Interpretacja 0113-KDIPT1-3.4012.1082.2025.1.ALN

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 listopada 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 28 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie braku prawa do obniżenia podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego od towarów i usług nabytych na potrzeby realizacji projektu pn. „...”.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina Miasto A (zwana dalej „Gminą”) jest jednostką samorządu terytorialnego działającą w oparciu o ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153). Gmina posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Gmina jest czynnym i zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT, składającym do Urzędu Skarbowego miesięczne deklaracje VAT-7. Gmina prowadzi działalność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz działalność gospodarczą opodatkowaną i zwolnioną. Prewspółczynnik, ustalony dla Gminy, zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy wynosi 12%.

Proporcja ustalona dla Gminy zgodnie z art. 90 ust. 2-ust. 9a ustawy wynosi 79%.

Gmina realizuje projekt pod nazwą „...” (dalej projekt) (…). Instytucją udzielającą wsparcia na realizację projektu jest Województwo B.

Beneficjentem wsparcia jest Gmina.

Przedmiotem projektu jest kompleksowa modernizacja budynku i jego otoczenia, będącego własnością Gminy. W ramach projektu przewidziano modernizację i doposażenie pomieszczeń użytkowanych przez Miejską Bibliotekę Publiczną w A (jednostkę dla której organizatorem jest Gmina Miasto A, zwaną dalej Biblioteką), w tym:

(…)

Inwestorem w ramach projektu jest Gmina. Nabywcą usług, dostaw i robót budowlanych w ramach projektu będzie Gmina. Faktury z tego tytułu będą wystawiane na Gminę. Wszystkie faktury dotyczące realizacji projektu wystawiane przez wykonawców będą zapłacone przez Gminę, która jest zarejestrowanym i czynnym podatnikiem od towarów i usług. Budynek będący przedmiotem projektu jest w całości użytkowany przez Miejską Bibliotekę Publiczną w A na podstawie umowy użyczenia. Biblioteka wykonuje zadania określone w art. 4 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o bibliotekach. Z tytułu użyczenia Biblioteka nie ponosi żadnych opłat na rzecz Gminy. Biblioteka zobowiązana jest do ponoszenia opłat związanych z eksploatacją budynku, a w szczególności za: energię, Internet, ogrzewanie, odpady komunalne, ubezpieczenie mienia, wodę, przeglądy techniczne i budowlane.

Teren wokół budynku, objęty projektem nie jest przedmiotem użyczenia i jest użytkowany przez Gminę, będącą właścicielem.

Biblioteka posiada odrębną osobowość prawną, realizuje swoją działalność na własny rachunek, prowadząc działalność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług w zakresie: wydawania kart bibliotecznych, wypożyczeń międzybibliotecznych, usług ksero i drukowania, wydawnictw własnych i wynajmu pomieszczeń.

Biblioteka nie podlega centralizacji VAT i prowadzi rozliczenia z tego tytułu na własny rachunek. Miejska Biblioteka Publiczna w A jest czynnym podatnikiem VAT.

Po realizacji projektu struktura władania i zarządzania wytworzoną infrastrukturą nie ulegnie zmianie: budynek będący własnością Gminy nadal będzie w całości użytkowany przez Miejską Bibliotekę Publiczną w A na zasadzie nieodpłatnego użyczenia. Gmina nie będzie osiągała przychodu z tytułu posiadania i użytkowania wytworzonej infrastruktury, ani też z działalności prowadzonej przez Bibliotekę.

Towary i usługi zakupione przez Gminę w związku z realizacją Projektu będą wykorzystywane przez bibliotekę do czynności podlegających i niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Towary i usługi zakupione w związku z realizacją Projektu będą również wykorzystywane przez bibliotekę do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów. Po realizacji projektu Biblioteka będzie osiągała przychody opodatkowane podatkiem od towarów i usług w zakresie dotychczasowych rodzajów usług.

Zainstalowana instalacja fotowoltaiczna będzie użytkowana przez Bibliotekę, która posiada indywidualną umowę z dostawcą energii elektrycznej.

Całość energii wytworzonej przez instalację fotowoltaiczną będzie wykorzystywana na potrzeby Budynku.

Po uruchomieniu instalacji fotowoltaicznej Miejska Biblioteka Publiczna zawrze w imieniu własnym i na własny rachunek umowę z przedsiębiorstwem energetycznym. Rozliczenia pomiędzy biblioteką z przedsiębiorstwem energetycznym będą prowadzone w systemie net-billingu na podstawie art. 4c ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii. Planowana instalacja stanowi mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o OZE.

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym Gminie przysługuje prawo do obniżenia podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego od towarów i usług nabytych na potrzeby realizacji opisanego projektu?

Państwa stanowisko w sprawie

Gmina nie ma możliwości odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków związanych z projektem polegającym na modernizacji budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej w A.

W myśl art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z powyższego wynika, że w celu dokonania oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, należy każdorazowo rozstrzygnąć, czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT:

• zostały nabyte przez podatnika tego podatku,
• pozostają w związku z wykonywaniem przez niego czynności opodatkowanych.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2. bez względu na cel lub rezultat takiej działalności W myśl art. 15 ust. 2 ustawy, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowania zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższe oznacza, że organ władzy publicznej nie jest podatnikiem w zakresie swojej podstawowej działalności, do której wykonywania został powołany. Natomiast w przypadku, gdy organ ten wykonuje czynności, które wykraczają poza zadania nałożone na niego odrębnymi przepisami i wykonuje je na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, organ władzy publicznej jest traktowany jak każdy inny podatnik.

Umowa użyczenia jest umową cywilnoprawną, a zatem należy uznać, że udostępniając budynek instytucji kultury, Gmina działa w charakterze podatnika VAT.

Z powołanych wyżej przepisów ustawy o podatku VAT wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje tylko w przypadku, gdy dokonywane zakupy mają związek z czynnościami opodatkowanymi. Odliczyć zatem można podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego. Ustawa wyłącza zatem możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających opodatkowaniu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z uwagi na swój nieodpłatny charakter, użyczenie budynku instytucji kultury, nie podlega opodatkowaniu VAT. Gmina nie uzyskuje żadnych dochodów w związku z udostępnieniem budynku, ani też działalnością prowadzoną przez Miejską Bibliotekę Publiczną w A. Gmina realizując Projekt wykonuje zadania własne, polegające na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty (art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). Przedmiotowy projekt realizowany jest przez Gminę - organ władzy publicznej w zakresie zadań własnych nałożonych odrębnymi przepisami prawa (art. 15 ust. 6 ustawy o VAT), a efekty realizacji projektu, jak wynika z okoliczności sprawy, nie są przez Gminę wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Gmina nie ma możliwości obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją opisanego projektu, gdyż nie został spełniony jeden z warunków określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, jakim jest związek nabywanych towarów i usług z wykonywaniem czynności opodatkowanych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Ponadto ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Na podstawie przepisu art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy:

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:

• podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz
• podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na postawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem, jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Tylko bowiem w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):

Jak stanowi art. 6 ust. 1 powołanej ustawy:

Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

W tym miejscu należy wskazać, że stosownie do treści art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

Zatem umowa użyczenia jest z natury umową nieodpłatną. Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Powyższe oznacza, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT, jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny. W omawianej sprawie związek taki nie wystąpi, ponieważ towary i usługi nabyte w związku z realizacją projektu nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Wskazali Państwo, że ww. budynek jest udostępniony nieodpłatnie na podstawie umowy użyczenia na rzecz Biblioteki zaś zainstalowana instalacja fotowoltaiczna będzie użytkowana przez Bibliotekę, która posiada indywidualną umowę z dostawcą energii elektrycznej. Po uruchomieniu instalacji fotowoltaicznej Miejska Biblioteka Publiczna zawrze w imieniu własnym i na własny rachunek umowę z przedsiębiorstwem energetycznym. Ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki warunkującej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, nie przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od zakupów towarów i usług nabytych w związku realizacją ww. projektu. Tym samym, nie przysługuje Państwu z tego tytułu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.

Stwierdzam, że nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego od towarów i usług nabytych na potrzeby realizacji projektu pn. „...”, ponieważ efekty powstałe w ramach ww. projektu nie będą przez Państwa wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.