Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego uczestniczyła w projekcie zakupu średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP, finansowanym w 65% ze środków unijnych i 35% z wkładu własnego. Samochód został nabyty w 2025 roku i przeznaczony…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
22 lipca 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 21 lipca 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją projektu. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. (wpływ 13 sierpnia 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Gmina (dalej również jako: „Gmina” lub „Wnioskodawca”) jest jednostką samorządu terytorialnego, powołaną do realizacji zadań publicznych o charakterze lokalnym. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, które nie zostały zastrzeżone ustawowo na rzecz innych podmiotów. Gmina realizuje swoje zadania w przeważającej mierze w ramach reżimu publicznoprawnego, zgodnie z zakresem określonym we wspomnianej ustawie. Jednocześnie, w określonych przypadkach, Gmina podejmuje działania na podstawie umów cywilnoprawnych, które należy kwalifikować jako działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług (VAT). W związku z powyższym Gmina jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT.
W odniesieniu do towarów i usług wykorzystywanych zarówno do działalności gospodarczej, jak i do zadań realizowanych w ramach działalności publicznoprawnej, Gmina stosuje częściowe odliczenie podatku VAT zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników. Ponadto, Gmina informuje, że z dniem 1 września 2016 r. dokonała centralizacji rozliczeń podatku VAT – rozliczenia prowadzone są łącznie z jej jednostkami organizacyjnymi.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym, do zadań własnych Gminy należą również działania w zakresie zapewnienia porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli, w tym ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, obejmujące także wyposażenie i utrzymanie gminnego magazynu przeciwpowodziowego. Realizacja powyższych zadań następuje m.in. w oparciu o ustawę z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej oraz ustawę z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych.
Mając to na uwadze, Gmina w 2024 r. przystąpiła do naboru ogłoszonego przez Zarząd Województwa, realizowanego w ramach Programu Fundusze Europejskie. Celem naboru było wyłonienie gmin z terenu województwa, którym przyznana zostanie kwota dofinansowania na zakup średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla jednostki OSP z terenu danej gminy.
Założenia realizacji i finansowania projektu:
- Przedmiotem projektu jest doposażenie jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP) z obszaru województwa w średnie samochody ratowniczo-gaśnicze. Realizacja Projektu ma na celu spełnienie wymogów kwalifikujących jednostki OSP do włączenia do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG), zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 września 2014 r. (Dz.U. 2014 poz. 1317).
- Włączenie jednostek do KSRG służy ochronie życia, zdrowia, mienia i środowiska poprzez: walkę z pożarami, usuwanie skutków klęsk żywiołowych, ratownictwo techniczne, chemiczne, ekologiczne i medyczne.
- Projekt realizowany jest w ramach Programu Fundusze Europejskie Organizator konkursu zastrzega sobie prawo do zmiany Regulaminu w przypadku zmiany dokumentów programowych.
- Planowany okres realizacji Projektu to lata 2024–2025.
- Projekt przygotowywany jest w oparciu o Regulamin wyboru projektów w sposób niekonkurencyjny, przyjęty Uchwałą
- Z wyłonionymi w konkursie Gminami Województwo zawrze umowę o partnerstwie: Liderem Projektu jest Województwo, realizujące Projekt, a Partnerami – wyłonione gminy.
- Postępowanie o udzielenie zamówienia na dostawę samochodów ratowniczo-gaśniczych prowadził będzie Lider Projektu. Stroną umowy z wykonawcą będzie każda z wybranych Gmin indywidualnie.
- Budżet Partnera ustalony został w sposób następujący:
· Koszty kwalifikowalne: … zł,
· W przypadku przekroczenia kosztów kwalifikowalnych Partner pokrywa różnicę z własnych środków.
· W przypadku niższej ceny zakupu, poziom dofinansowania i wkładu własnego zachowany zostanie procentowo.
- Płatności na rzecz wykonawcy realizowane będą bezpośrednio przez Partnerów.
- Dofinansowanie będzie wypłacane w formie refundacji poniesionych wydatków.
- Zakupiony samochód stanowić będzie majątek Gminy – Partnera Projektu.
- Partner zobowiązuje się do zachowania trwałości Projektu przez 5 lat od dnia jego zakończenia.
- Partner zobowiązuje się również do zapewnienia pozostałego wyposażenia ratowniczo-gaśniczego dla zakupionego pojazdu, niezbędnego do jego operacyjnego wykorzystania.
Na podstawie Uchwały, Gmina została wybrana jako Partner do realizacji Projektu. W ramach realizacji zadania, w dniu 18 lipca br., Gmina odebrała fabrycznie nowy średni samochód ratowniczo-gaśniczy.
Ponadto, Wnioskodawca wskazał, że samochód ratowniczo-gaśniczy, zakupiony w ramach Projektu, nabył do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, w oparciu o postanowienia art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług.
Pytanie
Czy Gmina, działając jako czynny podatnik VAT, będzie uprawniona – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją Projektu, w części przypadającej na wkład własny Gminy?
Państwa stanowisko w sprawie (z uwzględnieniem uzupełnienia wniosku)
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 361, z późn. zm., dalej: „ustawa o VAT”), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo to przysługuje zatem wyłącznie w sytuacji, gdy łącznie spełnione są następujące warunki:
W przedmiotowym przypadku zakupiony w ramach Projektu samochód ratowniczo-gaśniczy przeznaczony jest dla jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej z terenu Gminy i służyć będzie wyłącznie do realizacji zadań statutowych tej jednostki, zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2490, z późn. zm.). Działalność ta obejmuje m.in. podejmowanie działań mających na celu ochronę życia, zdrowia, mienia lub środowiska, a także działania edukacyjne, kulturalne, społeczne i wychowawcze.
Należy zatem jednoznacznie stwierdzić, że zakupiony pojazd nie będzie wykorzystywany do działalności gospodarczej Gminy, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, tj. działalności polegającej na odpłatnym świadczeniu usług lub dostawie towarów. W związku z tym, zakup ten nie będzie służył wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, nie zostanie spełniony podstawowy warunek określony w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, uprawniający do odliczenia podatku naliczonego. Tym samym Gmina nie będzie miała prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych w związku z zakupem samochodu ratowniczo-gaśniczego w ramach realizacji Projektu.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
Stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym Gmina nie będzie uprawniona do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu, znajduje uzasadnienie w przepisach ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych i interpretacjach indywidualnych wydawanych przez organy podatkowe.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w takim zakresie, w jakim nabywane towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Tym samym, nie każde poniesienie wydatku przez podatnika VAT skutkuje automatycznie prawem do jego odliczenia. Warunkiem niezbędnym jest bowiem istnienie bezpośredniego i rzeczywistego związku między poniesionym wydatkiem, a wykonywaniem czynności opodatkowanych.
W analizowanym przypadku zakupiony przez Gminę samochód ratowniczo-gaśniczy, przekazany jednostce Ochotniczej Straży Pożarnej, będzie wykorzystywany wyłącznie w celu realizacji zadań o charakterze publicznoprawnym, określonych w art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym oraz w art. 3 ustawy o ochotniczych strażach pożarnych. Działania te nie mają charakteru działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, ani nie skutkują powstaniem podatku należnego.
Pojazd nie będzie wykorzystywany do świadczenia przez Gminę odpłatnych usług ani do sprzedaży opodatkowanej, co wyklucza możliwość przypisania związku z czynnościami opodatkowanymi. Wydatki poniesione na jego zakup należy zatem uznać za służące wyłącznie działalności pozostającej poza zakresem ustawy o VAT, tj. działalności niepodlegającej opodatkowaniu.
Stanowisko to potwierdzają liczne interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej oraz orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. akt I FSK 1291/19, w którym sąd stwierdził, że „Jeżeli zakup towarów lub usług nie służy czynnościom opodatkowanym, lecz realizacji zadań własnych gminy wynikających z przepisów ustawowych, prawo do odliczenia VAT nie przysługuje”.
Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że Gmina nie będzie uprawniona do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na zakup samochodu ratowniczo-gaśniczego w ramach realizowanego Projektu.
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w związku z nabyciem wskazanego samochodu ratowniczo-gaśniczego nie przysługuje mu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, z uwagi na fakt, iż pojazd został nabyty do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Zakupiony pojazd będzie wykorzystywany do zadań własnych gminy określonych w art. 7 ust. 14 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1465 z późn. zm.).
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775), zwanej dalej „ustawą o VAT”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że:
W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 - ust. 6 ustawy o VAT.
W świetle art. 88 ust. 4 ustawy o VAT:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1465 ze zm.):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Jak stanowi art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie został spełniony, ponieważ – jak wynika z okoliczności sprawy – efekty powstałe w związku z realizacją projektu nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. W związku z powyższym, nie mają Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. projektu. Tym samym, z tego tytułu nie przysługuje Państwu prawo do zwrotu podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Reasumując, stwierdzam, że nie mają Państwo prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją projektu, ponieważ – jak wynika z okoliczności sprawy – efekty powstałe w ramach zadania nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Tym samym uznałem Państwa stanowisko za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA).
Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo