Jedynie takie, które są subwencjami (dotacjami) związanymi bezpośrednio z ceną dostawy towarów czy ceną świadczenia usług. Wyjątek ten należy interpretować w sposób ścisły. Wykładnia ścisła prowadzi do wniosku, że tylko subwencje bezpośrednio wpływające na cenę transakcji podlegają opodatkowaniu. Natomiast inne subwencje (dotacje) nie wchodzą tym samym do podstawy opodatkowania, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu VAT.

Dla określenia, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są, czy też nie są opodatkowane, istotne są szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele realizowanego w określonej formie dofinansowania.

Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, iż w sytuacji, gdy podatnik w związku z konkretną dostawą towarów lub świadczeniem usług otrzymuje dofinansowanie (dotację, subwencję), stanowiące dopłatę do ceny towaru lub usługi, tego rodzaju dofinansowanie stanowi obok ceny, uzupełniający element podstawy opodatkowania z tytułu danej dostawy lub świadczenia usług. Kryterium uznania dotacji za zwiększającą obrót stanowi zatem stwierdzenie, iż dotacja dokonywana jest w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W efekcie, obrót zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni mają wpływ na cenę (kwotę należną). Natomiast dotacja niedająca się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu tym podatkiem, służąca pokryciu ogólnych kosztów działalności podatnika nie stanowi obrotu w rozumieniu przepisu art. 29 ust. 1 ustawy, czyli nie zwiększa podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Zauważyć należy, że dotacja/dofinansowanie nie funkcjonuje samodzielnie, nie podlega opodatkowaniu jako odrębna kwota, lecz wyłącznie w odniesieniu do czynności, do której jest wypłacana. Jeżeli czynność, do której dopłata jest przyznawana nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatku VAT, to i dopłata do tej czynności nie stanowi elementu ceny oraz nie może być włączona do podstawy opodatkowania.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w analizowanym przypadku nie wystąpi związek pomiędzy otrzymaną dotacją od Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na realizację ww. zadania w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, a czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT. Jak bowiem wskazano wyżej, w zakresie realizowanych czynności w ramach ww. zadania w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 nie będą Państwo wykonywali działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Państwa działania w zakresie realizacji zadania pn. „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będą stanowiły świadczenia usług podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego, otrzymana przez Państwa dotacja, przeznaczona na realizację zadania „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będzie stanowiła podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy, a tym samym nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa stwierdzam, że w związku z otrzymaniem dofinansowania (dotacji i pożyczki) od WFOŚiGW na realizację zadania pn. „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będą Państwo zobowiązani do odprowadzenia podatku VAT należnego.

W konsekwencji, Państwa stanowisko odnoszące się do pytania nr 1 w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, uznałem za prawidłowe.

Przechodząc z kolei do kwestii, objętej zakresem pytania numer 3, wskazać należy, że zgodnie z cytowanym wyżej art. 26a ust. 6 ustawy o odpadach, właściwy organ żąda od posiadacza odpadów odpowiedzialnego za gospodarowanie odpadami zwrotu poniesionych przez siebie kosztów działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi. Posiadacz odpadów jest obowiązany zwrócić te koszty w terminie 14 dni od dnia doręczenia żądania.

Jak wynika z opisu sprawy, Państwo będą żądali od posiadacza odpadów pokrycia poniesionych kosztów na usuwanie odpadów stanowiących zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska na podstawie art. 26a ust. 6 ustawy o odpadach w drodze decyzji administracyjnej. Co istotne, w przypadku wpłaty przez posiadacza odpadów na Państwa rachunek kwoty pieniędzy, jaka została wydana na usuwanie zagrożenia dla ludzi i środowiska, wszelkie środki odzyskane, przekażą Państwo na konto WFOŚiGW (do wysokości otrzymanej dotacji).

Zatem w przedmiotowej sytuacji otrzymają Państwo jedynie zwrot poniesionych przez Państwa kosztów usunięcia odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, zagrażających życiu lub zdrowiu ludzi lub środowisku.

Mając na uwadze obowiązujące przepisy i opis sprawy należy stwierdzić, że ściągnięte należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensujące koszty poniesione przez Państwa na usuwanie odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, zagrażających życiu, zdrowiu lub środowisku, nie będą podlegały opodatkowaniu VAT.

W konsekwencji, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, uznałem za prawidłowe.

Rozpatrując kwestię prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione w związku z realizacją zadania „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, wskazać należy, że podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.

Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast na podstawie przepisu art. 88 ust. 4 ustawy:

Jak wskazano powyżej, Państwo wykonując zadanie pn. „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będą działali w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, wykonującego czynności w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, w zakresie w jakim będą realizowali ww. zadanie w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 oraz będą Państwo objęci regulacją przepisu art. 15 ust. 6 ustawy.

Mając na uwadze opis sprawy oraz powołane przepisy prawa stwierdzam, że nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadania pn. „...” w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, ponieważ w zakresie, w jakim będą Państwo realizowali ww. zadanie w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, nie będą działali jako podatnik w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8, uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacją załatwiono wniosek w części dotyczącej odpadów wymienionych w opisie sprawy w pkt 1, 2 oraz 4-8 w zakresie:

· braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją zadania: „...” oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty,

· braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.

Natomiast wniosek w części dotyczącej usunięciu i unieszkodliwieniu azbestu w zakresie:

· braku obowiązku opodatkowania podatkiem VAT otrzymanego dofinansowania w związku z realizacją ww. zadania oraz należności od posiadacza odpadów obciążonego na podstawie decyzji administracyjnej, rekompensującej poniesione przez Państwa koszty,

· braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania

zostanie załatwiony odrębnym rozstrzygnięciem.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zaznaczam, że pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników w zakresie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu interpretacji mogą jedynie pomóc Państwu ocenić, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z powyższym nie zajęto stanowiska w tej sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-... (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.