Gmina (jednostka samorządowa, czynny podatnik VAT) planuje realizację projektu budowy przydomowych oczyszczalni ścieków w latach 2026-2027, finansowanego ze środków unijnych (Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich) i budżetu państwa (do 75% kosztów kwalifikowanych), z…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie braku prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją projektu pn. „…”.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Gmina … stanowi jednostkę samorządową, która realizuje swoje obowiązki w oparciu o ustawę z 8 marca 1990 roku dotyczącą samorządów gminnych (Dz. U. z 2025 roku nr 1153). Wnioskodawca zgłosił prośbę o wsparcie finansowe dla projektu pod tytułem „…” w ramach Strategicznego Planu dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, interwencja 1.10.10 infrastruktura na obszarach wiejskich oraz wprowadzenie idei inteligentnych wsi - obszar A Inwestycje w zakresie systemów indywidualnego oczyszczania ścieków.
Realizacja projektu przewidziana jest w latach 2026-2027. Źródłem dofinansowania będą fundusze z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz budżet państwowy, który nie przekroczy 75% kosztów kwalifikowanych. Pozostałe wydatki będą pokryte przez beneficjentów końcowych (mieszkańców uczestniczących w projekcie) oraz środki własne Gminy ...
Aby uznać podatek VAT za koszt, który można wliczyć w projekt, konieczne jest uzyskanie indywidualnej interpretacji dotyczącej możliwości prawnej jego zwrotu.
Gmina … jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT.
Nowe przydomowe oczyszczalnie ścieków będą wspierać lokalną społeczność oraz ochronę środowiska. Na zbudowanych instalacjach Gmina nie będzie prowadziła działalności komercyjnej ani nie będzie pobierać opłat za użytkowanie infrastruktury. Rezultaty projektu nie będą wykorzystywane przy czynnościach objętych opodatkowaniem VAT.
Pytanie
Czy Gmina będzie miała prawo odliczyć podatek VAT naliczony z faktur otrzymanych od wykonawcy w związku z realizacją zadania dotyczącego realizacji zadania pod nazwą: „…”?
Państwa stanowisko w sprawie
Gmina … uważa, że nie ma możliwości zmniejszenia wysokości należnego podatku o wartość podatku naliczonego ani ubiegania się o zwrot VAT, gdyż nie ma powiązania między zakupionymi dobrami i usługami a działalnością, która podlega opodatkowaniu VAT.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały określone w artykule 86 ustępu 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 roku poz. 775 z późn.zm.), zwanej dalej „ustawą’”. Zgodnie z tym przepisem, jeśli towary i usługi są wykorzystywane do działań podlegających opodatkowaniu, podatnik wymieniony w artykule 15 ustawy ma prawo zmniejszyć wartość podatku do zapłaty o kwotę podatku naliczonego, z wyjątkami ujętymi w ustawie.
Zgodnie z artykułem 86 ustęp 2 punkt 1 ustawy, suma kwot podatku naliczonego obejmuje wartość podatku z faktur, jakie podatnik otrzymał za zakup towarów i usług oraz uiszczenie całości lub części kosztów przed nabyciem towaru lub świadczeniem usługi.
Ponadto, zgodnie z artykułem 87 ustęp 1 ustawy, jeśli w danym okresie rozliczeniowym kwota podatku naliczonego przewyższa wartość podatku do zapłaty, podatnik może obniżyć tę wartość o różnicę w następnych okresach lub otrzymać zwrot tej różnicy na konto bankowe.
Z powyższych norm wynika, że prawo do zmniejszenia podatku do zapłaty o kwotę podatku naliczonego ma charakter uzależniony i przysługuje jedynie wtedy, gdy łączone są następujące warunki:
- odliczenia dokonuje przedsiębiorca podatku VAT,
- nabywane towary i usługi są używane do działań podlegających podatkowi VAT.
Reguła ta wyklucza możliwość odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy towary i usługi są używane do czynności, które nie są objęte podatkiem VAT lub są z niego zwolnione.
Ustawodawca wprowadził również przesłanki negatywne, opisane w artykule 88 ustawy, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony. Zgodnie z artykułem 88 ustęp 3a punkt 2 ustawy, faktury dokumentujące transakcje niepodlegające opodatkowaniu ani zwolnione z VAT nie dają podstaw do odliczenia podatku.
Dodatkowo, zgodnie z artykułem 88 ustęp 4 ustawy, zmniejszenia wartości podatku do zapłaty lub zwrot różnicy podatku nie odnoszą się do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT aktywni, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie.
Zgodnie z artykułem 15 ustęp 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne bez osobowości prawnej oraz osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą niezależnie od celu lub rezultatu tego działania. Natomiast artykuł 15 ustęp 2 ustawy definiuje, że działalność gospodarcza to wszelka działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym działania związane z ciągłym wykorzystywaniem towarów lub wartości niematerialnych i prawnych dla zysku. Jednocześnie, zgodnie z artykułem 15 ustęp 6 ustawy, organy władzy publicznej oraz urzędy świadczące usługi dla tych organów na rzecz wykonywanych obowiązków nałożonych przez odrębne przepisy nie są uznawane za podatników, z wyjątkiem działań realizowanych na podstawie umów cywilnoprawnych.
To oznacza, że jednostki samorządowe mogą występować w kontekście podatku VAT w dwojaki sposób:
- jako podmioty, które nie są podatnikami VAT - w ramach realizacji zadań publicznych,
- jako podatnicy VAT - w kontekście działań wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.
Zgodnie z artykułem 2 ustęp 1 ustawy dotyczącej samorządów gminnych, gmina wykonuje swoje obowiązki publiczne w swoim imieniu i na swoją odpowiedzialność. Z kolei artykuł 7 ustęp 1 punkt 3 tej samej ustawy podkreśla, że do zadań własnych gmin należy między innymi zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty dotyczących kanalizacji oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych.
Z opisu sytuacji wynika, że Gmina … realizuje projekt o nazwie „…”, który planuje się zrealizować w latach 2026- 2027. Projekt ten jest wspierany w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, interwencja 1.10. 10.
Nowe przydomowe oczyszczalnie ścieków będą przeznaczone wyłącznie dla lokalnej społeczności i dla celów publicznych gminy. Gmina nie zamierza prowadzić na tej infrastrukturze działalności gospodarczej ani pobierać opłat za korzystanie z oczyszczalni. Wyniki projektu nie będą używane do działalności objętej podatkiem VAT.
W konsekwencji w omawianym przypadku pominięta zostanie podstawowa przesłanka odliczenia podatku naliczonego, jaką jest powiązanie wydatku z działalnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.
W związku z tym, na podstawie artykułu 86 ustęp 1 ustawy, Gmina … nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego, a tym samym, zgodnie z artykułem 87 ustęp 1 ustawy, nie przysługuje jej prawo do zwrotu podatku VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje, gdy:
· podatek odlicza zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług,
· towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Ta zasada wyłącza jednocześnie możliwość odliczania podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli gdy są wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających opodatkowaniu.
Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje pod warunkiem, że:
· spełnione zostały przesłanki pozytywne, wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy oraz
· nie zaistniały przesłanki negatywne, określone w art. 88 ustawy.
W art. 88 ustawy przedstawiona jest lista wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług zakupionych na potrzeby wykonania określonej czynności, podmiot musi wykonywać tę czynność jako podatnik podatku od towarów i usług, który działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Organy władzy publicznej mają na gruncie podatku od towarów i usług szczególny status. Są uznawane za podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności:
· inne niż te, które mieszczą się w ramach ich zadań, oraz
· mieszczące się w ramach ich zadań, ale wykonywane na podstawie umów cywilnoprawnych.
Jeśli zaś organ władzy publicznej podejmuje realizację zadań jako podmiot prawa publicznego, wówczas nie jest podatnikiem VAT, nawet jeśli pobiera należności, opłaty lub składki. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności – czy są to czynności publicznoprawne czy cywilnoprawne.
Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.).
Art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych Gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
Z opisu sprawy wynika, że planują Państwo realizację projektu pn. „…”. W ramach Projektu przewidują Państwo budowę przydomowych oczyszczalni ścieków u mieszkańców Gminy. Inwestycja będzie finansowana ze środków Projektu, przy czym pozostałe wydatki będą pokryte przez beneficjentów końcowych (mieszkańców uczestniczących w projekcie) oraz Państwa środki własne. Nowe przydomowe oczyszczalnie ścieków będą wspierać lokalną społeczność oraz ochronę środowiska. Na zbudowanych instalacjach Gmina nie będzie prowadziła działalności komercyjnej ani nie będzie pobierać opłat za użytkowanie infrastruktury. Rezultaty projektu nie będą wykorzystywane przy czynnościach objętych opodatkowaniem VAT.
Państwa wątpliwości dotyczą wskazania, czy Gmina będzie miała prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją projektu pn. „…”.
Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.
W omawianej sprawie warunki uprawniające do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie zostaną spełnione. Jak bowiem wynika z wniosku, efekty projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Na wybudowanych urządzeniach Gmina nie będzie prowadziła działalności komercyjnej i za korzystanie z nich nie będą pobierane opłaty. Rezultaty projektu nie będą wykorzystywane przy czynnościach objętych opodatkowaniem VAT.
W związku z powyższym, ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki, warunkującej prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług, nie mają Państwo – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy – prawa do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją przedmiotowego projektu.
W konsekwencji, z tego tytułu nie przysługuje Państwu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.
Mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa oraz opis sprawy, stwierdzam, że nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony w związku z realizacją projektu pn. „…”, ponieważ efekty zrealizowanego projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
Pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników w zakresie możliwości zaliczania wartości podatku VAT do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu interpretacji mogą jedynie pomóc Państwu ocenić, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z tym nie zająłem stanowiska w tej sprawie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo